انواع تومور مغزی و علائم و راه های درمان سرطان مغز چیست؟

سرطان مغزی
سرطان مغز و تومور مغزی

تومور مغزی چه علائم و نشانه‌هایی دارد؟ چگونه می‌توان سرطان مغز را به‌موقع تشخیص داد؟ روش‌های درمان تومور مغزی چیست؟ برای تشخیص زودهنگام این بیماری و درمان آن باید از علائم و عوامل تأثیرگذار در ابتلا به سرطان مغز آگاه بود. در این مطلب توضیحات کاملی برای شناخت بیشتر تومور مغزی ارائه شده است.

اگر علائم تومور مغزی در بدن شما ظاهر شده است یا دارای سابقه خانوادگی این بیماری هستید، باید سریعاً به پزشک متخصص مغز و اعصاب مراجعه کنید. شما می‌توانید از طریق سایت دکترتو برای پیدا‌کردن بهترین متخصصان اقدام کرده و از مشاوره حضوری، آنلاین یا تلفنی استفاده کنید.

مشاوره با متخصصان
مغز و اعصاب
دکترِتو

سرطان مغز یا تومور مغزی چیست؟

سرطان مغز یا تومور مغز، بیماری مغزی است که در آن سلول‌های سرطانی (سلول‌های بدخیم) در بافت مغز به وجود می‌آیند. رشد سلول‌های سرطانی باعث ایجاد توده‌ی بافت سرطانی (تومور) در مغز می‌شود که عملکردهای مغز مانند کنترل عضلانی، احساس، حافظه و سایر ویژگی‌های طبیعی بدن را مختل می‌کند.

اگر چه چنین رشدی با نام تومور مغزی مشهور است، اما همه‌ی تومورهای مغزی سرطان نیستند. سرطان یک واژه برای معرفی تومورهای بدخیم است. تومورهای بدخیم می‌توانند رشد کنند و به شدت گسترش یابند و سلول‌های سالم بدن را تخریب کنند، همچنین می‌توانند به قسمت‌های دیگر بدن نیز گسترش پیدا کنند (متاستاز). تومورهایی که مهاجم نیستند و متاستاز نمی‌دهند خوش‌خیم نامیده می‌شوند.
به طور کلی، تومور خوش‌خیم از تومور بدخیم کم‌تر آسیب رسان است اما تومور خوش‌خیم هم می‌تواند با ایجاد فشار بر بافت‌های اطراف و انسداد جریان مایع مغزی نخاعی، باعث ایجاد مشکلات زیادی در مغز شود.

تومور-مغزی
عکس تومور مغزی خوش‌خیم یا بدخیم که در آزمایش‌ها نوع آن مشخص می‌شود. 

تومور مغزی خوش‌خیم و بدخیم

تومور مغزی به دو‌دسته خوش‌خیم و بدخیم دسته‌بندی می‌شود. تومورهای خوش‌خیم غیر سرطانی بوده و تومور بدخیم سرطانی است. اما باید بدانید که هر نوع تومور مغزی به دلیل حساس و پیچیده بودن مغز جدی است. شاید بسیاری از افراد تصور کنند که خوش‌خیم بودن تومور مغزی نشانه جدی نبودن بیماری است. اما هر دو می‌توانند مشکل‌ساز شوند.

تومورهای خوش‌خیم و بدخیم با سرعت‌های متفاوتی ایجاد می‌شوند و هر دو خطرناک هستند. تومورهای خوش‌خیم با فشار بر قسمت‌هایی که نحوه ارتباط مغز با بدن را مختل می‌کند، تأثیر خود را می‌گذارند. همچنین این نوع تومورها بعد از برداشتن تمایل به بازگشت دارند و می‌توانند به تومورهای بدخیم تبدیل شوند.


انواع تومور مغزی

  • تومورهای اولیه‌: سلول‌های سرطانی که از بافت مغزی تشکیل شده‌اند، تومورهای اولیه‌ی مغز نامیده می‌شوند. نام این تومورها از بخش مغز یا نوع سلول مغزی که از آن به وجود آمده‌اند منشا گرفته است. شایع‌ترین تومورهای اولیه‌ی مغز موارد زیر هستند:
  • گلیوما: تومور گلیوما شامل چند زیرمجموعه به نام‌‌های گلیوبلاستوما، آستروسیتوما، الیگودندروگلیوما و اپاندیموما است.
  • مننژیوما: مننژیوما توموری است که از غشای مغز و نخاع (مننژ) منشا می‌گیرد. مننژیوما اغلب غیر‌سرطانی است.
  • آدنوم هیپوفیز: این تومورها که اغلب خوش‌خیم هستند در غده‌ی هیپوفیز مغز ایجاد می‌شوند و می‌توانند تولید هورمون‌های هیپوفیز را تحت تاثیر قرار دهند.
  • شوآنوما یا تومور عصب شنوایی: این تومور خوش‌خیم است و اعصاب تعادلی و شنوایی که از گوش داخلی به سمت مغز می‌روند را درگیر می‌کند.
  • تومورهای اولیه‌ی نورواکتودرمال (مدولوبلاستوما): این تومور مغزی در کودکان شایع است و در بزرگسالان کم‌تر دیده می‌شود. مدولوبلاستوما در قسمت پشتی مغز ایجاد می‌شود و از طریق مایع نخاعی گسترش می‌یابد.
  • تومور سلول‌های بنیادی: تومورهای سلول‌های بنیادی در دوران کودکی در بیضه‌ها و تخمدان‌ها شکل می‌گیرند اما گاهی بر سایر قسمت‌های بدن مانند مغز نیز تاثیر می‌گذارند.
  • تومور وستیبولار
  • تومور کرانیوفارینجیوما
  • تومورهای متاستاتیک یا تومورهای ثانویه‌: تومورهایی که از مکان‌های دیگر بدن از طریق گسترش مستقیم، یا از طریق سیستم لنفاوی و یا از طریق جریان خون به مغز گسترش یافته‌اند تومورهای متاستاتیک یا تومورهای ثانویه‌ی مغز نامیده می‌شوند. احتمال متاستاز به مغز در سرطان‌هایی مانند سرطان پستان، سرطان کولون، سرطان کلیه، سرطان ریه و ملانوما بیش‌تر است. تومورهای متاستاتیک شایع‌ترین نوع تومورهای مغزی در بزرگسالان هستند. سرعت رشد تومورهای مغزی تا حد زیادی متفاوت است. سرعت رشد و محل تومور مغزی تعیین می‌کند که چگونه عملکرد سیستم عصبی فرد تحت تاثیر قرار گیرد.

برای تشخیص و درمان سرطان باید به متخصص انکولوژی مراجعه کنید. در دکترتو می‌توانید با بهترین انکولوژیست آشنا شوید، به‌صورت آنلاین یا تلفنی با آنها مشورت کنید و در صورت نیاز برای دریافت نوبت ویزیت حضوری اقدام کنید.

مشاوره با متخصصان
خون و آنکولوژی
دکترِتو

مرحله و درجه تمایز سلول‌‌های تومور مغزی

سرطان مغز با توجه به نوع و درجه‌ی تمایز سلول‌ها به ۴ مرحله (از ۰ تا ۴) تقسیم می‌شوند. مرحله‌ی ۴ نشان دهنده‌ی گسترش سرطان به ارگان‌های دیگر بدن است. همه‌ی تومورهای مغزی تمایز یکسانی ندارند حتی اگر از بافت مغزی یکسانی به وجود آمده باشند. با توجه به نمای میکروسکوپی سلول‌ها تومورها درجه بندی می‌شوند که میزان رشد سلول‌ها را مشخص می‌کند.

درجه بندی تومور مغزی از خوش‌خیم به بدخیم عبارت است از:

  • درجه یک: بافت خوش‌خیم است. سلول‌های تومور تقریبا شبیه سلول‌های طبیعی مغز هستند و به آرامی رشد می‌کنند.
  • درجه دو: بافت بدخیم است. سلول‌های توموری درجه‌ی دو کم‌تر از سلول‌‌های توموری درجه‌ی یک شبیه بافت طبیعی مغز هستند.
  • درجه سه: بافت بدخیم است و دارای سلول‌هاییست که از سلول‌های طبیعی کاملا متفاوت هستند. سلول‌های غیر طبیعی به طور فعال در حال رشد هستند و ظاهر غیرطبیعی (آناپلاستیک) دارند.
  • درجه چهار: بافت بدخیم است و سلول‌هایی دارد که بسیار غیرطبیعی هستند و سرعت رشد بسیار بالایی دارند.

شیوع و پروگنوز سرطان مغز

سرطان مغز بیماری نادری است. آمارها نشان می‌دهند که ۱.۴ درصد از موارد جدید سرطان در سال، تومور مغزی است. طبق تحقیقات انجمن سرطان آمریکا، سالانه حدود ۲۳،۷۷۰ مورد جدید سرطان مغز تشخیص داده می‌شود و حدود ۱۶،۰۵۰ مرگ و میر ناشی از تومور مغزی در سال اتفاق می‌افتد. ژنتیک، عامل تنها ۵ درصد از تومورهای مغزی مانند نوروفیبروماتوز، سل مغزی و چند مورد دیگر است.

در ایالات متحده از هر ۱۰۰۰ نفر ۶ نفر به تومور مغزی مبتلا می‌شوند. امید به زندگی پنج ساله (که به عنوان بقای طولانی مدت در نظر گرفته می‌شود) از ۵ درصد تا ۸۶ درصد متفاوت است. حدود ۷۵ درصد کودکان مبتلا به سرطان مغز به مدت بیش از پنج سال زنده خواهند ماند. بهبود (درمان) سرطان مغز امکان پذیر است، اما واقعیت این است که بهبودی کامل در اغلب موارد ایجاد نمی‌شود. گزینه‌های درمانی تومور مغزی به نوع تومور مغزی، اندازه و محل آن بستگی دارد.

سرطان مغز بیماری نادری است. آمارها نشان می‌دهند که ۱.۴ درصد از موارد جدید سرطان در سال، تومور مغزی است.

علائم و نشانه‌های سرطان مغز یا تومور مغزی

همه‌ی تومورهای مغزی ایجاد علائم نمی‌کنند و آن دسته از تومورهای مغزی که باعث بروز علائم می‌شوند نیز علائم متعددی ایجاد می‌کنند که با بیماری‌های دیگری می‌تواند مشترک باشد و تنها با آزمایش‌های خاصی قابل تشخیص هستند. در بسیاری افراد، شروع علائم بسیار تدریجی است و ممکن است فرد و خانواده‌ی او متوجه آن‌ها نشوند.

گاهی اوقات علائم به سرعت پیشرفت می‌کنند. تومور با ایجاد فشار بر قسمت‌های مغز به علت حجم خود تومور، یا تورم و التهاب ناشی از تومور، یا تخریب بافت مغزی از عملکرد طبیعی آن‌ها جلوگیری می‌کند. اگرچه علائم و نشانه‌های تومور مغزی بسیار متفاوت است و به اندازه، محل و سرعت رشد تومور بستگی دارد، اما علائم تومور اولیه‌ی مغز و تومور متاستاتیک مشابه هستند.

علائم عمومی سرطان مغز

نشانه‌های عمومی ناشی از تومورهای مغزی عبارتند از:

  • شروع سردرد جدید یا تغییر در الگوی سردرد قبلی
  • سردردی که به تدریج بیش‌تر و شدیدتر می‌شود: اگرچه تصور می‌شود سردرد علامت رایج سرطان مغز است، اما ممکن است تا مراحل پیشرفته‌ی بیماری ظاهر نشود. در صورت وجود تغییرات قابل توجه در الگوی سردرد، حتما به پزشک مراجعه کنید.
  • صبح زمانی که از خواب بیدار می‌شوید، درد شدیدتر می‌شود.
  • علائم عصبی جدیدحالت تهوع یا استفراغ بدون دلیل
  • مشکلات بینایی: مانند تاری بینایی، دوبینی یا از دست دادن دید محیطی
  • ضعف در یک طرف بدن
  • احساس سوزن سوزن شدن در اندام‌‌ها
  • از دست دادن تدریجی حس یا حرکت در یک دست یا یک پا
  • اختلال در تعادل و راه رفتن
  • سرگیجه
  • مشکلات گفتاری: مشکل در صحبت کردن، اختلال در صدا یا عدم توانایی صحبت کردن
  • تغییرات شخصیتی یا رفتاری
  • تشنج: به ویژه در افرادی که سابقه‌ی تشنج ندارند.
  • مشکلات شنوایی
  • تغییر در هوشیاری فرد
  • کاهش توانایی ذهنی و یا سردرگمی
  • مشکلات حافظه
  • خواب آلودگی
  • توهمات
  • مشکل در خوابیدن
  • کاهش وزن بدون دلیل

علائم شدید و جدی سرطان مغز

در صورت تجربه‌ی علائم زیر سریعا به پزشک مراجعه کنید:

  • استفراغ مداوم و بی دلیل
  • دو بینی و یا از دست دادن ناگهانی بینایی، به ویژه اگر یک طرف باشد.
  • بی حالی و خستگی بیش از حد یا افزایش خواب آلودگی
  • تشنج جدید
  • الگوی جدید سردرد
علائم-تومور-مغزی
یکی از اصلی‌ترین علائم تومور مغزی سردردهای مکرر است. 

رابطه تومور مغزی و افسردگی

از آن جایی که تومور، عملکرد مغز را مختل می‌کند، بر شخصیت و رفتار فرد تأثیر می‌گذارد. یکی از علائم رایج این بیماری افسردگی است. حتی افراد نزدیک به بیمار نیز در طول دوره درمان دچار افسردگی می‌شوند. برخی از تغییرات خلقی و علائم افسردگی در این بیماران می‌تواند شبیه به موارد زیر باشد.

  • احساس غم و اندوه طولانی‌تر از شرایط عادی همیشگی
  • ازدست‌دادن علاقه نسبت به مواردی که شخص قبلاً از آن‌ها لذت می‌برد.
  • کمبود انرژی
  • مشکل در خواب و بی‌خوابی
  • افکار خودزنی یا خودکشی
  • احساس گناه یا بی‌ارزشی.

تشنج ناشی از تومور مغزی

تومورهای مغزی می‌توانند ساختارهای مغز را تحت‌فشار قرار دهند. در این حالت سیگنال‌های الکتریکی بین سلول‌های عصبی دچار تداخل می‌شود. این عارضه با تشنج خود را نشان می‌دهد. در 50% افراد تشنج اولین علامت تومور مغزی است. اما این عارضه می‌تواند در هر مرحله از رشد تومور اتفاق بیفتد. فرد مبتلا به سرطان مغز حداقل یک‌بار تشنج را تجربه می‌کند. اما علت تشنج همیشه تومور مغزی نیست و می‌تواند دلایل زیادی داشته باشد.

رابطه تومور مغزی و افت فشار

احساس ضعف عمومی و افت فشار به دلیل مبارزه بدن با تومور کاملاً طبیعی است. برخی از تومورهای مغزی باعث سوزن‌سوزن شدن و بی‌حسی دست‌وپا می‌شوند. ضعف یا بی‌حسی معمولاً در یک طرف بدن اتفاق می‌افتد. این عارضه حتی می‌تواند ناشی از درمان سرطان باشد.

برای تشخیص و درمان سرطان باید به متخصص انکولوژی مراجعه کنید. در دکترتو می‌توانید با بهترین انکولوژیست آشنا شوید، به‌صورت آنلاین یا تلفنی با آنها مشورت کنید و در صورت نیاز برای دریافت نوبت ویزیت حضوری اقدام کنید.

مشاوره با متخصصان
خون و آنکولوژی
دکترِتو

عوامل و ریسک فاکتورهای موثر در ابتلا به تومور مغزی

داده‌های جمع آوری شده توسط دانشمندان نشان می‌دهد افرادی که دارای عوامل خطر هستند با احتمال خطر بیش‌تری برای ابتلا به سرطان مغز روبرو هستند. علت دقیق سرطان مغز، همانند دیگر تومورهای بدن، ناشناخته است اما محققان معتقدند موارد زیر با سرطان مغز ارتباط زیادی دارند:

عوامل ژنتیکی: یکی از ریسک فاکتورهای تومور مغزی سابقه‌ی خانوادگی تومور مغزی است. درصد کمی از تومورهای مغزی در افرادی رخ می‌دهد که دارای سابقه‌ی خانوادگی تومور مغزی هستند یا دارای سابقه‌ی خانوادگی سندرم های ژنتیکی که خطر تومورهای مغزی را افزایش می‌دهند هستند.

مواجهه با سموم زیست محیطی: میزان بروز سرطان مغز در افرادی که با مواد شیمیایی خاصی در تماس هستند بالاتر از جمعیت عمومی است، افرادی مانند کارکنان پالایشگاه نفت، افرادی که با سوخت جت یا مواد شیمیایی دیگری مانند بنزن در تماس هستند، شیمی دانان، و یا کارکنان صنایع لاستیک.

سن: فراوانی سرطان مغز با افزایش سن افزایش می‌یابد و در افراد ۶۵ سال و بالاتر بیش‌تر دیده می‌شود. نوع سلول و محل تومور با توجه به سن متفاوت است. برای مثال، خطر ابتلا به مدولوبلاستوما در بزرگسالان بسیار کم است در حالی که گلیوما در بزرگسالان شایع است. اگرچه مننژیوما و کرانیوفارنژیوما می‌توانند در هر سنی رخ دهند اما بروز آن‌ها در بزرگسالان بالای ۵۰ سال بطور معنی داری بالا است.

قرار گرفتن در معرض اشعه‌: رادیوتراپی یا قرارگیری در معرض اشعه‌ی ماوراء بنفش، مخصوصا در سنین پایین، خطر ابتلا به تومور مغزی را افزایش می‌دهد.
ضعف سیستم ایمنی، عفونت HIV و سیگار کشیدن نیز با سرطان مغز مرتبط هستند.


آیا استفاده از تلفن‌های همراه باعث سرطان مغز می‌شوند؟

یکی از نگرانی‌‌های دائمی که در بین مردم وجود دارد این است که آیا تلفن‌های همراه باعث سرطان مغز می‌شوند؟

این نگرانی با گزارشاتی که اخیر توسط توسط آژانس بین المللی تحقیقات سرطان منتشر شده و تلفن همراه را در فهرست مواردی که ممکن است باعث ایجاد سرطان شود قرار داده، تشدید شده است. محققین در دسامبر ۲۰۱۰ تحقیقاتی انجام دادند و ۵۹۰۰۰ کاربر تلفن همراه که بین ۵ تا ۱۰ سال از تلفن همراه استفاده می‌کردند را مورد بررسی قرار دادند، نتایج نشان داد که هیچ تغییر قابل توجهی در میزان سرطان مغز در این افراد وجود ندارد.
محققان همچنین بیش از ۵ میلیارد نفر از افرادی را که در طول دوره‌های طولانی از تلفن‌های همراه زیاد استفاده می‌کردند، مورد بررسی قرار دادند. نتایج تحقیقات هیچ افزایش قابل توجهی در گلیوما را نشان نداد.

بسیاری از محققان عقیده دارند که استفاده‌ی معمول از موبایل، به سلول‌ها آسیبی نمی‌رساند. با این حال، کسانی که می‌خواهند از میزان تابش الکترومغناطیسی تلفن‌های همراه خود اطلاعات کسب کنند، می‌توانند از سایت‌‌های معتبری که لیست تلفن‌های همراه با بالاترین و کم‌ترین میزان تابش را منتشر می‌کنند، کمک بگیرند. علاوه بر این، استفاده از بلندگوی تلفن همراه امکان استفاده از تلفن با فاصله از مغز را فراهم می‌سازد.


تشخیص سرطان مغز یا تومور مغزی

نتایج حاصل از بررسی پیشینه‌ی پزشکی فرد و معاینه‌ی عصبی توسط پزشک، نیاز به انجام سایر آزمایشات خاص را تعیین خواهد کرد. معاینه‌ی عصبی شامل چک کردن بینایی، شنوایی، تعادل، هماهنگی، قدرت و رفلکس است. مشکل در یک یا چند ناحیه ممکن است سرنخی درباره بخشی از مغز که توسط تومور مغزی آسیب دیده است را ارائه کند. آزمایشی که اغلب برای تشخیص سرطان مغز از آن استفاده می‌شود سی تی اسکن (CT: توموگرافی کامپیوتری) است. سی تی اسکن با تزریق رنگ برای به دست آوردن عکس‌های بهتر از ساختارهای داخلی مغز انجام می‌شود.

آزمایش دیگری که حساسیت بالایی در تشخیص تغییرات آناتومیک مغز دارد، ام آر آی (MRI: تصویربرداری رزونانس مغناطیسی) است. این آزمایش ساختار مغز را دقیق‌تر از سی تی اسکن نشان می‌دهد. گاهی اوقات نمونه‌ی بافتی (بیوپسی) به تشخیص کمک می‌کند. سایر آزمایش‌ها مانند شمارش گلبول‌های سفید، الکترولیت‌ها یا آزمایش مایع مغزی نخاعی برای تشخیص سلول‌های غیر طبیعی یا افزایش فشار داخل جمجمه‌ای به تعیین وضعیت سلامتی بیمار و همچنین افتراق بین بیماری‌های سرطانی و بیماری‌های غیر سرطانی مغز که علائم مشابهی ایجاد می‌کنند، کمک می‌کند.

تشخیص-تومور-مغزی
برای تشخیص تومور و تهیه عکس تومور مغزی بدخیم از روش‌های مختلف تصویربرداری استفاده می‌شود.

آیا تومور مغزی قابل درمان است؟

سرطان مغز بیماری تهاجمی است و اگر درمان نشود در طی مدت کوتاهی باعث مرگ می‌شود. برنامه‌های درمانی می‌تواند بقای طولانی مدت را افزایش دهد و کیفیت زندگی بیمار را تا حدودی بهبود بخشد. درمان تومور مغزی به نوع، اندازه و مکان تومور و همچنین سلامت کلی فرد بستگی دارد. تیم درمان متشکل از انکولوژیست، متخصص مغز و اعصاب، متخصص خون رادیولوژیست، جراح مغز و اعصاب، متخصص تغذیه، مددکار اجتماعی و متخصص فیزیوتراپی است. جراحی، پرتودرمانی و شیمی درمانی روش‌های اصلی درمان برای اکثر سرطان‌های مغز هستند. برنامه‌های درمان فردی اغلب ترکیبی از این درمان‌ها را شامل می‌شود. گزینه‌های درمانی تومور مغزی را در زیر بررسی خواهیم کرد:

1. عمل جراحی

اگر تومور مغزی در یک محل قابل دسترسی باشد، جراحی گزینه‌ی مناسبی برای از بین بردن تومور مغزی است. در برخی موارد، تومور کوچک و قابل جداسازی از بافت اطراف مغز است و با جراحی کاملا قابل حذف است. در موارد دیگر، تومور را نمی‌توان از بافت اطراف جدا کرد یا تومور در محدوده‌ی حساس مغز واقع شده است که باعث می‌شود جراحی خطرناک باشد. در این شرایط، پزشک تا جایی که برداشتن تومور سلامتی فرد را تهدید نمی‌کند، عمل جراحی را ادامه می‌دهد. حتی برداشتن بخشی از تومور مغزی به کاهش نشانه‌ها و علائم فرد کمک می‌کند. عمل جراحی ممکن است با پرتودرمانی و شیمی درمانی ترکیب شود.

عمل جراحی تومور مغزی خطراتی نظیر عفونت و خون‌ریزی دارد. خطرات دیگر به محل تومور بستگی دارد. به عنوان مثال، جراحی توموری که در نزدیکی اعصاب چشمی واقع شده، ممکن است خطر از بین رفتن بینایی را به همراه داشته باشد. دیگر عوارض جانبی جراحی شامل افزایش علائم فعلی، آسیب به بافت طبیعی مغز، تورم مغز و تشنج است. عوارض ناشی از تغییر عملکرد مغز مانند ضعف عضلانی، تغییرات ذهنی و هرگونه کاهش عملکرد مغزی قابل کنترل هستند. عوارض جانبی عمل جراحی اغلب با گذشت زمان کاهش می‌یابند اما گاهی پایدار باقی خواهند ماند.

مشاوره با متخصصان
جراحی مغز و اعصاب
دکترِتو

2. تکنیک‌های جراحی کم‌تر تهاجمی

تکنیک‌های قدیمی‌تر جراحی‌ حذف تومور، شامل ایجاد برش‌های بزرگی روی جمجمه بوده است اما امروزه تلاش بر این است که کم‌ترین برش بر روی سر داده شود. در صورت امکان استفاده از ابزار پیشرفته‌ی نقشه برداری مغز و آندوسکوپی، که یک دوربین در کنار تومور مغزی قرار داده می‌شود، مزایای بالقوه‌ای نسبت به جراحی‌‌های معمولی دارد همچون کوتاه شدن زمان بهبودی، کاهش درد، نتیجه گیری سریع‌تر و بازگشت سریع‌تر به فعالیت‌های عادی.

3. پرتو درمانی

طی پرتو درمانی با استفاده از پرتوهای پر انرژی مانند اشعه‌ی ایکس یا پروتون سلول‌های توموری کشته می‌شوند. پرتودرمانی می‌تواند با استفاده از دستگاهی که خارج از بدن قرار دارد انجام شود و یا در موارد بسیار نادر، دستگاه رادیواکتیو در داخل بدن و در نزدیکی تومور مغزی (Brachytherapy) قرار می‌گیرد. عوارض جانبی پرتودرمانی به نوع و دوز اشعه‌ای که دریافت می‌کنید بستگی دارد. عوارض جانبی رایج شامل خستگی، سردرد، از دست دادن حافظه، تحریک پوست سر و ریزش مو است. شیمی درمانی سیستم ایمنی را ضعیف می‌کند، در نتیجه بدن مستعد عفونت می‌شود. اندام‌های دیگر مانند کلیه‌ها و اندام‌های تولید مثلی نیز ممکن است توسط شیمی درمانی آسیب ببینند.

برای تشخیص و درمان سرطان باید به متخصص انکولوژی مراجعه کنید. در دکترتو می‌توانید با بهترین انکولوژیست آشنا شوید، به‌صورت آنلاین یا تلفنی با آنها مشورت کنید و در صورت نیاز برای دریافت نوبت ویزیت حضوری اقدام کنید.

مشاوره با متخصصان
خون و آنکولوژی
دکترِتو

4. رادیو‌تراپی استرئوتاکتیک (Stereotactic)

نوعی روش درمانی است که برای کشتن سلول‌های توموری با استفاده از چندین پرتو تابش در زوایای مختلف که در یک منطقه بسیار کوچک متمرکز شده‌اند، می‌توان از آن بهره برد. هر پرتو تابشی به تنهایی قدرتمند نیست، اما نقطه‌ای که همه‌ی پرتوها بهم می‌پیوندد، که در واقع همان تومور مغزی است، دوز بالایی از اشعه را دریافت می‌کند.

5. شیمی درمانی

از شیمی درمانی برای کشتن سلول‌های توموری استفاده می‌شود. داروهای شیمی درمانی به صورت خوراکی یا تزریق داخل وریدی در دسترس هستند. در برخی سرطان‌های مغز، داروی شیمی درمانی به طور مستقیم در مایع مغزی نخاعی (CSF)، مغز یا ستون فقرات تزریق می‌شود. داروهای شیمی درمانی که اغلب برای درمان تومورهای مغزی استفاده می‌شود تموزولیمید (Temodar) است که به صورت قرص مصرف می‌شود. عوارض جانبی شیمی درمانی به نوع و دوز دارویی که فرد دریافت می‌کند بستگی دارد. شیمی درمانی می‌تواند موجب تهوع، استفراغ و ریزش مو شود.

6. درمان دارویی هدفمند

درمان‌های دارویی هدفمند بر روی سلول‌های سرطانی خاصی تمرکز می‌کنند و با متوقف کردن اختلالات تقسیم سلولی، می‌توانند موجب مرگ سلول‌های سرطانی شوند. این روش درمانی که اغلب با درمان‌های دیگر مانند شیمی درمانی ترکیب می‌شود، گزینه‌ی مناسبی برای درمان بیمارانی است که دچار عود مجدد تومور پس از درمان‌های قبلی سرطان مغز می‌شوند.

7. سایر گزینه‌های درمانی

هیپرترمی (گرما درمانی)، ایمونوتراپی (استفاده از سلول‌های ایمنی جهت کشتن سلول‌های سرطانی خاص) یا استروئیدها برای کاهش التهاب و تورم مغز. این درمان‌ها به سایر برنامه‌های درمان افزوده می‌شوند.


توانبخشی پس از درمان

از آنجایی که تومورهای مغزی در قسمت‌هایی از مغز قرار دارند که مسئول کنترل مهارت‌های حرکتی، گفتاری، بینایی و تفکر هستند، لذا توانبخشی پس از بهبودی امری بسیار مهم و ضروری است. فیزیوتراپی به بازگشت مهارت‌های حرکتی و قدرت عضلانی کمک می‌کند. کاردرمانی برای کمک به بازگشت به فعالیت‌های روزانه‌ی فرد لازم است. گفتار درمانی برای کمک به بهبود مشکلات گفتاری و صحبت کردن مفید است. تدریس و آموزش به کودکان در سنین مدرسه برای مقابله با تغییرات حافظه و تفکر پس از درمان تومور مغزی لازم است. گروه‌های حمایتی بیماران تومور مغزی و روان شناسان، به بهبود روحیات فرد و کاهش افسردگی و اضطراب ناشی از بیماری کمک خواهند کرد.

درمان-تومور-مغزی
متخصص با توجه به نوع و محل قرارگیری تومور بهترین روش درمان را شروع کرده و ممکن است از چند روش درمان به صورت ترکیبی استفاده کند. 

جدیدترین درمان تومور مغزی: درمان تومور مغزی به کمک ویروس‌های رایج

دانشمندان خوش‌بین هستند که طبق جدیدترین تحقیقاتشان، درمان جدیدی برای مبتلایان به سرطان مغزی غیر قابل درمان پیدا کرده‌اند. به گزارش bbc، تا کنون ۱۰ بیمار در انگلستان نوع جدیدی از درمان که با کمک ویروس انجام می‌شود را دریافت کرده‌اند. در این روش درمانی، از ویروسی که نشانه‌هایی مثل آنفولانزای خفیف دارد استفاده شده است. تحقیقات ابتدایی نشان می‌دهد که این نوع از ویروس‌ها می‌توانند از مانع رسیدن به مغز عبور کنند و سیستم دفاعی بدن را برای حمله به تومورها فعال کنند. متخصصین در دانشگاه «لیدز» و ۴ مرکز دیگر قصد دارند تا بیماران را به کمک این روش درمان کنند. اگرچه استفاده از این روش راه قطعی درمان نیست اما دانشمندان امیدوارند که در کنار روش‌های درمانی قدیمی‌ مثل شیمی‌درمانی، پرتودرمانی و داروهای جدید ایمونوتراپی بتوانند مدت زمان زندگی بیمار را برای ماه‌ها و حتی سال‌ها افزایش دهند.

هنوز بسیار زود است که تاثیر این نوع از درمان بر بیماران بهبود یافته مشخص شود اما متخصصین امیدوارند که با تحقیقات بیشتر موفق شوند به نتایج بهتری دست پیدا کنند. دکتر کولین واتس متخصص تومورهای سرطانی می‌گوید: محققین با همکاری جراحان و انکولوژیست‌ها به این نتیجه رسیده‌اند که در این روش ویروس به درون تومور نفوذ می‌کند و سیستم ایمنی بدن را متوجه وجود سرطان می‌کند.

در حال حاضر آزمایشات کارآزمایی بالینی در حال بررسی این موضوع هستند که آیا این آگاهی اولیه به سیستم ایمنی بدن برای کشتن سلول‌های سرطانی کافی است؟ و همچنین می‌تواند منجر به درمان بیماران سرطان مغز شود؟

برای تشخیص و درمان سرطان باید به متخصص انکولوژی مراجعه کنید. در دکترتو می‌توانید با بهترین انکولوژیست آشنا شوید، به‌صورت آنلاین یا تلفنی با آنها مشورت کنید و در صورت نیاز برای دریافت نوبت ویزیت حضوری اقدام کنید.

مشاوره با متخصصان
خون و آنکولوژی
دکترِتو

این روش درمانی چطور کار می‌کند؟

در این روش درمانی، ویروس به جای اینکه به شکل مستقیم وارد مغز شود به کمک تزریق، به جریان خون بیمار وارد می‌شود. پزشکان معتقدند که این روش از ریسک کمتری برخوردار است و برای بیمارانی که آن را دریافت می‌کنند مناسب‌تر است. محقیق معتقدند که در این روش درمانی، ویروس فقط سلول‌های سرطانی را آلوده می‌کند و سلول‌های سالم را تحت تاثیر قرار نمی‌دهند. بیمارانی که این روش درمانی را دریافت کرده‌اند تنها عوارض جانبی‌ای مشابه آنفولانزای خفیف را تجربه کرده‌اند.

تاکنون دانشمندان معتقد بودند که ویروس به دلیل غشای محافظی که اطراف مغز را پوشانده است نمی‌تواند از طریق خون وارد مغز شود. اما اولین بیمارانی که این روش درمانی را دریافت کردند نشان می‌دهند که ویروس‌ها با موفقیت به مقصد رسیده‌اند.

بررسی‌ها روی نمونه‌ تومورهای سرطانی افرادی که این نوع از درمان را دریافت کرده‌اند نشان می‌دهد که ویروس‌ها کمک می‌کنند تا سیستم ایمنی بدن با دریافت هشدار، به بافت سرطانی حمله کنند.

پروفسور آلن ملچر، یکی از سرپرستان این تحقیق می‌گوید: سیستم ایمنی بدن ما در دیدن سلول‌های سرطانی موفق نیستند. بخشی از آن به این دلیل است که سلول‌های سرطانی تا حدی شبیه به سلول‌های بدن هستند و بخشی به این دلیل است که سرطان می‌تواند باعث شود که سیستم ایمنی بدن به سرطان واکنش نشان ندهد. اما سیستم ایمنی بدن در دیدن ویروس‌ها بسیار موفق هستند.

سوزان شورت پروفسور آنکولوژی در دانشگاه لیدز می‌گوید: سرطان مغز یک بیماری ویرانگر است. هنوز مطمئن نیستیم که این روش درمان تا چه اندازه مفید است چرا که این یک درمان جدید است. با این حال امیدواریم که این روش منجر به درمان‌های جدیدی شود که تاثیر قابل توجهی بر درمان سرطان مغز دارد.


پیشگیری از سرطان مغز یا تومور مغزی

اگرچه هیچ راهی برای جلوگیری از سرطان‌های مغزی وجود ندارد، اما تشخیص زودهنگام و درمان سرطان‌هایی که تمایل به متاستاز به مغز دارند، ممکن است خطر متاستاز به مغز را کاهش دهد. عوامل خطرساز برای تومورهای اولیه‌ی مغز عبارتند از: تابش به سر، عفونت اچ آی وی و سموم محیطی. با این حال، علت دقیق سرطان مغز، به ویژه سرطان اولیه‌ی مغز، شناخته شده نیست، بنابراین اقدامات پیشگیرانه‌ی خاصی توسط محققین مشخص نشده است.


تومور مغزی در کودکان

تومورهای مغزی شایع‌ترین تومورهایی هستند که کودکان و نوجوانان را تحت تأثیر قرار می‌دهند. سالانه حدود 5000 کودک مبتلا به تومور مغزی تشخیص داده می‌شود. محل قرارگیری برخی از تومورهای مغزی کودکان به‌گونه‌ای است که پس از درمان در درازمدت اختلال قابل‌توجهی در عملکرد فکری و عصبی ایجاد می‌کند.

علائم و روش تشخیص سرطان مغز در کودکان همانند بزرگسالان است. تومورهای مغزی ممکن است در هر سنی ایجاد شوند. این تومورها در کودکان و نوزادان از نظر نوع سلول‌ها و پاسخگویی به درمان بسیار متفاوت از تومورهای مغزی بزرگسالان است.

تومور-مغزی-در-کودکان
یکی از شایع‌ترین سرطان‌ها در میان کودکان تومور مغزی است. 

عوامل و علائم تومور مغزی در زنان

در بیماران مبتلا به سرطان مغز، جنسیت تفاوت ایجاد می‌کند. شایع‌ترین نوع تومور مغزی مننژیوم است که بیشتر در زنان دیده می‌شود. این تومور در لایه‌های مننژیال سیستم عصبی مرکزی ایجاد می‌شود. علائم بیماری نیز در مردان و زنان کمی متفاوت است. در زنان معمولاً با تغییرات هورمونی رشد مننژیوم‌ها و علائم تومور ایجاد می‌شود. به‌عنوان‌مثال زمان بارداری، تغییرات قاعدگی، یائسگی و زمان استفاده از داروهای هورمونی باروری رشد مننژیوم افزایش پیدا می‌کند.


تومور مغزی چقدر دردناک است؟

سرطان مغز در مراحل اولیه علائم قابل‌توجهی ندارد. زمانی که تومور بزرگ شود و به مغز و اعصاب مغز فشار وارد کند، باعث سردرد می‌شود.

اما چه سردردی نشانه تومور مغزی است؟

اگر سردردهای شما مکرر است و انواع مختلف سردرد با تغییرات شدید را تجربه می‌کنید، باید حتماً به پزشک مراجعه کنید. این علائم می‌تواند نشان‌دهنده تومور مغزی باشد. سردردهایی که باعث شود، از خواب بیدار شوید یا با تغییر موقعیت تغییر کند، از نشانه‌های تومور است. این نوع سردردها به مسکن‌های معمولی مانند استامینوفن یا ایبوپروفن پاسخ نمی‌دهند.

سردردهایی که باعث شود، از خواب بیدار شوید یا با تغییر موقعیت تغییر کند، از نشانه‌های تومور است. این نوع سردردها به مسکن‌های معمولی مانند استامینوفن یا ایبوپروفن پاسخ نمی‌دهند.

احتمال بهبودی بیماران تومور مغزی

احتمال درمان این بیماری باتوجه‌به نوع سرطان متفاوت است. برخی از انواع تومور مانند مننژیوم، اپاندیموم آناپلاستیک و الیگودندرگلیوما در بیشتر مواقع قابل‌درمان هستند. اما برخی دیگر متأسفانه کمتر به درمان پاسخ می‌دهند.


آیا تومور مغزی کشنده است؟

تخمین زده می‌شود که حدود 70% از تومورهای مغزی خوش‌خیم هستند. این تومورها با سرعت بسیار کمی رشد کرده و با جراحی برداشته می‌شوند. تومورهای بدخیم باتوجه‌به نوع تومور و محل قرارگیری آن می‌توانند کشنده باشند. میزان بقای بیمار بر اساس سن و نوع تومور متفاوت است.


طول عمر بیماران تومور مغزی

سرطان مغز و دیگر سرطان‌های مربوط به سیستم عصبی دهمین علت مرگ‌ومیر زنان و مردان هستند. تخمین زده می‌شود که 18600 بزرگسال در سال جاری بر اثر تومور مغزی جان خود را ازدست‌داده‌اند. میزان بقای 5 ساله در این بیماران 36% و بقای 10 ساله 31% ثبت شده است. طول عمر این بیماران با افزایش سن کوتاه‌تر می‌شود. در افراد کمتر از 15 سال میزان بقای 5 ساله بیش از 75% است. در افراد 15 تا 39 سال بیش از 72% و در افراد بالای 40 سال بیش از 21% است. میزان بقا به عوامل مختلفی از جمله نوع تومور بستگی دارد.


تغذیه بیماران سرطان مغز

برای انتخاب رژیم غذایی بهتر است، با پزشک خود مشورت کنید. اما به‌طورکلی برای افراد مبتلا به سرطان مغز مواد غذایی زیر می‌تواند مفید باشد.

  • کلم بروکلی
  • ماست
  • سبزی‌های تیره و برگ‌دار مانند اسفناج
  • چای
  • مرکبات
  • سیر
  • زردچوبه
  • زنجبیل

تفاوت میگرن و تومور مغزی

میگرن و تومور مغزی هر دو منجر به سردردهای شدید می‌شوند. اما نوع سردرد در این دو بیماری متفاوت است. علائم مربوط به میگرن معمولاً حدود 4 ساعت تا 2 روز طول می‌کشد. علائمی مانند سردرد شدید و ضربان‌دار، حساسیت به نور و صدا، حالت تهوع و استفراغ از نشانه‌های میگرن هستند.

اما سردرد مربوط به تومور مغزی معمولاً به طور غیرعادی شدید و مداوم است. این نوع سردردها در صبح شدیدتر شده و احتمالاً موقع خواب نیز شخص از درد بیدار می‌شود. سردردهای ناشی از تومور معمولاً چند روز تا چند هفته طول می‌کشد.


هزینه عمل تومور مغزی چقدر است؟

هزینه عمل تومور مغزی باتوجه‌به حساس بودن این ناحیه و ریسک بالای جراحی، زیاد است. علاوه بر هزینه جراحی باید هزینه‌های مربوط به بستری بیمار در بیمارستان و انجام آزمایش‌ها را در نظر گرفت. معمولاً پس از جراحی به چند جلسه شیمی‌درمانی و پرتودرمانی نیاز است. این درمان‌ها نیز باید به لیست هزینه‌ها اضافه شوند. بیمه مقدار کمی از هزینه درمان را پوشش داده و حدود 10% از هزینه بیمار کاهش پیدا می‌کند.

مشاوره با متخصصان
جراحی مغز و اعصاب
دکترِتو

راهنمای مراجعه به متخصص مغز و اعصاب

در صورت بروز علائم مربوط به تومور مغزی باید مشاوره‌ای با دکتر مغز و اعصاب داشته باشید تا آزمایش‌های لازم برای تشخیص بیماری انجام شود. متخصص پس از انجام غربالگری‌های لازم و تعیین مرحله سرطان درمان را آغاز می‌کند.

برای پیداکردن بهترین دکتر مغز و اعصاب می‌توانید از طریق سایت دکترتو اقدام کنید. در دکترتو علاوه بر سیستم تعیین وقت حضوری امکان مشاوره آنلاین یا تلفنی با متخصصان وجود دارد. برای نوبت‌گیری از بهترین پزشکان جراحی مغز و اعصاب به وبسایت دکترتو مراجعه کنید.

دکترتو مراقب سلامتی شماست!

منابع: webMD ، cancercenter ، medcinenet ، mayoclinic

20 دیدگاه‌ها

  1. سلام ببخشید ایا بیماری گلیوبلاستوما در افراد زیر 18 سال درمان دارد یا خیر ؟

    • سلام دوست عزیز
      اولین درمان جراحی هست. جراح تلاش میکنه تا جای ممکن توده تومور رو خارج کنه. چنانچه تومور در نواحی حساس و پرخطر باشه امکان خارج کردن اون وجود نداره. پرتو درمانی برای از بین بردن سایر سلولهای باقیمانده پس از جراحی بکار برده میشه. از این لینک با متخصصان جراح مغز و اعصاب در ارتباط باشید.
      جراح مغز و اعصاب

ارسال یک پاسخ

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید