فهرست مطالب
بروز سرفههای شبانه، خسخس سینه یا تنگی نفس پس از تماس با گردوغبار، گرده گیاهان یا حیوانات خانگی میتواند نشانه آسم آلرژیک باشد؛ بیماریای که در آن واکنش سیستم ایمنی به آلرژنها باعث التهاب و حساسیت بیشتر راههای هوایی میشود. این بیماری با آلرژی ساده تفاوت دارد، اما بسیاری از مبتلایان همزمان علائمی مانند عطسه، آبریزش بینی، خارش چشم یا حساسیت پوستی را تجربه میکنند. شناخت نشانهها، محرکهای محیطی و روشهای تشخیص اهمیت دارد، زیرا تأخیر در بررسی علائم ممکن است کنترل بیماری را دشوار کند. در این مقاله از دکترتو، علتها، نشانههای کودکان و بزرگسالان، آزمایشهای تشخیصی، روشهای درمان، مراقبتهای خانگی و راههای کاهش خطر حمله بررسی شدهاند تا تفاوت درمان آلرژی با کنترل آسم روشنتر شود و مصرف داروها زیر نظر پزشک انجام گیرد.
آسم آلرژیک چیست؟
آسم آلرژیک نوعی آسم است که در اثر واکنش سیستم ایمنی به مواد آلرژیزا ایجاد میشود. در افراد مبتلا، بدن موادی مانند گرده گلها، مایتهای گردوغبار، شوره یا موی حیوانات، هاگ کپک و گاهی برخی آلرژنهای شغلی را بهعنوان عامل خطر شناسایی میکند. در نتیجه، سیستم ایمنی با تولید آنتیبادی ایمونوگلوبولین E و آزاد کردن موادی مانند هیستامین، واکنش التهابی را آغاز میکند.
این فرایند باعث تورم دیواره راههای هوایی، افزایش ترشح مخاط و انقباض عضلات اطراف برونشها میشود و در نهایت علائمی مانند خسخس سینه، سرفه و تنگی نفس بروز میکنند. مطالعات نشان میدهند آسم آلرژیک شایعترین نوع آسم است و در بسیاری از کودکان و درصد قابلتوجهی از بزرگسالان مبتلا به آسم دیده میشود.
آیا آلرژی همان آسم است؟
خیر. آلرژی و آسم دو بیماری متفاوت هستند، اما ارتباط نزدیکی با یکدیگر دارند. آلرژی زمانی ایجاد میشود که سیستم ایمنی بدن به موادی که برای بیشتر افراد بیضرر هستند، واکنش غیرطبیعی نشان دهد. این واکنش ممکن است باعث عطسه، گرفتگی یا آبریزش بینی، خارش چشم، کهیر یا اگزما شود. در مقابل، آسم یک بیماری مزمن راههای هوایی است که با التهاب، افزایش حساسیت برونشها و تنگ شدن مجاری تنفسی شناخته میشود.
| ویژگی | آلرژی | آسم |
|---|---|---|
| تعریف | واکنش غیرطبیعی سیستم ایمنی به موادی که برای بیشتر افراد بیضرر هستند. | بیماری مزمن راههای هوایی |
| سازوکار اصلی | پاسخ سیستم ایمنی به مواد آلرژیزا | التهاب، افزایش حساسیت برونشها و تنگشدن مجاری تنفسی |
| علائم شایع | عطسه، گرفتگی یا آبریزش بینی، خارش چشم، کهیر، اگزما | خسخس سینه، سرفه، تنگی نفس، فشار یا سنگینی قفسه سینه |
| محل درگیری | بینی، چشم، پوست | راههای هوایی و مجاری تنفسی |
| ارتباط با یکدیگر | میتواند محرک بروز یا تشدید آسم آلرژیک باشد. | در نوع آلرژیک، پس از تماس با مواد حساسیتزا ایجاد یا تشدید میشود. |
علائم آسم آلرژیک چیست؟
علائم آسم آلرژیک معمولاً پس از تماس با مواد حساسیتزا ظاهر میشوند یا شدت میگیرند. مهمترین نشانه این بیماری، تنگی نفس است که ممکن است بهصورت ناگهانی یا تدریجی ایجاد شود. بسیاری از بیماران علاوه بر احساس کمبود هوا، از خسخس سینه، سرفههای مکرر، احساس فشار یا سنگینی در قفسه سینه و دشواری در انجام فعالیتهای روزمره شکایت دارند.
این علائم اغلب هنگام شب، ساعات اولیه صبح یا بعد از قرار گرفتن در معرض آلرژنها بیشتر میشوند. از آنجا که منشأ بیماری آلرژیک است، بسیاری از بیماران همزمان علائم آلرژی نیز دارند که عبارتاند از:
- گرفتگی یا آبریزش بینی
- عطسههای مکرر
- خارش چشم
- ریزش اشک
- خارش پوست یا کهیر
علائم آسم آلرژیک در کودکان چیست؟
در کودکان علائم آسم آلرژیک همیشه شبیه بزرگسالان نیست و گاهی فقط با سرفههای مکرر خود را نشان میدهد. بسیاری از کودکان، بهویژه در سنین پایین، بیش از آنکه از تنگی نفس شکایت کنند، دچار سرفههای خشک و طولانیمدت میشوند که شبها یا بعد از دویدن، خندیدن و بازی شدت میگیرد. به همین دلیل، این علائم گاهی با سرماخوردگیهای مکرر یا برونشیت اشتباه گرفته میشوند و تشخیص بیماری به تأخیر میافتد. از دیگر علائم آسم در کودکان میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- خسخس سینه
- تنفس سریع
- احساس فشار در قفسه سینه
- خستگی زودرس هنگام فعالیت
- کاهش تحمل ورزش
- بیدار شدن از خواب به علت سرفه یا تنگی نفس
در برخی کودکان نیز همزمان علائم آلرژی مانند آبریزش بینی، عطسه، خارش چشم، اگزما یا حساسیت پوستی دیده میشود که میتواند احتمال آسم آلرژیک را بیشتر کند. بهمنظور بررسی علائم تنفسی همین حالا نوبت خود را از بهترین دکتر ریه ایران دریافت کنید.
علت آسم آلرژیک چیست؟
اصلیترین علت آسم آلرژیک، تماس با محرکهای آلرژنی است که میتواند واکنشهای آلرژیک را در بدن فعال کند. این واکنشها در بدن هر فردی متفاوت است و گاهی اوقات بهصورت علائم تنفسی از جمله آسم خود را نشان میدهد. برای افراد مبتلا به آسم آلرژیک، یک آلرژن خارجی یا داخلی ممکن است علائم را تحریک کند. به همین دلیل است که شناخت عوامل محرک و نحوه واکنش بدن مهم است. برخی عوامل ژنتیکی و محیطی میتوانند علت ابتلا به آسم ناشی از آلرژی باشند. مهمترین محرکهای آسم آلرژیک شامل موارد زیر است:
- حیوانات خانگی
- گرده درختان، چمن، علفهای هرز و گلها میتوانند آسم ناشی از آلرژی را تحریک کنند.
- کپک: کپکها معمولاً در مکانهایی که رطوبت دارند یافت میشوند.
- مایتها: مایتها موجودات میکروسکوپی هستند که از پوست انسان تغذیه میکنند. هم خود مایتها و هم مدفوع آنها آلرژن هستند.
- حشرات و سوسکهای خانگی: مدفوع، بزاق و سایر قسمتهای بدن حشرات میتواند آسم را تحریک کند.
- آلرژیهای غذایی ممکن است در برخی افراد آسم آلرژیک را تحریک کنند.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت allergyasthmanetwork
It is believed that allergic asthma is caused by a combination of genetic and environmental factors.
ترجمه فارسی:
اعتقاد بر این است که آسم آلرژیک ناشی از عوامل ژنتیکی و محیطی است.
تشخیص آسم آلرژیک چگونه است؟
معمولاً بعد از تشخیص نشانههای اولیه آسم ناشی از آلرژی، پزشک از طریق یکسری تستها میتواند آسم آلرژیک را تشخیص دهد. دو آزمایش رایج عبارتاند از:
- اسپیرومتری: این آزمایش تنفسی شامل یک نفس عمیق کشیدن و سپس بازدم در یک لوله است. این لوله به یک کامپیوتر متصل میشود و اطلاعات مربوط به چگونگی حرکت هوا هنگام دم و بازدم را جمعآوری میکند.
- آزمایش برونکوپروآکسیژن (متاکولین): آزمایش متاکولین مشابه آزمایش اسپیرومتری است، اما در این مورد، پزشک از دارویی به نام متاکولین استفاده میکند تا ببیند آیا مجاری هوایی شما پس از مصرف آن منقبض یا سفت میشوند یا خیر.
اگر پزشک شما تشخیص دهد که شما آسم آلرژیک دارید، انجام تستهای تکمیلی مانند آزمایش خون یا آزمایش پوست را انجام میدهد. این تستها برای کمک به تعیین اینکه آیا آلرژنهای محیطی محرکهای بالقوه آسم شما هستند یا خیر، انجام میشوند. در طول آزمایش پوست، پزشک قطرات کوچکی از مایع حاوی آلرژنهای مختلف را روی پوست قرار میدهد.
سپس، به آرامی پوست شما را میخراشد تا آلرژنها وارد لایه بالایی شوند. اگر به این ماده حساسیت دارید، پوست شما با تورم واکنش نشان میدهد یا ممکن است برآمدگیهای کوچک و برجستهای ایجاد شود. در موارد خاص، آزمایش خون میتواند محرکهای آلرژیک عامل آسم را شناسایی کند.
آیا آسم آلرژیک درمان دارد؟
درمان آسم آلرژیک ترکیبی از درمان آلرژی و تسکین علائم آسم است. برخی از درمانها برای آسم مؤثرند، درحالیکه برخی دیگر فقط آلرژیها را درمان میکنند. برخی از درمانها هم میتوانند به مدیریت هر دو بیماری کمک کنند. درمان عمدتاً شامل اجتناب از آلرژن یا ایجاد تغییراتی در سبک زندگی و داروها است.
بهعنوانمثال، استفاده از فیلترهای باکیفیت بالا در واحدهای تهویه مطبوع خانه یا استفاده از دستگاه تصفیه هوا میتواند بهصورت همزمان هم به درمان حساسیت و آلرژی و هم به تسکین نشانههای آسم کمک کند. اجتناب از آلرژنها هم بخش کلیدی درمان آسم آلرژیک است. درمان پزشکی شامل داروهایی برای درمان آلرژی و مدیریت آسم است. داروهای آسم ناشی از آلرژی ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- اصلاحکنندههای لکوترین گروهی از داروها هستند که هم آلرژی و هم آسم را درمان میکنند. مونتهلوکاست یکی از رایجترین اصلاحکنندههای لکوترین است.
- واکسنهای آلرژی: که ایمونوتراپی نیز نامیده میشوند، میتوانند واکنش سیستم ایمنی بدن به آلرژن را کاهش دهند.
- اسپریهای استنشاقی نجاتبخش مجاری هوایی را سریع باز میکنند.
- آنتیهیستامینها: این نوع دارو علائم آلرژی خفیف تا متوسط را کاهش میدهد.
- کورتیکواستروئیدها: کورتیکواستروئیدهای خوراکی و استنشاقی میتوانند با کاهش التهاب در مجاری هوایی به جلوگیری از علائم آسم ناشی از آلرژی کمک کنند.
- بیولوژیکها داروهای تزریقی هدفمندی، عمدتاً از نوع آنتیبادی مونوکلونال، برای زیرگروههای مشخص آسم کنترلنشده هستند.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت aafa
Reducing your exposure to your allergens is an important part of managing your allergic asthma.
ترجمه فارسی:
کاهش مواجهه با آلرژنها بخش مهمی از مدیریت آسم آلرژیک شما است.
1. برای آسم آلرژی چی بخوریم؟
در مورد اینکه برای درمان آسم چه بخوریم باید گفت بهترین انتخابها برای آسم آلرژیک، خوراکیهایی هستند که التهاب را کمتر کرده و بدن را از نظر آنتیاکسیدان و ریزمغذیها تقویت میکنند؛ مثل میوهها و سبزیجات تازه، غلات کامل، حبوبات، مغزها و چربیهای مفید مثل روغن زیتون و ماهیهای چرب. در مقابل، غذاهای فرآوریشده، پرچرب، فستفود و خوراکیهای محرک آلرژی شخصی بهتر است محدود شوند.
2. درمان سرفه های آسم آلرژیک چیست؟
اگر سرفهها منشأ آسم آلرژیک داشته باشند، درمان اصلی بر دو پایه است؛ کنترل التهاب و کمکردن تماس با محرکها. بیشتر مواقع پزشک بر اساس شدت علائم، از اسپریهای کنترلکننده حاوی کورتون استنشاقی استفاده میکند و در صورت نیاز، داروی گشادکننده راههای هوایی برای زمان سرفه یا تنگی نفس تجویز میشود. اگر آلرژی بینی هم همراه باشد، آنتیهیستامین یا اسپری بینی کورتونی میتواند سرفه را کمتر کند، چون گاهی منشا سرفه از ترشحات پشت حلق است.
در بعضی بیماران هم داروهای ضدلکوترین یا ایمونوتراپی آلرژی مطرح میشود. اگر سرفه طولانی شد، شبها بیشتر شد یا با خسخس همراه بود، حتماً باید معاینه شوید تا در صورت لزوم داروهایتان عوض شود. در خانه سعی کنید از دود، گردوغبار و عطر تند دوری کنید و شستوشوی بینی با سرم و مصرف مایعات کافی را فراموش نکنید. دمنوشهای ملایم مثل آویشن هم میتواند مفید باشد. برای اثربخشی آویشن در سرفهٔ ناشی از آسم شواهد کافی وجود ندارد و درمان تجویزشده نباید با دمنوش جایگزین شود.
3. داروی آسم آلرژیک
درمانهای حاوی کورتیکواستروئید استنشاقی التهاب راههای هوایی و خطر تشدید را کاهش میدهند، اما درمان قطعی آسم نیستند. در کنار آن، بتا ۲ آگونیستها (مانند سالبوتامول) صرفاً نقش تسکیندهنده موقت را دارند و درمان ریشهای محسوب نمیشوند. همچنین، داروهای ضدلکوترین و بیولوژیکها در بیماران منتخب به کنترل بیماری و کاهش تشدیدها کمک میکنند، اما تنها روش پیشگیری از حمله یا بازسازی راه هوایی نیستند.
4. درمان خانگی آسم آلرژیک چیست؟
از آنجایی که آسم آلرژیک با التهاب و تنگی راههای هوایی در پاسخ به محرکهایی مثل گردوغبار، گرده و موی حیوانات بروز میکند، برای کنترل این بیماری، نباید فقط بهدنبال درمانهای گیاهی بود، بلکه باید روی مدیریت محیطی تمرکز کرد:
- کنترل گردوغبار: استفاده از روکشهای ضدآلرژی و شستوشوی با آب گرم
- مدیریت رطوبت: نگهداری رطوبت زیر ۵۰٪ برای جلوگیری از رشد کپک
- کیفیت هوا: استفاده از فیلترهای HEPA و حذف مطلق دود سیگار
- پایبندی به دارو: مصرف منظم داروهای استنشاقی (تحت نظر پزشک)
بهترین اسپری برای آسم آلرژیک چیست؟
درمانهای استنشاقی حاوی کورتیکواستروئید پایهٔ مهم کنترل آسماند، اما نوع و ترکیب اسپری باید متناسب با شرایط بیمار انتخاب شود. اسپری فلوتیکازون و بودزوناید از جمله کورتیکواستروئیدهای استنشاقی مورد استفاده در کنترل آسم هستند. برای دریافت نسخه دارویی مناسب با وضعیت آسم خود همین حالا از بهترین دکتر آسم و آلرژی ایران نوبت بگیرید.
عوارض آسم آلرژیک چیست؟
آسم آلرژیک، مانند هر نوع آسمی، میتواند بسیار خطرناک باشد و منجر به حمله آسم شود. علاوه بر این افراد مبتلا به آسم ناشی از آلرژی بیشتر در معرض عفونتهای دستگاه تنفس و آسیب به مجاری هوایی هستند. اختلالات خواب و مشکل در انجام فعالیتهای روزمره از دیگر عوارض رایج مربوط به آسم ناشی از آلرژی است.
چگونه از حمله آسم آلرژیک پیشگیری کنیم؟
همیشه نمیتوان از ابتلا به آسم جلوگیری کرد، اما بسیاری از حملات با کنترل محرکها و مصرف صحیح دارو قابلپیشگیریاند. با اطمینان از این که از بهترین درمان پزشکی برای مدیریت آسم بهرهمندید، میتوانید در اکثر مواقع خطر حمله شدید آسم آلرژیک را کاهش دهید.
نتیجه گیری
آسم آلرژیک زمانی رخ میدهد که آلرژنها التهاب و تنگی راههای هوایی را تحریک کنند و علائمی مانند سرفه، خسخس و تنگی نفس ایجاد شود. این بیماری با آلرژی معمولی یکسان نیست، اما کنترل محرکهایی مانند گردوغبار، کپک، گرده و شوره حیوانات بخش مهمی از مدیریت آن است. در بسیاری از مواقع علائم آسم ناشی از آلرژی است و افراد در زمان تماس با آلرژنها، دچار حملات آسم میشوند. اگر علائم آسم آلرژیک را دارید در اسرعوقت به یک پزشک آسم و آلرژی مراجعه کنید تا یک برنامه جامع درمانی را برای شما تعیین کند. اگرچه نمیتوان آسم و آلرژی را بهصورت کامل درمان کرد، اما با رعایت برخی موارد تا حدود زیادی این بیماری قابلکنترل است.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!

