همه چیز در مورد قرص بوپروپیون؛ کاربرد و عوارض ولبان چیست؟

خلاصه این مطلب را در این پادکست گوش دهید:

قرص بوپروپیون یا ولبوترین (ولبان) یک داروی ضد افسردگی است که از سال ۱۹۸۵ یا ۱۳۶۴ برای افسردگی بزرگسالان، اختلال عاطفی فصلی و ترک سیگار مورد تایید FDA قرار گرفته است. این دارو به دلیل تاثیر خاصی که بر سیستم عصبی دارد، می‌تواند در بهبود علائم افسردگی، افزایش تمرکز و حتی کاهش میل به مصرف نیکوتین موثر باشد. با این حال، مصرف نادرست یا بدون آگاهی از عوارض و تداخلات آن می‌تواند مشکلاتی ایجاد کند که گاهی جدی هستند. بسیاری از افراد سوالاتی درباره دوز مناسب، بهترین زمان مصرف و تفاوت انواع قرص بوپروپیون ۷۵ و ۱۵۰ دارند که پاسخ به آن‌ها نیازمند اطلاعات علمی و دقیق است. در این مقاله از دکترتو به تمامی این سوالات پاسخ می‌دهیم.

بوپروپیون چیست؟

داروی بوپروپیون هیدروکلراید یک قرص ضد افسردگی است که در دسته مهارکننده‌های بازجذب نوراپی‌نفرین و دوپامین قرار می‌گیرد و با نام‌های مختلفی در بازار شناخته می‌شود. داروی بوپروپیون به شکل قرص بوپروپیون در دوزهای متفاوت مانند بوپروپیون ۷۵ و قرص بوپروپیون ۱۵۰ و همچنین فرم‌های بوپروپیون پیوسته رهش عرضه می‌شود. برخی از نام‌های تجاری دارو عبارتند از: ولبوترین، زیبان، ول‌بان، زیبوترین، اسموپیون ۷۵، بوپرکسیر ۱۰۰ پیوسته رهش، آپلنزین، فورفیوو ایکس‌ال، بودپریون، بوپیبان ۱۵۰، و الانتریل.

داروی بوپروپیون به دلیل مکانیسم اثر خاص خود، در مقایسه با بسیاری از داروهای ضدافسردگی دیگر عوارض متفاوتی دارد و در برخی موارد حتی باعث افزایش انرژی و تمرکز می‌شود. پرسش و پاسخ درباره قرص بوپروپیون معمولا شامل موضوعاتی مانند میزان تاثیرگذاری، عوارض احتمالی و نحوه مصرف صحیح آن است. بوپروپیون علاوه بر افسردگی، در درمان وابستگی به نیکوتین و برخی اختلالات دیگر نیز کاربرد دارد و به همین دلیل یکی از داروهای پرکاربرد در روانپزشکی محسوب می‌شود.

توجه: مطلبی که مطالعه می‌کنید صرفا جنبه‌ی افزایش آگاهی دارد و به‌هیچ‌وجه جایگزین توصیه‌های پزشک نیست. برای مصرف دارو، آگاهی از عوارض جانبی، تداخل دارویی و موارد مرتبط دیگر، لازم است حتما به پزشک متخصص مراجعه کنید.

قرص ولبان چیست؟

داروی ولبان یکی از شناخته‌شده‌ترین نام‌های تجاری بوپروپیون است که به قرص ولبان ۷۵، داروی ولبان ۱۵۰ و همچنین فرم‌های پیشرفته‌تر مانند قرص ولبان ای آر ۱۵۰ نیز شناخته می‌شود. بوپروپیون ولبان برای درمان افسردگی و کمک به ترک سیگار تجویز می‌شود و به دلیل اثرگذاری مناسب، در بسیاری از نسخه‌های پزشکی دیده می‌شود. قرص ولبان خارجی و نمونه‌های داخلی آن از نظر ماده موثره مشابه هستند اما ممکن است در کیفیت ساخت تفاوت‌هایی داشته باشند.

ولبان ای آر یا ولبان ای ار 150 نوعی از این دارو است که به صورت آهسته رهش طراحی شده و باعث می‌شود سطح دارو در خون پایدارتر باقی بماند. این ویژگی می‌تواند به کاهش عوارض و افزایش اثربخشی کمک کند. انتخاب بین قرص ولبان ۷۵ یا قرص ولبان ۱۵۰ به شرایط بیمار، شدت بیماری و نظر پزشک بستگی دارد و نباید به صورت خودسرانه تغییر داده شود.

نحوه عملکرد بوپروپیون چگونه است؟

بوپروپیون با تاثیر بر سیستم عصبی مرکزی و افزایش سطح دوپامین و نوراپی‌نفرین در مغز عمل می‌کند و به همین دلیل در بهبود خلق و کاهش علائم افسردگی نقش دارد. مکانیسم اثر بوپروپیون به این شکل است که با بازگرداندن تعادل به بعضی از مواد شیمیایی طبیعی (انتقال‌دهنده‌های عصبی) در مغز به بهبودی بیمار کمک می‌کند. این دارو برخلاف بسیاری از داروهای ضدافسردگی، تاثیر مستقیم بر سروتونین ندارد و همین موضوع باعث می‌شود عوارضی مانند کاهش میل جنسی در آن کمتر دیده شود. افزایش این انتقال‌دهنده‌های عصبی می‌تواند به بهبود تمرکز، افزایش انرژی و کاهش خستگی ذهنی کمک کند.

از سوی دیگر، تاثیر بوپروپیون بر مسیرهای پاداش در مغز باعث می‌شود تمایل به مصرف نیکوتین کاهش یابد و به همین دلیل در ترک سیگار نیز کاربرد دارد. این ویژگی باعث شده است که این دارو در کنار درمان افسردگی، به عنوان یک گزینه موثر برای کاهش وابستگی به مواد نیز مورد توجه قرار گیرد. عملکرد تدریجی این دارو باعث می‌شود اثرات آن معمولا پس از چند هفته به طور کامل مشخص شود.

نحوه مصرف قرص بوپروپیون چگونه است؟

طریقه مصرف قرص بوپروپیون باید کاملا مطابق با دستور پزشک باشد، زیرا دوز و زمان مصرف آن بسته به شرایط بیمار متفاوت است. این دارو معمولا به صورت خوراکی مصرف می‌شود و بهتر است در ساعات مشخصی از روز استفاده شود تا سطح دارو در بدن ثابت بماند. مصرف خودسرانه یا تغییر دوز بدون مشورت پزشک می‌تواند باعث کاهش اثربخشی یا افزایش عوارض شود. در هنگام مصرف این دارو، موارد زیر را در نظر داشته‌باشید:

• پیش از آغاز مصرف داروی بوپروپیون و قبل از هر بار شروع مجدد دارو، طریقه‌ی مصرف دارو را از دکتر داروخانه سوال کنید.
• داروی بوپروپیون را معمولا ۳ بار در روز به صورت خوراکی، به همراه با غذا یا بدون غذا، مصرف کنید.
• اگر به خاطر مصرف این دارو دچار معده‌درد شدید بهتر است داروی بوپروپیون را همراه با غذا میل کنید.
• این دارو با یک لیوان آب مصرف شود و از مصرف همزمان آن با الکل خودداری شود. رعایت این نکات به افزایش ایمنی و اثربخشی دارو کمک می‌کند.
• توجه داشته‌باشید که داروی بوپروپیون را بیشتر یا کمتر از مقدار تجویزی پزشک استفاده نکنید. مصرف بیش از اندازه‌ی این دارو ممکن است خطر تشنج را افزایش دهد.
• در فرم‌های پیوسته رهش، قرص نباید خرد یا جویده شود، زیرا این کار باعث آزاد شدن ناگهانی دارو در بدن می‌شود و می‌تواند خطر عوارض را افزایش دهد.
• ممکن است تاثیرگذاری کامل دارو را بعد از ۴ هفته مشاهده کنید. حتی اگر حین مصرف دارو احساس کردید حالتان بهتر شده باز هم طبق تجویز پزشک به مصرف آن ادامه دهید.
• در صورتی‌که بعد از مصرف بوپروپیون علائم بیماری شما بهبود پیدا نکرد یا وضعیت‌تان وخیم‌تر شد به پزشک خود اطلاع دهید.
• داروی خود را با دیگران به اشتراک نگذارید.

عوارض قطع ناگهانی بوپروپیون چیست و چگونه آن را قطع کنیم؟

بدون مشورت با پزشک مصرف دارو را متوقف نکنید. زیرا ممکن است علائم بیماری‌تان با قطع ناگهانی دارو وخیم‌تر شود. برای قطع مصرف دارو ممکن است لازم باشد دوز داروی بوپروپیون را به تدریج کاهش دهید. قطع ناگهانی بوپروپیون می‌تواند باعث بروز علائمی مانند بی‌قراری، تغییرات خلقی، سردرد و اختلال خواب شود که به عنوان عوارض قطع قرص ولبان شناخته می‌شوند. این علائم معمولا به دلیل تغییر ناگهانی سطح مواد شیمیایی در مغز ایجاد می‌شوند و در برخی افراد می‌توانند شدید باشند.

بهترین زمان مصرف بوپروپیون کی است؟

مناسبترین زمان مصرف قرص ولبان معمولا صبح یا اوایل روز است، زیرا این دارو می‌تواند باعث افزایش انرژی و کاهش خواب‌آلودگی شود. مصرف آن در ساعات پایانی روز ممکن است باعث اختلال در خواب شود، به همین دلیل توصیه می‌شود زمان مصرف قرص ولبان با نظر پزشک تنظیم شود. در برخی موارد، اگر دارو به صورت دو بار در روز تجویز شود، فاصله بین دوزها باید رعایت شود تا از افزایش ناگهانی سطح دارو در بدن جلوگیری شود. رعایت زمان مصرف منظم به حفظ اثربخشی دارو کمک می‌کند و احتمال بروز عوارض را کاهش می‌دهد. برای تنظیم بهترین زمان مصرف قرص ولبان، موارد زیر را در نظر داشته‌باشید:

• برای تاثیرگذاری بیشتر دارو به‌طور منظم از آن استفاده کنید. به یاد داشته‌باشید که هر روز در زمان مقرر از داروی بوپروپیون استفاده کنید.
• بهترین ساعت مصرف بوپروپیون ۶ ساعت یکبار است. در این مورد برای جلوگیری از خطر حمله‌ی ناگهانی و تشنج دستورالعمل پزشک خود را به طور دقیق رعایت کنید.
• برای جلوگیری از بی‌خوابی بهتر است میان زمان استراحت و زمان مصرفی دارو فاصله بیندازید. اگر باز هم با مشکل بی‌خوابی مواجه شدید پزشک خود را در جریان بگذارید.

دستور مصرف قرص بوپروپیون رو فراموش کردی؟

برای جلوگیری از عوارض، همین الان مشاوره بگیر!

بهترین دکتر روانپزشک ایران

دوز مصرفی بوپروپیون هیدروکلراید چقدر است؟

مقدار دوز مصرفی بوپروپیون هیدروکلراید بسته به نوع بیماری، شدت علائم و شرایط بیمار تعیین می‌شود و معمولا با دوزهای پایین شروع می‌شود. به عنوان مثال، ممکن است درمان با قرص بوپروپیون ۷۵ آغاز شود و در صورت نیاز به قرص بوپروپیون ۱۵۰ افزایش یابد. افزایش دوز باید به تدریج و تحت نظر پزشک انجام شود تا از بروز عوارضی مانند تشنج جلوگیری شود. در رابطه با دوز مصرفی قرص بایپوران ۳۰۰، نکات زیر را به خاطر داشته باشید:

• دوز مصرفی داروی بوپروپیون به سن، وضعیت بیماری و پاسخگویی بدن شما به درمان بستگی دارد.
• دوز این دارو ممکن است به صورت تدریجی افزایش یابد، تا خطر ابتلا به عوارض جانبی مانند بی‌خوابی و تشنج را حتی‌المقدور کاهش دهد.
• در یک دوز بیش از ۱۵۰ میلی‌گرم و در یک روز بیشتر از ۴۵۰ میلی‌گرم، مصرف نکنید.
• تجویز و تعیین دوز مصرفی این دارو برای درمان افسردگی یا دیگر اختلالات روانی، تنها بر عهده روانپزشک است، از‌این‌رو از مصرف خودسرانه دارو، جدا خودداری کنید.

قرص بوپروپیون برای چیست؟

قرص بوپروپیون هیدروکلراید برای درمان اختلالات روانپزشکی و برخی مشکلات دیگر مورد استفاده قرار می‌گیرد. این دارو به دلیل تاثیر بر دوپامین و نوراپی‌نفرین، می‌تواند در بهبود خلق، افزایش انرژی و کاهش علائم افسردگی موثر باشد. کاربرد قرص بوپروپیون هیدروکلراید فقط به افسردگی محدود نمی‌شود و در مواردی مانند ترک سیگار، بهبود تمرکز و حتی برخی اختلالات عصبی نیز تجویز می‌شود. سایر فواید قرص بوپروپیون عبارتند از:

• بوپروپیون برای افسردگی
• بوپروپیون و اختلال نعوظ
• قرص بوپروپیون برای پارکینسون
• بوپروپیون و بیش فعالی
• بوپروپیون و کاهش وزن
• قرص بوپروپیون و تمرکز
• قرص ولبان برای درمان اضطراب

۱. بوپروپیون برای افسردگی

بوپروپیون یک داروی ضد افسردگی است و علائمی مانند خلق و خوی افسرده، احساس غمگینی، پوچی یا گریه کردن را بهبود می‌بخشد. این دارو برای درمان اختلال افسردگی اساسی (MDD)، اختلال عاطفی فصلی (SAD) و کمک به افراد برای ترک سیگار تایید شده است. بوپروپیون برای کودکان و بزرگسالان با بررسی مستقیم پزشک تجویز می‌شود. برخلاف برخی داروهای دیگر، بوپروپیون معمولا باعث خواب‌آلودگی شدید نمی‌شود و حتی ممکن است انرژی فرد را افزایش دهد.

۲. بوپروپیون و اختلال نعوظ

داروی بوپروپیون علاوه بر کاربردهای دیگر، می‌تواند به کاهش اختلال جنسی، درمان دیر انزالی و اختلال نعوظ در افرادی که این شرایط را به عنوان عوارض جانبی سایر داروهای ضد افسردگی تجربه می‌کنند، کمک کند. این دارو برخلاف بسیاری از داروهای مشابه، تاثیر منفی کمتری بر عملکرد جنسی دارد و حتی ممکن است باعث بهبود آن شود. این اثر به دلیل افزایش سطح دوپامین در مغز است که نقش مهمی در تنظیم میل جنسی دارد. البته تاثیر این دارو در همه افراد یکسان نیست و ممکن است نتایج متفاوتی مشاهده شود.

۳. بوپروپیون برای پارکینسون خوب است؟

داروی بوپروپیون تا حد کمی در درمان پارکینسون موثر است. بوپروپیون به طور مستقیم برای درمان بیماری پارکینسون تجویز نمی‌شود، اما به دلیل تاثیر بر دوپامین، ممکن است در برخی علائم این بیماری نقش کمکی داشته باشد. کاهش سطح دوپامین یکی از عوامل اصلی بروز علائم پارکینسون است و بوپروپیون می‌تواند تا حدی این کمبود را جبران کند.

۴. بوپروپیون و بیش فعالی

بوپروپیون شدت علائم ADHD را کاهش می‌دهد. از قرص بوپروپیون در برخی موارد برای درمان بیش فعالی در بزرگسالان استفاده می‌شود، به ویژه زمانی که داروهای رایج مناسب نباشند. این دارو با افزایش تمرکز و کاهش حواس‌پرتی می‌تواند به بهبود عملکرد فرد کمک کند. اثر آن بر دوپامین باعث می‌شود که توجه و تمرکز بهتر شود و رفتارهای تکانشی کاهش یابد. با این حال، این دارو معمولا به عنوان خط اول درمان بیش فعالی در نظر گرفته نمی‌شود و بیشتر در شرایط خاص تجویز می‌شود.

۵. قرص ولبان برای لاغری

استفاده از قرص ولبان برای لاغری به طور رسمی تایید نشده است، اما برخی افراد کاهش وزن را در طول مصرف این دارو تجربه می‌کنند. بوپروپیون و کاهش وزن به دلیل تاثیر این دارو بر اشتها و متابولیسم بدن مرتبط است و در برخی بیماران باعث کاهش میل به غذا می‌شود. مصرف ولبان برای این کاربرد باید تحت نظر پزشک باشد. استفاده خودسرانه از دارو برای کاهش وزن می‌تواند خطرناک باشد و توصیه نمی‌شود.

۶. قرص ولبان برای وسواس فکری

بوپروپیون در برخی موارد برای بهبود تمرکز و کاهش علائم وسواس فکری استفاده می‌شود، اگرچه داروی اصلی این اختلال محسوب نمی‌شود. تاثیر آن بر افزایش دوپامین می‌تواند به بهبود تمرکز ذهنی کمک کند و در برخی بیماران باعث کاهش افکار مزاحم شود. با این حال، برای درمان وسواس معمولا داروهای دیگری در اولویت قرار دارند و بوپروپیون بیشتر به عنوان درمان مکمل استفاده می‌شود. انتخاب دارو باید بر اساس تشخیص پزشک انجام شود.

۷. قرص ولبان برای درمان اضطراب

بوپروپیون به طور مستقیم برای درمان اضطراب تجویز نمی‌شود و در برخی موارد حتی ممکن است باعث افزایش اضطراب شود. با این حال، در افرادی که اضطراب همراه با افسردگی دارند، ممکن است به بهبود کلی علائم کمک کند. اثرات این دارو بر هر فرد متفاوت است و در برخی موارد نیاز به ترکیب با داروهای دیگر وجود دارد. بنابراین مصرف آن برای اضطراب باید با احتیاط و تحت نظر پزشک انجام شود.

قرص بوپروپیون ۷۵ برای چیست؟

بوپروپیون ۷۵ معمولا به عنوان دوز شروع درمان استفاده می‌شود و به بدن کمک می‌کند تا به تدریج با دارو سازگار شود. این دوز برای افرادی که حساسیت بیشتری به دارو دارند یا نیاز به درمان ملایم‌تر دارند مناسب است. همچنین ممکن است در برخی موارد به عنوان دوز نگهدارنده یا در ترکیب با دوزهای دیگر استفاده شود. انتخاب این دوز به شرایط بیمار و نظر پزشک بستگی دارد.

قرص بوپروپیون ۱۵۰ برای چیست؟

بوپروپیون ۱۵۰ یکی از دوزهای رایج این دارو است که برای درمان افسردگی متوسط تا شدید و همچنین به عنوان قرص ترک سیگار استفاده می‌شود. این دوز معمولا پس از مرحله اولیه درمان تجویز می‌شود و تاثیر بیشتری نسبت به دوزهای پایین‌تر دارد. در فرم‌های پیوسته رهش، این دوز می‌تواند به صورت یک بار در روز مصرف شود که باعث راحتی بیشتر بیمار می‌شود. مصرف این دوز باید تحت نظر پزشک باشد تا از بروز عوارض جلوگیری شود

عوارض بوپروپیون چیست؟

اگر پزشک داروی ولبوترین را برای شما تجویز کرده‌است، مطمئن باشید فواید آن بیش از مضراتش بوده‌است. همچنین لازم است بدانید، اکثر افرادی که داروی بوپروپیون را مصرف کرده‌اند، عوارض جدی این دارو را تجربه نکرده‌اند. مصرف داروی بوپروپیون، ممکن است باعث بالارفتن فشار خون شما شود. فشار خون خود را به‌طور مرتب اندازه بگیرید و در صورت ابتلا به فشار خون بالا، نتیجه را با پزشک‌تان در میان بگذارید. مهمترین عوارض قرص ولبان یا بوپروپیون شامل موارد زیر است:

• تهوع و استفراغ
• خشکی دهان
• سردرد و یبوست
• افزایش میزان تعریق
• درد مفاصل با اسموپیون پیوسته رهش
• گلودرد و تاری دید
• احساس طعم عجیب در دهان
• اسهال و سرگیجه
• علائم پوستی
• خارش
• تورم (مخصوصا در صورت، زبان و گلو)
• گیجی شدید
• اختلال تنفسی

در صورت دچار شدن به علائم زیر به‌سرعت به پزشک مراجعه کنید:

• احساس درد در قفسه‌ی سینه
• بی‌هوش شدن
• تپش قلب سریع، شدید و نامنظم
• مشکلات شنوایی
• زنگ زدن گوش
• سردرد شدید
• تغییرات روحی و روانی مانند آشفتگی، اضطراب، گیجی، توهم و کاهش حافظه
• لرزش‌ها و حرکات غیرقابل کنترل
• کاهش یا افزایش ناگهانی و غیرمعمول وزن
• دردهای عضلانی
• ایجاد حساسیت و آلرژی
• ضعف
• تورم و سرخ شدن چشم
• گشاد شدن مردمک چشم
• تغییرات بینایی مثل دیدن رنگین‌کمان در اطراف نور در شب

مصرف داروی بوپروپیون به‌ندرت باعث تشنج می‌شود. اگر سابقه‌ی تشنج دارید، به پزشک خود اطلاع دهید. در صورتی‌که حین مصرف این دارو به تشنج مبتلا شدید، نباید مجددا اقدام به مصرف داروی بوپروپیون کنید.

عوارض قرص ولبان برای لاغری

مصرف قرص ولبان برای لاغری می‌تواند با عوارضی همراه باشد، به ویژه اگر بدون تجویز پزشک مصرف شود. اگرچه برخی افراد کاهش وزن را تجربه می‌کنند، اما این اثر ممکن است با کاهش اشتها، ضعف عمومی یا کمبود مواد مغذی همراه باشد. کاهش وزن سریع همیشه به معنای سالم بودن آن نیست و ممکن است مشکلاتی برای بدن ایجاد کند. عوارض قرص ولبان برای لاغری می‌تواند شامل بی‌خوابی، اضطراب، تپش قلب و کاهش انرژی باشد که در صورت ادامه‌دار شدن نیاز به بررسی دارد.

بوپروپیون و ریزش مو

بیشتر داروهای آنتی دپرسانت یا ضد افسردگی باعث بروز ریزش مو به شکل آلوپسی می‌شوند. این دارو هم یکی از آنها است. ریزش مو یکی از عوارض نادر مصرف بوپروپیون است که در برخی افراد گزارش شده است، اما شیوع آن بسیار پایین است. این عارضه ممکن است به دلیل تغییرات هورمونی یا تاثیر دارو بر چرخه رشد مو ایجاد شود. در بسیاری از موارد، این ریزش موقتی است و پس از مدتی یا با تنظیم دوز دارو بهبود پیدا می‌کند. اگر ریزش مو شدید یا طولانی‌مدت باشد، لازم است بررسی‌های بیشتری انجام شود تا علت اصلی مشخص گردد

تاثیر بوپروپیون بر حافظه

بوپروپیون در بسیاری از افراد باعث بهبود تمرکز و عملکرد شناختی می‌شود و می‌تواند تاثیر مثبتی بر حافظه داشته باشد، به ویژه در افرادی که افسردگی باعث کاهش تمرکز آن‌ها شده است. افزایش سطح دوپامین در مغز نقش مهمی در بهبود توجه و پردازش اطلاعات دارد و همین موضوع می‌تواند به عملکرد بهتر حافظه کمک کند. با این حال، در برخی موارد نادر ممکن است افراد دچار حواس‌پرتی یا اختلال خفیف در تمرکز شوند که معمولا موقتی است. این تفاوت در پاسخ به دارو به شرایط فردی و وضعیت روانی بیمار بستگی دارد.

حس می‌کنی حال روحیت خوب نیست؟ با روانپزشک مشورت کن!

بهترین دکتر درمان افسردگی ایران

موارد احتیاط و منع مصرف بوپروپیون کدامند؟

اگر به داروی بوپروپیون حساسیت دارید، پیش از مصرف، این مورد را با پزشک خود یا دکتر داروخانه مطرح کنید. این دارو ممکن است حاوی عناصر غیرفعالی باشد که می‌تواند واکنش‌های آلرژیک یا مشکلات دیگری ایجاد کند. قبل از مصرف این دارو، سابقه‌ی پزشکی خود را به‌طور کامل با پزشک خود یا دکتر داروخانه در میان بگذارید. بعضی از این سوابق پزشکی عبارتند از:

• سابقه‌ی تشنج یا داشتن شرایطی که خطر ابتلا به تشنج را افزایش می‌دهند. (مانند آسیب‌دیدگی سر و مغز، تومور مغزی، مشکلات وریدی، اختلالات خوردن، مثل بی‌اشتهایی عصبی یا پرخوری عصبی)
• اعتیاد به الکل، مواد مخدر و داروهای خاص (بنزودیازپین، داروهای مسکن حاوی مواد مخدر، کوکائین و داروهای محرک)
• دیابت
• بیماری‌های قلبی، مثل نارسایی احتقانی قلب، فشار خون بالا و سابقه‌ی حمله‌ی قلبی
• مشکلات کلیوی
• بیماری‌های کبدی مانند سیروز
• سابقه‌ی شخصی یا خانوادگی بیماری‌های روانی، مانند اختلالات دوقطبی یا افسردگی – شیدایی
• سابقه‌ی شخصی یا خانوادگی داشتن افکار خودکشی یا اقدام به خودکشی
• سابقه‌ی شخصی یا خانوادگی ابتلا به آب‌سیاه (از نوع گلوکوما زاویه بسته)

موارد زیر را قبل از مصرف دارو در نظر داشته باشید:

• قرص ولبوترین ممکن است موجب گیجی، ناهوشیاری، تاری دید شما شود
• هنگام مصرف بوپروپیون از خوردن الکل پرهیز کنید و در صورت مصرف ماری‌جوآنا، با پزشک خود صحبت کنید
• افراد سال‌خورده ممکن است بیشتر در معرض ابتلا به عوارض جانبی داروی بوپروپیون، به‌ویژه سرگیجه و کاهش حافظه باشند. گیجی بعد از مصرف دارو امکان زمین خوردن را افزایش می‌دهد.

۱. موارد منع مصرف قرص بوپروپیون هیدروکلراید 150

در صورتی‌که شما به‌تازگی مصرف منظم از داروهای آرام‌بخش مانند بنزودیازپین‌ها شامل لورازپام، داروهای ضدتشنج یا الکل را کنار گذاشته‌اید، نباید داروی بوپروپیون را مصرف کنید. این کار ممکن است خطر ابتلا به تشنج را افزایش دهد. همچنین بیماری افسردگی می‌تواند منجر به افکار خودکشی یا تلاش برای خودکشی شود. اگر دچار علائم زیر هستید، سریع به پزشک خود اطلاع دهید:

• افکار خودکشی
• افسردگی شدید یا هر گونه تغییرات روحی و روانی از جمله ابتلا به موارد اضطراب جدید یا وخیم‌تر شدن حالات اضطراب سابق
• آشفتگی
• مسمومیت با بوپروپیون
• حمله‌ی پانیک یا وحشت‌زدگی
• مشکل برای خواب
• کج‌خلقی (بوپروپیون سرخوشی)
• احساسات خصمانه و عصبی
• تکانش‌گری از موارد احتیاط قرص زیبوترین
• بی‌حوصلگی شدید
• فشار تکلم
• تغییرات رفتار غیر معمول
• سابقه تشنج یا صرع
• اختلالات خوردن
• مصرف همزمان برخی داروهای خاص.

به‌طور منظم با پزشک خود در ارتباط باشید، تا در صورت نیاز جلو پیش‌رفت هر گونه عوارض جانبی گرفته‌شده و داروها تغییر کنند یا دوز آنها مجددا تنظیم شود.

۲. مصرف داروی بوپروپیون در بارداری و شیردهی

در دوران بارداری تنها در صورت نیاز این دارو را مصرف کنید. از آن‌جا که مشکلات روحی و روانی درمان نشده، مانند افسردگی، اختلال عاطفی فصلی و اختلال دوقطبی، می‌توانند بسیار خطرناک باشند، بدون صلاح‌دید پزشک اقدام به قطع دارو نکنید. در مورد خطرات و مزایای استفاده از داروی بوپروپیون در دوران بارداری و شیردهی با پزشک خود مشورت کنید.

۳. آیا قرص ولبان خواب آور است؟

بوپروپیون خواب آور نیست و در بسیاری از موارد حتی باعث افزایش هوشیاری و کاهش خواب‌آلودگی می‌شود. به همین دلیل، برخی افراد پس از مصرف آن دچار بی‌خوابی می‌شوند، به ویژه اگر دارو در ساعات پایانی روز مصرف شود. بوپروپیون در مقایسه با داروهای SSRI یا TCA کمتر باعث ایجاد عوارض جانبی جنسی، آرام بخشی و خواب‌آلودگی یا افزایش وزن می‌شود. در صورت بروز بی‌خوابی شدید، پزشک ممکن است زمان مصرف یا دوز دارو را تغییر دهد.

۴. آیا قرص بوپروپیون چاق کننده است؟

بوپروپیون هیدروکلراید پیوسته رهش 150 می‌تواند منجر به عوارض جانبی رایج از جمله حالت تهوع و استفراغ و در برخی موارد باعث افزایش وزن شود. اما در بیشتر موارد، کاهش وزن آن بیشتر از افزایش وزن بوده است. این اثر به دلیل کاهش اشتها و تاثیر دارو بر متابولیسم بدن است. به همین دلیل، برخی بیماران از این دارو به عنوان گزینه‌ای مناسب برای جلوگیری از افزایش وزن ناشی از داروهای دیگر استفاده می‌کنند.

۵. آیا بوپروپیون اعتیاد آور است؟

بوپروپیون به طور کلی به عنوان یک داروی اعتیادآور شناخته نمی‌شود و وابستگی جسمی شدید ایجاد نمی‌کند. این دارو برخلاف برخی داروهای آرام‌بخش، اثرات نشئه‌آور قوی ندارد و به همین دلیل خطر سوءمصرف آن کمتر است. با این حال، مصرف خودسرانه یا بیش از حد آن می‌تواند مشکلاتی ایجاد کند و باید تحت نظر پزشک مصرف شود. رعایت دوز تجویز شده و عدم مصرف طولانی‌مدت بدون نظارت، اهمیت زیادی دارد.

تداخلات دارویی بوپروپیون با داروهای دیگر

تداخلات دارویی ممکن است عملکرد و تاثیر داروی بوپروپیون را تغییر دهد یا باعث افزایش ریسک بروز عوارض جانبی آن شود. این مقاله شامل تمامی تداخلات دارویی ممکن نیست. لیست تمامی داروهای مصرفی‌تان را با پزشک یا دکتر داروخانه در میان بگذارید و بدون صلاح‌دید پزشک شروع به مصرف، قطع یا تغییر دوز داروی بوپروپیون نکنید. بعضی از داروهایی که ممکن است با بوپروپیون تداخل داشته‌باشند، عبارتند از:

• کدئین
• پیموزاید
• تاموکسیفن
• بوپروپیون و سیتالوپرام.

مصرف بازدارنده‌های مونوآمین اکسیداز با داروی بوپروپیون، بسیار خطرناک و احتمالا کشنده است. از مصرف بازدارنده‌های مونوآمین اکسیداز، حین استفاده از داروی بوپروپیون خودداری کنید:

• ایزوکاربوکسازید
• لینزولید
• متیلن بلو
• موکلوبماید
• فنلزین
• پروکاربازین
• راساجیلین
• سافینامید
• سلژیلین
• ترانیل سیپرومین.

بیشتر بازدارنده‌های مونوآمین اکسیداز باید ۲ هفته قبل و ۲ هفته بعد از مصرف داروی بوپروپیون استفاده شوند. زمان شروع مصرف و توقف مصرف این دارو در این مورد از پزشک خود سوال کنید. مصرف داروی بوپروپیون ممکن است نتیجه‌ی آزمایش‌های پزشکی خاصی مانند اسکن مغز برای تشخیص بیماری پارکینسون و غربالگری ادرار برای تست آمفتامین را تحت تاثیر قرار دهد. اطمینان حاصل کنید که پزشکان و مسئولین آزمایشگاه در جریان استفاده‌ی شما از داروی بوپروپیون هستند.

تجویز و تعیین دوز مصرفی این دارو برای درمان افسردگی یا دیگر اختلالات روانی تنها بر عهده روانپزشک است، از‌این‌رو از مصرف خودسرانه دارو جدا خودداری کنید.

مصرف همزمان بوپروپیون و سرترالین

مصرف همزمان بوپروپیون و سرترالین در برخی موارد توسط پزشک تجویز می‌شود، به ویژه زمانی که یک دارو به تنهایی پاسخ کافی ایجاد نکند. این ترکیب می‌تواند در بهبود علائم افسردگی موثر باشد، زیرا هر دو دارو از مسیرهای متفاوتی بر مغز تاثیر می‌گذارند. با این حال این ترکیب فقط با دستور پزشک و با نظارت دقیق تجویز می‌شود. استفاده ترکیبی از بوپروپیون و فلوکستین یا مصرف همزمان سرترالین و ولبان می‌تواند باعث افزایش خطر تشنج شود.

از جمله عوارض احتمالی این ترکیب می‌توان به افزایش اضطراب، بی‌قراری و در موارد نادر سندرم سروتونین اشاره کرد. به همین دلیل، دوز هر دو دارو باید با دقت تنظیم شود و بیمار تحت نظر پزشک باشد. در صورت بروز علائم غیرعادی، لازم است سریعا با پزشک مشورت شود.

مصرف همزمان بوپروپیون و فلوکستین

ترکیب بوپروپیون و فلوکستین نیز در برخی بیماران برای تقویت اثر درمانی استفاده می‌شود، به ویژه در مواردی که افسردگی مقاوم به درمان وجود دارد. این دو دارو از نظر مکانیسم اثر متفاوت هستند و می‌توانند مکمل یکدیگر باشند. با این حال، این ترکیب نیز بدون خطر نیست و باید با احتیاط مصرف شود. از جمله مشکلاتی که ممکن است ایجاد شود، افزایش تحریک‌پذیری، اختلال خواب و در موارد نادر افزایش خطر تشنج است. پزشک معمولا با تنظیم دقیق دوز و پایش وضعیت بیمار، سعی می‌کند این خطرات را به حداقل برساند.

تداخل بوپروپیون با ویوانس و ریتالین 

بوپروپیون در صورت مصرف همزمان با داروهای محرک مانند ویوانس و ریتالین می‌تواند باعث افزایش تحریک‌پذیری سیستم عصبی شود. این داروها همگی بر سطح دوپامین تاثیر می‌گذارند و ترکیب آن‌ها ممکن است خطر عوارضی مانند افزایش ضربان قلب، اضطراب و بی‌خوابی را بالا ببرد. تنظیم دوز و بررسی علائم بیمار در این شرایط اهمیت زیادی دارد تا از بروز عوارض جدی جلوگیری شود.

اطلاعات دارویی بوپروپیون و اشکال دارویی آن

بوپروپیون در اشکال دارویی مختلفی تولید می‌شود که شامل قرص‌های معمولی، قرص‌های آهسته رهش و قرص‌های پیوسته رهش است. این تنوع به پزشک اجازه می‌دهد تا بر اساس نیاز بیمار، بهترین نوع دارو را انتخاب کند. دوزهای رایج این دارو شامل ۷۵ و ۱۵۰ میلی‌گرم است که هر کدام کاربرد خاص خود را دارند. فرم‌های پیوسته رهش معمولا برای کاهش تعداد دفعات مصرف و افزایش راحتی بیمار استفاده می‌شوند. احتمالا نام‌های دیگری از بوپروپیون شنیده‌اید. برخی از این نام‌ها شامل موارد زیر هستند:

• بوپروپیون هیدروکلراید
• قرص بوپروپیون هیدروکلراید 150/ بوپروپیون هیدروکلراید۱۵۰
• قرص بوپروپیون 75/ قرص بوپروپیون ۷۵
• ولبان بوپروپیون
• بوپروپیون 150/ بوپروپیون ۱۵۰
• قرص بوپروپیون ولبان
• قرص بوپروپیون پیوسته رهش 150
• بوپروپیون هیدروکلراید ۷۵
• ولبان ۷۵ بوپروپیون

در ادامه، در جدول زیر، بیشتر اطلاعات دارویی بوپروپیون را توضیح داده‌ایم.

نتیجه گیری

افسردگی می‌تواند فعالیت‌های روزانه‌ی شما را مختل کند. همچنین اختلال دوقطبی و سیگار کشیدن هم دو مشکلی هستند که می‌توانند سلامت شما را به شکل‌های متفاوتی به خطر بیندازند. برای درمان علائم و عوارض هر کدم از این مشکلات، داروهای خاصی درنظر گرفته‌شده‌اند. یکی از این داروها، بوپروپیون است. بوپروپیون یکی از داروهای مهم و پرکاربرد در درمان افسردگی و برخی اختلالات دیگر است که به دلیل مکانیسم اثر متفاوت خود، جایگاه ویژه‌ای در میان داروهای روانپزشکی دارد. این دارو علاوه بر بهبود خلق، می‌تواند در افزایش انرژی، تمرکز و حتی ترک سیگار موثر باشد. با این حال، مصرف آن نیازمند آگاهی کامل از نحوه مصرف، عوارض احتمالی و تداخلات دارویی است تا از بروز مشکلات جلوگیری شود.

اگر علائم افسردگی یا اختلال دوقطبی دارید، به بهترین دکتر روانشناس ایران یا بهترین دکتر روانپزشک ایران مراجعه کنید. همچنین می‌توانید از مشاوره آنلاین دکترهای مورد نظر، از طریق لینک‌های زیر، بهره ببرید:

• دکتر روانپزشک آنلاین
• مشاوره دارویی آنلاین
• دکتر روانشناس آنلاین

دکترتو مراقب سلامتی شماست!