علت خشکی چشم چیست و چه درمان هایی دارد؟

تنظیم و ترجمه:

دلایل خشکی چشم

خشکی چشم چیست؟

خشکی چشم زمانی رخ می‌دهد که اشک بسیار سریع تبخیر شود یا هنگامی که چشم‌ها اشک بسیار کمی تولید کنند، اتفاق می‌افتد. همچنین خشکی چشم ممکن است در یک یا هر دو چشم ایجاد شود و می‌تواند منجر به عفونت شود. سندرم خشکی چشم می‌تواند در هر سنی و در افرادی که از نظربیماری‌های دیگر سالم هستند، اتفاق بیفتد. با این حال، در سنین بالاتر که چشم اشک کمتری می‌سازد و همچنین در خانم‌ها نسبت به آقایان، شایع تر است. به علاوه خشکی چشم در مناطقی که سوء تغذیه باعث کمبود ویتامین A می‌شود نیز، شایع تر است.

علائم همراه با خشکی چشم چه چیزهایی هستند؟

بیماری که دچار سندروم خشکی چشم است می‌تواند علائم متنوعی از جمله احساس سوزش، خشکی، وجود شن و زخم در چشم، مواد چسبناک داخل یا اطراف چشم، حساسیت چشم به دود یا باد، قرمزی چشم، دشواری در باز نگه داشتن چشم، خستگی چشم بعد از حتی مطالعه‌ی کوتاه مدت، تاری دید مخصوصا در انتهای روز، حساسیت به نور، ناراحتی هنگام استفاده از لنز، دوبینی، چسبیدن پلک‌ها به هم هنگام بیدار شدن، را تجربه کند. در نظر داشته باشید که عوارض خشکی چشم شامل بدتر شدن قرمزی چشم و حساسیت نسبت به نور، افزایش درد چشم و اختلالات بینایی می‌شود.

علل خشکی چشم چیست؟

چشم‌ها در همه‌ی لحظات اشک تولید می‌کنند. چشم‌های سالم دائما با یک لایه از مایع که صفحه‌ی اشکی نامیده می‌شود، پوشیده شده‌اند. این لایه از خشکی چشم جلوگیری کرده و باعث دید واضح می‌شود. اگر غدد اشکی اشک کمتری تولید کنند، صفحه‌ی اشکی ناپایدار می‌شود. صفحه‌ی اشکی می‌تواند به سرعت تجزیه شود و نقاط خشک در سطح چشم ایجاد کند. اشک از آب، چربی، پروتئین، الکترولیت‌ها، موادی برای مبارزه با باکتری‌ها و فاکتورهای رشد تشکیل شده است. این مخلوط می‌تواند سطح چشم‌ها را تمیز و صاف نگه دارد، بنابراین انسان‌ها می‌توانند به طور مناسبی ببینند. خشکی چشم می‌تواند ناشی از عدم تناسب در مخلوط اشک و بنابراین تبخیر سریع آن یا تولید ناکافی اشک باشد. سایر علل شامل مشکلات پلک چشم، داروها و فاکتورهای محیطی می‌شود.

چشم‌ها در همه‌ی لحظات اشک تولید می‌کنند. چشم‌های سالم دائما با یک لایه از مایع که صفحه‌ی اشکی نامیده می‌شود، پوشیده شده‌اند. این لایه از خشکی چشم جلوگیری کرده و باعث دید واضح می‌شود.

عدم تناسب در مخلوط اشک: صفحه‌ی اشکی از سه لایه تشکیل شده است.

  • سطحی ترین لایه: چربی است و باعث کاهش سرعت تبخیر می‌شود. اختلال در میزان چربی باعث تبخیر سریع تر اشک می‌شود. همچنین عفونت در لبه‌های پلک (که محل ترشح چربی هستند) که بلفاریت نامیده می‌شود، می‌تواند باعث بسته شدن مسیر ترشح چربی‌ها شود.
  • لایه میانی: که از آب و نمک تشکیل شده است، ضخیم ترین لایه است و اختلال در آن می‌تواند باعث ناپایداری صفحه اشکی شود. غدد اشکی این لایه را تولید می‌کنند. این لایه چشم را تمیز می‌کند. اگر لایه آبی خیلی نازک باشد، لایه چربی و موکوسی بهم متصل شده و منجر به ترشحات چسبنده‌ای می‌شود که نشانه اصلی خشکی چشم است.
  • لایه زیرین: موکوس است که باعث می‌شود اشک به طور یکسانی روی سطح چشم پخش شود. اختلال عملکرد این لایه می‌تواند باعث ایجاد لکه‌های خشکی روی قرنیه شود.
مشاوره تلفنی با بهترین پزشکان

کاهش تولید اشک: بعد از ۴۰ سالگی، تولید اشک کاهش می‌یابد. هنگامی که تا مقدار مشخصی پایین بیاید، چشم خشک می‌شود و به راحتی تحریک شده و عفونت می‌کند. این اتفاق در خانم‌ها و علی الخصوص بعد از یائسگی، احتمالا به دلایل هورمونی، شایع تر است. به علاوه کاهش تولید اشک می‌تواند با اختلالاتی از جمله بیماری‌های خودایمنی، مانند سندرم شوگرن، لوپوس، اسکلرودرما، آرتریت روماتوئید، یا رادیوتراپی، دیابت، کمبود ویتامین A و یا جراحی‌های انکساری چشم مانند LASIK ایجاد شده و احتمال خشکی چشم را افزایش می‌دهند، اما علائم معمولا موقتی هستند.

بعد از ۴۰ سالگی، تولید اشک کاهش می‌یابد.

مشکلات پلک: اغلب افراد تقریبا پنج بار در دقیقه پلک می‌زنند، هر بار که فرد پلک می‌زند، پلک لایه نازکی از اشک را روی سطح چشم پخش می‌کند. مشکلات پلک می‌توانند در حرکات پلک زدن اختلال ایجاد کنند. مشکلات پلک می‌توانند شامل اکتروپیون که پلک به سمت بیرون چرخیده یا انتروپیون که پلک به سمت داخل چرخیده، باشند. همچنین التهاب لبه پلک نیز می‌تواند یکی از اختلالات باشد.

داروها: داروهایی که می‌توانند باعث خشکی چشم شوند شامل این موارد می‌شوند: برخی از دیورتیک‌ها، مهارکننده‌های آنزیم تبدیل کننده آنژیوتانسین (ACEI)، ضدحساسیت‌ها، ضداحتقان‌ها، برخی قرص‌های خواب آور، برخی داروهای کنترل بارداری، برخی ضدافسردگی‌ها، برخی داروهای آکنه، مخصوصا داروهای نوع ایزوترتینوئین، مسکن‌های اپیوئیدی و مورفین.

عوامل محیطی: فاکتورهای آب و هوایی شامل آب و هوای خشک، خورشید، باد، و سایر انواع آب و هوای داغ و خشک مانند کابین هواپیما، می‌شود. ارتفاع بالا، سیگار کشیدن، و استفاده از لنزهای تماسی نیز ریسک فاکتور هستند.

استفاده‌ی زیاد از چشم ها: استفاده از مانیتور کامپیوتر، خواندن یا رانندگی وسایل نقلیه که با افزایش تمرکز بینایی باعث کاهش سرعت پلک زدن می‌شوند نیز می‌توانند باعث خشک شدن چشم شوند.

بیماری‌های زمینه ای: بیماریهایی نظیر زونا و فلج بل نیز می‌توانند باعث خشکی چشم شوند.

درمان خشکی چشم چیست؟

هدف درمان تامین لغزندگی مناسب در سطح چشم است، اما روش بستگی به علت زمینه‌ای دارد. سه راه تامین لغزندگی چشم تولید اشک طبیعی، استفاده از قطره‌های چشمی یا اشک مصنوعی و کاهش خشک شدن چشم است. اگر مشکل ریشه در بیماری‌های چشمی یا سیستمیک مانند عفونت چشم و یا سوریازیس داشته باشد، لازم است که بیماری زمینه‌ای درمان شود. بیماری که دچار خشکی مزمن است با قطره‌های چشمی سیکلوسپورین که التهابات چشمی را کاهش می‌دهد و افزایش تولید اشک را تحریک می‌کند، درمان می‌شود.

بیشتر بخوانید: دلایل چشم درد چیست؟

اگر فردی عفونت چشم یا سابقه عفونت ویروسی هرپس در چشم داشت، نباید این دارو را مصرف کند. بیمارانی که دچار بلفاریت هستند، ممکن است نیاز به شستشوی منظم ناحیه با محلول رقیق شامپو بچه داشته باشند. پزشک قطره‌ها یا پمادهای آنتی بیوتیک تجویز می‌کند. گاهی آنتی بیوتیک خوراکی مانند تتراسایکلین یا داکسی سایکلین استفاده می‌شود. قطرات استروئیدی درصورتی که علائم التهاب بعد از چندین بار استفاده از قطرات چشمی، شدید باشند، می‌تواند به کاهش التهاب کمک کند. جراحی نیز در مواردی می‌تواند کمک کننده باشد.

چه زمانی لازم است برای درمان خشکی چشم به پزشک مراجعه کنیم؟

اگر به مدت طولانی علائم و نشانه‌های خشکی چشم از جمله قرمزی، حساسیت، خستگی و درد چشم، را تجربه کردید، به دکتر چشم مراجعه کنید.

برای نوبت‌گیری از بهترین چشم پزشکان به وبسایت دکترتو مراجعه کنید.

بهترین دکتر چشم پزشک در تهران

بهترین دکتر چشم پزشک در شیراز

بهترین دکتر چشم پزشک در اصفهان

بهترین دکتر چشم پزشک در بندرعباس

منبع: medicalnewstoday

مشاوره تلفنی با بهترین پزشکان

 

نظرات کاربران

نظر دهید

نظر دهید