آهن برای رشد مغزی و جسمی کودکان ضروری است، اما انتخاب مکمل مناسب و مقدار مصرف آن اهمیت زیادی دارد. اگر پزشک برای کودک شما قطره آهن تجویز کرده یا بین مکمل‌های مختلف آهن به دنبال گزینه مناسب هستید، احتمالا نام قطره فروفورت را هم شنیده‌اید. اما کاربرد قطره آهن فروفورت چیست، از چه سنی می‌توان آن را به کودک داد و چه تفاوتی با لیپوزوفر دارد؟ آیا این قطره عوارض گوارشی ایجاد میکند؟ چطور باید آن را مصرف و نگهداری کرد؟ در این مقاله از دکترتو با کاربردها، دوز مصرف، عوارض و نکات مهم درباره قطره آهن فروفورت آشنا می‌شویم.
قطره آهن فروفورت چیست؟
قطره آهن فروفورت یک مکمل آهن خوراکی برای کودکان است که ماده موثر آن فریک پیروفسفات در فرم لیپوزومال است و هر میلی‌لیتر آن ۱۵ میلی‌گرم آهن لیپوزومال دارد و معمولا روزی یک میلی‌لیتر بعد از غذا به کودک داده می‌شود. فریک پیروفسفات نوعی آهن سه‌ظرفیتی است که طعم فلزی کمتری از نمک‌های قدیمی آهن دارد. پوشش لیپوزومی هم ذرات آهن را در لایه‌ای از چربی می‌پیچد تا آهن کمتر با دیواره معده تماس پیدا کند.
قطره فروفورت طعم توت‌فرنگی دارد و با قطره‌چکان مدرج داخل جعبه اندازه‌گیری می‌شود. نام فروفورت روی چند فرآورده آهن بزرگسالان هم دیده می‌شود و پدر و مادرها گاهی نمی‌دانند کدام فروفورت برای کودک ساخته شده است. کپسول‌های فروفورت گاین، دئودنال و انرژی را به کودک ندهید، چون مقدار آهن آن‌ها برای بدن کودک زیاد است و مصرفشان خطر مسمومیت دارد. فروفورت کودکان در فهرست محصولات سازنده فقط به شکل قطره عرضه می‌شود.
| نام فرآورده | شکل و مقدار آهن | برای چه کسی ساخته شده؟ |
|---|---|---|
| فروفورت کودکان | قطره، ۱۵ میلی‌گرم در هر میلی‌لیتر | نوزادان و کودکان |
| فروفورت انرژی | کپسول، ۲۸ میلی‌گرم همراه ویتامین و روی | بزرگسالان، به‌خصوص زنان |
| فروفورت گاین | کپسول، ۶۰ میلی‌گرم همراه اسید فولیک | زنان باردار |
| فروفورت دئودنال | کپسول، ۸۰ میلی‌گرم | بزرگسالان مبتلا به کم خونی فقر آهن |
قطره فروفورت کودکان برای چیست؟
قطره فروفورت برای پیشگیری و درمان کم خونی فقر آهن در کودکان به کار می‌رود. بدن کودک برای ساختن هموگلوبین و برای رشد مغز به آهن نیاز دارد. هموگلوبین پروتئینی است که اکسیژن را در خون جابه‌جا میکند. نوزادی که فقط شیر می‌خورد یا کودکی که غذای گوشتی و حبوبات کمی در برنامه‌اش دارد، ممکن است آهن کافی دریافت نکند و پزشک برای او مکمل آهن تجویز میکند.
کمبود آهن در کودک معمولا آرام و بدون علامت پیش می‌رود و وقتی رنگ‌پریدگی، خستگی یا بی‌اشتهایی دیده می‌شود، ذخیره آهن مدت‌ها پیش تمام شده است. کمبود آهن در سال‌های اول زندگی اثرات بیشتری نسبت به کم خونی دارد و ممکن است روی رشد ذهنی کودک اثر ماندگار بگذارد.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت ods
Studies indicate that iron supplementation or fortification of foods with iron can reduce the risk of iron deficiency in infants and young children.
ترجمه فارسی:
مطالعات نشان می‌دهند که مصرف مکمل آهن یا غنی‌سازی مواد غذایی با آهن می‌تواند خطر کمبود آهن را در نوزادان و کودکان خردسال کاهش دهد.
قطره آهن فروفورت را چگونه به کودک بدهیم؟
قطره آهن فروفورت را بعد از غذا به کودک بدهید تا احتمال دل‌درد و تهوع کمتر شود. سازنده فروفورت توصیه میکند بین این قطره و شیر یا نوشیدنی‌های کافئین‌دار مثل چای حداقل ۲ ساعت فاصله باشد، چون کلسیم شیر و ترکیبات چای جذب آهن را کم می‌کنند. آب‌میوه‌های سرشار از ویتامین C مثل آب پرتقال جذب آهن را بیشتر می‌کنند. روش مصرف قطره فروفورت در کودکان به این شکل است:
- شیشه قطره را قبل از هر بار مصرف خوب تکان دهید.
- دوز نسخه را با قطره‌چکان مدرج داخل جعبه اندازه بگیرید.
- قطره را مستقیم در دهان کودک بریزید یا آن را در نصف لیوان آب حل کنید و به کودک بنوشانید.
- قطره‌چکان را بعد از هر بار مصرف با آب بشویید.
- زمان مصرف را هر روز یکسان (مثلا بعد از ناهار) نگه دارید.
۱. قطره آهن فروفورت را از چه سنی به نوزاد بدهیم؟
زمان شروع مکمل آهن به سن بارداری هنگام تولد، وزن نوزاد و نوع تغذیه او بستگی دارد. طبق توصیه آکادمی اطفال آمریکا، نوزادان ترم که فقط با شیر مادر تغذیه می‌شوند، ممکن است از ۴ ماهگی به مکمل آهن نیاز داشته باشند. برای نوزادان نارس نیز مکمل آهن معمولا زودتر شروع می‌شود. با این حال، انتخاب نوع مکمل و زمان مصرف آن باید با نظر پزشک انجام شود. در صورت وجود کم‌خونی یا اختلال در سطح آهن نوزاد، مشورت با بهترین دکتر خون ایران می‌تواند به تشخیص دقیق‌تر و انتخاب روش درمانی مناسب کمک کند.
۲. مقدار مصرف قطره آهن فروفورت چقدر است؟
مقدار مصرف قطره فروفورت به سن، وزن کودک و هدف مصرف، یعنی پیشگیری یا درمان کمبود آهن، بستگی دارد. مقدار پیشنهادی سازنده معمولا روزانه یک میلی‌لیتر است، اما این مقدار برای همه کودکان یا درمان کم‌خونی فقر آهن مناسب نیست. در صورت تشخیص کم‌خونی، پزشک باید دوز آهن عنصری را بر اساس وزن کودک و نتایج آزمایش خون تعیین کند.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت medicines
the dose depends both on age and the reason for treatment. Do not exceed the prescribed dose.
ترجمه فارسی:
مقدار مصرف هم به سن و هم به علت درمان بستگی دارد. از مقدار تجویز‌شده بیشتر مصرف نکنید.
۳. قطره آهن فروفورت را چگونه نگهداری کنیم؟
قطره آهن فروفورت را قبل از باز کردن به صورت ایستاده در جعبه اصلی، دور از نور و در دمای زیر ۲۵ درجه نگه دارید. بعد از باز کردن، شیشه را ایستاده و در جعبه داخل یخچال بگذارید و نگذارید یخ بزند. شیشه بازشده فروفورت را بعد از یک ماه دور بریزید، حتی اگر قطره در آن مانده باشد.
شیشه قطره آهن را در قفسه بالا و دور از دسترس کودک نگه دارید. خطر مسمومیت به مقدار آهن عنصری و وزن کودک بستگی دارد. در صورت بلع مقدار نامعلوم یا زیاد، فورا با اورژانس یا مرکز مسمومیت‌ها تماس بگیرید و بسته‌بندی فرآورده را همراه داشته باشید. برای اطلاع از شرایط نگهداری صحیح قطره آهن فروفورت و اطمینان از مصرف ایمن آن برای کودک، می‌توانید از طریق اپلیکیشن دکترتو با دکتر کودکان و اطفال مشورت کنید.
قطره آهن فروفورت بهتر است یا لیپوزوفر؟
قطره آهن فروفورت و لیپوزوفر هر دو آهن لیپوزومال ایرانی هستند و پژوهشی تاکنون برتری یکی بر دیگری را نشان نداده است. فرق اصلی دو قطره در مقدار آهن هر میلی‌لیتر است، چون فروفورت ۱۵ میلی‌گرم آهن دارد و قطره آهن لیپوزوفر در نوع قرمز ۷ و در نوع آبی ۱۴ میلی‌گرم. طعم فروفورت توت‌فرنگی و طعم لیپوزوفر تافی است و کودکی که یکی را پس می‌زند، ممکن است دیگری را راحت‌تر قبول کند.
توصیه دو سازنده درباره مصرف هم کمی متفاوت است. سازنده فروفورت توصیه میکند فاصله مصرف این قطره با شیر دو ساعت باشد و شیشه بازشده در یخچال نگهداری شود. در حالی که بروشور لیپوزوفر به مصرف این قطره همراه لبنیات و نگهداری زیر ۲۵ درجه را توصیه کرده است. پزشک کودکان بر اساس مقدار آهنی که کودک لازم دارد، یکی از این دو قطره را انتخاب میکند.
عوارض قطره آهن فروفورت چیست؟
بیشتر عوارض قطره آهن فروفورت گوارشی هستند و در روزهای اول مصرف بیشتر دیده می‌شوند. مدفوع کودک در طول مصرف قطره آهن ممکن است سبز تیره یا سیاه شود که تغییری بی‌خطر است. اگر هر کدام از عوارض قطره فروفورت ادامه پیدا کردند، قبل از ادامه مصرف با پزشک مشورت کنید. معمولا مصرف قطره بعد از غذا و تقسیم مقدار روزانه با نظر پزشک، دل‌درد و تهوع کودک را کمتر میکند. عوارضی که برای قطره فروفورت ذکر شده عبارت‌اند از:
- تهوع یا استفراغ
- نفخ و دل‌درد
- یبوست یا اسهال
- کم شدن اشتها
قطره آهن فروفورت دندان را سیاه میکند؟
قطره آهن فروفورت مثل بیشتر قطره‌های آهن ممکن است لکه‌های خاکستری یا تیره کم‌رنگی روی دندان‌های شیری بگذارد، هرچند پوشش لیپوزومی این احتمال را کم میکند. لکه آهن سطحی است و پوسیدگی ایجاد نمی‌کند. حل کردن قطره در آب، شستن دهان کودک بعد از مصرف و مسواک زدن دندان‌ها از ایجاد لکه پیشگیری میکند.
چه کودکانی نباید قطره آهن فروفورت را مصرف کنند؟
کودکانی که به ترکیبات قطره حساسیت دارند یا بدنشان آهن را بیش از حد ذخیره میکند، نباید قطره آهن فروفورت را بدون نظر پزشک مصرف کنند. کم خونی داسی شکل و تالاسمی از بیماری‌های ارثی خون هستند که کم خونی آن‌ها با آهن درمان نمی‌شود. مواردی که مصرف فروفورت را ممنوع میکند یا نیاز به نظارت پزشک دارد عبارت‌اند از:
- آلرژی به ترکیبات قطره
- هموکروماتوز، بیماری ارثی جمع شدن آهن در بدن
- هموسیدروز، یعنی رسوب آهن در اندام‌های بدن
- تالاسمی یا کم خونی ارثی دیگر، بدون آزمایش آهن
- مصرف همزمان مکمل آهن یا مولتی‌ویتامین آهن‌دار دیگر
چه زمانی بعد از شروع قطره فروفورت به پزشک مراجعه کنیم؟
اگر بعد از چند هفته مصرف منظم قطره فروفورت، رنگ‌پریدگی و بی‌حالی کودک بهتر نشد یا عارضه‌ای مثل بثورات پوستی پیدا کرد، به پزشک مراجعه کنید. بهترین دکتر کودکان و اطفال ایران یا دکتر کودکان و اطفال تهران و سایر شهرها با آزمایش خون پاسخ کودک به آهن را می‌سنجد و اگر هموگلوبین بالا نرفته باشد، علت‌هایی مثل از دست رفتن خون از روده یا اختلال‌های ارثی خون را بررسی میکند. اگر بعد از مصرف قطره، صورت کودک ورم کرد یا به‌سختی نفس کشید، مصرف را قطع کنید و او را فورا به اورژانس ببرید.
دکترتو مراقب سلامت شماست!
پرسش‌های متداول درباره قطره آهن فروفورت
قطره آهن فروفورت خارجی نیست و ساخت داروسازی دکتر عبیدی در ایران است. نام لاتین روی جعبه و پوشش لیپوزومی باعث شده بعضی آن را خارجی بدانند. نسخه اصلی فروفورت را از داروخانه تهیه کنید.
۰ دیدگاه ثبت شده برای: روش مصرف و کاربرد قطره فروفورت چیست؟