علائم سرطان روده‌ بزرگ و راه های پیشگیری و درمان آن چیست؟

4
سرطان روده بزرگ
سرطان روده بزرگ

سرطان روده بزرگ دومین عامل مرگ و میر در زنان و سومین عامل مرگ و میر در مردان است. همانطور که احتمالا می دانید سرطان روده بزرگ، سومین نوع معمول سرطان در کل دنیا است و ده درصد تمامی موارد سرطان را در بر می‌گیرد. اما چگونه سرطان روده بزرگ تشخیص داده می‌شود؟ درمان سرطان روده بزرگ چیست؟ آیا سرطان روده بزرگ علائم اولیه ای دارد که بتوانیم با توجه به آن هر چه سریع تر این بیماری خطرناک را بشناسیم؟ این نوع سرطان جزء بیماری‌هایی محسوب می‌شود که در صورت تشخیص به‌موقع خطر مرگ درآن پایین می‌آید. به‌همین‌دلیل باید با شناخت علائم سرطان روده بزرگ از ابتلا به آن و پیشرفت بیماری جلوگیری کرد.

اگر به دنبال یک پزشک متخصص گوارش خوب برای بررسی علائم خود هستید، می‌توانید از طریق سایت دکترتو اقدام کنید. در سایت دکترتو علاوه بر مشاوره حضوری امکان مشاوره آنلاین و تلفنی با متخصصان وجود دارد.

سرطان روده بزرگ چیست؟

سرطان روده بزرگ یا سرطان کولون، نوعی سرطان است که در روده‌ی بزرگ دیده می‌شود. روده‌ی بزرگ بخش انتهایی سیستم گوارش است. سرطان کولون گاهی به نام سرطان کولورکتال نیز شناخته شده که از راست روده شروع می‌شود. کولورکتال اصطلاحاتی است که از ترکیب دو کلمه‌ی کولون و رکتوم ساخته شده است.

سرطان روده‌ بزرگ معمولا با تشکیل توده‌های کوچک و خوش‌خیمی به نام پولیپ در قسمت داخلی روده بزرگ آغاز می‌شود. در ابتدا پولیپ‌ها کوچک، کم و بی علامت هستند. به همین دلیل پیگیری و غربالگری منظم برای کنترل و برداشتن پولیپ‌‌ها قبل از سرطانی شدن آن‌ها ضروری است. در صورت تبدیل پولیپ‌‌ به سرطان روده‌ بزرگ، درمان‌های زیادی مانند جراحی،‌ پرتودرمانی، درمان‌های دارویی، شیمی‌درمانی و ایمونوتراپی برای کنترل بیماری در دسترس است.

سن ابتدا و میزان مرگ و میر سرطان روده بزرگ

سرطان رود‌ه بزرگ در هر سنی دیده می‌شود اما در افراد مسن شیوع بیشتری دارد. طبق آمار انجمن سرطان آمریکا، حدود ۱ نفر از هر ۲۱ مرد و ۱ نفر از هر ۲۳ زن در طول عمر خود، به سرطان کولورکتال مبتلا می‌شوند.

سرطان روده بزرگ دومین عامل مرگ و میر در زنان و سومین عامل مرگ و میر در مردان پس از سرطان ریه است. غربالگری منظم و پیشرفت راه‌های درمانی، میزان مرگ و میر ناشی از سرطان کولورکتال را کاهش داده است. سرطان کولورکتال ممکن است خوش‌خیم یا بدخیم باشد. نوع بدخیم آن می‌تواند به سایر قسمت‌های بدن نیز گسترش یابد.

سرطان-روده-بزرگ
سرطان روده بزرگ از سه سرطان شایع در جهان است.

سرطان روده بزرگ چگونه شروع می‌شود؟

در بیشتر مواقع سرطان کولورکتال با رشد سلول‌ها در پوشش داخلی کولون یا راست‌روده شروع می‌شود. به این سلول‌های رشدیافته پولیپ می‌گویند. برخی از انواع پولیپ‌ها با گذشت زمان می‌توانند به سرطان تبدیل شوند. احتمال تبدیل پولیپ به سرطان به نوع آن پولیپ بستگی دارد. انواع مختلف پولیپ عباتند از:

  • پولیپ آدنوماتوز (آدنوم): این نوع پولیپ‌ها گاهی اوقات به سرطان تبدیل می‌شوند. اما همه آن‌ها خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ را ندارند. به همین دلیل آدنوم‌ها را سلول‌های پیش‌سرطانی می‌نامند. 2 نوع آدنوم لوله‌ای و پرزدار وجود دارد.
  • پولیپ هایپرپلاستیک و پولیپ‌های التهابی: این نوع پولیپ‌ها بیشتر شایع هستند. اما پیش‌سرطانی محسوب نمی‌شوند. برخی افراد که پولیپ هایپرپلاستیک بزرگ (بیشتر از یک سانتی‌متر) دارند، به غربالگری سرطان روده بزرگ نیاز دارند.
  • پولیپ‌های دندانه‌دار: این نوع پولیپ‌ها اغلب مانند آدنوم‌ها درمان می‌شوند. زیرا خطر زیادی برای ابتلا به سرطان روده بزرگ دارند.

عواملی که می‌توانند پولیپ‌ها را به سلول‌های سرطانی تبدیل کنند یا خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ را افزایش دهند، عبارتند از:

  • اگر پولیپ بزرگتر از یک سانتی‌متر باشد.
  • اگر بیش از 3 پولیپ پیدا شود.
  • اگر بعد از برداشتن دیسپلازی، پولیپ مشاهده شود. دیسپلازی یکی دیگر از عوامل ایجاد سرطان است.

سرطان روده چند مرحله دارد؟

در صورت تشخیص سرطان روده بزرگ، پزشک آزمایشاتی را برای تعیین میزان (مرحله) سرطان توصیه می‌کند. آزمایشات مرحله بندی ممکن است، شامل روش‌های مختلف تصویربرداری مانند سی‌تی‌اسکن شکم، لگن و قفسه سینه باشد. البته در بسیاری از موارد تا قبل از جراحی سرطان روده بزرگ، تعیین مرحله امکان‌پذیر نیست.

مراحل سرطان روده با اعداد رومی 0 تا IV نشان داده می‌شود. در اولین و پایین‌ترین مرحله، سرطان محدود به پوشش داخلی روده است. در مرحله چهار سرطان پیشرفت کرده و در سایر نواحی گسترش پیدا می‌کند.

تعیین مرحله‌ی سرطان، میزان گسترش سرطان را مشخص می‌کند و در انتخاب مناسب‌ترین گزینه‌ی درمانی کمک می‌کند. در ۴۰ درصد موارد، سرطان کولورکتال در مراحل پیشرفته که نیازمند درمان جراحی است، تشخیص داده می‌شود. مراحل مختلف سرطان عددی از ۰ تا ۴ است که عبارتند از:

مرحله‌ی ۰: اولین مرحله‌ی سرطان کولون زمانی است که سرطان محدود به مخاط و لایه‌ی داخلی کولون و رکتوم می‌باشد. با نام کارسینوم درجا نیز شناخته می‌شود.

مرحله‌ی ۱: سرطان در لایه‌ی داخلی کولون یا رکتوم رشد کرده اما از دیواره‌ی روده‌ی بزرگ فراتر نرفته است.

مرحله‌ی ۲: سرطان از دیواره‌ی روده بزرگ عبور کرده، اما به گره‌های لنفاوی مجاور نرسیده است.

مرحله‌ی ۳: سرطان به گره‌های لنفاوی مجاور دست اندازی کرده، اما هنوز به سایر قسمت‌های بدن متاستاز نداده است.

مرحله‌ی ۴: در این مرحله، سرطان به سایر ارگان‌‌های بدن مانند کبد، غشای پوشاننده حفره شکم، ریه و تخمدان‌ها گسترش یافته است.

مرحله‌ی راجعه: در این مرحله، سرطان پس از درمان عود می‌کند. می‌تواند دوباره روی راست روده، روده‌ی بزرگ و دیگر قسمت‌های بدن تاثیر بگذارد.

مراحل-سرطان-روده-بزرگ
مراحل سرطان روده بزرگ

علائم و نشانه‌های سرطان روده‌ بزرگ

در اکثر موارد، در مراحل اولیه‌ی بیماری، علائمی وجود ندارد. علائمی که فرد تجربه می‌کند با توجه به اندازه‌ و مکان توده سرطانی متغیر خواهد بود. حتی ممکن است علائم سرطان روده بزرگ با علائم بیماری‌های دیگر مشترک باشد. در صورت تجربه‌ی علائم زیر به مدت بیش از ۴ هفته، به پزشک داخلی مراجعه کنید.

علائم و نشانه‌های سرطان روده بزرگ عبارتند از:

  • تغییر مداوم در اجابت مزاج: وجود اسهال، یبوست و یا تغییر در قوام مدفوع.
  • خونریزی گوارشی: خونریزی مستقیم به شکل دفع خون قرمز روشن از مقعد یا وجود خون در مدفوع که باعث سیاه شدن مدفوع می‌شود.
  • ناراحتی گوارشی مداوم مانند دفع گاز یا درد شکم.
  • احساس عدم تخلیه کافی روده پس از اجابت مزاج.
  • ضعف و خستگی
  • کاهش وزن بدون دلیل
  • احساس پر بودن شکم: حتی در حالی که فرد غذا نخورده است احساس سیری دارد.
  • کاهش وزن غیر قابل توضیح
  • وجود توده در شکم که توسط فرد یا دکتر احساس می‌شود.
  • فقر آهن غیر قابل توضیح در مردان و در زنان پس از یائسگی.

عوامل موثر در ابتلا به سرطان روده بزرگ

اگرچه علت دقیق سرطان کولون هنوز به درستی مشخص نشده است اما به طور کلی، سرطان روده بزرگ به علت بروز تغییراتی (جهش) در دی ان ای (DNA) سلول‌های سالم روده بزرگ ایجاد می‌شود. دی ان ای سلول، شامل مجموعه‌ای از دستورالعمل‌هایی است که وظایف سلول را مشخص می‌کند. برای عملکرد طبیعی بدن، به رشد منظم و طبیعی سلول‌های سالم نیاز است. اما هنگامی که دی ان ای سلول آسیب دیده و سرطانی می‌شود، سلول‌ها بی‌رویه تقسیم می‌شوند، حتی زمانی که بدن به سلول‌های جدید نیاز ندارد. تجمع این سلول‌ها باعث تشکیل تومور می‌شود.

با گذشت زمان، سلول‌های سرطانی می‌تواند رشد کند. به بافت‌های طبیعی مجاور حمله کرده و آن‌ها را نیز نابود می‌کنند. سلول‌های سرطانی همچنین می‌توانند به قسمت‌های دیگر بدن که نسبت به محل اولیه تومور فاصله دارند، مهاجرت کنند و متاستاز بدهند.

فاکتورهای خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ

فاکتورهایی که ممکن است خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ را افزایش دهند عبارتند از:

  • سن:

 سرطان کولون در هر سنی رخ می‌دهد. اما اکثر افراد مبتلا به سرطان روده بزرگ بیش از ۵۰ سال سن دارند. میزان سرطان روده بزرگ در افراد زیر ۵۰ سال افزایش یافته است، اما پزشکان از علت این افزایش آگاهی ندارند.

  • جنس: 

سرطان کولون زنان و مردان را به طور مساوی درگیر می‌کند. اما در مردان در سنین جوان‌تر تظاهر پیدا می‌کند.

  • سابقه‌ی سرطان کولورکتال یا پولیپ:

 اگر قبلا سرطان روده بزرگ یا پولیپ‌های سرطانی روده بزرگ داشته‌اید، خطر ابتلا به سرطان کولون در آینده افزایش می‌یابد.

  • سابقه‌ی دیگر سرطان‌ها: 

وجود سرطان سینه، تخمدان یا رحم با افزایش احتمال متاستاز و سرطان کولون همراه هستند.

  • سابقه‌ی خانوادگی سرطان روده‌ی بزرگ:

 وجود سرطان کولون در افراد درجه یک خانواده، احتمال ابتلا به سرطان کولون را افزایش می‌دهد. اگر بیش از یک عضو خانواده به سرطان روده بزرگ مبتلا باشند، خطر ابتلا به سرطان کولورکتال بیشتر است.

  • التهاب در روده: 

بیماری‌های التهابی مزمن کولون، مانند کولیت زخمی، بیماری کرون یا بیماری التهابی روده (IBD) خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ را افزایش می‌دهند.

  • سندروم‌های ژنتیکی:

 اگرچه تنها یک درصد از سرطان‌های روده بزرگ با تغییرات ژنی ارتباط دارند، اما این سندروم‌‌ها خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ را به میزان قابل توجهی افزایش می‌دهند. شایع‌ترین سندروم‌های ارثی که باعث افزایش خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ می‌شوند، عبارتند از: پولیپوز آدنوماتوز خانوادگی (FAP) و سندروم لینچ، که به عنوان سرطان کولورکتال غیر پولیپوز ارثی (HNPCC) نیز شناخته می‌شود.

فاکتورهای قابل کنترل ابتلا به سرطان روده بزرگ

  • رژیم غذایی: 

رژیم غذایی حاوی فیبر کم، چربی اشباع شده، کالری بالا، پروتئین حیوانی مانند گوشت قرمز و گوشت فرآوری شده، جز مواد غذایی مضر هستند. معمولا در جوامع غربی رواج بیشتری داشته و با خطر بالای سرطان کولون و سرطان رکتوم همراه است.

  • شیوه‌ی زندگی غیرفعال:

 فعالیت بدنی منظم خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ را کاهش می‌دهد.

  • افزایش وزن و چاقی: 

افراد چاق در مقایسه با افرادی که وزن طبیعی دارند در معرض خطر بالاتر ابتلا به سرطان کولورکتال هستند.

  • مصرف الکل و سیگار کشیدن: 

استفاده بیش از حد الکل و سیگار کشیدن خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ را افزایش می‌دهد.

  • دیابت:

 ریسک ابتلا به سرطان کولون در افراد مبتلا به دیابت و افراد دارای مقاومت انسولینی، بالاتر است.

  • پرتو درمانی:

 رادیوتراپی در ناحیه شکمی برای درمان سرطان‌های قبلی خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ را افزایش می‌دهد.

  • نژاد آفریقایی آمریکایی: 

نژاد آفریقایی آمریکایی بیشتر از سایر نژادها در معرض خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ قرار دارند.

سرطان-روده-بزرگ
سرطان روده بزرگ

بررسی و تشخیص سرطان روده بزرگ

آزمایشات غربالگری برای تشخیص زودهنگام سرطان روده بزرگ و پولیپ‌، در افراد سالم بدون علامت از سن ۵۰ تا ۷۵ سالگی توصیه می‌شود. شروع غربالگری افراد در معرض ​​خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ در سن ۵۰ سالگی است. اما افرادی که دارای خطر بالاتری هستند، مانند افرادی با سابقه‌ی خانوادگی سرطان کولون یا نژاد آفریقایی آمریکایی، باید زودتر بررسی شوند. غربالگری می‌تواند پولیپ‌ها را قبل از تبدیل شدن به سرطان تشخیص دهد. تشخیص سرطان روده بزرگ در مراحل اولیه، شانس موفقیت درمان را بالاتر می‌برد. روش‌های تشخیصی و غربالگری سرطان کولورکتال متفاوت هستند. هر کدام مزایا و معایب خاص خود را دارد. اگر علائم بیمار حاکی از ابتلا به سرطان کولون است، با توجه به سن و شرایط وی، دکتر گوارش از انواع روش‌های تشخیصی به شرح زیر استفاده خواهد کرد:

آزمایش بررسی خون در مدفوع

تست خون در مدفوع کاملا دقیق نیست. زیرا همه سرطان‌ها باعث خونریزی نمی‌شوند. بنابراین، این تست می‌تواند نتیجه منفی کاذب داشته باشد. همچنین خون در مدفوع ممکن است به دلیل بیماری دیگری مانند هموروئید، دیده شود. برخی از غذاها نیز ممکن است باعث خونریزی گوارشی شوند.

آزمایش دی ان ای مدفوع

این آزمایش چندین نشانگر دی ان ای که در سرطان کولون و یا سلول‌های پولیپ پیش سرطانی در مدفوع رها می‌شوند، بررسی می‌کند. این تست برای تشخیص سرطان روده بزرگ از پولیپ دقیق‌تر است، اما نمی‌تواند تمام جهش‌های دی ان ای ایجاد کننده‌ی تومور را تشخیص دهد.

سیگموئیدوسکوپی انعطاف پذیر

پزشک با استفاده از سیگموئیدوسکوپ (لوله‌ی انعطاف پذیر، بلند، باریک و دارای پروژکتور و دوربین کوچکی در انتها) رکتوم و سیگموئید بیمار را بررسی می‌کند. کولون سیگموئید آخرین بخش روده بزرگ، قبل از مقعد است. این آزمایش چند دقیقه طول می‌کشد و دردناک نیست. اما ممکن است ناراحت کننده باشد. در صورت تشخیص پولیپ یا سرطان روده بزرگ، پس از آن کولونوسکوپی برای بررسی کل کولون انجام می‌شود. سیگموئیدوسکوپی تنها پولیپ و سرطان را در یک سوم انتهایی روده و راست روده تشخیص می‌دهد و ضایعه در بخش‌های دیگر دستگاه گوارش را تشخیص نخواهد داد.

عکس اشعه ایکس به همراه تنقیه باریم

باریم رنگی است که از طریق تنقیه در روده بیمار تزریق می‌گردد و در اشعه‌ی ایکس ظاهر می‌شود. در صورت وجود یافته غیر طبیعی، انجام کولونوسکوپی توصیه می‌شود.

کولونوسکوپی

در حال حاضر بهترین روش تشخیصی سرطان روده‌ی بزرگ، کولونوسکوپی است. لوله کولونوسکوپی طولانی‌تر از لوله‌ی سیگموئیدوسکوپی است و به پزشک این امکان را می‌دهد که تمام کولون و رکتوم را ببیند. می‌توان طی کولونوسکوپی، پولیپ کشف شده را برداشت و نمونه بافتی یا بیوپسی تهیه کرد. کولونوسکوپی بدون درد است و قبل از انجام آن داروی مسهل برای تخلیه روده، به بیمار داده می‌شود. خونریزی و سوراخ شدن دیواره روده بزرگ، از عوارض بسیار نادر کولونوسکوپی است.

CT کولونوگرافی

بعد از تخلیه کولون، دستگاه عکس برداری، از کولون تصویربرداری می‌کند. اگر چیزی غیر طبیعی پیدا شود، انجام کولونوسکوپی ضروری است. این روش کمتر تهاجمی بوده، تحمل پذیر‌تر است، دقت تشخیصی خوبی دارد و جایگزین مناسبی برای کولونوسکوپی، در بیماران در معرض خطر ابتلا به سرطان کولورکتال است.

روش‌های تصویربرداری

سونوگرافی، ام آر آی (MRI) و سی تی اسکن شکمی، لگنی و قفسه‌ی سینه، می‌توانند مرحله‌ی سرطان و گسترش (متاستاز) سرطان به قسمت‌های دیگر بدن را نشان دهند.

آنتی ژن کارسینوامبریونیک (CEA)

سطح CEA در خون، در تعیین پیش آگهی و پاسخ به درمان موثر هستند.

مدیریت و درمان سرطان روده‌ی بزرگ

درمان سرطان کولون به عوامل متعددی از قبیل اندازه، موقعیت و مرحله سرطان بستگی دارد. در صورت عدم درمان تومورهای بدخیم، ممکن است به سایر قسمت‌های بدن متاستاز دهند. شانس درمان کامل به میزان زیادی به تشخیص زودهنگام سرطان بستگی دارد. گزینه‌های درمانی عبارتند از شیمی درمانی، پرتودرمانی و عمل جراحی که در این قسمت آن‌ها را توضیح خواهیم داد.

شانس درمان کامل به میزان زیادی به تشخیص زودهنگام سرطان بستگی دارد.

1. عمل جراحی

شایع‌ترین گزینه‌ی درمان سرطان کولورکتال است. اگر سرطان در مراحل ابتدایی تشخیص داده شود، جراح سرطان و گوارش با موفقیت توده‌ی سرطانی را حذف می‌کند. عمل جراحی، سرطان کولون را متوقف نمی‌کند؛ بلکه علائم را کاهش می‌دهد. انواع عمل‌‌های جراحی که با توجه به پیشرفت سرطان استفاده می‌شوند عبارتند از:

  • اعمال جراحی سرطان روده بزرگ در مراحل اولیه

اگر سرطان کولون منطقه‌ی بسیار کوچکی از روده را درگیر کرده باشد، پزشک عمل جراحی کمتر تهاجمی را پیشنهاد می‌کند، مانند:

    • عمل جراحی حذف پولیپ در طول کولونوسکوپی (پولیپکتومی):

 اگر بدخیمی شامل یک پولیپ کوچک، موضعی و در مراحل اولیه باشد، پزشک می‌تواند در طول کولونوسکوپی آن را کاملا حذف کند.

    • عمل جراحی برداشت مخاطی آندوسکوپی:

 برای درمان پولیپ‌های بزرگتر، در طول کولونوسکوپی با استفاده از ابزارهای ویژه‌ای پولیپ و مقدار کمی از پوشش داخلی کولون برداشته می‌شود.

    • عمل جراحی کمتر تهاجمی (جراحی لاپاروسکوپی): 

پولیپ‌هایی که در طول کولونوسکوپی قابل برداشتن نیستند با استفاده از عمل جراحی لاپاروسکوپی حذف می‌شوند. در این روش، جراح با ایجاد چند برش کوچک در شکم، ابزارهای ویژه‌ای که به دوربین مجهز هستند را وارد حفره‌ی شکم می‌کند و از طریق مانیتور تصویر روده‌ها و کولون را مشاهده می‌کند. ناحیه‌ی درگیر و نمونه‌هایی از گره‌های لنفاوی، طی این روش برداشته خواهند شد.

پولیپ‌هایی که در طول کولونوسکوپی قابل برداشتن نیستند با استفاده از عمل جراحی کمتر تهاجمی یا لاپاروسکوپی حذف می‌شوند. در این روش، جراح با ایجاد چند برش کوچک در شکم، ابزارهای ویژه‌ای که به دوربین مجهز هستند را وارد حفره‌ی شکم می‌کند و از طریق مانیتور تصویر روده‌ها و کولون را مشاهده می‌کند.
پولیپ‌هایی که در طول کولونوسکوپی قابل برداشتن نیستند با استفاده از عمل جراحی کمتر تهاجمی یا لاپاروسکوپی حذف می‌شوند. در این روش، جراح با ایجاد چند برش کوچک در شکم، ابزارهای ویژه‌ای که به دوربین مجهز هستند را وارد حفره‌ی شکم می‌کند و از طریق مانیتور تصویر روده‌ها و کولون را مشاهده می‌کند.
  • اعمال جراحی سرطان روده بزرگ در مراحل پیشرفته‌تر

اگر سرطان بسیار پیشرفته باشد یا وضعیت بیمار ضعیف باشد، جراح برای رفع انسداد کولون و بهبود علائم ایجاد شده در اثر سرطان مانند انسداد، خونریزی و درد، عمل جراحی را توصیه می‌کند. انواع عمل‌های جراحی‌ تهاجمی‌تر که توصیه می‌شوند عبارتند از:

    • عمل جراحی حذف قسمتی از کولون

برای کاهش خطر گسترش سرطان، قسمتی از روده که دارای بدخیمی است به همراه حاشیه‌ی بافت نرم و گره‌های لنفاوی مجاور، طی عمل جراحی برداشته می‌شوند. سپس دو انتهای سالم روده به هم متصل می‌شوند. این روش جراحی از طریق لاپاروسکوپی نیز قابل انجام است.

    • عمل جراحی حذف کولون و ایجاد کیسه‌ی کولوستومی

گاهی رکتوم به طور کامل برداشته می‌شود و نمی‌توان دو انتهای روده را بهم متصل کرد. در این حالت انتهای آزاد روده در سطح شکم قرار داده می‌شود و برای جمع آوری مدفوع، کیسه‌ی کولوستومی به طور موقت در انتهای آزاد روده قرار داده می‌شود. این کار به بافت روده اجازه می‌دهد بعد از جراحی بهبود یابد. در شرایطی که دو انتهای روده قابل اتصال به هم نباشد کولوستومی ممکن است دائمی باشد.

2. شیمی درمانی

شیمی درمانی شامل مصرف دارو برای از بین بردن سلول‌های سرطانی است که معمولا قبل از عمل جراحی، برای کمک به کاهش اندازه تومور استفاده می‌شود. شیمی درمانی پس از عمل جراحی می‌تواند هر سلول سرطانی که در بدن باقی می‌ماند را از بین ببرد. همچنین به کاهش خطر عود سرطان کمک کند. در مواردی که سرطان کولورکتال قابل جراحی نمی‌باشد، شیمی درمانی در کاهش علائم کمک کننده است. مطالعات نشان می‌دهند که احتمال عود و مرگ و میر ناشی از سرطان در بیماران مبتلا به سرطان پیشرفته‌ روده بزرگ با سابقه‌ی خانوادگی سرطان کولورکتال که شیمی درمانی می‌شوند، به میزان قابل توجهی کمتر است.

شیمی درمانی هدفمند

نوعی شیمی درمانی است که به طور خاص پروتئین‌هایی که در ایجاد سرطان نقش دارند را هدف قرار می‌دهد. درمان هدفمند عوارض جانبی کمتر از سایر انواع شیمی درمانی دارد. داروهایی که برای درمان هدفمند سرطان کولورکتال استفاده می‌شوند عبارتند از:

    • Bevacizumab: بوازیکوماب (Avastin: آوستین)
    • Ramucirumab: راموکروماب (Cyramza: سیرامزا)

3. پرتو درمانی

پرتودرمانی شامل استفاده از پرتوهایی با انرژی بالا مانند اشعه ایکس و پروتون برای از بین بردن سلول‌های سرطانی و جلوگیری از تکثیر آن‌ها است. پرتودرمانی، قبل از عمل جراحی برای کاهش سایز تومور استفاده می‌شود. پرتودرمانی و شیمی درمانی، پس از جراحی برای کاهش احتمال عود مجدد به کار برده می‌شوند.

4. ایمونوتراپی

ایمونوتراپی یک درمان دارویی است که از سیستم ایمنی بدن برای مبارزه با سرطان استفاده می‌کند. سیستم ایمنی بدن ممکن است به سلول‌های سرطان حمله نکند. زیرا سلول‌های سرطانی پروتئین‌هایی تولید می‌کنند که تشخیص سلول‌های سرطانی توسط سلول‌های سیستم ایمنی بدن را مختل می‌کند. ایمونوتراپی معمولا برای درمان سرطان کولون پیشرفته استفاده می‌شود.

پیشگیری از سرطان روده بزرگ

بهترین راه پیشگیری از سرطان کولورکتال، غربالگری است. از سن ۵۰ سال به بعد در افراد عادی و در افراد دارای سابقه خانوادگی و سایر ریسک فاکتورها، در سنین پایین‌تر انجام می‌گیرد. تغییر در سبک زندگی در پیشگیری از سرطان کولون موثر است. در زیر به بررسی بیشتر این موضوع خواهیم پرداخت:

  • رژیم غذایی: مصرف انواع مختلف منابع غذایی مانند میوه‌ها، سبزیجات، غلات کامل، روغن زیتون و روغن ماهی که حاوی انواع ویتامین، مواد معدنی، فیبر، کربوهیدرات و آنتی اکسیدان هستند توصیه می‌شود.همچنین کاهش مصرف گوشت قرمز و فرآوری شده، چربی‌های اشباع شده در پیشگیری از سرطان کولون نقش دارد.
  • ورزش: انجام فعالیت‌‌های بدنی به مدت ۳۰ دقیقه در روز، نه تنها در پیشگیری از سرطان بسیار موثر هستند؛ بلکه در بهبود روحیه نیز تاثیر به‌سزایی دارند. اگر تاکنون فعالیت بدنی نداشته‌‌اید، با انجام فعالیت‌های سبک شروع کنید و مدت زمان آن را به نیم ساعت در روز برسانید.
  • وزن مناسب: بهترین روش برای کاهش وزن، ورزش کافی به همراه رعایت رژیم غذایی مناسب است. به یاد داشته باشید کاهش وزن باید به آرامی و تحت نظر پزشک صورت گیرد تا از بروز عوارض جدی پیشگیری شود.
  • ترک سیگار و کاهش مصرف الکل
عکس-سرطان-روده-بزرگ
برای پیشگیری و تشخیص به موقع سرطان روده بزرگ از سن 50 سالگی به دکتر داخلی مراجعه کنید.

سوالات رایج در مورد سرطان روده بزرگ

همانطور که گفته شد، سرطان روده بزرگ از رایجترین انواع سرطان و از عوامل اصلی مرگ و میر انسانهاست. در نتیجه بهتر است ادامه مقاله را بخوانید تا با تمایم جنبه های این بیماری آشنا شودید:

آمار سرطان روده بزرگ در ایران چقدر است؟

سرطان روده بزرگ چهارمین سرطان شایع در ایران است و برآورد شده که سالانه حدود ۳۸۰۰ تا ۴۰۰۰ مورد جدید از سرطان روده بزرگ در کشور تشخیص داده می‌شود.


آیا سرطان روده بزرگ ارثی است؟

همانطور که قبلا در بخش عوامل خطر هم گفته شد، سابقه سرطان به خصوص سرطان روده بزرگ می تواند از عوامل پیش بینی کننده سرطان در خانواده باشد. هم چنین احتمال ابتلا به سرطان روده در فرزندان حاصل از ازدواج‌های فامیلی، ۲ تا ۳ برابر بیشتر از سایر افراد است. برخی از سندرم‌های ژنتیکی نیز با افزایش احتمال ابتلا به این سرطان همراه هستند. سرطان کولورکتال ارثی (HNPCC) یا سندرم لینچ، شایع‌ترین این سندرم‌ها است. در نتیجه به نظر می رسد که تمام بیماران مبتلا به سرطان روده بزرگ باید از لحاظ ژنتیک بررسی شوند که متأسفانه در ایران تعداد بسیار اندکی از بیمارستان‌ها این تست را ارائه می‌دهند و خطر ابتلا به سرطان افراد خانوادهای مبتلا به سرطان را تهدید می‌نماید.


در چه سنی برای انجام غربالگری سرطان روده بزرگ اقدام کنیم؟

اگر شما ۵۰ ساله یا مسن تر هستید و در معرض خطر متوسط سرطان روده بزرگ و راست روده قرار دارید، توصیه می‌شود که به متخصص گوارش مراجعه کنید و درخواست غربالگری برای سرطان روده بزرک را داشته باشید.


چه وقت باید به پزشک مراجعه کنید؟

اگر متوجه علائم سرطان روده بزرگ مانند خون در مدفوع خود یا تغییرات مداوم در عادت های روده شدید، با پزشک مطرح کنید. به طور کلی توصیه می شود که غربالگری سرطان روده در سن 50 سالگی شروع شود. پزشک شما ممکن است غربالگری های مکرر یا پیشتر را توصیه کند اگر شما عوامل دیگر مانند سابقه خانوادگی بیماری را داشته باشید.


آیا رژیم غذایی خاصی باعث سرطان روده ی بزرگ می شود؟

مطالعات گروه های زیادی از مردم نشان داده است که داشتن یک رژیم با چربی بالا و کم فیبر با افزایش خطر ابتلا به سرطان روده ارتباط دارد. روشن نیست که چرا این اتفاق می افتد، اما محققان مطالعه می کنند که آیا یک رژیم غذایی با چربی زیاد و فیبر کم، بر میکروب هایی که در روده بزرگ زندگی می کنند اثر دارد و موجب التهاب می شوند و در نهایت به سرطان تبدیل می شود.


مصرف آسپرین باعث جلوگیری از سرطان روده بزرگ می شود؟

برخی تحقیقات نشان می‌دهند که مصرف آسپرین در پیشگیری از سرطان روده بزرگ نقش دارد. اما نحوه مصرف و عملکرد این دارو در پیشگیری از سرطان کولورکتال نیازمند تحقیقات بیشتری است. مصرف روزانه آسپرین خطرناک بوده و خطر خونریزی دستگاه گوارش و زخم معده را زیاد می‌کند. به همین دلیل حتما باید مصرف آن با تجویز پزشک باشد.

بر اساس آمارهای تحقیقاتی، مصرف منابع غذایی سرشار از ویتامین C و مصرف روزانه یک فنجان قهوه، در پیشگیری از سرطان کولورکتال بسیار موثر است.

در صورتی که احتمال ابتلا به سرطان روده در شما زیاد است، این عوامل خطرناک را با متخصص درمیان بگذارید. متخصص بررسی می‌کند که داروهای ذکر شده برای شما بی‌خطر است یا نه.


آیا سرطان روده بزرگ قابل درمان است؟

بله. تشخیص سرطان روده بزرگ در مراحل اولیه، شانس موفقیت درمان را بالاتر می‌برد. از طرفی همانطور که گفته شد درمان این سرطان به شرایط فرد و میزان درگیری بدن با سرطان دارد. اما به هر حال اگر به مدت 4 هفته علائم اولیه سرطان بزرگ را داشتید سریعا به دکتر داخلی یا دکتر گوارش مراجعه کنید.


سخن آخر دکترتو

اگر علائم سرطان روده بزرگ را داشته یا سابقه ‌خانوادگی سرطان دارید، حتما با یک پزشک مجرب مشاوره داشته باشید. پزشک با توجه به علائم و نشانه‌ها تست غربالگری سرطان روده بزرگ را انجام داده و نتایج را بررسی می‌کند.

برای پیدا کردن بهترین پزشک متخصص گوارش می‌توانید از طریق سایت دکترتو اقدام کنید. در دکترتو علاوه بر مشاوره حضوری با متخصصان امکان مشاوره تلفنی و آنلاین نیز وجود دارد.

 

منبع: medicalnewstoday ، mayoclinic ، rogelcancercenter

4 دیدگاه‌ها

  1. سلام سرطان روده بزرگ گرید ۳ در بیمار ۳۶ ساله که روده بزرگ و توده سرطانی خارج شده و ۱۲ جلسه شیمی درمانی هم انجام شده میشه گفت درمان قطعی داره یا نه؟طول عمر این بیمار ها چقدر هست؟چند درصد احتمال عود دارد؟اگر ممکنه راهنمایی بفرمایید تا از این سردرگمی در بیام.

    • سلام همراه گرامی
      موفقیت درمان در بیماران مختلف، متفاوته و نمی‌شه نظر قطعی داد. اما به طور کلی پیش آگهی سرطان روده‌ی بزرگ نسبتا خوبه.

  2. سلام ۵روز است در مدفوع خود(یکبار در روز) پس از پایان دفع خون رقیق کم رنگی مشاهده میکنم، بعد از دفع کمی سوزش در انتهای مقعدو نسبتا گاز زیاد .
    ۱-علت چی میتونه باشه؟
    ۲-چه کاری باید بکنم.
    ۳-به چه پزشکی بای مراجعه کنم؟
    بسیار متشکرم.

ارسال یک پاسخ

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید