خس خس سینه یک صدای بلند و سوت مانندی است که در زمان تنفس، معمولا زمانی که راه‌های هوایی باریک یا مسدود می‌شوند، رخ میدهد. خس خس کردن سینه می‌تواند نشانه‌ای از یک بیماری جدی مانند آسم، برونشیت، عفونت تنفسی یا رینیت آلرژیک باشد که نیاز به بررسی پزشک متخصص دارد. اگر بیشتر از یک روز است که سینه شما خس خس میکند، به متخصص ریه، پزشک داخلی یا دکتر عمومی شهر خود مثل دکتر ریه تهران مراجعه کنید. در سایت دکترتو امکان دریافت نوبت ویزیت حضوری یا مشاوره آنلاین با بهترین پزشکان برای شما وجود دارد.
خس خس سینه چیست؟
خسخس سینه، صدای سوتی است که در نفس کشیدن، معمولا در بازدم، شنیده می‌شود. این صدا ناشی از تنگی یا التهاب راه‌های هوایی است یا ممکن است نشانه‌ای از انواع بیماری ریه باشد که نیاز به تشخیص و درمان دارد. اگر اولین بار است که دچار خسخس سینه شده‌اید این موضوع را با پزشک در میان بگذارید. خس خس سینه مداوم می‌تواند باعث تنگی نفس یا تغییر ساختاری دهان شود.
دلیل خس خس سینه: خس خس سينه نشانه چيست؟
آسم و بیماری انسدادی مزمن ریوی (COPD) شایع‌ترین علل خسخس سینه هستند. آمفیزم ریه (نابودی پارانشیم ریوی که باعث از بین‌رفتن ویژگی ارتجاعی ریه و دیواره‌ی کیسه‌های هوایی ریه می‌شود)، ریفلاکس معده به مری (GERD) و نارسایی احتقانی قلبی نیز از علل خس خس کردن سینه هستند. اما علل احتمالی دیگری هم وجود دارند که شامل موارد زیر هستند:
- ادم ریوی: بیماری است که در آن ریه‌ها با مایع پر می‌شوند.
- سرطان ریه
- آپنه خواب یا وقفه‌ی تنفسی در هنگام خواب
- اختلال عملکرد تارهای صوتی
- عفونت تنفسی ویروسی ریه
- ذات الریه یا پنومونی: عفونت ریه‌ها ناشی از ورود قارچ، باکتری یا ویروس
- آمبولی ریه: وجود لخته‌ی خون در ریه‌ها
- رینیت آلرژیک: واکنش بدن به آلرژن‌های خاص
- عفونت دستگاه تنفسی و درد قفسه سینه
- واکنش به سیگار کشیدن
- استنشاق یک جسم خارجی
- شوک آنافیلاکسی
- آلرژی غذایی: واکنش سیستم ایمنی بدن به مواد غذایی
- سرماخوردگی و آنفلوآنزا
- عفونت ناشی از ویروس سنسیشیال تنفسی
- اسیدوز تنفسی: زمانی رخ میدهد که ریه‌ها نمی‌توانند کربن دی اکسید تولید شده بدن را به اندازه کافی دفع کنند.
- تب دره: عفونت ناشی از قارچ کوکسیدیوس
- اسکلروز سیستمیک (اسکلرودرمی)
- خروسک: بیماری ویروسی که باعث تورم اطراف تارهای صوتی می‌شود.
- فیبروز کیستیک: آسیب شدید به سیستم تنفسی و گوارشی
- سل (TB)
- گواتر: تورم گردن بر اثر بزرگ‌شدن غده‌ی تیروئید
- سوختگی‌های شیمیایی
علت خس خس سینه در کودکان و نوزادان
در کودکان و نوزادان، صدای ریه هنگام نفس کشیدن می‌تواند نشانه‌ای از بیماری آسم (التهاب و تنگ‌شدن مجاری تنفسی)، عفونت‌های ویروسی مانند سرماخوردگی یا ویروس سینسیتیال تنفسی (RSV)، قرار گرفتن در معرض آلرژن‌ها (گرده و گرد و غبار) و برونشیولیت که معمولا به دلیل عفونت‌های ویروسی در نوزادان ایجاد می‌شود، باشد.
علت خس خس سینه در بزرگسالان
در بزرگسالان علل شایع صدا دادن ریه هنگام تنفس شامل آسم، بیماری انسداد مزمن ریوی (COPD)، عفونت‌های ویروسی و باکتریایی از جمله ذات الریه و برونشیت، واکنش‌های آلرژیک و بیماری‌های قلبی مانند نارسایی قلبی هستند.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت mayoclinic
Asthma and chronic obstructive pulmonary disease, also known as COPD, are the most common causes of wheezing.
ترجمه فارسی:
آسم و بیماری مزمن انسداد ریه که به عنوان COPD نیز شناخته می‌شود، شایع‌ترین علل خس خس سینه هستند.
عوامل خطر خس خس سینه
خسخس سینه می‌تواند در هر فردی اتفاق افتد و عوامل خطر خاصی وجود دارند که شانس ایجاد آن را افزایش می‌دهند. بیماری‌های ارثی مانند آسم که می‌تواند به‌صورت وراثتی به نسل‌های بعدی منتقل شوند، اولین عامل برای ایجاد خس خس سینه هستند. صدا دادن ریه هنگام تنفس می‌تواند در افراد زیر هم رخ دهد:
- افراد مبتلا به آلرژی
- افراد مبتلا به سرطان ریه
- کودکانی که در معرض ابتلا به عفونت هستند
- افراد سیگاری
روش تشخیص خس خس سینه
برای تشخیص خس خس ریه، متخصص ابتدا معاینه بالینی انجام میدهد. این اتفاق معمولا شامل پرسیدن سوالاتی در مورد علائم بیماری مانند شروع و مدت زمان خس خس کردن سینه و عواملی مانند ورزش شدید، حساسیت به آلرژن یا ابتلا به عفونت تنفسی است. سایر روش‌های تشخیص علت صدا دادن ریه هنگام تنفس عبارت است از:
- تست اسپیرومتری: یک آزمایش رایج برای بررسی حجم تنفسی و سرعت بازدم هوا است و به ارزیابی عملکرد ریه کمک میکند.
- اشعه ایکس قفسه سینه: اشعه ایکس تصاویری از ریه‌ها را برای رد عفونت یا ناهنجاری‌های ساختاری ریه فراهم میکند.
- آزمایش خون: این آزمایش می‌تواند سطح اکسیژن خون را بررسی کرده و علائم عفونت را شناسایی کند.
- تست آلرژی: شامل آزمایش پوست یا آزمایش خون برای شناسایی آلرژن‌های خاص است.
درمان خس خس سینه
درمان خسخس سینه بستگی به علت ایجاد آن دارد. آسم و بیماری انسدادی مزمن ریوی (COPD) معمولا به درمان طولانی مدت نیاز دارند. خسخس سینه‌ای که با بیماری‌های کوتاه مدت همراه است معمولا با درمان بیماری زمینه‌ای بهبود پیدا میکند.
| علائم | علت |
|---|---|
| صدای خروسی یا سوت مانند | سرطان ریه |
| تنگی نفس | آپنه خواب یا وقفه‌ی تنفسی در زمان خواب |
| سرفه | اختلال عملکرد تارهای صوتی |
| تغییر رنگ صورت به رنگ بنفش یا آبی | عفونت تنفسی ویروسی ریه |
بهترین دارو برای خس خس سينه
داروهای ضد التهابی می‌توانند التهاب و مایع جمع‌شده در راه‌های هوایی را کاهش دهند به همین دلیل از اولین روش‌های درمان خس خس سينه و سرفه هستند. داروهای ضد التهابی معمولا به شکل اسپری استفاده می‌شوند اما به شکل قرص‌های طولانی اثر یا شربت برای کودکان هم قابل تهیه هستند.
گشاد کننده‌های برونش مانند داروی بکلومتازون داروهای سریع الاثر هستند و معمولا برای درمان خسخس سینه و کمک به تسکین سرفه استفاده می‌شوند. عملکرد این داروها شل‌کردن عضلات صاف اطراف لوله‌های تنفسی است. قرص مونته لوکاست نیز یکی از بهترین داروها برای درمان خس خس کردن سینه است.
درمان خانگی خس خس سینه
درمان‌های خانگی مانند گرم و مرطوب نگه‌داشتن خانه می‌تواند به باز کردن راه‌های هوایی و تنفس بهتر کمک کند. نشستن در وان حمام گرم و پر بخار و مصرف دمنوش‌های گیاهیی مانند آویشن و نبات نیز از روش‌های موثر برای کاهش صدا دادن ریه هنگام تنفس هستند.
درمان‌های دیگری که ممکن است به کاهش خسخس سینه ناشی از آسم کمک کنند عبارت‌اند از:
- آنتی‌اکسیدان‌هایی مانند ویتامین C و ویتامین E
- یوگا
- استفاده از دستگاه بخور
در مورد برخی بیماری‌های مزمن مانند آسم، بدون مداخله پزشکی نمی‌توان از خسخس سینه جلوگیری کرد و مصرف داروهای تجویز شده به همراه داروهای خانگی می‌تواند علائم را بهتر کند.
نتیجه گیری و راهنمای مراجعه به دکتر
خس خس سینه به معنای صدا دادن ریه هنگام تنفس است که می‌تواند به دلیل آسم و بیماری‌های ریوی یا آلرژی اتفاق بیافتد. اگر همراه با خسخس سینه، علائم دیگری مانند اشکال در تنفس، تغییر رنگ پوست به رنگ آبی یا تغییر وضعیت ذهنی را تجربه کردید به بهترین دکتر ریه ایران، بهترین دکتر داخلی ایران یا بهترین دکتر عمومی ایران مراجعه کنید. در سایت دکترتو علاوه‌بر دریافت نوبت ویزیت حضوری امکان مشاوره با دکتر ریه آنلاین، دکتر داخلی آنلاین و دکتر آنلاین عمومی هم وجود دارد.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!
پرسش‌های متداول
خس خس ریه به صداهای تنفسی اشاره دارد که به دلیل باریک‌شدن لوله‌های هوایی در داخل ریه‌ها ایجاد می‌شود. این اتفاق می‌تواند به دلیل شرایط مختلفی مانند آسم، برونشیت یا مشکلات قلبی رخ دهد.
وقتی هوا از گذرگاه‌های ریه (نایژک، نایژه و نای) که ملتهب یا پر از مخاط هستند حرکت میکند، ارتعاشاتی ایجاد میکند که غیر طبیعی است. این صداها که خس خس سینه نام دارند می‌توانند اطلاعات تشخیصی مهمی در مورد وضعیت ریه و راه‌های هوایی ارائه دهند.
خس خس ریه کودک می‌تواند به دلیل ابتلا به بیماری‌های تنفسی مانند آسم و برونشیت یا سرماخوردگی ویروسی رخ دهد.
خس خس ریه و سرفه معمولا به دلیل انسداد راه هوایی و التهاب آن‌ها ایجاد می‌شوند.
داروهای گیاهی مانند زردچوبه و زنجبیل به دلیل خواص ضد التهابی برای درمان خس خس کردن سینه توصیه می‌شوند. زردچوبه حاوی کورکومین است که باعث کاهش التهاب راه هوایی می‌شود و زنجبیل می‌تواند عضلات صاف راه‌های هوایی را آرام کند.
صدای ریه هنگام نفس کشیدن در سرماخوردگی معمولا به دلیل التهاب لوله‌های هوایی ایجاد می‌شود. این التهاب معمولا پاسخی به عفونت ویروسی است که باعث تولید مخاط و سرفه مداوم می‌شود. سرفه به دفع مخاط و پاکسازی مجاری تنفسی کمک میکند.
صداهای خس خس ریه معمولا یک صدای بلند یا سوت مانند است و بیشتر در طول مدت بازدم هوا رخ میدهد.
مصرف داروهای استنشاقی، بخور گرم، نوشیدن مایعات گرم و پرهیز از قرارگرفتن در برابر آلرژن‌ها می‌تواند به بهبود خس خس کردن سینه کمک کند.
