آسم چیست و چه عواملی در پیشگیری و درمان حمله آسم موثر است؟

دکتر عاطفه راستی(پزشک ارزیاب)
18 دقیقه مطالعه
خانم مبتلا به آسم در حال استفاده از اسپری آسم
محتوا بازبینی شده توسط پزشکان دکترتو

محتوای این مقاله صرفا برای افزایش آگاهی شماست. قبل از هرگونه اقدام، جهت درمان از پزشکان دکترتو مشاوره بگیرید.

فهرست مطالب

آسم یک بیماری ریوی و از بیماری مزمن راه‌های هوایی است. در فرد مبتلا به آسم، دیواره‌های داخلی راه‌های هوایی، که به نام برونش شناخته‌می‌شوند، به برخی از موادی که فرد استنشاق می‌کند بسیار حساس می‌شوند و دچار تورم و التهاب می‌شوند. این تورم و التهاب باعث حساس‌شدن راه‌های هوایی و افزایش حساسیت آنها به واکنش‌های آلرژیک می‌شود. در واکنش آلرژیک، راه‌های هوایی متورم می‌شود و عضلات اطراف راه‌های هوایی و دستگاه تنفسی سفت می‌شوند و باعث محدود‌شدن راه‌های هوایی و تولید بیش از حد مخاط می‌شوند و ورود و خروج هوا در ریه‌ها را با مشکل مواجه می‌سازد.

افرادی که دارای علائم واضح آسم هستند باید جهت درمان و مشاوره در مورد تکنیک‌های مدیریت علائم و همچنین شناسایی عوامل آسم و نحوه‌ی اجتناب از آنها به پزشک متخصص آسم و آلرژی مراجعه‌کنند. اگرچه درمان کاملی برای آسم در دسترس نیست، اما مدیریت علائم می‌تواند به فرد مبتلا به آسم برای داشتن زندگی کامل و فعال کمک‌کند. در این مقاله، یک مرور کلی از بیماری‌های تنفسی پیچیده و همچنین بررسی انواع مختلف آسم و علل و نحوه‌ی تشخیص بیماری آسم را ارائه می‌دهیم.

برای تشخیص و درمان آسم باید به متخصص شهر خود مثل دکتر آسم و آلرژی تهران یا دکتر ریه تهران مراجعه کنید. در دکترتو می‌توانید با بهترین متخصصین آسم و آلرژی آشنا شوید، به‌صورت آنلاین یا تلفنی با آنها مشورت کنید و در صورت نیاز برای دریافت نوبت ویزیت حضوری اقدام کنید.

حمله آسم چیست؟

در برخی از حملات آسم، تورم در راه‌های هوایی می‌تواند رسیدن هوا به ریه‌ها و در نتیجه ورود اکسیژن به جریان خون و اندام‌های حیاتی را به طور کامل متوقف‌کند. این نوع حمله‌ی آسم می‌تواند کشنده باشد و نیاز به بستری فوری در بیمارستان دارد. در شروع حمله‌ی آسم، راه‌های هوایی اجازه ورود هوا به اندازه‌ی کافی به ریه‌ها را می‌دهند اما اجازه‌ی خروج دی‌اکسید‌کربن با سرعت کافی را نمی‌دهند. دی‌اکسید‌کربن برای بدن سمی است و اگر طی حمله‌ی آسم طولانی مدت از بدن خارج نشود منجر به افزایش گاز دی‌اکسید‌کربن در ریه‌ها و کاهش ورود اکسیژن به جریان خون می‌شود. در سراسر جهان حدود ۲۵۰،۰۰۰ نفر به علت آسم می‌میرند. حملات آسم هنگامی رخ می‌دهد که علائم به اوج خود برسند، به طور ناگهانی شروع می‌شوند و از خفیف تا شدید متغیر هستند.

انواع آسم

طیف وسیعی از عوامل و بیماری‌ها می‌توانند منجر به بیماری آسم شوند. بسته به علت و سن شروع، آسم می‌تواند انواع مختلفی داشته‌باشد که شدت آن متغیر است. آسم به دسته‌های خفیف، متناوب، متوسط تا شدید دسته‌بندی می‌شود. در زیر انواع آسم معرفی می‌گردند؛

۱. آسم در کودکان

کودکان با احتمال بیش‌تری برای ابتلا به نوع متناوب آسم که باعث حملات شدید آسم می‌شود، روبرو هستند. ویژگی بارز آسم در کودکان، حساسیت بالا نسبت به مواد آلرژی‌زا است. کودکان مبتلا به آسم که در معرض دود سیگار هستند دچار مشکلات شدیدی می‌شوند. کودکان نسبت به بزرگسالان به علت مشکلات آسم، بیشتر در مراکز درمانی پذیرش می‌شوند. آسم خفیف در دوران کودکی ممکن است بدون درمان برطرف شود با‌این‌حال، بازهم خطر ادامه یافتن بیماری به خصوص در موارد آسم شدید وجود دارد و در این صورت حتما باید به دکتر اطفال تهران یا شهر خود ارجاع داده‌شود.

در این ویدئو دکتر مژگان مقتدری متخصص فوق تخصص آلرژی و ایمنی‌شناسی بالینی در مورد آسم و آلرژی با شما صحبت می‌کند.

۲. آسم در بزرگسالان

آسم در هر سنی ممکن است شروع شود. آسم در بزرگسالان غالبا پایدار است و نیازمند مدیریت روزانه‌ی حملات ناگهانی و پیشگیری از علائم آسم است. چاقی و آلرژی فاکتورهای خطرناک برای ابتلا به آسم در بزرگسالان هستند. زنان بعد از سن ۲۰ سالگی بیشتر به آسم مبتلا می‌شوند. مرگ ناشی از آسم بیشتر در افراد بالای ۶۵ سال رخ می‌دهد.

۳. آسم شغلی

این نوع آسم به عنوان نتیجه‌ی مستقیم از کار یا حرفه‌ی فرد رخ می‌دهد. صنایعی که ارتباط مستقیمی با آسم شغلی دارند شامل آشپزی، کارهای آزمایشگاهی و کارخانه‌های تولیدی است. در این نوع آسم، محیط کاری منجر به بازگشت آسم دوران کودکی یا شروع آسم بزرگسالی می‌شود. دیگر نشانه‌های آسم شغلی ممکن است شامل آبریزش بینی و قرمزی چشم‌ها باشد.

۴. آسم شدید و مقاوم به درمان

این نوع آسم شامل علائم پایدار و ناتوان کننده‌ی آسم و مشکلات تنفسی است. تقریبا ۵ درصد از افراد مبتلا به آسم که با وجود استفاده از داروهای استاندارد درمان آسم بهبود نمی‌یابند دچار آسم شدید می‌شوند. با درمان صحیح و اجتناب موثر از محرک‌ها، می‌توان علایم این نوع آسم را تحت کنترل درآورد.

اسپری آسم برای درمان آسم
اسپری آسم

۵. آسم فصلی

این نوع آسم در پاسخ به آلرژن‌هایی که فقط در در زمان‌های خاصی از سال در محیط اطراف وجود‌دارند، آلرژن‌هایی مانند هوای سرد در زمستان و یا گرده‌ها در فصل بهار اتفاق می‌افتد. در دیگر زمان‌های سال در واقع فرد هنوز هم به آسم مبتلا است اما علائم آسم را تجربه نمی‌کند.

علائم و نشانه های آسم

نوع آسم تعیین‌کننده‌ی علائمی است که فرد تجربه می‌کند. همه‌ی افراد مبتلا به آسم علائم خاص زیر را تجربه‌نمی‌کنند و اولین نشانه‌ای که فرد تجربه می‌کند ممکن است یک حمله‌ی واقعی آسم نباشد. علائم آسم عبارتند از:

  • سرفه: به خصوص در شب، هنگام خنده و یا در طول ورزش
  • خس خس سینه: صدای جیغ مانند یا صدای سوت که در هنگام تنفس ایجاد می‌شود.
  • تنگی قفسه‌ی سینه
  • تنگی نفس
  • خستگی

علائم آسم در کودکان

آسم یک بیماری شایع ریوی است که گاهی اوقات باعث مشکلات تنفسی می‌شود. این بیماری می‌تواند در همه سنین اتفاق بیفتد ولی اغلب در دوران کودکی شروع می‌شود، اگرچه می‌تواند برای اولین بار در بزرگسالی نیز ایجاد شود.
علائم و نشانه‌های رایج آسم دوران کودکی عبارت است از؛

  • سرفه‌های مکرر که در حالت‌هایی نیز شدیدتر می‌شود. برخی از شرایطی که این سرفه‌ها شدت پیدا می‌کنند شامل موارد زیر هستند؛
    • زمانی که کودک شما عفونت ویروسی دارد
    • زمانی که کودک شما خواب است
    • هنگامی که با ورزش یا هوای سرد تحریک می‌شود
  • صدای سوت یا خس خس هنگام بازدم
  • تنگی نفس
  • گرفتگی قفسه سینه.

علائم آسم در بزرگسالان

علائم آسم در بزرگسالان و کودکان معمولا مشابه است. در ادامه به برخی از علائمی که بزرگسالان در شرایط آسم تجربه می‌کنند شامل موارد زیر است؛

  • سرفه به خصوص در شب، هنگام ورزش یا هنگام خندیدن
  • دشواری و سختی در تنفس
  • تنگی نفس
  • خس خس (در قفسه سینه هنگام نفس کشیدن، به ویژه هنگام بازدم).

این علائم گاهی اوقات می‌توانند به طور موقت بدتر شوند که به عنوان حمله آسم شناخته می‌شود.

برای تشخیص و درمان آسم باید به متخصص آسم و آلرژی مراجعه کنید. در دکترتو می‌توانید با بهترین متخصصین آسم و آلرژی آشنا شوید، به‌صورت آنلاین یا تلفنی با آنها مشورت کنید و در صورت نیاز برای دریافت نوبت ویزیت حضوری اقدام کنید.

عوامل و دلایل موثر در ابتلا به آسم

بسیاری از جنبه‌های مختلف محیط زندگی فرد و ساختار ژنتیکی وی می‌تواند در گسترش آسم موثر باشد. آسم شایع‌ترین بیماری مزمن در میان کودکان است. اولین علائم در حدود ۵ سالگی در قالب خس‌خس سینه و عفونت مکرر دستگاه تنفسی بروز می‌کند. موارد زیر علل اولیه‌ی آسم هستند؛

۱. آلرژی

پیوندی قوی بین آلرژی و آسم وجود دارد. مطالعه‌ای که در سال ۲۰۱۳ در سالنامه‌ی آسم، آلرژی و ایمونولوژی منتشر‌شد نشان‌می‌دهد که بیش از ۶۵ درصد بزرگسالان با سن بیش از ۵۵ سال که مبتلا به آسم هستند آلرژی نیز دارند و این میزان برای بزرگسالان با سن بین ۲۰ تا ۴۰ سال نزدیک به ۷۵ درصد است. منابع مشترک آلرژن‌های داخلی عبارتند از موی گربه و سگ، گرد و غبار، سوسک‌ها و قارچ‌ها.

۲. سیگار کشیدن

تحقیقات نشان‌می‌دهد دود سیگار با افزایش خطر ابتلا به آسم، خس‌خس سینه، عفونت تنفسی و مرگ در اثر آسم، مرتبط است. علاوه بر این، فرزندانی که والدین شان سیگار می‌کشند در معرض خطر بالاتر ابتلا به آسم هستند. سیگار کشیدن با تاثیر بر راه‌های هوایی باعث سرفه و تنگی نفس شده و موجب تشدید علائم آسم می‌شود. دود سیگار همچنین با تولید بیش از حد مخاط باعث افزایش خطر ابتلا به عفونت می‌شود.

۳. فاکتورهای محیطی

آسم یکی از بیماری های مرتبط با آلودگی هوا است. در واقع آلودگی هوا در داخل و خارج از خانه می‌تواند بر توسعه و تحریک آسم تأثیر بگذارد. واکنش‌های آلرژیک و علائم آسم اغلب به علت آلودگی هوا در محیط داخلی ناشی از گازهای مضر پاک‌کننده‌های خانگی و رنگ‌ها است. آلودگی شدید هوا باعث عود بیش تر علائم آسم و بستری در بیمارستان می‌شود. هوای مه‌آلود باعث آزادسازی عنصر مخرب ازن می‌شود که باعث سرفه، تنگی نفس و حتی درد قفسه‌ی سینه می‌شود.

آلودگی شدید هوا همچنین باعث انتشار دی‌اکسید‌گوگرد می‌شود که با محدود‌کردن راه‌های هوایی منجر به حملات آسم می‌شود. تغییرات آب و هوا ممکن است حملات آسم را تحریک‌کند. هوای سرد می‌تواند منجر به متراکم و محدود‌شدن راه هوایی، ترشح اضافی مخاط و کاهش توانایی پاک‌کنندگی مخاط شود. رطوبت ممکن است باعث مشکلات تنفسی برای افراد در برخی از مناطق شود. عوامل دیگر آسم در خانه و محیط زندگی عبارتند از:

  • آلودگی
  • دی‌اکسید‌گوگرد
  • اکسید‌نیتروژن
  • ازن
  • هوای سرد
  • رطوبت زیاد
مطالعات نشان‌می‌دهند که مکانیزم‌های التهابی که باعث آسم می‌شوند، با چاقی نیز مرتبط هستند.

۴. چاقی

اگرچه آکادمی آسم و آلرژی و ایمونولوژی آمریکا، چاقی را به عنوان عامل خطر اصلی آسم نمی‌شناسد، با این وجود برخی مطالعات نشان‌می‌دهند که بین چاقی و آسم ارتباط وجود‌دارد و مکانیزم‌های التهابی که باعث آسم می‌شوند، با چاقی نیز مرتبط هستند.

۵. بارداری

اگر خانمی در دوران بارداری سیگار یا مواد مخدر غیرقانونی مصرف‌کند، ممکن است نوزاد در رحم کمتر رشد کند و هنگام تولد وزن کمی داشته‌باشد. نوزادان این مادران، بیشتر مستعد ابتلا به بیماری‌هایی از جمله آسم هستند و مادر دچار عوارض و مشکلات در طول زایمان شود.

۶. استرس

شیوع آسم در بین افرادی که تحت استرس هستند بالاتر است. افزایش رفتارهای مرتبط با آسم در مواقع استرس مانند سیگار‌کشیدن، ممکن است توضیحی بر این شیوع بالا باشد. پاسخ‌های عاطفی از جمله خنده و غم و اندوه، ممکن است سبب بروز حملات آسم شود.

۷. ژنتیک

والدین می‌توانند آسم را به فرزندانشان منتقل‌کنند. اگر یکی از والدین مبتلا به آسم باشد، ۲۵٪ احتمال دارد که فرزندشان آسم را تجربه‌کند. داشتن دو پدر و مادر مبتلا به آسم، خطر ابتلا را تا ۵۰٪ افزایش می‌دهد. ژن‌هایی که در انتقال آسم دخالت دارند می‌توانند در تعامل با محیط فعال شوند، اگرچه تایید این یافته‌ها نیازمند تحقیقات بیشتر است.

۸. آتوپی (افزایش حساسیت)

آتوپی منجر به واکنش‌های آلرژیک در قسمت‌های مختلف بدن می‌شود که در تماس با آلرژن قرار نمی‌گیرند و باعث واکنش‌هایی مانند اگزما، تب یونجه و قرمزی و ورم ملتحمه‌ی آلرژیک می‌شود. در طی آتوپی، بدن در واکنش به آلرژن‌های رایج، آنتی‌بادی‌های ایمونوگلوبین (IgE) بیشتری تولید‌می‌کند. شایع‌ترین نوع آسم، آسم آلرژیک یا آتوپی (افزایش حساسیت) است.

۹. چرخه قاعدگی

یک نوع آسم، به نام آسم پیش از قاعدگی، منجر به علائم حاد در طول دوره‌ی قاعدگی و حساسیت به آسپرین می‌شود. هورمون‌های جنسی مانند هورمون لوتئینی کننده (LH) و هورمون تحریک‌کننده‌ی فولیکول (FSH)، که در جریان قاعدگی افزایش می‌یابند، بر سیستم ایمنی فرد اثر می‌گذارد. این افزایش عملکرد ایمنی می‌تواند باعث افزایش حساسیت در راه‌های هوایی شود. 

۱۰. سابقه عفونت های ویروسی

افراد با سابقه‌ی عفونت‌های ویروسی در دوران کودکی بیشتر مستعد ابتلا به آسم هستند.

۱۱. فرضیه بهداشتی

طبق این فرضیه، نوزادان در ماه‌ها و سال‌های اولیه‌ی زندگی خود به اندازه‌ی کافی در معرض باکتری‌ها نیستند بنابراین، سیستم ایمنی بدن آنها به اندازه‌ی کافی برای مبارزه با آسم و سایر بیماری‌ها قوی نیست.

محرک های آسم

برخی شرایط و محیط‌ها می‌توانند باعث تحریک و ایجاد علائم آسم شوند که بسیار زیاد هستند اما در زیر به طور خلاصه برخی از آنها آورده‌شده‌اند. این عوامل عبارتند از:

  • ابتلا به دیگر بیماری‌های تنفسی: مانند آنفلوانزا و پنومونی (ذات الریه)
  • ورزش
  • محرک‌ها در هوا: مثل بخار شیمیایی، بوی قوی و دود
  • آلرژن‌ها: حشرات، حیوانات، گرد و غبار و گرده‌ها
  • شرایط آب و هوایی بسیار شدید: شرایطی مانند رطوبت بسیار بالا یا دمای پایین
  • احساسات شدید: فریاد، خنده و گریه ممکن است باعث حمله‌ی آسم شود.

آسم و کرونا

افراد دارای آسم در معرض خطر بالاتری در ابتلا به کرونا هستند. با این حال، مطالعات افزایش خطر حمله آسم را هنگام ابتلا به کرونا نشان نمی‌دهند؛ زیرا همبستگی زیادی بین نوع آسم شما و میزان کنترل آن وجود دارد. در شرایط زیر خطر ابتلا به آسم افزایش پیدا می‌کند؛

  • داروهای پیشگیری کننده خود را طبق دستور پزشک مصرف نکنید.
  • آسم شما کنترل‌شده نباشد.
  • علاوه بر آسم، بیماری‌های زمینه‌ای دیگری مانند دیابت یا بیماری قلبی دارید بیشتر در معرض ابتلا به آسم هستید.
  • در صورتیکه سیگار میکشید.
  • اگر از دسته افراد چاق هستید و یا دارای اضافه وزن هستید.
  • در صورتیکه آسم غیر آلرژیک دارید.

رابطه بی خوابی با آسم

بی‌خوابی در میان افراد دارای آسم بسیار شایع است. ۳۷ درصد از بیماران مبتلا به آسم دچار بی‌خوابی قابل توجهی هستند.
از اصلی‌ترین مشکلاتِ بیمارانی که از آسم در رنج هستند، کاهش کیفیت خواب، سختی در به خواب‌رفتن، تکه‌تکه شدن خواب، بیدار شدن زودهنگام صبح و افزایش خواب آلودگی است. این موارد می‌توانند اختلالات خواب زیادی برای افراد مبتلا ایجاد کنند. در طول روز کنترل ضعیف بیماری باعث افزایش مصرفی دوزهای کورتیکواستروئید و نیاز به درمان سیستمیک برای جبران محرومیت از خواب می‌شود.

برای درمان بی‌خوابی ناشی از آسم باید به متخصص آسم و آلرژی مراجعه کنید. زیرا تا زمانی که آسم شما برطرف نشود، مشکلات خواب پابرجا خواهند بود و شما را آزار خواهند داد.

آسم بیماری ریه هاست
معاینه‌ی فیزیکی معمولا بر روی دستگاه تنفسی فوقانی، قفسه‌ی سینه و پوست تمرکز دارد.

تشخیص آسم

سه قسمت اصلی تشخیص آسم شامل تاریخچه‌ی پزشکی، یافته‌های معاینه‌ی بالینی و نتایج تست‌های تنفسی است. سابقه‌ی خانوادگی آسم و آلرژی به علت افزایش خطر آسم می‌تواند به تشخیص آسم کمک‌کند. تشخیص آسم در کودکان زیر ۵ سال مشکل است زیرا ممکن است با دیگر بیماری‌های دوران کودکی قابل تشخیص نباشد. اگر کودکان در زمان ابتلا به سرماخوردگی یا عفونت‌های تنفسی در اوایل زندگی تجربه‌ی خس‌خس سینه داشته‌باشند، مستعد ابتلا به آسم پس از ۶ سالگی هستند. دیگر بیماری‌هایی که می‌توانند در مدیریت و درمان آسم مداخله ایجاد کنند شامل:

  • آبریزش بینی
  • عفونت‌های سینوسی
  • رفلکس اسید معده
  • استرس‌های روانی
  • آپنه‌ی خواب

برای تشخیص و درمان آسم باید به متخصص آسم و آلرژی مراجعه کنید. در دکترتو می‌توانید با بهترین متخصصین آسم و آلرژی آشنا شوید، به‌صورت آنلاین یا تلفنی با آنها مشورت کنید و در صورت نیاز برای دریافت نوبت ویزیت حضوری اقدام کنید.

۱. معاینه بدنی

معاینه‌ی فیزیکی معمولا بر روی دستگاه تنفسی فوقانی، قفسه‌ی سینه و پوست تمرکز دارد. پزشک همچنین آبریزش بینی، تورم بینی، رشد توده در داخل بینی و بیماری‌های پوستی از جمله اگزما و کهیر را چک می‌کند. خس‌خس سینه یک نشانه‌ی مهم در تشخیص انسداد راه‌های هوایی و آسم است. افراد مبتلا به آسم همیشه علائم فیزیکی را نشان‌نمی‌دهند و ممکن است در طول معاینه، هیچ گونه علائمی نداشته‌باشد.

۲. آزمایشات آسم

تست‌های عملکرد ریه یکی دیگر از مولفه‌های تشخیص آسم هستند. این تست‌ها مقدار هوای استنشاقی طی دم و بازدم و سرعت خروج هوا از ریه‌ها را اندازه‌گیری می‌کنند. تست‌های عملکرد ریه مانند:

  • تست اسپیرومتری: به بررسی عملکرد ریه کمک‌می‌کند.
  • آزمون تحریک برونش: به عنوان تست چالش نیز شناخته‌می‌شود و شامل ماده‌ای مانند هوای سرد است که باعث انسداد راه‌های هوایی و بروز علائم آسم می‌شود.
  • تست آسم ناشی از ورزش: شامل تمرین شدید با هدف ایجاد علائم آسم است.
  • آزمایش‌های آلرژیک: برای شناسایی موادی که باعث ایجاد علائم آسم یا تشدید آسم می‌شود.

۳. تشخیص های افتراقی آسم

بیماری‌های دیگری نیز وجود دارد که ممکن است با آسم دارای علائم مشترک باشند که در زیر نام برده‌خواهند‌شد:

  • رفلاکس اسید معده به مری (GERD)
  • سوزش سر دل
  • تب یونجه
  • سینوزیت
  • آپنه‌ خواب
  • بیماری انسداد ریوی مزمن (COPD)
  • تومورهای راه‌های هوایی
  • انسداد راه‌های هوایی
  • برونشیت
  • ذات الریه (پنومونی)
  • وجود لخته‌ی خون در ریه، یا آمبولی ریه
  • نارسایی احتقانی قلب
  • اختلال عملکرد تارهای صوتی
  • عفونت ویروسی دستگاه تنفسی تحتانی.

پزشک با انجام تست‌های تشخیصی زیر، آسم را از دیگر بیماری‌های افتراقی تشخیص خواهد‌داد:

  • عکس اشعه‌ی ایکس از قفسه‌ی سینه
  • نوار قلب (ECG)
  • شمارش کامل سلول‌های خونی (آزمایش خون)
  • سی‌تی‌اسکن ریه‌ها
  • ارزیابی ریفلاکس اسید معده به مری
  • بررسی خلط

مدیریت و درمان آسم

دکتر ریه یا متخصص آسم و آلرژی با توجه به نوع آسم، سن و محرک‌های آسم درمان مناسب یا درمان‌های ترکیبی را تجویز می‌کند. درمان آسم به سه دسته‌ی اصلی ورزش‌های تنفسی، کمک‌های اولیه (درمان‌های نجات‌دهنده) و درمان‌های بلند مدت کنترل آسم، تقسیم می‌شود. در زیر به توضیح مختصر آنها می‌پردازیم:

۱. تمرینات تنفسی

این تمرینات به افزایش ظرفیت ریه‌ها و کاهش علائم شدید آسم کمک می‌کند. برای انجام تمرین‌های تنفسی می‌توانید از روش‌های زیر استفاده کنید؛

  • می‌توانید از تمرینات تنفسی یوگا استفاده کنید. این تمارین به باز شدن مجاری هوایی و بالاتر رفتن ظرفیت تنفسی ریوی کمک می‌کنند.
  • سعی کنید نفس عمیق بکشید و به آرامی و از دهان نفس خود را بیرون بدهید.
  • از تنفس دهانی بپرهیزید و تنفس از بینی را انجام دهید.
  • تنفس سطحی و سریع را کاهش دهید.

۲. درمان های نجات دهنده یا کمک های اولیه

این داروها فقط در هنگام حمله‌ی آسم استفاده می‌شود تا به تنفس دوباره کمک‌کنند. این داروها برای درمان سریع حمله آسم عبارتند از:

  • اسپری‌ها و افشانه‌ها: مثل داروی فورمترول که دو تا شش پف از آنها به کاهش علائم کمک می‌کند.
  • گشادکننده‌های برونش: مانند شربت برم هگزین که به شل‌شدن عضلات سفت‌شده در ریه کمک می‌کنند.
  • ضدالتهاب‌ها

اسپری آسم چیست؟

اسپری آسم یکی از وسیله‌هایی است که باعث باز شدن راه‌های تنفسی می‌شود. این وسیله به شما کمک می‌کند که بهتر نفس بکشید و احتقان مجاری تنفسی را برطرف می‌کند. این اسپری‌ها بسیار کارآمد است.

اسپری برای تنفس بیماران آسمی
اسپری آسم برای تنفس بهتر

اگر نشانه‌های آسم بیش از ۲۰ دقیقه طول بکشند و دوز دوم دارو کمکی نکند، به پزشک مراجعه کنید.

۳. درمان های بلند‌مدت کنترل آسم

این دسته از موارد قرص آسم و آلرژی باید هر روز برای جلوگیری از علائم آسم مصرف‌شوند. داروهایی که برای این روش مورد استفاده قرار می‌گیرند شامل موارد زیر هستند؛

  • قرص سینگولار
  • اسپری فلوتیکازون
  • ادویر
  • نبول پالمیکورت
  • اسپری سیمبیکورت
  • داروی بکلومتازون

۴. درمان خانگی آسم و تنگی نفس

به طور کلی داروهای بدون نسخه و داروهای جایگزین به عنوان درمان آسم توصیه نمی‌شوند. اگر آسم به درستی درمان نشود می‌تواند تهدید‌کننده‌ی زندگی فرد باشد. از این رو انجام روش‌های درمان خانگی آسم و تنگی نفس توصیه نمی‌شود. با این حال، داروهای خانگی ممکن است در توقف علائم در موارد اضطراری موثر باشند که برخی از آن‌ها شامل موارد زیر است:

  • روغن خردل
  • قهوه یا چای کافئین‌دار
  • روغن یا اسانس اکالیپتوس و اسطوخودوس

راهی برای پیشگیری از آسم وجود دارد؟

از آنجایی که علت آسم دقیقا شناسایی نشده‌است، جلوگیری از آسم کاملا میسر نیست. با این حال رعایت موارد زیر در کاهش بروز آسم می‌تواند مفید باشد:

  • اجتناب از محرک‌ها
  • کاهش قرار گرفتن در معرض آلرژن‌ها
  • انجام تست‌های تشخیص آلرژی
  • مصرف داروهای پیشگیرانه

برای تشخیص و درمان آسم باید به متخصص آسم و آلرژی مراجعه کنید. در دکترتو می‌توانید با بهترین متخصصین آسم و آلرژی آشنا شوید، به‌صورت آنلاین یا تلفنی با آنها مشورت کنید و در صورت نیاز برای دریافت نوبت ویزیت حضوری اقدام کنید.

راهنمای دکترتو در مواجهه با آسم

در صورت مواجهه با بیماری آسم و یا تجربه‌ی هر یک از علائمی که در این مطلب به شما گفته‌شد، برای تشخیص و درمان آسم باید به بهترین دکتر آسم و آلرژی ایران یا بهترین دکتر ریه ایران مراجعه کنید. در دکترتو می‌توانید با بهترین متخصصین آسم و آلرژی آشنا شوید، به‌صورت آنلاین یا تلفنی با آنها مشورت کنید و در صورت نیاز برای دریافت نوبت ویزیت حضوری اقدام کنید.

دکترتو مراقب سلامتی شماست!

پرسش‌های متداول

آیا بیماری آسم خطرناک است؟

در صورتی که مراقبت‌های درمانی لازم صورت نگیرد می‌تواند خطرناک باشد.

آیا آسم درمان دارد؟

در حال حاضر هیچ درمانی وجود ندارد، اما درمان‌های ساده‌ای وجود دارد که می‌تواند به کنترل علائم کمک کند تا تأثیر زیادی بر زندگی شما نداشته‌باشد و بتوانید یک زندگی عادی و فعال داشته‌باشید. استفاده از اسپری آسم که به شما امکان تنفس راحت‌‌تر و بهتری به شما می‌دهند جزء درمان اصلی است اگرچه آسم شما شدید باشد، ممکن است به قرص‌ها و سایر درمان‌ها نیز نیاز داشته‌باشید. بنابراین استفاده از روش‌هایی که به بهبود آسم کمک می‌کند، می‌تواند زندگی شما را تسهیل کند.

آسم عصبی چیست؟

استرس می‌تواند به این معنی باشد که شما بیشتر در معرض خطر علائم آسم هستید. در واقع، افراد مبتلا به آسم که با استرس مداوم یا شدید مواجه هستند، بیشتر در معرض خطر حملات آسم یا رفتن به بیمارستان به دلیل آسم خود هستند. زیرا استرس و اضطراب می‌تواند حملات آسم را تحریک کند. در عین حال، خس خس سینه و دشواری در تتفس که در هنگام حمله آسم احساس می‌کنید، می‌تواند باعث اضطراب شود. ۶۹ درصد از افراد مبتلا به آسم می‌گویند که استرس برای آن‌ها محرک است.

آسم کودکان در چه سنی بهبود می یابد؟

آسم بهبودی نمی‌یابد. آسم را باید با روش های درمانی مختلف کنترل کنید.

بیماری آسم به انگلیسی چیست؟

asthma گفته‌می‌شود.

آسم چه تاثیری بر روی بدن می گذارد؟

آسم یک اختلال تنفسی است که بروز آن می‌تواند به طور قابل توجهی تحت تأثیر عوامل عصبی و روانی باشد. مکانیسم‌هایی که توسط آن سیستم عصبی به گونه‌ای تغییر می‌کند که علائم آسم رخ می‌دهد هنوز مشخص نشده است. التهاب مجرای تنفسی مرتبط با آسم ممکن است بر فعالیت عصبی در چندین نقطه در مسیر رفلکس عصبی تأثیر بگذارد، از جمله عملکرد اعصاب حسی، ادغام در سیستم عصبی مرکزی، انتقال سیناپسی در گانگلیون‌های خودمختار و موارد دیگر.

مطالب مرتبط

دیدگاه شما

۸۲ دیدگاه ثبت شده برای: آسم چیست و چه عواملی در پیشگیری و درمان حمله آسم موثر است؟

  1.  نیم‌رخ
    ناشناس

    سلام من یه سال پیش برای زیارت رفته بودم پیاده روی اربعین ابتدا کمی گرمم میشد و یکم احساس خستگی میکردم ولی بعد از اون صبح که بیدار شدم سرگیچه ، حالت تهوع ، ضعف ، تنگی نفس و تب داشتم. درمانگاه حلال احمر که رفتم گفتن گرمازده شدم و چون تو سن کم اسم خفیف داشتم انگار گرمازدگی محرک اسمم شده بود، برام سرم زدن و اسپری اسم تجویز کردن، بعد از اون موقع گاهی اوقات قفسه سینه‌ام درد میگیره انگار که به میله فرو میکنن توش تنگی نفس میگیرم و گاهی هم اولش سرم گیج می‌ره و برای مدت کوتاهی دیدم تار میشه دلیلش چیه؟ممنون میشم راهنمایی کنین.

    1. همیار.دکترتو نیم‌رخ
      همیار.دکترتو
      در پاسخ به ناشناس

      سلام و احترام
      درد قفسه سینه همراه با تنگی نفس، سرگیجه و تاری دید گذرا می‌تواند به آسم کنترل‌نشده، مشکلات قلبی، افت فشار، اضطراب یا علت‌های ریوی دیگر مربوط باشد و بهتر است دوباره بررسی شوید، مخصوصا اگر بعد از گرمازدگی این علائم تکرار شده‌اند. اگر درد قفسه سینه شدید، تنگی نفس واضح، غش، کبودی لب یا تاری دید طولانی دارید، مراجعه فوری لازم است و مصرف اسپری آسم هم باید طبق نظر پزشک باشد.
      بهترین دکتر ریه ایران
      بهترین دکتر قلب و عروق ایران
      بهترین دکتر آسم ایران
      برای ارتباط گرفتن با پزشکان در سراسر ایران اپلیکیشن دکترتو را دانلود کنید.

  2. Fati نیم‌رخ
    Fati

    سلام من بعضی اوقات قبل از خواب نمیتونم نفس بکشم یعنی در حالیه که به خس خس کردن میوفتم و نفس کشیدنم صدا داره اکثرا قبل خواب اینطوری میشم و وقتی بیدارم میشم این مشکلو ندارم ولی همش گلوم سوزش میکنه و خلط داره، توی خانواده پدریم سابقه این بیماری هست، این ممکنه آسم باشه؟

    1. همیار دکترِتو نیم‌رخ
      همیار دکترِتو
      در پاسخ به Fati

      سلام و احترام
      خس‌خس سینه، احساس تنگی نفس و صدا دار شدن تنفس، بخصوص قبل از خواب، همراه با سوزش گلو و خلط، می‌تواند نشانه‌هایی از آسم یا مشکلات تنفسی مشابه باشد، به ویژه با توجه به سابقه خانوادگی. آسم یک بیماری مزوفیلی مزمن است که با التهاب و تنگی راه‌های هوایی مشخص می‌شود. توصیه می‌شود برای تشخیص دقیق و دریافت درمان مناسب حتماً به پزشک متخصص ریه مراجعه کنید. شما می‌توانید از طریق اپلیکیشن دکترتو نسبت به دریافت اولین نوبت از بهترین متخصصین کشور اقدام کنید.

      1. Fati نیم‌رخ
        Fati
        در پاسخ به همیار دکترِتو

        از راهنمایی تون مچکرم❤️

  3. هانا نیم‌رخ
    هانا

    سلام وقتتون بخیر. من بچگی یه مدت الرژی داشتم یه دو سه سالی رفتم دکتر و بعدش کامل خوب شدم و دیگه دارو استفاده نکردم بعدش سال ۱۴۰۰ کرونا گرفتم و یه مدت بعداینکه خوب شدم هی سرفه میکردم و شبا نمیتونستم بخوابم تا اینکه یه بار سرما خوردم و ریه ها رو درگیر کرد و دیگه بعدش باز رفتم متخصص ریه، متخصص هم گفت اسم خفیف دارم و برام دارو های استنشاقی و اکتو لوکاست و مونته لوکاست رو تجویز کرد و الان ۴،۵ ماهی هست که داروهام رو قطع کردم ولی هنوز تو ریه سمت چپم احساس گرفتگی میکنم پقیقا مثل اون حالتی که بعضی وقته ادم حس میکنه بینیش خشک شده و تو نفس کشدن اذیت میشه من اون حالت رو تو ریه سمت چپم دارم و به شدت هم به مواد خوراکی که میخورم چه غذا چه تنقلات واکنش میدم و تنگی نفس میگیرم حتی دمر نمیتونم بخوابم یا موقع خواب به سمت چپ نمیتونم بخوابیم . واقعا دیگه خسته شدم دیگه تحمل این همه درد برام سخته. تشخیص شما چیه؟

    1. همیار دکترتو نیم‌رخ
      همیار دکترتو
      در پاسخ به هانا

      سلام بر شما. به‌احتمال زیاد دچار آسم آلرژیک مزمن هستید که پس از کرونا دوباره فعال شده و باید حتماً با پزشک ریه داروهای استنشاقی و کنترل‌کننده را از سر بگیرید تا التهاب ریه‌تان کاهش یابد. می‌توانید از لینک زیر برای پیدا کردن متخصص باتجربه و ثبت نوبت سریع‌تر، اقدام کنید.
      بهترین دکتر آسم و آلرژی ایران

  4. زیبا نیم‌رخ
    زیبا

    سلام یک ماه هست که به محض دراز کشیدن دچار سرفه واحساس گرفتگی در گلو میشوم خواب بد واکه تکه ای دارم وموقع راه رفتن نفس کم میارم

    1. همیار دکترتو نیم‌رخ
      همیار دکترتو
      در پاسخ به زیبا

      سلام بر شما. علائم شما می‌تواند نشان‌دهنده مشکلات تنفسی یا قلبی باشد. توصیه می‌کنم حتماً برای تشخیص دقیق و درمان مناسب به پزشک مراجعه کنید. می‌توانید از لینک زیر برای پیدا کردن متخصص باتجربه و ثبت نوبت سریع‌تر، اقدام کنید.
      بهترین دکتر عمومی ایران

    2. همیار دکترتو نیم‌رخ
      همیار دکترتو
      در پاسخ به زیبا

      سلام بر شما. علائم شما می‌تواند نشان‌دهنده مشکلات تنفسی یا قلبی باشد. توصیه می‌کنم حتماً برای تشخیص دقیق و درمان مناسب به پزشک مراجعه کنید. می‌توانید از لینک زیر برای پیدا کردن متخصص باتجربه و ثبت نوبت سریع‌تر، اقدام کنید.
      بهترین دکتر عمومی ایران

  5. امید نیم‌رخ
    امید

    با سلام،دو هفته بعد از آنفولانزا هست الان، هنوز سرفه خشک دارم، و بعد از غذا هم سرفه بیشتر میشه. همچنین صدای سوت ریز در باز دم رو هم دارم و دکتر عمومی هم اسپری آسم داد ولی فعالم و روزی ۱ ساعت ورزش رو حداقل هر روز دارم. حین ورزش هم مشکلی ندارم فقط بعد غذا سرفه بدتر میشه.. بنظرتون مشکل چیه؟

    1. همیار دکترِتو نیم‌رخ
      همیار دکترِتو
      در پاسخ به امید

      سلام و احترام
      با توجه به شرح حالی که دادید احتمالا سرفه‌های شما از نوع حساسیتی است. بهتر است این مسئله را با پزشک معالج خود در میان بگذارید تا درمان دقیقی برای حساسیت ناشی از عبور مواد غذایی از مری برای شما ارائه شود.
      بهترین دکتر آسم و آلرژی ایران

  6. تارا نیم‌رخ
    تارا

    سلام
    من ۴ ماه پیش دچار سرماخوردگی یا شايد کرونا شدم طوری که ۲ ماه دائم سرفه خشک میزدم الان بهترم ولی به بو حساسم ، چه بوی خوب مثه عطر چه بوی بد مثه قلیون ،
    موقعی که غذای تند میخورم یا بویی حس میکنم شدیدا سرفه خشک میکنم ، کمی هم گلوم خارش داره ،به نظرتون من آسم دارم ؟؟ ممنون میشم کمکم کنید ، یا درمانی بگید

    1. همیار دکترِتو نیم‌رخ
      همیار دکترِتو
      در پاسخ به تارا

      سلام و احترام
      با توجه به علائمی که شرح دادید احتمالا سرفه‌های شما از نوع آلرژیک و حساسیتی است. بهتر است برای دریافت درمان دارویی مناسب به متخصص مراجعه کنید.
      بهترین دکتر آسم و آلرژی ایران

  7. مهتا نیم‌رخ
    مهتا

    سلام من دو سه سال همیشه صبح سرفه خیلی بد میکنم همیشه یچیزی تو حلقم گیر کرده خلط سفید رنگ باید اونا بیاد بیرون همیشه صبح هستش چند ماهی عصر ها هم اضافه شده
    شنبه حین مریض شدن باز اون سرفه هارو داشتم خلط سفید میومد
    دیروز دکتر رفتم گفتن اسم دارم میخاسم ببینم واقعا برای اسم یا چیز دیگه؟

    1. همیارِ دکترِتو نیم‌رخ
      همیارِ دکترِتو
      در پاسخ به مهتا

      سلام و احترام. سرفه‌های مداوم همراه با خلط سفید که بیشتر صبح‌ها رخ می‌دهد ممکن است به علت‌هایی مثل آلرژی، آسم، سینوزیت یا ترشحات پشت حلق باشد، اما تشخیص قطعی نیاز به بررسی پزشکی دارد. بهتر است برای ارزیابی دقیق‌تر به متخصص ریه یا متخصص گوش و حلق و بینی مراجعه کنید. برای دریافت نوبت می‌توانید لیست بهترین دکتر گوش و حلق و بینی ایران را مشاهده کنید.

  8. مینا نیم‌رخ
    مینا

    سلام وقت بخیر
    من ۱۹ سالمه و اولین جاییه که تقریبا به مدت دو ماه مشغول به کارم
    من هفته پیش سرما خوردم و این هفته یه گلودرد عجیب که میدونسم برا سرما خوردگی نیس گرفتم
    اول سعی کردم با قرصایی که همیشه خوب میشمو باز شروع کنم که بعد یکی دو روز متوجه شدم ابریزش یا علائم بهتر شدن در من نیست و مطمئن شدم که سرما نخوردم
    قبلا راحت میتونسم نفس بکشم بدون حس کردن چیزی
    ولی الان انگار رو قسمت قفسه سینم خاک نشسته هرنفسمو حس میکنم
    سرفه های خشکی دارم ولی نه خس خس و نه سختی در تنفس دارم فعلا
    اینو هم بگم که کار من اصلا مربوط به خاک نمیشه فقط چیدمان وسیله و صندوقداریه
    در کودکی هم آسم داشتم
    خاستم بدونم امکانش دوباره آسم باشه؟
    البته اینم بگم صبح بیدار میشم انگار کیپه قفسه سینم ولی با گذشت زمان بهتر و بهتر میشه

    1. همیارِ دکترِتو نیم‌رخ
      همیارِ دکترِتو
      در پاسخ به مینا

      سلام. با توجه به اینکه در کودکی آسم داشته‌اید و الان با گلودرد، سرفه خشک و احساس سنگینی در قفسه سینه مواجه شده‌اید که صبح‌ها شدیدتر است، احتمال بازگشت آسم یا بروز آلرژی‌های تنفسی وجود دارد. اینکه کار شما با گرد و غبار ارتباط ندارد، دلیل منفی شدن آسم نیست، زیرا محیط‌های بسته و تغییرات دمایی نیز می‌توانند تحریک‌کننده باشند. برای اطمینان از وضعیت ریه‌ها و دریافت داروهای مناسب، حتما به متخصص بیماری‌های ریوی یا داخلی مراجعه کنید.
      بهترین دکتر داخلی ایران

  9. مینا نیم‌رخ
    مینا

    سلام وقت بخیر
    من ۱۹ سالمه و اولین جاییه که تقریبا به مدت دو ماه مشغول به کارم
    من هفته پیش سرما خوردم و این هفته یه گلودرد عجیب که میدونسم برا سرما خوردگی نیس گرفتم
    اول سعی کردم با قرصایی که همیشه خوب میشمو باز شروع کنم که بعد یکی دو روز متوجه شدم ابریزش یا علائم بهتر شدن در من نیست و مطمئن شدم که سرما نخوردم
    قبلا راحت میتونسم نفس بکشم بدون حس کردن چیزی
    ولی الان انگار رو قسمت قفسه سینم خاک نشسته هرنفسمو حس میکنم
    سرفه های خشکی دارم ولی نه خس خس و نه سختی در تنفس دارم فعلا
    اینو هم بگم که کار من اصلا مربوط به خاک نمیشه فقط چیدمان وسیله و صندوقداریه
    در کودکی هم آسم داشتم
    خاستم بدونم امکانش دوباره آسم باشه؟

  10. سامان نیم‌رخ
    سامان

    سلام ایام بخیر
    من یه مدته که گلوم جوریه که انگار کلی فریاد زدم
    فکر کردم سرما خوردگیه قرص سرما خوردگی خوردم
    که حداقل چون خودمو میشناسم باید سه روزه تهش چهار روزه خوب میشدم
    ولی نه بلکه بهتر نشدم وقتی دیدم ابریزش ندارم متوجه شدم که سرما خوردگی نیست
    الان قفسه سینم انگار تحریک شده
    یه حس خاک نشستن رو قسمت تنفسیم دارم
    گلوم جوریه که که انگار فریاد زدم و سرفه کنم خشکه
    ولی خس خس سینه فعلا ندارم
    ممکنه بخاطر خاک و سرکار باشه یا علائم آسم؟

    1. همیارِ دکترِتو نیم‌رخ
      همیارِ دکترِتو
      در پاسخ به سامان

      سلام. با توجه به اینکه شما در محیط کار با گرد و غبار سر و کار دارید و علائمی مثل حس خاک نشستن در گلو و تحریک قفسه سینه را تجربه می‌کنید، احتمالاً گلو و مجاری تنفسی‌تان در اثر تماس با ذرات معلق در هوا تحریک شده و خشک شده است. این وضعیت می‌تواند زمینه‌ساز آلرژی یا حتی آسم باشد، اما برای تشخیص دقیق اینکه آیا ریه‌هایتان درگیر شده یا خیر و دریافت داروهای مناسب برای باز شدن مجاری تنفسی، حتما به متخصص بیماری‌های ریوی مراجعه کنید.
      متخصص ریه

      1. سامان نیم‌رخ
        سامان
        در پاسخ به همیارِ دکترِتو

        نه احتمال میدم چون 20 سالمه و اولین کارمه
        وگرنه کار من گرد و خاک نداره و مربوط به فروشندگیه چیدن وسایل و صندوقه
        نظرتون چیه؟

        1. همیارِ دکترِتو نیم‌رخ
          همیارِ دکترِتو
          در پاسخ به سامان

          سلام. با توجه به اینکه شغل شما با گرد و خاک مستقیم در ارتباط نیست، اما محیط‌های بسته و رفت‌وآمد زیاد می‌تواند باعث گرد و غبار معلق شود، همچنین استرس و فشار روانی می‌تواند علائم آسم را تشدید کند، اما برای اینکه مطمئن شوید مشکل از ریه‌ها، آلرژی یا مسائل داخلی است و درمان مناسب دریافت کنید، حتما به متخصص بیماری‌های ریوی مراجعه کنید.
          بهترین دکتر داخلی ایران

مجله سلامت دکترتو بیماری آسم چیست و چه عواملی در پیشگیری و درمان حمله آسم موثر است؟