آیا تا‌به‌حال دچار سرگیجه شده‌اید طوری که احساس کنید تعادل‌تان به‌هم خورده یا محیط دور شما می‌چرخد؟ سرگیجه فقط یک حس گذرا نیست و میتواند نشانه اختلال در گوش داخلی، افت یا افزایش فشار خون، میگرن یا مشکلات عصبی باشد. شناسایی نوع سرگیجه و علائم همراه آن، مهم‌ترین قدم برای انتخاب درمان درست است. در این مقاله از بلاگ دکترتو، به‌زبان ساده اما علمی، انواع سرگیجه، علل شایع و راه‌های تشخیص و درمان را مرور می‌کنیم؛ ادامه این مطلب را از دست ندهید.
سرگیجه نشانه چیست؟
سرگیجه معمولا نشانه اختلال در یکی از سیستم‌های تعادل بدن یعنی گوش داخلی، مسیرهای عصبی مربوط به تعادل در مغز یا سیستم قلب و عروق است. احساس سرگیجه و گیج رفتن سر میتواند در نتیجه کاهش ناگهانی فشار خون، مشکلات قلبی، کم‌خونی، افت قند خون، میگرن، اختلالات اضطرابی یا مصرف بعضی داروها باشد.
گاهی دلایل سرگیجه موارد ساده‌ای مانند کم‌آبی بدن، خستگی شدید یا بلند شدن ناگهانی از حالت نشسته یا خوابیده است. اگر احساس سرگیجه مداوم، شدید یا همراه با علائم عصبی باشد، حتما باید توسط پزشک شهر خود مانند دکتر سرگیجه تهران ارزیابی شود تا علت دقیق مشخص شود.
| علل شایع سرگیجه | روش‌های درمان |
|---|---|
| BPPV (سرگیجه وضعیتی خوش‌خیم) ناشی از جابجایی کریستال‌های گوش داخلی | مانورهای وضعیتی مانند اپلی، پرهیز از حرکات ناگهانی سر، در صورت نیاز داروهای ضدسرگیجه کوتاه‌مدت |
| لابیرنتیت و نورونیت وستیبولار (التهاب گوش داخلی یا عصب وستیبولار) | استراحت، داروهای ضدسرگیجه و ضدتهوع کوتاه‌مدت |
| بیماری منییر | محدودیت نمک، دیورتیک‌ها، پرهیز از کافئین و الکل، کنترل استرس |
| میگرن وستیبولار | داروهای پیشگیری از میگرن، پرهیز از محرک‌ها (غذاها، نور، بی‌خوابی) |
| افت فشار خون وضعیتی | افزایش مصرف مایعات، تغییر آهسته وضعیت بدن، تنظیم داروهای فشار خون |
| آریتمی‌ها و سایر بیماریهای قلبی | تشخیص توسط نوار قلب و بررسی قلب، داروهای تنظیم ریتم، کنترل فشار خون |
| کم‌خونی و اختلالات متابولیک (مانند افت قند خون) | اصلاح کم‌خونی با مکمل آهن یا درمان بیماری زمینه‌ای، تنظیم رژیم غذایی |
| مشکلات عصبی مرکزی (سکته، ضایعات مخچه) | ارجاع فوری به نورولوژیست و اورژانس، تصویربرداری مغزی، درمان اختصاصی سکته |
| اختلالات اضطرابی و حملات پانیک | روان‌درمانی (CBT)، آموزش تکنیک‌های تنفسی و آرام‌سازی، در صورت لزوم داروهای ضداضطراب |
| داروها و مواد (الکل، برخی داروهای آرام‌بخش و ضدصرع) | بازبینی نسخه دارویی، کاهش یا تغییر دارو تحت نظر پزشک |
۱. دلیل سرگیجه ناشی از معده
اگر سرگیجه همراه علائم گوارشی رخ می‌دهد، می‌توان به هم‌زمانی علائم اشاره کرد اما برای علت‌یابی باید به عوامل شایع‌تر مانند کم‌آبی، افت فشار، کم‌خونی یا خونریزی، عوارض دارویی یا علل گوش داخلی هم توجه شود. در برخی افراد مشکلات گوارشی مانند نفخ معده یا التهاب معده میتواند با ایجاد فشار در شکم، تعادل بدن را تحت تأثیر قرار دهد. اگر سرگیجه همراه با علائم گوارشی دیگر باشد، بهتر است به پزشک مراجعه کرده تا علت دقیق تشخیص داده شود و درمان مناسب شروع شود.
۲. علت سرگیجه و سنگینی سر و حالت تهوع
علت سرگیجه و سنگینی سر و حالت تهوع ناگهانی بیشتر مواقع اختلالات گوش داخلی، میگرن، حملات اضطراب یا پانیک، قند خون پایین، کم آبی بدن و عفونت‌های ویروسی رخ می‌دهد. معمولا وقتی عضلات گردن سفت می‌شوند یا جریان خون کمی دچار اختلال می‌شود، فرد احساس سرگیجه و سنگینی سر یا گیج رفتن سر دارد.
۳. علت سرگیجه هنگام بستن چشمها
علت سرگیجه هنگام بستن چشمها این است که بدن برای حفظ تعادل از سه منبع اطلاعات استفاده می‌کند: چشمها، گوش داخلی و گیرنده‌های عمقی عضلات و مفاصل. بستن چشمها ورودی بینایی را حذف می‌کند و میتواند مشکل در ورودی‌های حسی تعادل را آشکار کند. اگر با بستن چشمها تعادل‌تان را از دست می‌دهید، این وضعیت نیاز به ارزیابی تخصصی دارد.
۴. علت سرگیجه پشت سر
علت سرگیجه پشت سر معمولا به مشکلات گردن، مهره‌های گردنی، تنش عضلات پس سر یا اختلال در عروق گردنی مربوط است. در این شرایط، احساس سرگیجه بیشتر به صورت سنگینی یا فشار در ناحیه پشت سر و گیج رفتن سر دیده می‌شود. علت سرگیجه هنگام تکان دادن سر میتواند به BPPV (سرگیجه وضعیتی خوش‌خیم) یا تحریک کریستال‌های گوش داخلی مرتبط باشد که با حرکت سر، احساس سرگیجه ناگهانی و کوتاه ایجاد می‌کند.
۵. علت سرگیجه و عدم تعادل در راه رفتن
علت سرگیجه و اختلال تعادل معمولا به اختلال در سیستم وستیبولار (گوش داخلی)، مخچه یا مسیرهای عصبی مربوط به تعادل مرتبط است. در این شرایط، احساس سرگیجه ممکن است با تلوتلو خوردن، انحراف به یک سمت یا گیج رفتن سر هنگام قدم برداشتن همراه باشد. اگر عدم تعادل با سقوط، ضعف اندام یا اختلال گفتار همراه است، باید فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
۶. علت سرگیجه و عرق سرد
سرگیجه و عرق سرد میتواند نشانه کاهش ناگهانی فشار خون، حمله قلبی، آریتمی، شوک، افت شدید قند خون یا واکنش شدید اضطرابی باشد. در این حالت فرد هم‌زمان احساس سرگیجه، گیج رفتن سر، تهوع، رنگ‌پریدگی و دل‌شوره دارد. سرگیجه همراه با عرق سرد را باید جدی گرفت زیرا ممکن است به مشکلات قلب و عروق یا خونریزی داخلی مرتبط باشد.
۷. علت سرگیجه و تاری دید و بی حالی
سرگیجه همراه تاری دید و بی‌حالی یا گاهی همراه با سردرد معمولا به افت فشار خون، کم‌خونی، اختلالات ریتم قلب، حملات میگرنی یا مشکلات عصبی چشمی مربوط است. فرد ممکن است احساس سرگیجه، سیاهی رفتن چشمها، گیج رفتن سر و مشکل در تمرکز داشته باشد. دلایل سرگیجه در این حالت میتواند شامل کم‌آبی، داروهای کاهنده فشار خون، دیابت، مشکلات عروقی یا در مواردی سکته مغزی باشد.
۸. خون دماغ و سرگیجه نشانه چیست؟
سرگیجه و خون‌دماغ شدن هم‌زمان میتواند به ضربه سر، اختلالات انعقادی، مصرف داروهای ضدانعقاد یا مشکلات ساختمانی عروق بینی مربوط باشد. در این وضعیت، احساس سرگیجه یا گیج رفتن سر همراه با خونریزی بینی، ممکن است نشانه ناپایداری همودینامیک یا از دست دادن خون باشد. دلایل سرگیجه را در این شرایط باید از نظر فشار خون بالا، آنمی، بیماریهای خونی و مصرف دارو بررسی کرد.
۹. مشکلات گوش و سرگیجه
در BPPV (سرگیجه وضعیتی خوش‌خیم) ذرات ریز کربنات کلسیم (اوتوکونیا) از محل طبیعی خود جدا شده و در کانال‌های نیم‌دایره گیر می‌افتند و با تغییر وضعیت سر می‌توانند سرگیجه چرخشی کوتاه‌مدت ایجاد کنند. گاهی نیز عفونت گوش و سرگیجه میتواند رخ دهد.
۱۰. علت سرگیجه هنگام بلند شدن و دراز کشیدن
علت سرگیجه هنگام بلند شدن معمولا به افت فشار خون وضعیتی (ارتواستاتیک) مربوط است. وقتی ناگهان از حالت نشسته یا خوابیده بلند می‌شوید، اگر تنظیم فشار خون به‌خوبی انجام نشود، خون برای چند لحظه در پاها جمع می‌شود و مغز دچار کم‌خونی گذرا می‌شود؛ نتیجه آن احساس سرگیجه، سیاهی رفتن چشمها و گیج رفتن سر است.
علت سرگیجه هنگام دراز کشیدن بیشتر به BPPV (سرگیجه وضعیتی خوش‌خیم) و جابجایی کریستال‌های گوش داخلی مربوط است. با تغییر وضعیت سر روی بالش، فرد احساس سرگیجه ناگهانی، کوتاه و چرخشی دارد. درمان خانگی سرگیجه هنگام دراز کشیدن شامل پرهیز از خوابیدن روی سمت درگیر، استفاده از دو بالش برای بالا نگه‌داشتن سر و اجتناب از حرکات ناگهانی گردن است. اگر احساس سرگیجه مداوم یا شدید باشد، نیاز به ارزیابی تخصصی دارد.
۱۱. فشار چشم و سرگیجه
فشار چشم و سرگیجه می‌توانند در زمینه مشکلات چشمی (مانند عیوب انکساری اصلاح‌نشده، اسپاسم تطابق، خستگی چشم در کار طولانی با صفحه نمایش) یا بیماری‌هایی مانند گلوکوم، میگرن چشمی و مشکلات عروقی رخ دهند. فرد ممکن است احساس سرگیجه، درد یا فشار پشت چشم، تاری دید و گیج رفتن سر را هم‌زمان تجربه کند.
۱۲. علت سرگیجه مداوم چیست؟
علت سرگیجه مداوم معمولا پیچیده‌تر از یک حمله کوتاه است و میتواند به اختلالات طولانی‌مدت گوش داخلی، میگرن، مشکلات مزمن قلبی عروقی، اختلالات اضطرابی، اختلال تعادل ناشی از سن یا بیماریهای عصبی مربوط باشد. در این شرایط، احساس سرگیجه تقریبا پایدار است یا به‌طور مکرر برمی‌گردد و ممکن است با گیج رفتن سر، عدم تحمل حرکت، تهوع، عدم تعادل و خستگی شدید همراه باشد.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت mayoclinic
Dizziness often gets better without treatment. The body usually adapts to whatever is causing the condition within a few weeks.
ترجمه فارسی:
سرگیجه معمولا بدون نیاز به درمان بهبود پیدا می‌کند. بدن معمولا طی چند هفته خود را با عامل ایجادکننده این وضعیت تطبیق می‌دهد.
۱۳. تاثیر دارو بر گیجی و سرگیجه
بسیاری از داروها می‌توانند باعث احساس سرگیجه و گیج رفتن سر شوند؛ از جمله داروهای ضد فشار خون، دیورتیک‌ها، ضدافسردگی‌ها، ضداضطراب‌ها، داروهای ضدصرع، آرام‌بخش‌ها و برخی آنتی‌بیوتیک‌ها یا داروهای شیمی‌درمانی. این داروها با کاهش فشار خون، اثر بر سیستم عصبی مرکزی یا گوش داخلی، تعادل را تحت‌تاثیر قرار می‌دهند و سرگیجه دارویی را ایجاد می‌کنند.
۱۴. سرگیجه در اثر کم آبی (دهیدراسیون) و رژیم غذایی نامناسب
جالب است بدانید حتی کم‌آبی خفیف هم میتواند دلیلی باشد که شما احساس گیجی و سرگیجه می‌کنید. کم‌آبی میتواند باعث کاهش فشار خون شود که خود منجر به سرگیجه می‌شود. نباید فراموش کرد که بعضی از رژیم‌های غذایی باعث کم‌آبی می‌شوند و بر احساس گیجی و سرگیجه تاثیر دارد.
۱۵. علت سرگیجه بعد از ورزش
سرگیجه بعد از ورزش میتواند به دلایلی مانند کم‌آبی، بیش‌تمرینی، فشار زیاد، یا افت قند خون رخ دهد و اگر تکرارشونده یا شدید است باید ارزیابی شود. این اتفاق در بیشتر موارد با خوردن ماده قندی بهبود پیدا می‌کند اما ممکن است دلایل دیگری هم داشته باشد.
۱۶. دلیل سرگیجه و خواب آلودگی
هنگامی که سطح قند خون شما کاهش می‌یابد، ممکن است دچار سرگیجه، احساس سبکی سر، لرزش، خستگی و خواب‌آلودگی شوید. قند خون پایین اغلب از عوارض جانبی انسولین و سایر داروهایی است که برای درمان دیابت استفاده می‌شود.
۱۷. علت سرگیجه و نفس تنگی
آریتمی قلبی و شرایطی که باعث مشکل در تنفس می‌شود از جمله آمفیزم، ذات‌الریه یا سایر عفونت‌ها و همچنین ورزش شدید از دلایل تنگی نفس و سرگیجه ناگهانی هستند.
۱۸. دلایل سرگیجه و حالت تهوع چیست؟
سرگیجه همراه حالت تهوع معمولا زمانی رخ می‌دهد که سیستم تعادل گوش داخلی یا جریان خون مغز دچار اختلال شود. در بیماری‌هایی مانند سرگیجه وضعیتی حمله‌ای خوش‌خیم، التهاب گوش داخلی (لابیرنتیت، نورونیت وستیبولار) یا بیماری منییر، پیام‌های اشتباه به مغز می‌رسد و مرکز تعادل و مرکز تهوع را هم‌زمان تحریک می‌کند. میگرن وستیبولار، سفر دریایی یا ماشین‌گرفتگی، افت فشار خون، آریتمی قلب، کم‌آبی بدن و برخی داروها هم از دلایل سرگیجه و حالت تهوع هستند که باید با شرح‌حال دقیق بررسی شوند.
۱۹. سرگیجه نشانه چه بیماری است؟
سرگیجه یک بیماری مستقل نیست، بلکه نشانه‌ای از اختلال در سیستم تعادل، قلب و عروق، خون یا سیستم عصبی است. احساس سرگیجه و گیج رفتن سر میتواند ناشی از بیماریهای گوش داخلی مانند بیماری منییر، مشکلات قلب، فشار خون، کم‌خونی، میگرن یا حتی اختلالات اضطرابی باشد. برای فهمیدن دلایل سرگیجه باید به سن، مدت، نوع سرگیجه (چرخشی یا سبکی سر) و علائم همراه توجه کرد. مهم است بدانیم سرگیجه ممکن است هم خوش‌خیم و هم نشانه بیماری جدی باشد.
سرگیجه میتواند نشانه بیماریهای زیر باشد:
- BPPV و سایر اختلالات گوش داخلی
- لابیرنتیت، نورونیت وستیبولار، بیماری منییر
- میگرن وستیبولار یا سایر انواع میگرن
- آریتمی قلبی، نارسایی قلب، افت یا افزایش شدید فشار خون
- کم‌خونی، افت قند خون، اختلالات هورمونی
- سکته مغزی یا حملات ایسکمیک گذرا (TIA)
- اختلالات اضطرابی و حملات پانیک
علت سرگیجه در زنان
علت سرگیجه در زنان اغلب تغییرات هورمونی در دوران قاعدگی، بارداری و یائسگی است که میتواند باعث احساس سرگیجه، گیج رفتن سر و نوسان فشار خون شود. کم‌خونی فقر آهن، میگرن (به‌ویژه میگرن وستیبولار)، اختلالات اضطرابی و مصرف برخی قرص‌های هورمونی از دلایل سرگیجه در زنان هستند. در دوران بارداری، افت فشار خون، کم‌آبی و تهوع شدید نیز نقش دارند.
به زبان ساده، علت سرگیجه در زنان میتواند ناشی از عوامل مختلفی از جمله تغییرات هورمونی ( سرگیجه و حالت تهوع در زمان تخمک گذاری و سرگیجه قبل از پریود)، قند خون پایین، اختلالات گوش داخلی، سرگیجه و کم خونی، اضطراب یا حملات پانیک باشد.
علت سرگیجه در مردان
علت سرگیجه در آقایان میتواند به بیماریهای قلبی عروقی (آریتمی‌ها، تنگی رگ‌ها)، فشار خون بالا یا پایین، دیابت، مصرف الکل، سیگار و برخی داروها مربوط باشد. در این گروه، عوامل شغلی مانند تماس با سر و صدا، ارتعاشات، کم‌خوابی و استرس کاری نیز در احساس سرگیجه و گیج رفتن سر نقش دارند. دلایل سرگیجه همچنین شامل BPPV، لابیرنتیت، نورونیت وستیبولار و مشکلات گردن است.
علت سرگیجه در کودکان
دلیل سرگیجه در کودکان میتواند شامل میگرن کودکان، عفونت‌های ویروسی گوش داخلی، مشکلات بینایی، کم‌خونی، افت قند خون، تب بالا، کم‌آبی یا حتی اضطراب و استرس مدرسه باشد. کودکان معمولا احساس سرگیجه یا گیج رفتن سر را با چرخیدن اتاق یا سنگینی سر توصیف می‌کنند. دلایل سرگیجه در این سن باید دقیق بررسی شود.
سرگیجه در کودکان میتواند دلایل مختلفی داشته باشد، از جمله:
- عفونت یا اختلالات گوش
- بیماری حرکت یا بیماری ماشین
- کم خونی یا سطح پایین آهن
- بیماریهای عصبی، مانند سرگیجه حمله‌ای خوش‌خیم دوران کودکی
علت سرگیجه ناگهانی
دلیل سرگیجه ناگهانی میتواند از یک BPPV ساده (سرگیجه وضعیتی حمله‌ای خوش‌خیم) تا شرایط جدی مانند سکته مغزی متفاوت باشد. دلیل سرگیجه یهویی هنگام تغییر وضعیت سر، معمولا BPPV است که با حملات کوتاه سرگیجه‌های ناگهانی و چرخشی همراه است. دلیل سرگیجه ناگهانی همراه با ضعف، دوبینی، اختلال گفتار یا بی‌حسی اندام، میتواند سکته مغزی یا اختلال مغزی باشد.
علت سرگیجه و بیهوشی ناگهانی ممکن است به آریتمی قلبی، افت شدید فشار خون یا خونریزی داخلی مربوط باشد. هر نوع از سرگیجه های ناگهانی با علائم عصبی یا از دست دادن هوشیاری، یک وضعیت اورژانسی است و باید فوراً بررسی شود.
علائم سرگیجه چیست؟
در مورد اینکه علائم سرگیجه چیست باید گفت معمولا بیمار احساس چرخش محیط، عدم تعادل یا سبکی سر دارد. علایم سرگیجه می‌توانند شامل احساس گیج رفتن سر، تهوع، استفراغ، تعریق، عدم تحمل حرکت، تار شدن دید یا سیاهی رفتن چشمها باشند. گاهی زنگ گوش، احساس فشار گوش یا کاهش شنوایی نیز رخ می‌دهد که نشانه درگیری گوش داخلی است.
علائم سرگیجه میتواند متفاوت باشد و باتوجه به علت آن، شدت و نوع احساسات نیز تغییر کند. رایج‌ترین علائم سرگیجه عبارتند از:
- احساس چرخش یا چرخیدن دنیا (که به آن ورتیگو گفته می‌شود)
- سبکی سر یا احساس اینکه ممکن است فرد بیفتد
- از دست دادن تعادل و مشکل در ایستادن یا راه رفتن
- حالت تهوع و در برخی موارد استفراغ
- احساس گیجی یا سردرگمی
- خستگی و ضعف عمومی
این علائم ممکن است به طور موقت رخ دهند و بسته به دلیل سرگیجه، ممکن است به تدریج بهتر یا بدتر شوند.
نشانه سرگیجه های اورژانسی
برخی از سرگیجه‌ها خوش‌خیم‌اند و با اصلاح سبک زندگی کنترل می‌شوند اما نشانه سرگیجه های خطرناک و اورژانسی را باید به‌خوبی شناخت. احساس سرگیجه شدید و ناگهانی که قبلا تجربه نشده، همراه با علائم عصبی، قلبی یا اختلال هوشیاری، میتواند علامت سکته مغزی، آریتمی جدی قلب یا سایر وضعیت‌های تهدیدکننده زندگی باشد. در این موارد دیگر موضوع فقط گیج رفتن سر نیست، بلکه عملکرد مغز و قلب در خطر است و دلایل سرگیجه باید فورا بررسی شود.
متن انگلیسی:
به نقل از webmd
Dizziness can result from a drop in blood pressure, medications you take, a vision problem, or a mental health condition.
ترجمه متن:
سرگیجه میتواند در اثر افت فشار خون، داروهای مصرفی، مشکلات بینایی یا اختلالات سلامت روان ایجاد شود.
انواع مختلف سرگیجه
به‌طور کلی چند نوع اصلی سرگیجه وجود دارد. سرگیجه وستیبولار محیطی که بیشتر به گوش داخلی مربوط است (مانند سرگیجه وضعیتی حمله‌ای خوش‌خیم، لابیرنتیت، منییر) و معمولا به صورت احساس سرگیجه چرخشی، گیج رفتن سر با حرکات سر و دلایل سرگیجه واضح وضعیتی دیده می‌شود.
نوع دیگر، سرگیجه مرکزی است که در اثر مشکلات مغزی (مانند سکته، ضایعات مخچه) ایجاد می‌شود و اغلب همراه با علائم عصبی است. نوع سوم، سرگیجه غیر وستیبولار یا احساس سبکی سر است که در افت فشار خون، مشکلات قلبی، اضطراب، کم‌خونی و اختلالات متابولیک دیده می‌شود. تشخیص نوع سرگیجه برای انتخاب درمان درست مهم است.
سرگیجه چگونه تشخیص داده می شود؟
تشخیص سرگیجه با ارزیابی دقیق بالینی آغاز می‌شود و شامل شرح حال کامل بیمار، سابقه شروع، مدت، شدت و عوامل همراه مانند تهوع یا استفراغ است. معاینه فیزیکی شامل بررسی سیستم عصبی مرکزی، تعادل، راه رفتن، حرکات چشمی و گوش داخلی است. در صورت نیاز، آزمایش‌های تکمیلی انجام می‌شود. هدف، تشخیص علت سرگیجه از اختلالات وستیبولار تا مشکلات قلبی یا نورولوژیک، برای تعیین درمان مناسب است.
| روش شناسایی انواع سرگیجه در کودکان و بزرگسالان | توضیحات |
|---|---|
| معاینه تعادی عصبی | پزشک از فرد می‌خواهد که بایستد و بازوهای خود را در کنار پاهایش قرار دهد و سپس چشم‌های خود را ببندد. |
| غربالگری کمکی با محدودیت دقت | پزشک از فرد می‌خواهد تا با چشمان بسته، ۳۰ ثانیه راه برود. اگر فرد از مسیر منحرف شود یا تعادل خود را از دست دهد، ممکن است نشان‌دهنده ضایعه‌ای در گوش داخلی باشد که باعث سرگیجه محیطی می‌شود. |
| تشخیص سرگیجه وضعیتی حمله‌ای خوش خیم | اگر پزشک به سرگیجه وضعیتی حمله‌ای خوش خیم شک دارد، ممکن است مانور دیکس هالپیک (Dix-Hallpike) را انجام دهد. در طی این تست، پزشک شما را به سرعت از حالت نشسته به حالت دراز کشیده منتقل می‌کند، درحالی‌که سر شما در پایین‌تر از بدن شما است. در این حالت باید چشم خود را باز نگه‌دارید تا پزشک بتواند حرکات چشم شما را ردیابی کند. این مانور باعث ایجاد سرگیجه در افراد مبتلا به سرگیجه وضعیتی حمله‌ای خوش‌خیم می‌شود. |
| تست‌های آزمایشگاهی | الکترونیستاگموگرافی یا ارزیابی الکتریکی سرگیجه میتواند به تمایز بین سرگیجه محیطی و مرکزی کمک کند، اما به‌طور معمول انجام نمی‌شود. با‌توجه‌به نتایج معاینه و آزمایشات گفته‌شده، پزشک آزمایشات تصویربرداری مانند سی‌تی‌اسکن و MRI از مغز و گردن را درخواست می‌کند تا سایر علل سرگیجه را رد کند. |
برای سرگیجه چی خوب است؟
برای کاهش سرگیجه، در خانه می‌توان با استراحت نسبی، پرهیز از حرکات ناگهانی سر و گردن، نوشیدن مایعات کافی، اجتناب از الکل، سیگار و کافئین، تنظیم منظم وعده‌های غذایی، بلند شدن آرام از حالت نشسته یا خوابیده کمک کرد. در صورت نیاز، درمان سرگیجه به صورت تخصصی شامل مصرف داروهای ضدسرگیجه و ضدتهوع کوتاه‌مدت، اصلاح فشار خون، درمان عفونت یا میگرن، سرم، توان‌بخشی وستیبولار و گاهی جراحی است.
راهنمای مراجعه به دکتر
برای اطلاع بیشتر درباره سرگیجه می توانید از بهترین دکتر مغز و اعصاب ایران و دکتر گوش و حلق و بینی ایران نوبت بگیرید. در ادامه لیستی از برجسته‌ترین پزشکان مغز و اعصاب و گوش و حلق و بینی در برخی شهرهای مختلف ایران را مشاهده می‌کنید:
- دکتر مغز و اعصاب تهران
- دکتر مغز و اعصاب سنندج
- دکتر مغز و اعصاب کرمانشاه
- دکتر مغز و اعصاب اصفهان
- دکتر گوش و حلق و بینی تهران
- دکتر گوش و حلق و بینی کرمانشاه
نتیجه گیری
سرگیجه میتواند آزاردهنده و حتی ترسناک باشد اما در اغلب موارد با ارزیابی دقیق قابل تشخیص و کنترل است. مهم این است که این علامت را جدی بگیرید، الگوی آن (زمان، مدت، محرک‌ها و علائم همراه) را ثبت کنید و اطلاعات را واضح در اختیار پزشک بگذارید تا علت اصلی سریع‌تر مشخص شود. اگر سرگیجه‌تان مکرر است، با تغییر وضعیت تشدید می‌شود یا همراه با علائمی مانند سردرد شدید، دوبینی، ضعف دست و پا یا اختلال گفتار است، برای مشاوره با متخصص مغز و اعصاب یا گوش و حلق و بینی اقدام کنید.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!
پرسش‌های متداول
سرگیجه بعد از خوردن شیرینی‌جات میتواند به دلیل تغییرات ناگهانی در سطح قند خون باشد. مصرف شیرینی‌های دارای قند بالا ممکن است باعث افزایش سریع قند خون شود و پس از مدتی، کاهش سریع قند خون (هیپوگلیسمی) به سرگیجه، ضعف و احساس گیجی منجر شود. این واکنش میتواند در افرادی که به بیماری‌هایی مانند دیابت یا حساسیت به قند دارند، بیشتر مشاهده شود. همچنین، مصرف شیرینی‌جات ممکن است در برخی افراد باعث واکنش‌های حساسیتی یا مشکلات گوارشی شود که در نهایت به سرگیجه منجر می‌شود. برای کاهش این مشکل، بهتر است از مصرف شیرینی‌های پر قند به میزان زیاد خودداری کرده و غذاهای با شاخص گلیسمی پایین مصرف کنید.
سرگیجه داشتن نشانه برهم‌خوردن تعادل بین سیستم‌های مسئول تعادل بدن (گوش داخلی، چشمها و مغز) است. احساس سرگیجه و گیج رفتن سر میتواند به دلیل افت فشار خون، مشکلات قلبی، کم‌خونی، میگرن، عفونت یا التهاب گوش داخلی، داروها یا اضطراب باشد. دلایل سرگیجه را باید بر اساس مدت، شدت، وضعیت ایجادکننده و علائم همراه سنجید تا مشخص شود با مشکل خوش‌خیم روبه‌رو هستیم یا نیاز به بررسی فوری وجود دارد.
سرگیجه و سردرد هم‌زمان میتواند نشانه میگرن (به‌ویژه میگرن وستیبولار)، افزایش یا کاهش فشار خون، عفونت‌های ویروسی، مشکلات گردن یا در موارد نادر، ضایعات مغزی باشد. در این شرایط، احساس سرگیجه، گیج رفتن سر و حساسیت به نور یا صدا شایع است. دلایل سرگیجه را باید با توجه به نوع سردرد (نبض‌دار، فشارنده، ناگهانی) بررسی کرد. سردرد بسیار شدید و ناگهانی همراه سرگیجه میتواند اورژانسی باشد.
سرگیجه پشت سر هم، یعنی حملات تکرارشونده در طی روزها یا هفته‌ها که نشانه وجود یک علت پایدارتر مانند سرگیجه وضعیتی حمله‌ای خوش‌خیم، بیماری منییر، میگرن وستیبولار، مشکلات قلبی عروقی یا اختلالات اضطرابی است. در این حالت فرد بارها احساس سرگیجه و گیج رفتن سر را تجربه می‌کند و دلایل سرگیجه فقط به خستگی ساده محدود نیست.
سرگیجه شدید، به‌خصوص اگر ناگهانی شروع شود و شبیه چرخیدن شدید محیط باشد، میتواند نشانه التهاب حاد گوش داخلی (نورونیت یا لابیرنتیت) یا در موارد خطرناک‌تر، سکته مغزی در ناحیه مخچه باشد. احساس سرگیجه شدید معمولا همراه با تهوع، استفراغ و ناتوانی در راه رفتن است. اگر گیج رفتن سر شدید، همراه با ضعف، دوبینی یا اختلال گفتار باشد، دلایل سرگیجه باید فوری در اورژانس بررسی شود.
بله، استرس و اضطراب می‌توانند باعث احساس سرگیجه شوند. در حملات پانیک، افزایش ضربان قلب، تغییر تنفس و انقباض عضلات گردن، منجر به گیج رفتن سر، سبکی سر، تپش قلب و گاهی احساس خفگی می‌شود.
همه انواع سرگیجه‌ها خطرناک نیستند؛ بسیاری از آن‌ها خوش‌خیم و قابل‌درمان‌اند. اما سرگیجه زمانی خطرناک است که همراه با علائم عصبی (ضعف، اختلال گفتار، دوبینی)، درد قفسه سینه، تنگی نفس، تپش قلب شدید یا بیهوشی باشد. در این موارد، احساس سرگیجه و گیج رفتن سر میتواند نشانه سکته مغزی یا مشکل قلبی باشد. دلایل سرگیجه را در چنین شرایطی باید فوری در اورژانس بررسی کرد.
سیاهی رفتن چشم و سرگیجه همراه تپش قلب معمولا به افت فشار خون وضعیتی، آریتمی قلبی، کم‌خونی، کم‌آبی یا اضطراب شدید مربوط است. در این حالت، جریان خون مغز برای لحظاتی کاهش می‌یابد و فرد احساس سرگیجه، گیج رفتن سر، تار شدن دید و تپش قلب پیدا می‌کند.
دوبینی ناگهانی همراه سرگیجه میتواند نشانه درگیری مسیرهای عصبی بینایی یا مخچه باشد و باید بسیار جدی گرفته شود. این حالت ممکن است در سکته مغزی، آسیب ساقه مغز، میاستنی گراویس یا ضایعات مغزی دیگر دیده شود. احساس سرگیجه همراه گیج رفتن سر، عدم تعادل و دوبینی از دلایل سرگیجه خطرناک است. در صورت بروز دوبینی ناگهانی، حتی اگر موقت باشد، مراجعه فوری به اورژانس و ارزیابی عصبی ضروری است.
۵۶۲ دیدگاه ثبت شده برای: علت سرگیجه چیست؟ بررسی مهم ترین علل گیج رفتن سر
سلام عرض ادب من مدت یک سال که به مدت دو دقیقه رو زانو می‌شینم بعد بلند میشم سرگیجه بعدی میگیرم ممنونم میشم راهنمایی کنید
سلام، سرگیجه‌ای که بعد از دو دقیقه نشستن روی زانو و بلند شدن ایجاد میشه، معمولاً به افت فشار خون وضعیتی مربوطه که با تغییر سریع وضعیت بدن اتفاق می‌افته. آهسته بلند بشید، قبل از ایستادن چند لحظه بشینید و آب کافی بنوشید و از گرسنگی و کم‌آبی پرهیز کنید. اگه سرگیجه ادامه داشت یا با تاری دید و غش همراه بود، حتماً به متخصص قلب یا مغز و اعصاب مراجعه کنید تا فشار خون و علت دقیق بررسی بشه. برای ارتباط گرفتن با بهترین پزشکان در سراسر ایران اپلیکیشن دکترتو را دانلود کنید
سلام
سلام من از صبح تا شب دچار سرگیجه شدم بعضی موقع ها میاد سراغم امروز این طوری شدم نشانه چیه؟
سلام من از صبح تا شب دچار سرگیجه شدم بعضی موقع ها میاد سراغم امروز این طوری شدم نشانه چیه
سلام، وقت بخیر.
این علائم علت‌های مختلفی دارد؛ از کم‌آبی، افت فشار یا قند خون و کم‌خونی گرفته تا مشکلات گوش داخلی، میگرن یا عوارض بعضی داروها. فقط با این توضیح نمی‌توان علت را مشخص کرد. فعلاً استراحت کنید، آب کافی بنوشید و هنگام بلند شدن آهسته حرکت کنید. تا برطرف شدن سرگیجه رانندگی نکنید.
اگر سرگیجه ادامه پیدا کرد یا مرتب تکرار شد، برای بررسی دقیق‌تر می‌توانید از بهترین دکتر مغز و اعصاب و نورولوژی ایران در دکترتو نوبت بگیرید. شما می‌توانید با دانلود اپلیکیشن دکترتو به راحتی با بهترین پزشکان ایران در ارتباط باشید.
سلام من ۶ماه پیش عمل شکستگی مهره داشتم بعد از عمل گاهی دچار سرگیجه های شدید میشم
میشه لطفا راهنمایی کنید
سلام، وقت بخیر.
سرگیجه‌های شدید که بعد از عمل شکستگی مهره ایجاد شده‌اند، می‌توانند علت‌های مختلفی داشته باشند و لزوماً مستقیماً ناشی از عمل نیستند؛ مشکلات تعادل، گوش داخلی، فشار خون، کم‌خونی یا برخی داروها هم می‌توانند باعث سرگیجه شوند. هنگام سرگیجه بنشینید یا دراز بکشید و برای جلوگیری از زمین‌خوردن با احتیاط حرکت کنید.
برای بررسی دقیق‌تر علت سرگیجه می‌توانید از بهترین دکتر مغز و اعصاب و نورولوژی ایران در دکترتو نوبت بگیرید. شما می‌توانید با دانلود اپلیکیشن دکترتو به راحتی با بهترین پزشکان ایران در ارتباط باشید.
سلام، وقت بخیر.
سرگیجه‌های شدید که بعد از عمل شکستگی مهره ایجاد شده‌اند، می‌توانند علت‌های مختلفی داشته باشند و لزوماً مستقیماً ناشی از عمل نیستند؛ مشکلات تعادل، گوش داخلی، فشار خون، کم‌خونی یا برخی داروها هم می‌توانند باعث سرگیجه شوند. هنگام سرگیجه بنشینید یا دراز بکشید و برای جلوگیری از زمین‌خوردن با احتیاط حرکت کنید.
برای بررسی دقیق‌تر علت سرگیجه می‌توانید از بهترین دکتر مغز و اعصاب و نورولوژی ایران در دکترتو نوبت بگیرید. شما می‌توانید با دانلود اپلیکیشن دکترتو به راحتی با بهترین پزشکان ایران در ارتباط باشید.
سلام من دو ماهی میشه یک هو سردرد و سرگیجه میگیرم. سرم و چشمام سنگین میشه. البته من میگرن هم دارم. گوشم هم خیلی خارش داره. احساس میکنم بخاطر عفونت گوشمه. میشه راهنمایی کنید
سلام، وقت بخیر.
با توجه به علائمی که گفتید، ممکن است مشکل از میگرن یا مشکل گوش داخلی/التهاب گوش باشد، اما از روی این علائم نمی‌توان علت را مشخص کرد. خارش گوش به‌تنهایی الزاماً به معنی عفونت گوش نیست و نیاز به معاینه داخل گوش دارد. بهتر است برای بررسی هم‌زمان سردرد و علائم گوش، به بهترین دکتر گوش و حلق و بینی ایران مراجعه کنید.
توصیه می‌کنیم اگر سردرد ناگهانی و بسیار شدید، ضعف یا بی‌حسی یک‌طرفه، اختلال دید یا تکلم، بیهوشی، استفراغ مداوم یا اختلال شدید تعادل داشتید سریعا به اورژانس مراجعه کنید.
دوست عزیز، شما می‌توانید با دانلود اپلیکیشن دکترتو به راحتی با بهترین پزشکان ایران در ارتباط باشید.
سلام ۳روزه وقتی دراز میکشم ومیخوام ازجام بلندشم انگارخونه دوره سرم میچرخه سی تی اسکن انجام دادم ونوارقلب انجام دادم گفتن مشکلی نداری افت فشارها ندارم وقتی درازکشیدم سرم رومیچرخونم این اتفاق هم دوباره تکرار میشه
سلام، وقت بخیر.
با توجه به اینکه سرگیجه هنگام بلند شدن از حالت خوابیده و با چرخاندن سر ایجاد می‌شود و نوار قلب و سی‌تی‌اسکن مشکلی نشان نداده‌اند، یکی از احتمال‌ها سرگیجه وضعیتی گوش داخلی (BPPV) است؛ برای تشخیص قطعی، معاینه و تست حرکات چشم و سر لازم است.
بهتر است برای بررسی دقیق‌تر، به بهترین دکتر گوش و حلق و بینی ایران مراجعه کنید.
توصیه می‌کنیم هنگام بلند شدن از تخت ابتدا چند لحظه بنشینید و سپس آرام بایستید و تا مشخص شدن علت، از چرخاندن سریع سر و رانندگی هنگام سرگیجه خودداری کنید.
دوست عزیز، شما می‌توانید با دانلود اپلیکیشن دکترتو به راحتی با بهترین پزشکان ایران در ارتباط باشید.
سلام سرگیجه دارم
سلام، وقت بخیر.
سرگیجه میتواند علت‌های مختلفی داشته باشد؛ از مشکلات گوش داخلی و افت فشار گرفته تا کم‌آبی بدن، کم‌خونی، عوارض بعضی داروها یا مشکلات عصبی. برای تشخیص علت، نوع سرگیجه و علائم همراه اهمیت زیادی دارد.
توصیه می‌شود:
اگر سرگیجه جدید است یا تکرار می‌شود، توسط پزشک معاینه شوید تا فشار خون، وضعیت گوش و تعادل و در صورت نیاز آزمایش‌های لازم بررسی شود.
تا مشخص شدن علت، هنگام بلند شدن و راه رفتن با احتیاط حرکت کنید و مایعات کافی بنوشید.
اگر داروی خاصی مصرف می‌کنید، نام آن را به پزشک اطلاع دهید؛ بعضی داروها می‌توانند باعث سرگیجه شوند. برای بررسی دقیق‌تر می‌توانید از بهترین دکتر عمومی ایران در دکترتو مشورت بگیرید. دوست عزیز، شما می‌توانید با دانلود اپلیکیشن دکترتو به راحتی با بهترین پزشکان ایران در ارتباط باشید.
سلام من یک هفته هست سر گیجه دارم قلبم انگاره میگیره یک بار آوردم بالا پیش پزشک هم رفتم قرص استا مینوفن ۳۰۰/۲۰داده با قرص بتاهستین با چندتا قرص دیگه والا هم دیگه آب دهنم خشک وتلخ شده سر گیجه هم گم نشده بی اشتباه شدم الا باید چی کار کنم ؟
سلام، وقت بخیر.
با توجه به توضیحات شما، سرگیجه حدود یک هفته‌ای که با وجود مراجعه به پزشک و مصرف دارو بهتر نشده و همراه با احساس گرفتگی قلب، استفراغ، خشکی و تلخی دهان و بی‌اشتهایی است، نیاز به ارزیابی مجدد پزشکی دارد. سرگیجه میتواند علت‌های مختلفی داشته باشد و از روی علائم به‌تنهایی نمی‌توان علت دقیق را مشخص کرد.
❗ اگر در حال حاضر درد یا فشار قفسه سینه، تنگی نفس، تعریق سرد، غش، ضعف یا بی‌حسی یک‌طرفه بدن، اختلال تکلم، سردرد شدید ناگهانی یا استفراغ مکرر دارید، منتظر نمانید و فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
دوست عزیز، با توجه به اینکه سرگیجه بعد از یک هفته درمان همچنان ادامه دارد و همراه با علائم دیگری شده است، بهتر است امروز دوباره توسط بهترین دکتر داخلی ایران معاینه شوید تا علت دقیق مشخص شود. شما می‌توانید با دانلود اپلیکیشن دکترتو به راحتی با بهترین پزشکان ایران در ارتباط باشید.
سلام به طور ناگهانی سرم گیچ رفت واحساس حالت تهوع نمودم علت چیست
سلام، وقت بخیر.
سرگیجه ناگهانی همراه با احساس تهوع میتواند علل مختلفی داشته باشد، از جمله:
افت فشار خون یا افت قند خون
مشکلات گوش داخلی (مانند سرگیجه محیطی)
کم‌آبی بدن
عوارض برخی داروها
در موارد کمتر، مشکلات قلبی یا عصبی
اگر این حالت فقط یک‌بار رخ داده و برطرف شده است، بهتر است استراحت کنید، مایعات کافی بنوشید و در صورت تکرار یا ادامه علائم، توسط پزشک معاینه شوید.
دوست عزیز، توصیه می‌شود برای بررسی دقیق‌تر به بهترین دکتر داخلی ایران مراجعه کنید تا در صورت نیاز فشار خون، قند خون و سایر علل احتمالی بررسی شوند. شما می‌توانید با دانلود اپلیکیشن دکترتو به راحتی با بهترین پزشکان ایران در ارتباط باشید.