فهرست مطالب
- حالت کما چیست؟
- عکس انسان در کما
- انواع کما چیست؟
- علت کما چیست؟
- علائم کما چگونه است؟
- سطح هوشیاری در کما
- کسانی که در کما هستند چه می بینند؟
- کسانی که در کما هستند میشنوند؟
- راه های تشخیص کما چیست؟
- راه های درمان و مراحل خروج از کما
- حرف زدن با بیمار در کما
- عوارض کما یا اغما چیست؟
- راه های پیشگیری از کما
- راهنمای مراجعه به متخصص
- نتیجه گیری
کما یکی از وضعیتهای جدی و پیچیده پزشکی است که در آن سطح هوشیاری فرد بهشدت کاهش مییابد و توانایی پاسخدهی ارادی به محرکهای محیطی از بین میرود. در این حالت، فرد بیدار نیست اما برخی فعالیتهای مغزی و پردازشهای غیرارادی همچنان ادامه دارند. شناخت اولیه کما به درک بهتر تفاوت میان هوشیاری، آگاهی و عملکرد مغز کمک میکند و نشان میدهد چگونه اختلال در این سیستمها میتواند زندگی فرد را تحتتأثیر قرار دهد. در ادامه این مطلب از دکترتو، با مفهوم کما، دلایل بروز آن و آنچه در بدن رخ میدهد، بهصورت علمی و ساده آشنا خواهید شد.
حالت کما چیست؟
کما یا اغما حالتی از اختلال شدید سطح هوشیاری است که در آن فرد بیدار نیست و نمیتواند بهطور ارادی با محیط اطراف ارتباط برقرار کند اما برخی فعالیتهای مغزی و عملکردهای حیاتی بدن همچنان فعالاند. به زبان ساده، مغز در وضعیت خاموشی کامل نیست، بلکه توانایی بیدار ماندن و پاسخ هدفمند را از دست داده است. برای مثال، فردی که پس از ضربه شدید به سر دچار کما میشود، چشمهایش باز نمیشود و به صدا یا درد واکنش آگاهانه ندارد اما قلب او میتپد و نفس میکشد. این وضعیت نشان میدهد مسیرهای مربوط به آگاهی و بیداری در مغز دچار اختلال شدهاند، نه کل عملکرد مغز.
| علل | علائم | علائم برگشت از کما |
|---|---|---|
| آسیب تروماتیک مغزی (TBI) | فقدان پاسخ به محرکهای خارجی، کاهش سطح هوشیاری، رفلکسهای غیرطبیعی مردمکی | باز شدن چشمها و پاسخ پلک، افزایش واکنش به صدا و لمس |
| سکته مغزی ایسکمیک یا هموراژیک | ناتوانی در حرکت هدفمند، عدم پاسخ کلامی، نوسانات فشار خون | حرکات ارادی دست و پا، شروع پاسخهای ساده کلامی |
| هیپوکسیا یا ایسکمی مغزی | تنفس غیرطبیعی، نوسان ضربان قلب، مردمکهای غیرواکنشپذیر | بازگشت تنفس طبیعی، بهبود تنظیم ضربان قلب |
| عفونت مغزی (مننژیت، انسفالیت) | واکنش غیرطبیعی به درد، کاهش پاسخ مردمک | بهبود رفلکسها، پاسخ به محرکهای محیطی |
| اختلالات متابولیک و الکترولیتی | کاهش سطح هوشیاری، اسپاسم عضلانی، اختلال تنفس | بازگشت توانایی حرکت و هماهنگی عضلات |
| مسمومیت دارویی یا سمی | فقدان هوشیاری، واکنش رفلکسی، تغییر فشار خون | بازگشت واکنشهای عصبی پایه |
| کمای متابولیک (قند خون پایین یا بالا، اختلال کبدی) | کاهش پاسخ کلامی و حرکتی، رفلکسهای غیرطبیعی | تنظیم متابولیک و بازگشت پاسخهای ارادی |
عکس انسان در کما
در عکس انسان در کما (تصویر زیر) بدن فرد بیحرکت است. چشمها بستهاند و هیچ نشانهای از هوشیاری یا تمرکز دیده نمیشود. دستگاههای پزشکی مانند مانیتور ضربان قلب، فشار خون یا دستگاه تنفس مصنوعی ممکن است به بدن او متصل باشند که نشاندهنده بررسی مداوم عملکردهای حیاتی است. حالت صورت اغلب آرام و بدون واکنش است، زیرا مغز توانایی پاسخدهی آگاهانه به محیط را ندارد، هرچند فعالیتهای پایهای مغز و بدن همچنان ادامه دارند.
انواع کما چیست؟
کما بر اساس علت و شدت اختلال مغزی به چند نوع تقسیم میشود. کمای متابولیک در اثر اختلالات داخلی بدن مانند افت شدید قند خون یا نارسایی کبد ایجاد میشود. کمای ساختاری ناشی از آسیب مستقیم مغز مثل ضربه، خونریزی یا تومور است. کمای سمی در اثر مصرف داروها یا مواد مخدر رخ میدهد. کمای هیپوکسیک بهدلیل کمبود اکسیژن مغز ایجاد میشود.
کمای دیابتی چیست؟
تفاوت کما و مرگ مغزی چیست؟
در کما، فعالیت مغز کاهش یافته اما کاملا متوقف نشده و امکان بازگشت هوشیاری وجود دارد. عملکردهای حیاتی مانند تنفس یا ضربان قلب ممکن است بدون دستگاه ادامه داشته باشند. اما در مرگ مغزی، تمام فعالیتهای مغز و ساقه مغز بهطور کامل و غیرقابل برگشت از بین میرود. فرد هیچگونه آگاهی، تنفس خودبهخودی یا رفلکس مغزی ندارد و بازگشت به زندگی امکانپذیر نیست.
تفاوت کما و زندگی نباتی چیست؟
در کما، فرد بیدار نست و چشمها بستهاند. اما در زندگی نباتی، فرد چرخه خواب و بیداری دارد و ممکن است چشمها باز شوند، بدون اینکه آگاهی از محیط وجود داشته باشد. در این حالت، بخشهایی از مغز فعالاند اما مراکز مربوط به آگاهی کار نمیکنند. کما معمولا موقتی است، در حالیکه زندگی نباتی میتواند طولانیمدت یا دائمی باشد.
علت کما چیست؟
کما میتواند به دلایل مختلفی اتفاق بیفتد که مهمترین آنها شامل اختلالات عروقی، آسیبهای مغزی، اختلالات متابولیک، عفونتها و مسمومیتها میشود. همگی این عوامل به اختلال در عملکرد مغز مرتبط هستند:
- آسیب به مغز ناشی از ضربه به سر به دلیل تصادفات، سقوط یا برخوردهای شدید
- کاهش جریان خون به مغز در اثر سکته مغزی
- مسمومیت با مواد شیمیایی، الکل یا داروها
- اختلالات متابولیک مانند دیابت که باعث هیپوگلیسمی (کاهش قند خون) یا هیپرگلیسمی (افزایش قند خون)
- عفونتهای شدید مغزی مانند مننژیت یا انسفالیت
- بیماریهای عصبی پیشرفته
- تومورها یا اختلالات خودایمنی
آیا کما قابل درمان است یا فقط باید منتظر ماند؟
از بهترین دکترهای دکترتو کمک بگیر.
۱. ضربه مغزی و حالت کما
ضربه مغزی و کما به شدت بر عملکرد مغز تاثیر میگذارد. این نوع آسیب به دلیل ضربه یا فشار ناگهانی به سر اتفاق میافتد و میتواند ناشی از تصادفات خودرو، سقوط یا برخوردهای ورزشی باشد.
هنگامی که ضربه مغزی رخ میدهد، مغز به طور موقت یا دائمی آسیب میببیند. این آسیب منجر به اختلال در فعالیتهای مغزی و در نهایت به کما میگردد. در اثر ضربه مغزی، خونریزی داخلی، تورم یا آسیب به بافت مغزی ممکن است به وجود آید که همه اینها میتواند به کاهش سطح هوشیاری و بیهوشی عمیق منجر شود.
۲. خونریزی مغزی و کما
خونریزی مغزی یکی از علل مهم کما است که به دلیل آسیبدیدگی عروق خونی در مغز ناشی از ضربه، فشار یا بیماریهای عروقی اتفاق میافتد و با افزایش فشار داخل جمجمه به بافت مغزی آسیب میزند. نتیجه این وضعیت کاهش سطح هوشیاری و ورود به حالت کما است که فرد نمیتواند به محرکها واکنش نشان دهد و نیاز به مراقبتهای پزشکی فوری دارد.
۲. ورم مغز و کما
ورم مغزی یکی از علل کما است. ورم مغز ناشی از عفونت، آسیبهای مغزی یا واکنشهای التهابی به بیماریهای خودایمنی است که به افزایش حجم بافت مغزی به دلیل التهاب یا تجمع مایعات اطراف مغز منجر میشود. زمانی که مغز ورم میکند، فشار داخل جمجمه افزایش مییابد و به اختلال در عملکرد مغز و در نهایت به کما منجر خواهد شد.
۴. کما در اثر از کار افتادن کلیه
نارسایی کلیوی میتواند با ایجاد اختلالات متابولیک و احتباس سموم مانند آمونیاک (hyperammonemia) باعث انسفالوپاتی و کاهش سطح هوشیاری یا بیهوشی شود که در موارد شدید میتواند به کما بینجامد اما خود کلیهی از کار افتاده بهتنهایی دلیل مستقیم کما نیست.
علائم کما چگونه است؟
پزشکان کما را بر اساس کاهش شدید سطح هوشیاری و ناتوانی در پاسخدهی هدفمند تشخیص میدهند. معاینه عصبی، واکنش به درد، وضعیت چشمها و تنفس بررسی میشود. ابزار اصلی ارزیابی، مقیاس گلاسگو است. علائم شایع کما عبارت است از:
- باز نشدن چشمها
- نداشتن پاسخ کلامی
- واکنش غیرطبیعی یا نبود واکنش حرکتی
- اختلال در تنفس
- پاسخ غیرطبیعی مردمکها به نور
متن انگلیسی:
به نقل از سایت mayoclinic
Closed eyes. Depressed brainstem reflexes, such as pupils not responding to light. No responses of limbs except for reflex movements
ترجمه فارسی:
چشمان بسته، کاهش واکنش ساقه مغز مانند واکنش ندادن مردمکها به نور، واکنش ندادن اندامها بهجز حرکات رفلکسی و واکنش ندادن به محرکهای درد از دیگر علائم کما هستند.
حرکات غیر ارادی در کما
حرکات غیر ارادی در کما معمولا به حرکات رفلکسی اشاره دارند که به طور خودکار و بدون کنترل آگاهانه انجام میشوند مثل خم شدن پا یا دست در پاسخ به تحریکات دردناک. این حرکات غیر ارادی در کما نشاندهنده فعالیتهای پایهای مغز هستند اما به معنای هوشیاری یا آگاهی فرد محسوب نمیشوند.
تکان دادن دست و پا در کما طبیعی است؟
در برخی بیماران حرکات دست و پا در کما دیده میشود اما این حرکات معمولا ارادی نیستند. اغلب بهصورت رفلکسی، اسپاسم عضلانی یا پاسخ غیرآگاهانه به درد رخ میدهند. این حرکات نشانه هوشیاری کامل نیستند اما میتوانند نشاندهنده فعال بودن برخی مسیرهای عصبی یا تحریک نخاع و ساقه مغز باشند.
کما و تنفس با دستگاه
به دلیل اختلال در عملکرد طبیعی مغز و کنترل تنفس در حالت کما، ممکن است فرد نیاز به تنفس با دستگاه داشته باشد. در کماهای عمیق، ساقه مغز که مسئول کنترل تنفس است، به درستی کار مینکند و بیمار نیازمند دستگاه تنفسی میشود. دستگاههای تنفسی مانند ونتیلاتور هوای کافی را به ریهها رسانده تا بیمار بتواند نفس بکشد. در صورتیکه بیمار از کما بهبود یابد، ممکن است به تدریج توانایی تنفس طبیعی خود را بازیابد و دیگر نیازی به دستگاه نداشته باشد.
علائم بیرون امدن از کما
خروج از کما یک فرآیند تدریجی است و معمولاً شامل مراحل بیدار شدن، پاسخ به دستورات ساده، ارتباط کلامی و هوشیاری کامل است. البته عوامل مختلفی بر سطح هوشیاری در کما تأثیر میگذارند. نشانه های بیرون آمدن از کما عبارتند از:
- حرکات غیرارادی بیشتر مانند تکان دادن دستها یا پاها
- باز کردن چشمها
- پاسخ به صداها یا لمس، مانند چرخاندن سر یا حرکت به سمت منبع صدا
- بهبود تنفس و تغییر الگوهای تنفسی
- بهبود فشار خون، ضربان قلب و سایر نشانههای حیاتی
- واکنشهای احساسی مانند گریه یا لبخند
سطح هوشیاری در کما
برای ارزیابی سطح هوشیاری بیماران، از مقیاس گلاسگو کما استفاده میشود. این مقیاس سه جنبه اصلی را بررسی میکند، پاسخ چشمی، پاسخ کلامی، پاسخ حرکتی. نمره گلاسگو کما از 3 تا 15 متغیر است. نمره کمتر نشاندهنده آسیب مغزی شدیدتر و سطح هوشیاری پایینتر است. سطح هوشیاری در کما به شدت تحت تاثیر اختلالات مغزی است و به دو دسته تقسیم میشود:
- کما خفیف: در این حالت، ممکن است فرد به برخی محرکهای محیطی واکنشهای ضعیفی نشان دهد مانند حرکات رفلکسی یا تغییرات در ریتم تنفس. این نوع کما ممکن است بهبودی نسبی را به همراه داشته باشد.
- کما عمیق: در این وضعیت، فرد هیچ گونه واکنشی به محرکها ندارد و از محیط اطراف خود کاملا بیخبر است. هیچ حرکتی، حتی حرکات رفلکسی، مشاهده نمیشود و مغز به شدت آسیبدیده است.
مشاوره حضوری برای بیماران در کما؛ نوبتت رو سریع ثبت کن.
سطح هوشیاری ۶ در کما نرمال است؟
سطح هوشیاری با مقیاس گلاسگو از ۳ تا ۱۵ سنجیده میشود. نمره ۶ نشاندهنده کمای شدید است و وضعیت نرمال محسوب نمیشود. سطح هوشیاری نرمال ۱۵ است. در این نمره، علائم سطح هوشیاری 6 ممکن است باز نکردن چشمها و نبود پاسخ کلامی باشد و فقط واکنش حرکتی غیرطبیعی به درد نشان دهد. این سطح خطرناک است و نیاز به مراقبت ویژه و بررسی مداوم دارد.
بازگشت از سطح هوشیاری ۳
سطح هوشیاری ۳ پایینترین نمره در مقیاس گلاسگو است و نشاندهنده کمای بسیار عمیق است. بازگشت از این سطح امکانپذیر است اما به آسیب مغزی، سن بیمار و سرعت درمان بستگی دارد. هرچه مدت زمان باقیماندن در این سطح کوتاهتر باشد، احتمال بهبود بیشتر است اما خطر عوارض جدی بالا است.
افزایش سطح هوشیاری در کما
افزایش سطح هوشیاری در کما با توجه به علت و شدت وضعیت بیمار، به تدریج اتفاق میافتد و شامل چند مرحله است. ابتدا، بیمار ممکن است حرکات غیرارادی بیشتری نشان دهد مانند تکان دادن اندامها یا باز کردن چشمها. سپس، به تدریج واکنش به محرکهای محیطی مانند صدا یا لمس آغاز میشود. در مرحله بعد، بیمار به محرکها پاسخ میدهد مانند چرخاندن سر یا حرکت به سمت صدا. همچنین، بهبود در عملکردهای حیاتی، مانند تنفس نشانهای از افزایش سطح هوشیاری هستند.
کسانی که در کما هستند چه می بینند؟
در کما، فرد آگاهی هوشیار از محیط ندارد اما مغز کاملا خاموش نیست. برخی بیماران پس از بهبودی گزارش میکنند تصاویر مبهم، رویاگونه یا احساساتی غیرشفاف داشتهاند. این تجربهها ناشی از فعالیت پراکنده مغز است، نه دیدن واقعی. بنابراین برای پاسخ به اینکه در کما چه میبینیم باید گفت آنچه دیده میشود شبیه خواب یا خیال است و ارتباط مستقیمی با محیط اطراف ندارد.
کسانی که در کما هستند میشنوند؟
مطالعات نشان دادهاند که در برخی بیماران، مراکز شنوایی مغز تا حدی فعال باقی میمانند. به همین دلیل، امکان دارد صداهای آشنا مانند صدای اعضای خانواده بهصورت ناخودآگاه پردازش شود. با این حال، این شنیدن به معنای درک آگاهانه نیست. شدت آسیب مغزی تعیین میکند که مغز تا چه حد قادر به دریافت و پردازش صدا باشد.
راه های تشخیص کما چیست؟
پزشک با استفاده از مقیاس گلاسگو کما (GCS) سطح هوشیاری بیمار را ارزیابی میکند. این مقیاس سه جنبه اصلی را بررسی میکند: پاسخ چشمی، پاسخ کلامی و پاسخ حرکتی. سپس رفلکسهای مختلف بدن مانند رفلکس مردمک چشم، رفلکس تاندونها و رفلکسهای پوستی را بررسی میکند. راههای تشخیص کما عبارتند از:
- معاینه بالینی و ارزیابی سطح هوشیاری و واکنش بیمار به محرکها
- بررسی عملکرد حرکتی، تنفسی و پاسخهای رفلکسی
- سیتیاسکن یا امآرآی برای شناسایی آسیبهای مغزی
- آزمایشهای خون و بررسی سطح الکترولیتها، قند خون و وجود سموم یا داروها
- نوار مغزی (EEG) برای شناسایی الگوهای غیرطبیعی
- تستهای تصویربرداری عروقی برای ارزیابی جریان خون به مغز و شناسایی سکته یا خونریزی
راه های درمان و مراحل خروج از کما
درمان کما به شناسایی و رفع علت اصلی بستگی دارد؛ مانند کنترل خونریزی مغزی، تنظیم قند خون یا رفع کمبود اکسیژن. همزمان، عملکردهای حیاتی حمایت میشوند. خروج از کما معمولا تدریجی است و با افزایش پاسخدهی آغاز میشود.
مراحل خروج از کما شامل موارد زیر میشود:
- تثبیت علائم حیاتی
- درمان علت زمینهای
- بررسی سطح هوشیاری
- توانبخشی عصبی و فیزیکی
4.7 (5670 نظر)4.8 (5456 نظر)4.8 (4996 نظر)4.9 (3577 نظر)4.9 (3106 نظر)4.9 (2931 نظر)حرف زدن با بیمار در کما
صحبت کردن با بیمار در کما توصیه میشود، زیرا ممکن است مغز او صداهای آشنا را بهصورت ناخودآگاه پردازش کند. گفتن جملات آرام، معرفی خود و صحبت درباره موضوعات مثبت میتواند اثر حمایتی داشته باشد. این کار باعث تحریک ملایم مغز و ایجاد احساس امنیت میشود، هرچند پاسخ آگاهانهای دیده نشود. لحن آرام و منظم زمان حرف زدن با بیمار در کما اهمیت زیادی دارد.
عوارض کما یا اغما چیست؟
اگرچه هدف اصلی درمان کما، شناسایی و درمان علت زمینهای است اما ممکن است عوارضی پس از خروج از کما برای فرد ایجاد شود. این عوارض میتوانند فیزیکی، شناختی و عاطفی باشند و شدت آنها به عوامل مختلفی از جمله علت کما، مدت زمان کما و شدت آسیب مغزی بستگی دارد. عوارض بعد از کما در بلند مدت عبارتند از:
- ضعف عضلانی یا مشکلات حرکتی
- اختلال در حافظه، تفکر و تواناییهای شناختی
- عفونتهای تنفسی یا عفونتهای ادراری
- زخمهای فشاری در نقاط فشار بدن
- مشکلات تنفسی یا نیاز به توانبخشی تنفسی
- اختلالات روانی مانند افسردگی، اضطراب یا تغییرات خلقی
راه های پیشگیری از کما
کما یک وضعیت پیچیده پزشکی است که دلایل متعددی میتواند داشته باشد. در حالی که نمیتوان برای همه موارد کما پیشگیری قطعی انجام داد اما رعایت برخی نکات میتواند خطر ابتلا به آن را کاهش دهد. پیشگیری از کما به معنای کاهش خطر ابتلا به شرایطی است که میتواند منجر به کما شود ازجمله:
- استفاده از کمربند ایمنی در خودرو و رعایت نکات ایمنی در ورزش و فعالیتهای روزمره
- مدیریت بیماریهای مزمن مانند دیابت و فشار خون
- پرهیز از مصرف مواد مخدر و الکل
- واکسیناسیون به موقع
- پیشگیری از عفونتها به ویژه عفونتهای مغزی
متن انگلیسی:
به نقل از سایت my.clevelandclinic
Comas rarely last longer than a couple of weeks because people tend to emerge from the coma and wake up or shift into another state of decreased or minimal consciousness. These include: Vegetative state. A person in this state is awake but unaware of the world around them and doesn’t show any intentional behaviors
ترجمه فارسی:
کما بهندرت بیش از چند هفته طول میکشد، چرا که معمولا بیماران از کما بر میگردند یا اینکه وارد وضعیت کاهش هوشیاری شدیدتر میشوند. یعنی زندگی نباتی که فرد بیدار است اما آگاهی و هوشیاری نسبت به دنیای پیرامونش ندارد و هیچ اختیاری هم روی اعمال ارادی خود ندارد.
راهنمای مراجعه به متخصص
برای اطلاع بیشتر درباره کما میتوانید از بهترین دکترهای مغز و اعصاب ایران نوبت بگیرید. در ادامه لیستی از برجستهترین پزشکان مغز و اعصاب در برخی شهرهای مختلف ایران را مشاهده میکنید:
نتیجه گیری
کما وضعیت پزشکی جدی است که نیاز به توجه فوری دارد. در صورت مشاهده علائم بیهوشی، عدم واکنش به محرکها یا تغییرات ناگهانی در سطح هوشیاری، باید فورا به پزشک مغز و اعصاب مراجعه کرد یا با اورژانس تماس گرفت. تشخیص و درمان سریع علت کما میتواند به بهبود شانس بهبودی و کاهش عوارض کمک کند. همچنین، بررسیهای پزشکی دقیق و مراقبتهای حمایتی در طول درمان ضروری است. عدم توجه به علائم میتواند منجر به عوارض جدی و خطرات جانی شود.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!
سلام داداش من ۱۷ سالشه با موتور تصادف کرد و ضربه مغزی شد.. داداشم وقتی رسیده بیمارستان نزدیکه ۵۰ دقیقه احیا کردن و بردنش اتاق عمل وقتی برگشت گفتن رفته تو کما و الان ضریب هوشیش ۳ هست
امکان داره برگرده؟ خیلی نگرانشم😭
سلام. ضریب هوشی ۳ نشان میده آسیب مغزی شدیدی اتفاق افتاده و پیشآگهی در چنین مواردی کاملاً فردی و به عوامل زیادی مثل نوع و شدت آسیب بستگی دارد. بهبودی میتونه یک روند بسیار کند و تدریجی باشه و امکان بازگشت کامل به وضعیت قبلی رو نمیشه با قطعیت پیشبینی کرد. در این مرحله، پیگیری دقیق تیم پزشکی متخصص مغز و اعصاب و توانبخشی در بیمارستان حیاتیه. حمایت عاطفی خانواده هم در این مسیر طولانی بسیار مهمه.
سلام داداش من ۱۷ سالشه با موتور تصادف کرد و ضربه مغزی شد.. داداشم وقتی رسیده بیمارستان نزدیکه ۵۰ دقیقه احیا کردن و بردنش اتاق عمل وقتی برگشت گفتن رفته تو کما و الان ضریب هوشیش ۳ هست
امکان داره برگرده؟
سلام داداش من ۱۷ سالشه با موتور تصادف کرد و ضربه مغزی شد.. داداشم وقتی رسیده بیمارستان نزدیکه ۵۰ دقیقه احیا کردن و بردنش اتاق عمل وقتی برگشت گفتن رفته تو کما و الان ضریب هوشیش ۳ هست
امکان داره برگرده؟
سلام خواهر زاده ۱۷ ساله من دو ماه پیش تصادف کرد قسمت چپ مغزش آسیب دیده عمل جراحی شد جمجمه برداشته شده بعد از عمل هوشیاریش روی ۴ بود الان شده ۸ مرخص شده چشماش بازه گردنشو تکون میده با نگاهش ما رو دنبال میکنه دستمو که بردم نزدیک چشمش چشمشو بست به حرکت انگشتم توجه میکنه آیا وارد زندگی نباتی شده امکان برگشت به زندگی را داره لطفا جواب بدید
سلام.
با توجه به توضیحات شما، خواهرزادهتان در وضعیت زندگی نباتی قرار ندارد. واکنشهایی مانند دنبال کردن با نگاه، بستن چشم در برابر دست و توجه به حرکت، نشاندهنده سطحی از هوشیاری و آگاهی است. این علائم مثبت و امیدوارکننده هستند. بهبودی پس از آسیب مغزی شدید، فرآیندی تدریجی و اغلب طولانی است و امکان پیشرفت در چنین شرایطی وجود دارد. کلید اصلی، ادامه روند توانبخشی فشرده (فیزیوتراپی، کاردرمانی و گفتاردرمانی) تحت نظر یک متخصص مغز و اعصاب یا طب فیزیکی است. صبوری و همراهی خانواده نقش بسیار مهمی در این مسیر دارد.
متخصص مغزواعصاب
سلام خواهر زاده ۱۷ ساله من دو ماه پیش تصادف کرد قسمت چپ مغزش آسیب دیده عمل جراحی شد جمجمه برداشته شده بعد از عمل هوشیاریش روی ۴ بود الان شده ۸ مرخص شده چشماش بازه گردنشو تکون میده با نگاهش ما رو دنبال میکنه دستمو که بردم نزدیک چشمش چشمشو بست به حرکت انگشتم توجه میکنه آیا وارد زندگی نباتی شده امکان برگشت به زندگی را داره لطفا جواب بدید