داروی فورمترول چیست؟ کاربرد و عوارض مصرف فورمترول

داروی فورمترول

فورمترول چیست و چه کاربردی دارد؟

  • نام انگلیسی:
    • Formoterol
  • نام تجاری:
    • کپسول استنشاقی فورادایل
    • پودر استنشاقی اوکسیس توربو هالر
    • محلول استنشاقی آتیموس

فورمترول یک گشاد کننده برونش طولانی اثر است که به صورت اسپری استنشاقی در ایران موجود است. این دارو به عنوان یک درمان طولانی مدت و نگهدارنده برای پیشگیری یا کاهش علائم آسم یا سایر بیماری های ریوی مانند بیماری انسداد مزمن ریوی(COPD)، برونشیت و غیره کاربرد دارد.

این دارو زمانی استفاده می شود که علائم آسم توسط سایر داروها مانند کورتیکواستروئیدهای استنشاقی کنترل نشده باشد. از فورمترول نباید به تنهایی برای درمان آسم استفاده شود. داروی فورمترول باید همراه با داروی دیگر کنترل کننده ی آسم، مانند بکلومتازون، فلوتیکازون، بودزوناید، مومتازون استفاده شود. بنابراین توصیه می شود بیماران مخصوصا کودکان و نوجوانان که برای درمان آسم به فورمترول نیاز دارند، از یک محصول ترکیبی مانند فورمترول/ بودزوناید یا فلوتیکازون استفاده کنند.

مکانیسم اثر فورمترول

فورمترول روی گیرنده های بتا-۲ در ریه اثر می گذارد و با تحریک آن ها باعث شل کردن عضلات اطراف مجاری تنفسی می شود و مجاری تنفسی را باز می کند و سبب بهبود تنفس می شود.

formoterol
formoterol

موارد استفاده از فورمترول

  • درمان آسم 
  • درمان COPD (بیماری انسدادی مزمن ریوی)
  • برای جلوگیری از مشکلات تنفسی ناشی از ورزش مانند آسم ورزشی، برونکواسپاسم های ناشی از ورزش

توجه داشته باشید فورمترول در درمان حملات شدید تنگی نفس کاربردی ندارد. 

اشکال دارویی فورمترول

فورمترول در فرم‌ استنشاقی در ایران موجود است. در زیر به برخی از شایع‌ترین انواع آن اشاره شده است:

  • اسپری استنشاقی فوموتیزوکس ۱۲ میکروگرم در هر دوز (Fomotizox)
  • اسپری استنشاقی آتیموس ۱۲ میکروگرم در هر دوز (Atimos)
  • پودر استنشاقی اوکسیس توربوهالر ۴.۵ میکروگرم در هر دوز ، ۹ میکروگرم در هر دوز (Oxis Turbuhaler)
  • پودر استنشاقی فوموتیزوکس ۴.۵ میکروگرم در هر دوز (Fomotizox)

کپسول های استنشاقی:

  •  فورادیل ۱۲ میکروگرم (Foradil)
  •  فورماگال ۱۲ میکروگرم (Formagal)
  •  فورمترول جنریس ۱۲ میکروگرم (Formoterol Generis)

فورمترول در ترکیب با داروهای دیگر:

فورمترول در ترکیب با داروهای دیگر مانند کورتون های استنشاقی نیز در بازار موجود است:

  • ترکیب فورمترول+ مومتازون:
    • اسپری استنشاقی زنهایل ۲۰۰/ ۵ میکروگرم در هر دوز (Zenhale)
  • ترکیب فورمترول+بودزوناید:
    • اسپری ها اسنشاقی:
      • دیونتین ۳۲۰/ ۹ میکروگرم در هر دوز (Diventin)
      •  لیراکورت ۱۶۰/ ۴.۵ میکروگرم در هر دوز، ۳۲۰/  ۹ میکروگرم در هر دوز (Liracort)
      •  پولموتون ۱۶۰/ ۴.۵ میکروگرم در هر دوز، ۳۲۰/  ۹ میکروگرم در هر دوز (Pulmoton)
      •  بودفورم ۱۶۰/ ۴.۵ میکروگرم در هر دوز، ۳۲۰/  ۹ میکروگرم در هر دوز (Budeform)
      •  سیمبیکورت ۱۶۰/ ۴.۵ میکروگرم در هر دوز، ۳۲۰/  ۹ میکروگرم در هر دوز، ۸۰/ ۴.۵ میکروگرم در هر دوز (Symbicort)
      •  بودوفورمکس ۱۶۰/ ۴.۵ میکروگرم در هر دوز،  ۸۰/ ۴.۵ میکروگرم در هر دوز (Budoformex)

دوز مصرفی فورمترول

توجه داشته باشید دوز درمان برای بیماران مختلف بسته به نوع بیماری، پاسخ به درمان و صلاحدید پزشک معالج متفاوت است. اطلاعات زیر فقط دوز معمول دارو را شامل می‌شود. اگر دوز مصرفی شما متفاوت است فقط به دستور پزشک معالج خود مقدار مصرف دارو را تغییر دهید:

  • پیشگیری از برونکواسپاسم و آسم ورزشی:

    • یک پاف یا ۱۲ میکروگرم ۱۵ تا ۳۰ دقیقه قبل از ورزش
    • حداکثر دوز روزانه: ۲۴ میکروگرم
  • آسم:

    • یک پاف یا ۱۲ میکروگرم هر ۱۲ ساعت
    • حداکثر دوز روزانه: ۲۴ میکروگرم
  • بیماری های انسدادی مزمن ریوی (COPD):

    • یک پاف یا ۱۲ میکروگرم هر ۱۲ ساعت
    • حداکثر دوز روزانه: ۲۴ میکروگرم
توجه: مطلبی که مطالعه می‌کنید صرفا جنبه‌ی افزایش آگاهی دارد و به هیچ وجه جایگزین توصیه‌های پزشک نیست. برای مصرف دارو، آگاهی از عوارض جانبی، تداخل دارویی و موارد مرتبط دیگر لازم است حتما به پزشک متخصص مراجعه کنید.
مشاوره با پزشک

نکات نحوه‌ ی مصرف فورمترول

توجه داشته باشید که مقدار مصرف و تعداد دفعات مصرف فورمترول به موارد زیر بستگی دارد:

  • سن 
  • علت مصرف دارو
  • وخامت بیماری
  • سایر شرایط پزشکی بیمار
  • چگونگی واکنش به اولین دوز دارو
  • پاسخ به درمان

تمام دستورالعمل های روی برچسب نسخه را مطالعه کنید و راهنمای دارو و برگه‌ی دستورالعمل را بخوانید. پزشک ممکن است گاهی اوقات دوز را بر حسب نیاز شما تغییر دهد.

  • فورمترول یک داروی نجات دهنده در حملات برونکواسپاسم و آسم نیست.
  • برای حملات فقط از داروی استنشاقی سریع الاثر مانند سالبوتامول استفاده می شود.
  • اگر مشکلات تنفسی شما به سرعت بدتر شد یا احساس می کنید داروهایتان خوب کار نمی کنند، به پزشک مراجعه کنید.
  • این دارو را در یخچال نگه دارید و در برابر نور و گرما از آن محافظت کنید.
  • شما نباید به طور ناگهانی مصرف فورمترول را قطع کنید.
  • توقف ناگهانی دارو می تواند وضعیت بیماری شما را بدتر کند.
  • مدت زمان اثر گذاری فورمترول ۱۲ ساعت است.
  • معمولا در شبانه روز بیشتر از ۲ بار تجویز نمی شود.
  • اگر در حین استفاده از فورمترول نیاز به دوز های بیشتر دارید باید از داروهای کوتاه اثر مثل سالبوتامول کمک بگیرید و هر چه سریعتر برای تغییر داروهای خود به پزشک مراجعه کنید.

فورمترول یک داروی نجات دهنده در حملات برونکواسپاسم و آسم نیست و برای حملات فقط از داروی استنشاقی سریع الاثر مانند سالبوتامول استفاده می شود.

عوارض جانبی فورمترول چیست؟

مانند همه داروها فورمترول نیز می‌ تواند عوارض جانبی ایجاد کند. با این وجود بسیاری از افراد هیچ عارضه جانبی نخواهند داشت. ضمناً اگر پزشک این دارو را برای شما تجویز کرده است تشخیص داده که مصرف این دارو بیشتر از مضرات آن به سود شماست.

عوارض جانبی شایع:

اگر این اثرات خفیف باشد، معمولا طی چند روز یا چند هفته از بین می رود. اگر شدت علائم بیشتر شد یا از بین نرفت، با پزشک خود صحبت کنید.

عوارض جانبی جدی:

در صورت بروز عوارض جانبی جدی، بلافاصله به پزشک مراجعه کنید. اگر علائم شما تهدید کننده حیات است با اورژانس تماس بگیرید. عوارض جانبی جدی و علائم آن ها می تواند شامل موارد زیر باشد:

  • درد قفسه سینه
  • ضربان قلب سریع یا نامنظم
  • خس خس سینه 
  • احساس خفگی یا سایر مشکلات تنفسی پس از استفاده از فورمترول
  • بدتر شدن مشکلات تنفسی
  • افزایش قند خون و علائم آن مانند:
    •  افزایش تشنگی
    • خشکی دهان
  • کاهش سطح پتاسیم خون و علائم آن مانند:
    • گرفتگی عضلات پا
    • یبوست 
    • ضربان قلب نامنظم
    • بی حسی یا گزگز اندام ها
    • ضعف عضلانی یا احساس لنگش
نحوه استفاده صحیح از اسپری تنفسی
نحوه-استفاده-صحیح-از-اسپری-تنفسی

موارد احتیاط و هشدارها در مصرف فورمترول

سابقه حساسیت:

قبل از مصرف فورمترول اگر به این دارو یا سایر داروهای بتا آگونیست مانند سالبوتامول و سالمترول حساسیت دارید، به پزشک خود اطلاع دهید. در صورت مشاهده هر یک از علائم واکنش آلرژیک، سریعا به پزشک مراجعه یا با اورژانس تماس بگیرید: 

  • کهیر
  • تاول و بثورات پوستی شدید 
  • تنفس دشوار 
  • تورم صورت، لب ها، زبان یا گلو

سوابق پزشکی:

قبل از مصرف فورمترول سابقه پزشکی خود را به پزشک خود اطلاع دهید مخصوصا:

بارداری:

  • فورمترول در دوران بارداری فقط در مواردی که به وضوح مورد نیاز است، استفاده شود.
  • خطرات و فواید را با پزشک خود در میان بگذارید.

شیردهی:

  • مشخص نیست که این دارو به شیر مادر منتقل می شود یا بر روی نوزاد شیرخوار اثر می‌ گذارد یا خیر.
  • در صورتی که به نوزاد خود شیر می دهید، با پزشک خود مشورت کنید.

سالمندان:

  • در افراد مسن سالمترول ممکن است باعث افزایش عوارض جانبی این دارو، به ویژه طولانی شدن QT و بی نظمی های ضربان قلب شود.

اطفال:

  • استنشاق فورمترول برای افراد زیر ۱۸ سال تایید نشده است.

لیست پزشکان ریه

تداخلات دارویی فورمترول چیست؟

تداخلات دارویی ممکن است نحوه عملکرد داروهای مصرفی شما را تغییر دهد یا خطر ابتلا به عوارض جانبی جدی را افزایش دهد. در این لیست همه تداخلات دارویی احتمالی نوشته نشده است. پس قبل از مصرف فورمترول لیستی از تمام داروهایی را که استفاده می‌ کنید در اختیار پزشک خود قرار دهید. 

اگر از گشاد کننده برونش کوتاه مدت مثل سالبوتامول استفاده می کنید، نباید به صورت دائمی از فورمترول استفاده کنید. 

علائم اوردوز

اگر از فورمترول بیش از حد استفاده کردید و علائمی جدی مانند مشکلات تنفسی داشتید سریعاً با اورژانس تماس بگیرید.

شایع‌ترین علائم اوردوز با فورمترول عبارتند از:

  • درد قفسه ی سینه
  • ضربان قلب تند و نامنظم
  • عصبی و بی‌قراری شدید
  • لرزش
  • گرفتگی ماهیچه ای شدید
  • احساس سبکی سر و سرگیجه 
  • از حال رفتن.

اگر فکر می‌کنید مقدار زیادی از این دارو را مصرف کرده‌اید سریعا با اورژانس تماس بگیرید.

منبع: webmd/ drugs

نظرات کاربران

نظر دهید

سوال پزشکی دارید؟

با بهترین پزشکان از راه دور مشاوره کنید

مشاوره با پزشک

نظر دهید

مشاوره با پزشک نوبت دهی مطب