فهرست مطالب
- برای درمان فیستول مقعدی چه کنیم؟
- درمان دارویی فیستول مقعدی چیست؟
- آیا جراحی برای درمان فیستول مقعدی گزینه مناسبی است؟
- درمان قطعی فیستول مقعدی بدون جراحی ممکن است؟
- درمان خانگی فیستول مقعدی چیست؟
- درمان گیاهی فیستول مقعدی چیست؟
- درمان فیستول مقعدی در موارد پیچیده چگونه است؟
- مراقبت های بعد از درمان فیستول مقعدی چیست؟
- نتیجه گیری
ترشح مداوم، درد اطراف مقعد، آبسههای تکرارشونده یا احساس سوراخ کوچک روی پوست میتواند نشانه فیستولی باشد که نیاز به پیگیری جدی دارد. درمان فیستول مقعدی معمولاً با توجه به مسیر فیستول، میزان درگیری عضلات اسفنکتر، وجود عفونت و بیماریهای زمینهای مانند کرون انتخاب میشود. این بیماری در بیشتر موارد خودبهخود برطرف نمیشود و تأخیر در درمان میتواند باعث عود آبسه، پیچیدهتر شدن مسیر فیستول و ناراحتی طولانیمدت شود. برای شناخت روشهای مختلف درمان فیستول مقعدی از دارودرمانی و پمادهای تسکینی تا جراحی، لیزر، ستون، چسب فیبرین، پلاگ و مراقبتهای خانگی همراه ما باشید. همچنین درباره درمان موارد پیچیده و نکات مراقبتی بعد از درمان توضیح داده خواهد شد.
برای درمان فیستول مقعدی چه کنیم؟
درمان فیستول مقعدی بستگی به عمق فیستول مقعدی، شرایط آن و از همه مهمتر علت زمینهای ایجاد فیستولها دارد. هدف اصلی درمان، ترمیم کامل فیستول برای جلوگیری از عود و محافظت از عضلات اسفنکتر است. در بیشتر موارد، اصلیترین راه درمان فیستولها، جراحی است. به ندرت ممکن است درمان دارویی روش اصلی درمان باشد. با این حال گاهی داروها میتوانند به عنوان درمان مکمل یا درمان علت زمینهای، مورد استفاده قرار بگیرند.
| روش درمان | کاربرد | نکته مهم |
|---|---|---|
| جراحی | درمان اصلی در بیشتر موارد فیستول مقعدی | نوع جراحی بر اساس شدت، محل فیستول و میزان درگیری اسفنکتر انتخاب میشود. |
| درمان دارویی | درمان عفونت احتمالی یا بیماری زمینهای مانند بیماری التهابی روده | به ندرت روش اصلی درمان است و بیشتر نقش مکمل دارد. |
| آنتیبیوتیک | در موارد منتخب مانند تب، علائم سیستمیک، سلولیت گسترده، نقص ایمنی، دیابت، سپسیس یا برخی بیماریهای قلبی یا دریچهای | درمان اصلی آبسه پریآنال تخلیه مناسب است. |
| پماد موضعی | تسکین کوتاهمدت درد، خارش، سوزش یا التهاب اطراف مقعد | فیستول را نمیبندد و جایگزین درمان جراحی یا مداخلهای نیست. |
| لیزر | درمان کمتهاجمی و کمدرد برای کوچکتر کردن مسیر فیستول و کمک به بسته شدن مجرا | بدون برش یا شکافتن انجام میشود و عضله اسفنکتر را حفظ میکند. |
| ستون (Seton) | باز نگه داشتن مسیر فیستول و کمک به تخلیه در فیستولهای درگیرکننده اسفنکتر | ستون شل درمان قطعی نیست و ممکن است پیشدرآمد جراحی مرحله بعد باشد. |
| چسب فیبرین و پلاگ فیستول | بستن یا مسدود کردن تونل فیستول در موارد منتخب | میزان موفقیت متغیر است و برای همه فیستولها درمان قطعی محسوب نمیشود. |
| درمان خانگی | کاهش علائم مانند درد، التهاب، سوزش یا کمک به جلوگیری از یبوست | نقش حمایتی دارد و نمیتواند فیستول را درمان یا قطعی از عود جلوگیری کند. |
درمان دارویی فیستول مقعدی چیست؟
درمان دارویی با دو هدف برای درمان فیستول مقعدی مد نظر است؛ اول درمان عفونت احتمالی ناشی از آبسهها و فیستول و دوم، درمان بیماری زمینهای که باعث بروز فیستولها شده است. به عنوان مثال، در مواردی که فیستول ناشی از بیماری التهابی روده است، گاهی اوقات با درمان دارویی بهبود مییابد. بهترین انتی بیوتیک برای فیستول مقعدی میتواند برای درمان و هم جلوگیری از عفونت باکتریایی تجویز شود.
درمان اصلی آبسه پریآنال تخلیه مناسب است. آنتیبیوتیک فقط در موارد منتخب مانند تب یا علائم سیستمیک، سلولیت گسترده، نقص ایمنی، دیابت، سپسیس یا برخی بیماریهای قلبی و دریچهای تجویز میشود. گاهی هم پزشک برای کاهش درد، از مسکنها یا داروهای ضد التهابی کمک میگیرد. برای دریافت نسخه دارویی مناسب میتوانید هم اکنون از بهترین دکتر جراحی عمومی ایران نوبت بگیرید.
کدام پماد برای درمان فیستول مقعدی مناسب است؟
پمادهای موضعی ممکن است فقط برای تسکین کوتاهمدت درد یا تحریک پوست اطراف مقعد و با نظر پزشک استفاده شوند. این پمادها فیستول را نمیبندند و جایگزین درمان جراحی یا مداخلهای یا درمان علت زمینهای نیستند. به عنوان مثال گاهی پزشک به بیماران توصیه میکند تا از پماد لیدوکائین یا کورتیکواستروئیدهای موضعی از جمله هیدروکورتیزون، برای کاهش درد، سوزش، خارش و التهاب در ناحیه مقعد استفاده کنند.
بهترین پماد برای فیستول مقعدی اثر تسکین دهنده موقتی دارند و نمیتوان آنها را به عنوان یک درمان قطعی در نظر گرفت. برخی از پمادهای موضعی هم باید بعد از جراحی مصرف شوند. به عنوان مثال، به نظر میرسد پماد سوکرالفیت 10% میتواند درد پس از عمل در حالت استراحت و هنگام اجابت مزاج را کاهش دهد.
دنبال داروی مناسب برای فیستول مقعدی هستی؟
برای درمان موثر نوبت بگیر.
آیا جراحی برای درمان فیستول مقعدی گزینه مناسبی است؟
فیستول مقعدی معمولاً بدون درمان پایدار بهبود پیدا نمیکند و در بیشتر موارد به جراحی یا روش مداخلهای نیاز دارد. با این حال، نوع درمان باید بر اساس محل، پیچیدگی، علت زمینهای و میزان درگیری اسفنکتر انتخاب شود. نوع جراحی انتخابی برای درمان فیستول مقعدی به شدت و محل قرارگیری فیستول بستگی دارد. فیستولهای ساده که هنوز بخش زیادی از عضله اسفنکتر را درگیر نکردهاند، راحتتر درمان میشوند. روشهای اصلی جراحی فیستول مقعدی شامل موارد زیر است:
- فیستولوتومی – روشی که شامل برش تمام طول فیستول است تا به صورت یک جای زخم صاف بهبود یابد. این روش یک مرحلهای، سادهترین و موثرترین راه برای درمان فیستول مقعدی است.
- جراحی فلپ پیشرفت اندورکتال
- جراحی فیستول به روش LIFT که به معنی بستن مسیر فیستول در فضای بیناسفنکتری است. این روش برای برخی فیستولهای عبورکننده از اسفنکتر بهکار میرود تا بدون بریدن عضلات اسفنکتر، مسیر فیستول مدیریت شود.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت nhs
Anal fistulas usually require surgery as they rarely heal if left untreated.
ترجمه فارسی:
فیستولهای مقعدی معمولا نیاز به جراحی دارند، زیرا در صورت عدم درمان به ندرت بهبود مییابند.
درمان قطعی فیستول مقعدی بدون جراحی ممکن است؟
در بیشتر موارد اصلیترین روش درمان فیستول مقعدی جراحی است. اما در تکنیکهای جدیدتر و در صورتی که فیستول هنوز در مراحل اولیه باشد، امکان درمان قطعی فیستول مقعدی بدون جراحی وجود دارد. در برخی بیماران منتخب، درمانهای غیرجراحی یا کمتهاجمی مانند چسب فیبرین، پلاگ یا برخی روشهای حفظکننده اسفنکتر ممکن است بررسی شوند؛ اما درمان قطعی برای همه بیماران نیست. انتخاب بین فیستولوتومی، ستون، چسب فیبرین، پلاگ، لیزر، LIFT یا فلپ باید بر اساس مسیر فیستول و میزان درگیری اسفنکتر توسط جراح انجام شود.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت mayoclinic
Treatment of an anal fistula depends on the fistula’s location and complexity and its cause. The goals are to repair the anal fistula completely to prevent recurrence and to protect the sphincter muscles.
ترجمه فارسی:
درمان فیستول مقعدی به محل و پیچیدگی فیستول و علت آن بستگی دارد. اهداف عبارتند از ترمیم کامل فیستول مقعدی برای جلوگیری از عود و محافظت از عضلات اسفنکتر.
1. درمان فیستول مقعدی با لیزر
لیزر درمانی، درمان کم تهاجمی و کم درد فیستول مقعدی است که در آن از انرژی لیزر برای تخریب بافت اطراف فیستول استفاده میشود. به این ترتیب مسیر فیستول به میزان کافی کوچکتر میشود تا به این ترتیب با بسته شدن مجرا، روند بهبودی سریعتر شود. این عمل فیستول مقعدی بدون برش یا شکافتن انجام میشود و عضله اسفنکتر را حفظ میکند.
2. استفاده از ستون (Seton)
یکی دیگر از روشهای درمان فیستول مقعدی، روش ستون نام دارد. ستون نوعی نخ جراحی است که به مرور جذب نمیشود و باید بعد از مدتی برداشته شود. در این روش درمانی، جراح یک ستون را در فیستول قرار میدهد تا چند هفته در آنجا بماند. ستونگذاری معمولاً برای فیستولهایی که بخش قابل توجهی از اسفنکتر را درگیر میکنند استفاده میشود تا مسیر فیستول باز بماند و تخلیه انجام شود. ستون شل درمان قطعی نیست و ممکن است پیشدرآمد جراحی مرحله بعد باشد.
3. فیبرین گلو (چسب فیبرین) و پلاگ فیستول
چسب فیبرین و پلاگ در موارد منتخب، بهویژه وقتی حفظ اسفنکتر اهمیت دارد، ممکن است استفاده شوند. اما میزان موفقیت آنها متغیر است و معمولاً نباید بهعنوان درمان قطعی یا مؤثر برای همه فیستولها معرفی شوند. اگر این روش به شما توصیه شده میتوانید با بهترین دکتر جراحی فیستول ایران در این باره مشورت کنید.
در این روش جراح ابتدا تونل فیستول را تمیز میکند. در مرحله بعدی دهانه داخلی را بخیه میزند و سپس چسب مخصوصی که از پروتئین فیبری (فیبرین) ساخته شده را از طریق دهانه خارجی فیستول تزریق میکند. پزشک تونل فیستول مقعدی را با این چسب یا با پلاک ساخته شده از پروتئین کلاژن مسدود میکند تا به این ترتیب تونل و مجرای آن بسته شود.
درمان خانگی فیستول مقعدی چیست؟
درمانهای خانگی به ندرت به عنوان روش اصلی درمان فیستول مقعدی در نظر گرفته میشوند و فقط نقش حمایتی داشته و نمیتواند فیستول را درمان یا بهطور قطعی از عود جلوگیری کند. روشهای توصیه شده برای درمان خانگی فیستول مقعدی عبارتند از:
- استفاده از داروهای مسکن بدون نسخه برای کاهش درد و التهاب
- نشستن در وان آب گرم به تسکین علائمی مانند سوزش، تورم، درد و التهاب فیستول کمک میکند.
- افزودن فیبر به رژیم غذایی و افزایش مصرف مایعات برای جلوگیری از یبوست و بهبود حرکات روده
- افزایش مصرف غذاها و خوراکیهایی که خاصیت ضد التهابی دارند.
4.7 (6021 نظر)4.8 (5795 نظر)4.8 (5142 نظر)4.9 (3908 نظر)4.9 (3850 نظر)4.9 (3280 نظر)درمان گیاهی فیستول مقعدی چیست؟
برخی از متخصصان طب سنتی، داروهای گیاهی و مواد طبیعی را به عنوان درمان فیستول مقعدی توصیه میکنند. اگرچه این روشها هنوز از نظر علمی ثابت نشدهاند، اما ممکن است به تسکین برخی از علائم ناراحتکننده فیستول مقعدی کمک کنند.
بهتر است به این موضوع توجه داشته باشید که اگر فرد از مواد موضعی یا خوراکی مکمل استفاده میکند، باید با پزشک مشورت کند، زیرا برخی مواد میتوانند پوست اطراف مقعد را تحریک کنند یا با داروها تداخل داشته باشند. درمانهای گیاهی توصیه شده برای فیستول مقعدی شامل موارد زیر است:
- ترکیب عسل در آب ولرم هم اثر ضدالتهابی و ضدمیکروبی دارد و هم به بهبود گوارش کمک میکند.
- استفاده موضعی از روغن نارگیل روی اسفنکتر مقعد
- روغن پونه کوهی؛ میتوان از روغن پونه کوهی برای درمان فیستول استفاده کرد. این روغن دارای خواص ضد باکتریایی، ضد ویروسی و ضد التهابی است.
- دمنوش تخم کتان
- ترکیب زردچوبه و شیر برای کاهش التهاب و عفونت فیستول مقعدی
- استفاده موضعی از روغن درخت چای
هیچ درمان گیاهی معتبری برای بستن یا درمان قطعی فیستول مقعدی ثابت نشده است؛ این مواد فقط در صورت تأیید پزشک و صرفاً برای مراقبت حمایتی یا تسکین علائم قابل بررسیاند.
درمان فیستول مقعدی در موارد پیچیده چگونه است؟
در موارد فیستول مقعدی پیچیده، ممکن است روشهای جراحی تهاجمیتری توصیه شود، چرا که معمولا درمان این فیستولها کمی دشوارتر است. در بیشتر موارد درمان این فیستولها، جراحیهای چند مرحلهای یا ترکیبی از چند تکنیک درمانی مختلف است. به عنوان مثال یکی از روشهای درمان فیستول مقعدی پیچیده، استومی و استوما نام دارد.
در این روش جراح یک سوراخ موقت در شکم ایجاد میکند تا رودهها را از کانال مقعد دور کند. مواد زائد در کیسهای روی شکم جمعآوری میشوند. این روش به ناحیه مقعد زمان میدهد تا بهبود یابد. فلپ عضلانی یکی دیگر از روشهای درمانی مورد استفاده در موارد پیچیده است که در آن تونل فیستول با بافت عضلانی سالم بخشهایی مانند ران یا باسن پر میشود.
وضعیت فیستول مقعدیت پیچیده شده و نیاز به جراحی داری؟ مشاوره بگیر.
مراقبت های بعد از درمان فیستول مقعدی چیست؟
یکی از چالشهای اصلی درمان فیستول مقعدی دوران نقاهت بعد از عمل فیستول است که همیشه ریسک عود فیستول وجود دارد. به همین دلیل هم رعایت برخی دستورالعملها بعد از درمان به منظور جلوگیری از بازگشت مجدد فیستولها ضروری است. این موارد شامل توصیههای زیر است:
- کاهش وزن و رعایت وزن استاندارد
- خودداری از زور زدن هنگام اجابت مزاج
- رعایت بهداشت در توالت
- افزایش مصرف مایعات در طول روز
- افزودن منابع غذایی غنی از فیبر
- درمان یبوست
- مراقبت از زخم بعد از درمان
نتیجه گیری
درمان فیستول مقعدی باید با هدف کنترل عفونت، بستن مسیر فیستول و حفظ عملکرد اسفنکتر انجام شود. در بیشتر موارد، جراحی یا روشهای مداخلهای مانند فیستولوتومی، ستون، لیزر، LIFT، فلپ یا چسب فیبرین بر اساس نوع فیستول انتخاب میشوند. داروها، پمادها، نشستن در آب گرم، مصرف فیبر و مراقبتهای خانگی میتوانند به کاهش درد، التهاب یا یبوست کمک کنند، اما معمولاً درمان قطعی نیستند. فیستولهای پیچیده ممکن است به درمان چندمرحلهای نیاز داشته باشند. اگر ترشح، درد، آبسه مکرر یا علائم عفونت وجود دارد، مراجعه به پزشک برای انتخاب روش مناسب ضروری است.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!