کیست مقعد و هر آنچه باید در مورد آن بدانید

دکتر محمد جعفر مشفع(پزشک ارزیاب)
27 دقیقه مطالعه
کیست مقعد چه علائمی دارد؟
محتوا بازبینی شده توسط پزشکان دکترتو

محتوای این مقاله صرفا برای افزایش آگاهی شماست. قبل از هرگونه اقدام، جهت درمان از پزشکان دکترتو مشاوره بگیرید.

فهرست مطالب
خلاصه مقاله را در این پادکست گوش کنید
1:41
دانلود صوت

کیست مقعد نام یک بیماری مشخص نیست و افراد ممکن است برجستگی‌ها و توده‌های مختلف اطراف مقعد را با این نام توصیف کنند. بعضی از این توده‌ها بدون درد هستند، در حالی که عفونت و تشکیل آبسه می‌تواند باعث درد شدید، تورم، قرمزی، ترشح چرکی و گاهی تب شود. کیست مویی نیز معمولا داخل کانال مقعد تشکیل نمی‌شود و محل شایع آن شکاف بین باسن و بالاتر از مقعد است. تشخیص دقیق علت کیست و نوع آن اهمیت زیادی دارد؛ زیرا درمان آبسه، فیستول، هموروئید و کیست مویی یکسان نیست. در این مطلب از دکترتو علائم، انواع، علت‌ها، روش‌های تشخیص و درمان و عوارض توده‌ها و کیست‌های ناحیه مقعد را بررسی می‌کنیم. اگر به یبوست و مشکلات گوارشی مزمن مبتلا هستید بهتر است با یک متخصص گوارش یا داخلی شهر خود مثل دکتر گوارش و کبد تهران، دکتر داخلی تهران یا دکتر آبسه مقعدی تهران در این باره مشورت کنید.

کیست مقعد چیست؟

کیست مقعد به کیسه یا توده‌ای گفته می‌شود که در ناحیه مقعد شکل می‌گیرد و حاوی مایع یا مواد نیمه‌جامدی است. این کیست‌ها می‌توانند علائم خاصی نداشته باشند، اما در برخی موارد ممکن است باعث درد و ناراحتی شوند. ابتدا باید مشخص شود این برجستگی واقعا کیست است یا مشکل دیگری مانند آبسه مقعدی، فیستول، هموروئید یا یک ضایعه پوستی. آبسه مقعدی تجمع چرک ناشی از عفونت است و معمولا با درد و تورم همراه می‌شود، در حالی که بعضی کیست‌های پوستی ممکن است تا زمانی که ملتهب نشده‌اند درد نداشته باشند.

کیست مویی مقعد یا بیماری پیلونیدال نیز با اصطلاح کیست مقعدی اشتباه گرفته می‌شود. این بیماری معمولا در خط وسط شکاف باسن، نزدیک استخوان دنبالچه و بالاتر از مقعد ایجاد می‌شود. رشد و ورود مو و مواد زائد به پوست و واکنش التهابی بدن می‌تواند در تشکیل آن نقش داشته باشد. بنابراین محل دقیق برجستگی اولین نکته برای تشخیص است.

علائم کیست مقعد چیست؟

کیست‌های ناحیه مقعد با بروز علائم مختلفی ظاهر می‌شوند که به محض تجربه هر کدام از آنها باید سریعا به پزشک مراجعه کنید. فراموش نکنید که این مسئله می‌تواند در افراد مختلف به شکل‌ها و با علائم متفاوت‌تری از دیگری بروز پیدا کند.

علائم به نوع و محل ضایعه و وجود یا نبود عفونت بستگی دارند. یک برجستگی کوچک ممکن است مدت‌ها بدون درد باقی بماند، اما اگر عفونی شود می‌تواند طی مدت کوتاهی متورم و بسیار دردناک شود. آبسه‌های سطحی معمولا علائم واضح‌تری روی پوست دارند، در حالی که آبسه‌های عمیق ممکن است بدون برجستگی مشخص خارجی ایجاد شوند. علائم احتمالی کیست مقعد شامل موارد زیر هستند:

  • درد و ناراحتی: یکی از علائم اولیه کیست مقعد، احساس درد و ناراحتی در ناحیه مقعد است. این درد ممکن است در زمان نشستن، حرکت یا هنگام دفع مدفوع تشدید شود. به‌خصوص در صورت عفونت، درد می‌تواند شدیدتر شده و با التهاب همراه باشد
  • تورم و التهاب: ممکن است احساس کنید که ناحیه دچار تورم شده و لمس آن دردناک باشد. در برخی موارد، کیست‌ها می‌توانند عفونی شوند که در این صورت ممکن است پوست ناحیه قرمز و گرم شود
  • ترشحات غیرطبیعی: این ترشحات می‌توانند مایع چرکی یا خونی باشند و به‌دلیل عفونت یا التهاب در کیست ایجاد شوند. این ترشحات می‌توانند باعث ایجاد بوی نامطبوع نیز شوند و در صورت عدم درمان مناسب، ممکن است عفونت به بافت‌های اطراف گسترش یابد
  • خارش و سوزش: احساس سوزش یا خارش مقعد نیز می‌تواند ناراحتی ایجاد کند

اگر این علائم را دارید بهتر است با بهترین دکتر گوارش و کبد ایران یا بهترین دکتر داخلی ایران مشورت کنید.

۱. علائم کیست مقعد در کودکان

درد یکی از شایع‌ترین علائمی است که کودک ممکن است هنگام نشستن، ایستادن یا اجابت مزاج احساس کند. به دلیل درد و ناراحتی، کودک ممکن است بی‌قرار باشد و زیاد گریه کند. والدین ممکن است هنگام تعویض پوشک متوجه قرمزی، تورم یا یک برجستگی کوچک نزدیک مقعد شوند. در برخی کودکان، علائم ممکن است کمی متفاوت باشد و شامل این موارد شود:

  • بی‌قراری و کلافگی: کودک ممکن است به دلیل درد و ناراحتی ناشی از کیست، بی‌قرار باشد و از نشستن بر روی سطوح سخت خودداری کند
  • شکایت از درد: کودکان ممکن است نتوانند به وضوح درد خود را توصیف کنند، اما شکایت از درد در ناحیه مقعد و اطراف آن رایج است
  • مشکلات در دفع: ممکن است کودک به دلیل درد از دفع مدفوع خودداری کند، که می‌تواند منجر به یبوست شود

اگر از یک سوراخ کنار مقعد به‌طور مکرر ترشح خارج شود، احتمال وجود مسیر فیستول نیز مطرح می‌شود. تب، بی‌حالی، درد شدید یا گسترش قرمزی نیازمند ارزیابی پزشکی است. برای ارزیابی فوری پزشک می‌توانید با استفاده از اپلیکیشن دکترتو از متخصصان شهر خود نوبت بگیرید.

متن انگلیسی:
Cysts near the anus, such as pilonidal cysts, are round and closed sacs of tissue typically filled with air, fluid, pus, or other materials such as visible hair or debris. They are often located near the crease of the buttocks, and appear as smooth, dome-shaped lumps under the skin.
ترجمه متن:
کیست‌های نزدیک مقعد، مانند کیست‌های پیلونیدال، کیسه‌های بافتی گرد و بسته‌ای هستند که معمولاً پر از هوا، مایع، چرک یا مواد دیگری مانند مو یا بقایای قابل مشاهده هستند. آن‌ها اغلب در نزدیکی چین باسن قرار دارند و به صورت توده‌های صاف و گنبدی شکل در زیر پوست ظاهر می‌شوند.

به نقل از سایت aeliussurgery

۲. علائم کیست مقعدی در زنان

نشانه های کیست یا توده اطراف مقعد در زنان تفاوت اساسی با مردان ندارد و به نوع ضایعه وابسته است. درد، تورم، قرمزی و ترشح از علائم مهم ضایعات عفونی هستند. با این حال، در زنان باید محل دقیق توده مشخص شود؛ زیرا برخی توده‌های نزدیک واژن یا پرینه ممکن است منشأ دیگری داشته باشند و ربطی به مقعد نداشته باشند. کیست مقعدی در زنان ممکن است با علائم زیر همراه باشد:

  • توده یا برجستگی اطراف مقعد
  • درد هنگام نشستن یا دفع
  • قرمزی و التهاب
  • خروج چرک یا خون
  • ترشح بدبو
  • تب در صورت عفونت شدید
  • تکرار تورم و تخلیه در یک نقطه

علائم کیست مقعد در بارداری

بارداری مانع ایجاد بیماری پیلونیدال، آبسه یا سایر توده‌های ناحیه مقعد نمی‌شود. از طرف دیگر، هموروئید نیز در بارداری شایع است و ممکن است یک برجستگی دردناک اطراف مقعد با کیست اشتباه گرفته شود. در دوران بارداری، تغییرات هورمونی و فیزیکی می‌تواند احتمال خطر ابتلا به کیست مقعد را افزایش دهد. علائم کیست مقعد در دوران بارداری عبارتند از:

  • افزایش فشار در ناحیه مقعد: به ویژه در مراحل پایانی بارداری که جنین به ناحیه لگن فشار می‌آورد
  • درد در ناحیه پایین کمر: این درد ممکن است به ناحیه مقعد انتشار یابد
  • خارش و سوزش: به دلیل تغییرات در پوست و غدد، خارش و سوزش در ناحیه مقعد شایع‌تر می‌شود

۳. علائم کیست مویی مقعدی چیست؟

کیست مویی معمولا در شکاف بین باسن و بالاتر از مقعد ایجاد می‌شود. ممکن است در ابتدا فقط یک یا چند سوراخ کوچک روی پوست دیده شوند و فرد علامت خاصی نداشته باشد. اگر عفونت و آبسه ایجاد شود، درد می‌تواند ناگهان افزایش پیدا کند و نشستن را دشوار کند. علائم مهم کیست مقعد مویی عبارت‌اند از:

  • سوراخ یا فرورفتگی کوچک در شکاف باسن
  • توده یا تورم بالاتر از مقعد
  • درد به‌خصوص هنگام نشستن
  • قرمزی و حساسیت
  • خروج چرک و خون
  • ترشح بدبو
  • تشکیل آبسه
  • عود ترشح یا التهاب
محل یا وضعیتویژگی‌ها و علائمعوارض راه درمان
کیست مویی در ناحیه نزدیک مقعدسوراخ پوستی، درد، تورم یا ترشح در شکاف باسنعفونت، آبسه و عودمراقبت از ناحیه در موارد بدون آبسه؛ آبسه نیازمند تخلیه است
کیست مویی کنار مقعداگر واقعا کنار دهانه مقعد باشد، تشخیص پیلونیدال باید با احتیاط انجام شوداشتباه با آبسه یا فیستول اطراف مقعدمعاینه برای مشخص شدن تشخیص و درمان متناسب با علت
کیست مویی نزدیک مقعدضایعه در قسمت پایین شکاف باسن؛ ممکن است درد و ترشح داشته باشدآبسه، سینوس مزمن و عودبراساس وجود آبسه یا بیماری مزمن، تخلیه یا درمان جراحی انتخاب می‌شود
کیست مویی بالای مقعدمحل کلاسیک‌تر بیماری پیلونیدال در شکاف باسن و نزدیک دنبالچهعفونت، آبسه، ترشح مزمن و عوددر آبسه تخلیه؛ در بیماری مزمن یا عودکننده روش جراحی متناسب انتخاب می‌شود
علائم کیست مویی مقعد در قسمت‌های مختلف مقعد

۴. کیست مقعدی بدون درد چه علائمی دارد؟

درد نداشتن به معنای نداشتن کیست نیست. بعضی کیست‌ها یا سینوس‌های پیلونیدال تا زمانی که عفونی نشده‌اند ممکن است فقط به شکل یک سوراخ، فرورفتگی یا برجستگی کوچک دیده شوند. برخی توده‌های پوستی نیز بدون درد هستند. در مقابل، آبسه‌های عمیق گاهی درد خارجی واضح یا تورم قابل مشاهده ندارند. نشانه‌های احتمالی ضایعه بدون درد شامل موارد زیر هستند:

  • برجستگی کوچک
  • فرورفتگی یا سوراخ روی پوست
  • ترشح گهگاهی
  • لکه خون یا چرک روی لباس
  • توده نرم یا سفت بدون حساسیت
  • عود تورم در یک محل

علت کیست مقعد چیست؟

علت کیست به ماهیت توده بستگی دارد. آبسه مقعدی معمولا در اثر عفونت مقعد ایجاد می‌شود و بسیاری از موارد از غدد کوچک ناحیه مقعد شروع می‌شوند. انسداد و عفونت می‌تواند باعث تجمع چرک در بافت‌های اطراف مقعد و راست‌روده شود. برخی بیماری‌های زمینه‌ای نیز احتمال آبسه‌های پیچیده یا مکرر را افزایش می‌دهند. شرایط زیر ممکن است دلیل ایجاد کیست مقعد باشند.

  • عفونت: عفونت‌های باکتریایی یا قارچی می‌توانند باعث بروز کیست شوند. این عفونت‌ها می‌توانند به دلیل آسیب یا تحریک ناحیه مقعد به وجود آیند
  • التهاب: التهاب مزمن ناحیه مقعد، به ویژه در افرادی که به طور مکرر دچار یبوست یا اسهال می‌شوند، می‌تواند به ایجاد کیست منجر شود
  • عوامل ژنتیکی: برخی از افراد ممکن است به طور ژنتیکی مستعد ابتلا به کیست های مقعدی باشند
  • نشستن طولانی مدت: نشستن‌های طولانی‌مدت به ویژه بر روی سطوح سخت می‌تواند فشار زیادی به ناحیه مقعد وارد کرده و باعث تحریک و التهاب شود
  • بیماری‌های پوستی: بیماری‌هایی مانند پسوریازیس یا اگزما می‌توانند پوست ناحیه مقعد را ضعیف کنند و خطر ابتلا به کیست را افزایش دهند

علت کیست مویی مقعدی چیست؟

علت دقیق بیماری پیلونیدال در تمام افراد مشخص نیست، اما ورود مو به پوست شکاف باسن نقش مهمی در ایجاد آن دارد. اصطکاک و حرکت پوست می‌تواند مو را به داخل پوست هدایت کند و بدن به آن مانند یک جسم خارجی واکنش نشان دهد. در ادامه التهاب، سوراخ‌های پوستی و مسیر سینوسی ایجاد می‌شوند و عفونت می‌تواند باعث آبسه شود. عوامل مرتبط با افزایش احتمال کیست مویی مقعد شامل موارد زیر است:

  • وجود مو در شکاف باسن
  • اصطکاک پوست
  • نشستن طولانی
  • شکاف عمیق بین باسن
  • اضافه وزن در برخی افراد
  • تعریق و رطوبت ناحیه
  • سابقه قبلی بیماری پیلونیدال

برای تشخیص کیست مقعد چه کنیم؟

تشخیص کیست مقعد معمولا و در مراحل اولیه از طریق بررسی علائم بالینی و معاینه فیزیکی انجام می‌شود. بیماران ممکن است با بروز نشانه‌هایی مثل درد، التهاب و یا خروج ترشحات از ناحیه مقعد به پزشک مراجعه کنند و پزشک هم با استفاده از معاینه و البته بررسی سوابق پزشکی بیمار، به دنبال شواهدی از وجود کیست خواهد بود. این معاینه ممکن است شامل بررسی و معاینه ناحیه مقعد و همچنین معاینه دیجیتال مقعد شود تا اطلاعات بیشتری درباره وضعیت داخلی آن به دست آید.

در برخی موارد، پزشکان ممکن است از تکنیک‌های تصویربرداری مانند سونوگرافی یا MRI هم برای بررسی دقیق‌تر استفاده کنند. این روش‌ها به تشخیص اندازه و محل کیست کمک می‌کنند و می‌توانند وجود کیست‌های پنهان یا عوارض مرتبط با آن را شناسایی کنند. تصویربرداری به ویژه در مواردی که کیست‌های بزرگ یا چندگانه وجود دارند، مفید است و می‌تواند به تعیین بهترین روش درمان کمک کند.

علاوه بر این، در موارد خاصی ممکن است بیوپسی نیاز باشد تا نوع بافت کیست مشخص گردد. این روش معمولا زمانی انجام می‌شود که پزشک به وجود توده‌های غیرطبیعی شک داشته باشد. بیوپسی می‌تواند اطلاعات مهمی درباره ماهیت کیست ارائه دهد و به تشخیص افتراقی از دیگر شرایط بالینی مشابه کمک کند. در نهایت، تشخیص صحیح و جامع کیست مقعد نه تنها به درمان مناسب کمک می‌کند، بلکه می‌تواند از بروز عوارض جدی‌تری نیز جلوگیری کند.

انواع کیست مقعد چیست؟

تشخیص دقیق نوع کیست مقعد توسط پزشک و با انجام معاینه فیزیکی انجام می‌شود و ممکن است آزمایش‌های دیگر انجام شود. محل توده می‌تواند به تشخیص کمک کند؛ توده داخل کانال مقعد با برجستگی پوست اطراف مقعد یا ضایعه بالای شکاف باسن یکسان نیست. به همین دلیل بهتر است به جای تشخیص براساس محل به‌تنهایی، ماهیت توده مشخص شود. کیست های مقعدی را می‌توان در دسته‌بندی‌ها و انواع متفاوتی تقسیم‌بندی کرد:

  • توده یا کیست داخل مقعد
  • توده کنار مقعد
  • توده اطراف مقعد
  • ضایعه بالاتر از مقعد
  • کیست یا سینوس مویی در شکاف باسن

۱. کیست در مقعد

کیست داخل مقعد معمولا به دلیل انسداد غدد مقعدی یا رشد غیرطبیعی بافت‌ها ایجاد می‌شود و می‌تواند به صورت توده‌ای نرم و متحرک در ناحیه مقعد قابل لمس باشد. این کیست‌ها ممکن است بدون علامت باشند، اما در برخی موارد می‌توانند علائمی مانند درد، التهاب، ترشحات چرکی یا خونریزی را ایجاد کنند.

کیست‌های داخل مقعد می‌توانند عفونی شوند و در این صورت نیاز به درمان فوری دارند. تشخیص و درمان مناسب این کیست‌ها معمولا با مراجعه به پزشک متخصص انجام می‌شود و بسته به نوع کیست ممکن است شامل تخلیه، درمان دارویی یا در موارد شدیدتر، جراحی باشد.

کیست مقعد انواع مختلف دارد.
کیست مقعد بر اساس دلیل شکل‌گیری‌شان به انواع مختلفی تقسیم می‌شوند.

۲. کیست کنار مقعد

برجستگی کنار مقعد ممکن است ناشی از آبسه اطراف مقعد، کیست پوستی، هموروئید خارجی یا سایر ضایعات باشد. آبسه سطحی معمولا با درد، تورم، قرمزی و حساسیت مشخص می‌شود و در صورت تجمع چرک ممکن است حالت نرم یا نوسان‌دار پیدا کند. نشانه‌هایی که بیشتر به عفونت اشاره می‌کنند شامل موارد زیر هستند:

  • افزایش سریع درد
  • قرمزی و افزایش سریع درد
  • قرمزی و تورم
  • گرمی پوست
  • حساسیت شدید
  • خروج چرک
  • تب یا بدحالی

۳. کیست بالای مقعد

توده‌ای که در خط وسط شکاف باسن و بالاتر از مقعد ایجاد می‌شود بیشتر با بیماری پیلونیدال یا کیست مویی مطابقت دارد. این بیماری ممکن است در ابتدا فقط به شکل سوراخ‌های کوچک پوستی باشد، اما ورود مو و ایجاد التهاب می‌تواند به عفونت، آبسه و ترشح منجر شود. تفاوت محل این ضایعه با آبسه اطراف مقعد مهم است.

کیست مویی کلاسیک معمولا نزدیک دنبالچه و در شکاف باسن قرار دارد، در حالی که آبسه اطراف مقعد نزدیک‌تر به دهانه مقعد ایجاد می‌شود. درد هنگام نشستن، تورم، قرمزی و ترشح چرکی از نشانه‌های عفونت کیست مویی هستند.

۴. کیست مویی مقعدی چیست؟

کیست های مویی در مقعد معمولا به دلیل وجود موهای زیرپوستی و التهاب ناشی از آن‌ها تشکیل می‌شوند. این کیست‌ها می‌توانند در اثر نشستن طولانی‌مدت یا فشار بر ناحیه به وجود آیند و اغلب با درد، تورم و در برخی موارد عفونت یا ترشح چرکی همراه هستند. درمان این کیست‌ها معمولاً شامل تخلیه یا جراحی برای برداشتن آن‌هاست.

البته کیست مقعدی در برخی موارد می‌تواند با ایجاد عفونت و آبسه مزمن در ناحیه اطراف مقعد، علت بوجود آمدن فیستول مقعدی هم باشد (بعد از موارد شایعی مانند آبسه ناشی از عفونت غدد مقعد). کیست‌های مقعدی به انواع دیگری هم تقسیم می‌شوند که در جدول زیر آن‌ها را مشاهده می‌کنید.

نوع کیست مقعدتوضیح کوتاهعلائم شایع
کیست پیلوئیدمعمولاً در شکاف بین باسن و بالای مقعد ایجاد می‌شود و ممکن است عفونی شود.درد، تورم، قرمزی، ترشح چرکی
کیست‌های ناشی از بیماری‌های مقعدیممکن است در ارتباط با التهاب یا عفونت‌های ناحیه مقعد ایجاد شوند.درد، تورم، ترشح، گاهی خونریزی
کیست‌های اپیدرمیکیست‌های حاوی کراتین که ممکن است در اطراف مقعد ایجاد شوند.توده بدون درد، تورم؛ در صورت عفونت درد و قرمزی
کیست‌های هیدرآدنومضایعاتی مرتبط با غدد عرق که ممکن است در ناحیه اطراف مقعد ایجاد شوند.توده، درد، تورم، ترشح
کیست‌های کلوئیدضایعات برجسته ناشی از رشد بیش‌ازحد بافت اسکار پس از آسیب یا زخم.توده سفت، برجسته و گاهی خارش یا درد
کیست‌های فیتولیضایعات کیستی مرتبط با التهاب یا عفونت در ناحیه مقعد و اطراف آن.درد، تورم و ترشح
سایر انواع کیست مقعد را در این جدول مشاهده می‌|کنید

راه های درمان کیست مقعدی چیست؟

درمان کیست مقعد به نوع و شدت کیست و علائم مرتبط با آن بستگی دارد. اگر کیست بدون علامت باشد، پزشک ممکن است تنها مراقبت‌های ساده از آن را پیشنهاد کند. در این حالت، بیمار ممکن است به طور دوره‌ای تحت معاینه قرار بگیرد تا هرگونه تغییر در اندازه یا وضعیت کیست به خوبی تحت نظر و مورد بررسی قرار گیرد. این روش می‌تواند در مواردی که کیست کوچک و بدون عارضه است، مناسب باشد.

اما اگر کیست موجب درد، التهاب یا عفونت شده باشد، معمولا پزشک به سراغ تخلیه کیست می‌رود. این روش می‌تواند به صورت سرپایی و با استفاده از بی‌حسی موضعی انجام شود. پزشک با استفاده از ابزارهای خاصی، محتویات کیست را تخلیه و فضای داخلی آن را تمیز می‌کند تا از عفونت جلوگیری شود. روش‌های درمان کیست مقعد می‌توانند شامل موارد زیر باشند:

  • برش و تخلیه آبسه
  • مراقبت از زخم
  • کنترل درد
  • آنتی‌بیوتیک در شرایط مشخص
  • درمان بیماری زمینه‌ای
  • جراحی برای بیماری پیلونیدال مزمن یا عودکننده
  • روش‌های جراحی باز یا بسته براساس شرایط بیمار
  • مدیریت موهای ناحیه در برخی بیماران مبتلا به بیماری پیلونیدال

۱. درمان دارویی کیست مقعد

با وجود روند درمانی که اشاره کردیم، داروها هم در درمان این کیست موثر هستند. درمان دارویی کیست مقعد بستگی به نوع و شدت کیست و علائم مربوطه دارد. در صورت عفونت کیست ممکن است پزشک آنتی‌بیوتیک را تجویز کند. این داروها به کنترل عفونت و کاهش علائم التهابی کمک می‌کنند. معمولا پزشکان آموکسی‌سیلین یا سفالوسپورین‌ها را تجویز می‌کنند. فراموش نکنید که در مواردی که کیست بدون عفونت است، ممکن است نیازی به درمان دارویی نباشد و تنها نظارت بر وضعیت کیست کافی باشد.

در صورت دردناک بودن کیست، پزشک می‌تواند داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی (NSAIDs) مانند ایبوپروفن یا ناپروکسن را برای تسکین درد و کاهش التهاب تجویز کند. این داروها به کاهش ناراحتی بیمار کمک می‌کنند و معمولا به‌راحتی قابل دسترس هستند. در مواقعی که درد شدید است، ممکن است داروهای مسکن قوی‌تری مانند کدئین نیز تجویز شود، اما این موارد باید تحت نظر پزشک صورت گیرد.

علاوه بر داروهای خوراکی، درمان‌های موضعی نیز می‌توانند در درمان کیست مقعدی موثر باشند. استفاده از پمادهای آنتی‌بیوتیکی یا کرم‌های ضد التهاب باعث کاهش علائم موضعی و جلوگیری از عفونت می‌شوند. همچنین، حمام‌های گرم و تغییر در رژیم غذایی برای افزایش مصرف فیبر و تسهیل حرکات روده هم می‌تواند به بهبود وضعیت کلی بیمار کمک کند. در نهایت، پیگیری و ارزیابی منظم با پزشک برای نظارت بر وضعیت کیست و ارزیابی اثربخشی درمان‌های انجام شده بسیار مهم است.

درمان کیست مقعد چگونه است؟
درمان کیست مقعد به نوع و شدت کیست و علائم مرتبط با آن بستگی دارد.

۲. درمان کیست مقعد در طب سنتی

برای درمان قطعی آبسه مقعدی یا کیست مویی عفونی، روش سنتی یا گیاهی اثبات‌شده‌ای که بتواند جای تخلیه یا درمان جراحی لازم را بگیرد وجود ندارد. استفاده از ترکیبات ناشناخته روی پوست ملتهب یا داخل یک زخم باز ممکن است باعث تحریک، حساسیت یا تاخیر در شروع درمان مناسب شود. اگر هدف کاهش موقت ناراحتی باشد، روش‌های کم‌خطر مراقبتی را می‌توان از درمان بیماری جدا کرد. اما در صورت شدید بودن علائم، درمان خانگی یا سنتی نباید مراجعه را به تاخیر بیندازد.

استفاده از گیاهان دارویی

شواهد کافی برای اینکه یک گیاه دارویی بتواند کیست مویی، آبسه مقعدی یا فیستول را از بین ببرد وجود ندارد. استفاده از گیاهان دارویی یکی از روش‌های رایج در طب سنتی است. برخی از گیاهان موثر در درمان کیست مقعد شامل موارد زیر هستند:

  • آلوئه‌ورا: این گیاه به دلیل خواص ضد التهابی و آرامبخش، می‌تواند به تسکین علائم کمک کند. استفاده از ژل آلوئه‌ورا به صورت موضعی می‌تواند درد و التهاب را کاهش دهد
  • بابونه: دارای خواص ضد التهابی و آرامبخش است. دم‌نوش بابونه می‌تواند به تسکین درد و آرامش ناحیه مقعد کمک کند
  • زردچوبه: این ادویه خاصیت ضد التهابی و آنتی‌اکسیدانی دارد. مصرف زردچوبه در غذا یا به صورت پودر به همراه آب گرم می‌تواند به بهبود وضعیت کمک کند

روش های موضعی درمان کیست مقعد

استفاده از کمپرس‌های گرم و سرد می‌تواند به کاهش التهاب و تسکین درد کمک کند. کمپرس گرم می‌تواند به بهبود جریان خون و کاهش ناراحتی در ناحیه مقعد کمک کند. همچنین، روش‌هایی مانند نشستن در وان آب گرم می‌تواند به تسکین علائم کمک کند. از فشار دادن، سوراخ کردن یا تلاش برای تخلیه توده با سوزن باید خودداری کرد. این اقدامات می‌توانند باعث آسیب بافت، خونریزی و گسترش عفونت شوند.

متن انگلیسی:
Your healthcare provider can drain an abscess at their office using a numbing agent and a small scalpel or needle. Your healthcare provider makes an incision in the abscess to allow the pus and fluid to drain out. In the case of a large or deep abscess, general anesthesia may be needed, and the procedure takes place at a hospital
ترجمه متن:
پزشک شما می‌تواند کیست را در مطب با استفاده از بی‌حس‌کننده و یک اسکالپل یا سوزن کوچک تخلیه کند. پزشک برشی در کیست ایجاد می‌کند تا چرک و مایع خارج شوند. در مورد کیست بزرگ یا عمیق، ممکن است نیاز به بیهوشی عمومی باشد و این عمل در بیمارستان انجام می‌شود.

به نقل از سایت my.clevelandclinic

۳. درمان خانگی کیست مقعدی

کیست مقعد یک عفونت دردناک است که نیاز به درمان پزشکی دارد. اگرچه درمان‌های خانگی می‌توانند به تسکین علائم کمک کنند، اما نمی‌توانند جایگزین درمان اصلی شوند. خوددرمانی بدون نظر پزشک می‌تواند عوارض جدی به همراه داشته باشد. مصرف مواد غذایی با فیبر بالا می‌تواند به تسهیل حرکات روده و جلوگیری از یبوست کمک کند. یبوست می‌تواند فشار بیشتری به ناحیه مقعد وارد کند و به بروز کیست‌ها کمک کند. مواد غذایی مفید شامل میوه‌ها، سبزیجات، غلات کامل و مغزها هستند. همچنین، نوشیدن آب کافی در طول روز نیز اهمیت زیادی دارد.

برای درمان خانگی کیست مویی مقعدی، تکنیک‌هایی مانند ماساژ ناحیه مقعد و تکنیک‌های آرامش‌بخش می‌توانند به بهبود گردش خون و کاهش تنش عضلانی در این ناحیه کمک کنند. همچنین، مدیتیشن و تمرینات تنفسی برای کاهش استرس و اضطراب مفید هستند و می‌توانند به بهبود کلی وضعیت بیمار کمک کنند. روش‌های کمک‌کننده درمان خانگی کیست مقعدی عبارتند از:

  • تمیز نگه داشتن شکاف باسن
  • خشک نگه داشتن ناحیه
  • کاهش فشار و نشستن طولانی در صورت تشدید درد
  • استفاده از کمپرس گرم برای کاهش موقت ناراحتی
  • رعایت دستور مراقبت از زخم پس از تخلیه
  • مدیریت موهای ناحیه در صورت توصیه پزشک

۴. درمان کیست مویی مقعدی

برای درمان بیماری پیلونیدال باید توجه کرد که در مقعد آبسه دیده می‌شود؟ وضعیت مزمن یا عودکننده است؟ اگر آبسه حاد تشکیل شده باشد، برش و تخلیه معمولا درمان اولیه است. پس از کنترل عفونت، در افرادی که سینوس مزمن، ترشح مکرر یا عود دارند ممکن است درمان جراحی قطعی‌تر بررسی شود. روش‌های درمانی براساس شرایط می‌توانند شامل موارد زیر باشند:

  • تخلیه آبسه
  • مراقبت و پانسمان زخم
  • برداشتن مسیرهای بیماری در موارد انتخاب‌شده
  • باز گذاشتن زخم برای ترمیم تدریجی
  • بستن زخم در روش‌های انتخاب‌شده
  • روش‌های فلپ در بیماری‌های پیچیده
  • مدیریت موهای ناحیه به‌عنوان اقدام کمکی در برخی افراد

چه مدت طول می‌کشد تا کیست مقعد درمان شود؟

مدت درمان کیست مقعد به نوع بیماری و روش درمان بستگی دارد. آبسه‌ای که به‌درستی تخلیه شده ممکن است طی روزهای بعد درد بسیار کمتری داشته باشد، اما بهبود کامل زخم به زمان بیشتری نیاز دارد. اگر پس از آبسه فیستول ایجاد شود، ممکن است درمان جداگانه و طولانی‌تری لازم باشد.

در کیست مویی نیز مدت ترمیم به نوع جراحی وابسته است. زخم‌هایی که باز گذاشته می‌شوند معمولا مدت بیشتری برای ترمیم نیاز دارند، در حالی که بستن زخم می‌تواند دوره ترمیم اولیه را کوتاه‌تر کند اما در بعضی روش‌ها با تفاوت در احتمال عود یا مشکلات زخم همراه است. بنابراین نمی‌توان یک مدت زمان ثابت برای درمان همه بیماران تعیین کرد.

کیست مقعد چه علائمی دارد؟
کیست مقعد در واقع به یک کیسه یا توده‌ای گفته می‌شود که در ناحیه مقعد شکل می‌گیرد و حاوی مایع یا مواد نیمه‌جامدی است.

عوارض کیست مقعدی چیست؟

کیست مقعد اگر به موقع و به درستی درمان نشود، می‌تواند عوارض جدی و ناخوشایندی را به دنبال داشته باشد. این عوارض نه تنها بر کیفیت زندگی فرد تاثیر می‌گذارند، بلکه ممکن است به مشکلات جدی‌تر سلامتی منجر شوند. در صورت عدم درمان، کیست مقعد ممکن است عوارض زیر را به دنبال داشته باشد:

  • تشکیل آبسه
  • درد شدید
  • گسترش عفونت
  • ایجاد فیستول مقعدی پس از بعضی آبسه‌ها
  • ترشح مزمن
  • ایجاد مسیرهای سینوسی
  • عود کیست مویی
  • تاخیر در ترمیم زخم
  • محدودیت در نشستن و فعالیت روزانه

اگر کیست مقعد بترکد چه کنیم؟

ترکیدن خودبه‌خودی یک توده چرکی ممکن است فشار و درد را کاهش دهد، اما به معنی درمان کامل نیست. ممکن است بخشی از چرک همچنان در حفره باقی مانده باشد یا مسیر فیستول وجود داشته باشد. بنابراین اگر آبسه اطراف مقعد خودبه‌خود باز شد، بهتر است ناحیه معاینه شود. تا زمان ارزیابی می‌توان ناحیه را تمیز نگه داشت و برای جذب ترشح از گاز تمیز استفاده کرد. اقدامات مهم عبارت‌اند از:

  • دست‌ها را قبل و بعد از تماس با ناحیه بشویید
  • ترشح را با گاز تمیز جذب کنید
  • زخم را فشار ندهید
  • وسیله‌ای داخل سوراخ وارد نکنید
  • از مواد سوزاننده یا گیاهی داخل زخم استفاده نکنید
  • در صورت تب یا افزایش درد سریع‌تر مراجعه کنید

راه های پیشگیری از کیست مقعدی چیست؟

کیست مقعد اگرچه می‌تواند آزاردهنده باشد، اما با رعایت برخی نکات می‌توان از بروز آن تا حد زیادی پیشگیری کرد. در بیماری پیلونیدال، کاهش تجمع مو و مواد زائد در شکاف باسن و رعایت بهداشت ممکن است به کاهش عوامل زمینه‌ساز یا عود کمک کند. برای جلوگیری از تشکیل کیست مقعد می‌توانید از روش‌های زیر استفاده کنید:

  • رعایت بهداشت شخصی
  • مصرف غذاهای حاوی فیبر، میوه‌ها و سبزیجات
  • خشک نگه داشتن ناحیه
  • اجتناب از نشستن طولانی در صورت امکان
  • مدیریت وزن در افراد دارای اضافه وزن
  • مراقبت مناسب از زخم پس از جراحی
  • پیگیری بیماری پیلونیدال عودکننده
  • مدیریت موهای ناحیه در صورت توصیه متخصص
  • مراجعه در صورت شروع مجدد درد، تورم یا ترشح
  • فعالیت بدنی منظم

نتیجه گیری

کیست مقعد اصطلاحی عمومی است و هر برجستگی اطراف یا داخل مقعد کیست نیست. آبسه، فیستول، هموروئید و ضایعات پوستی می‌توانند ظاهر یا علائم مشابه ایجاد کنند. کیست مویی مقعد نیز معمولا در شکاف باسن و بالاتر از مقعد تشکیل می‌شود و با آبسه‌ای که از غدد ناحیه مقعد منشأ می‌گیرد تفاوت دارد. وجود درد شدید، تورم، قرمزی، چرک یا تب احتمال عفونت و آبسه را مطرح می‌کند. در چنین شرایطی درمان خانگی، گیاه دارویی یا آنتی‌بیوتیک خودسرانه جای تخلیه مناسب را نمی‌گیرد. برای انتخاب درمان کیست مقعد ابتدا باید محل و نوع واقعی توده مشخص شود؛ به‌خصوص اگر توده مکررا متورم می‌شود، ترشح دارد یا پس از تخلیه دوباره برمی‌گردد.

دکترتو مراقب سلامتی شماست!

پرسش‌های متداول

کیست مقعدی درمان دارد؟

بله، بیشتر مشکلاتی که با عنوان کیست مقعدی شناخته می‌شوند قابل درمان یا کنترل هستند، اما روش درمان به تشخیص بستگی دارد. آبسه معمولا نیاز به تخلیه دارد و بیماری پیلونیدال مزمن ممکن است به جراحی نیاز پیدا کند. اگر توده در واقع هموروئید یا فیستول باشد، روش درمان کاملا متفاوت خواهد بود. بنابراین اولین مرحله مشخص کردن ماهیت توده است.

آیا کیست مقعد خطرناک است؟

بیشتر کیست‌ها و توده‌های خوش‌خیم این ناحیه خطر جانی ندارند، اما آبسه درمان‌نشده می‌تواند باعث گسترش عفونت شود. تب، لرز، درد شدید، گسترش قرمزی یا ضعف عمومی از علائمی هستند که نیاز به بررسی سریع‌تر دارند. عود مکرر آبسه نیز ممکن است با فیستول ارتباط داشته باشد. هر توده ماندگار یا غیرمعمول هم باید تشخیص داده شود.

توده مقعدی چیست؟ علائم توده مقعدی چیست؟

توده مقعدی یک اصطلاح عمومی برای هر برجستگی داخل یا اطراف مقعد است و تشخیص مشخصی محسوب نمی‌شود. هموروئید، آبسه، کیست پوستی، فیستول و برخی ضایعات دیگر می‌توانند به شکل توده ظاهر شوند. درد، تورم، خونریزی، ترشح، خارش یا احساس فشار از علائم احتمالی هستند. توده ماندگار، بزرگ‌شونده یا همراه با خونریزی نیازمند معاینه است.

غده مقعدی چیست؟

غدد کوچکی در کانال مقعد وجود دارند که ترشحات خود را به این ناحیه تخلیه می‌کنند. انسداد و عفونت برخی از این غدد می‌تواند زمینه تشکیل آبسه مقعدی را فراهم کند. بنابراین اصطلاح «غده مقعدی» لزوما به معنی وجود یک توده غیرطبیعی نیست. اگر فرد برجستگی قابل لمس دارد، باید مشخص شود توده مربوط به آبسه، هموروئید یا ضایعه دیگری است.

غده چربی مقعدی چیست؟

اصطلاح غده چربی مقعدی معمولا یک تشخیص پزشکی دقیق نیست و ممکن است برای کیست پوستی یا برجستگی‌های مختلف اطراف مقعد استفاده شود. توده‌ای که ظاهرا چربی به نظر می‌رسد می‌تواند ماهیت متفاوتی داشته باشد. درد، قرمزی، ترشح یا رشد توده اطلاعات مهمی برای تشخیص هستند. فشار دادن توده برای خارج کردن محتویات آن توصیه نمی‌شود.

برای درمان غده مقعدی چه کنیم؟

ابتدا باید مشخص شود منظور از غده مقعدی چه نوع توده‌ای است. آبسه، کیست پوستی، هموروئید و سایر توده‌ها درمان یکسانی ندارند. اگر توده دردناک، قرمز، گرم یا دارای ترشح چرکی است، احتمال عفونت بیشتر می‌شود و معاینه اهمیت دارد. از سوراخ کردن، فشار دادن یا استفاده از مواد ناشناخته روی توده باید خودداری کرد.

تفاوت هموروئید و کیست مقعد چیست؟

هموروئید ناشی از بزرگ و متورم شدن بافت‌های عروقی ناحیه مقعد است و کیست یک حفره یا ضایعه کیست‌مانند محسوب می‌شود. هموروئید می‌تواند با خونریزی، خارش، بیرون‌زدگی یا درد همراه باشد، در حالی که کیست یا آبسه عفونی بیشتر با تورم، حساسیت و چرک دیده می‌شود. تشخیص فقط براساس لمس یک برجستگی همیشه ممکن نیست و گاهی معاینه لازم است.

تفاوت فیستول و کیست مقعد چیست؟

فیستول مقعدی یک مسیر غیرطبیعی میان کانال مقعد و پوست اطراف آن است، در حالی که کیست یک حفره بسته یا نیمه‌بسته محسوب می‌شود. فیستول اغلب پس از آبسه مقعدی ایجاد می‌شود و می‌تواند باعث ترشح مکرر چرک یا خون از یک سوراخ کنار مقعد شود. درمان فیستول با درمان کیست مویی یا یک کیست پوستی متفاوت است و به مسیر آن بستگی دارد.

شکل توده مقعدی چگونه است؟

توده مقعدی شکل مشخصیندارد. ممکن است به‌صورت برجستگی نرم، توده سفت، تورم قرمز و دردناک یا یک زائده کوچک پوستی دیده شود. آبسه معمولا دردناک و ملتهب است، اما بعضی توده‌های دیگر ممکن است درد نداشته باشند. ظاهر به‌تنهایی برای تشخیص کافی نیست و توده جدید یا ماندگار بهتر است معاینه شود.

توده سفت مقعدی چیست؟

توده سفت کنار مقعد علت‌های متفاوتی دارد و نمی‌توان آن را بدون معاینه کیست دانست. هموروئید خارجی ترومبوزه، التهاب، بعضی کیست‌ها و سایر ضایعات می‌توانند با سفتی همراه باشند. درد، رنگ توده، سرعت ایجاد و وجود خونریزی یا ترشح به تشخیص کمک می‌کنند. توده سفت و ماندگار یا در حال بزرگ شدن نیازمند بررسی پزشکی است.

برجستگی مقعدی چیست؟

برجستگی مقعدی می‌تواند ناشی از هموروئید، آبسه، زائده پوستی، کیست یا سایر ضایعات باشد. برخی برجستگی‌ها دردناک هستند و بعضی فقط هنگام شست‌وشو یا دفع لمس می‌شوند. وجود چرک، قرمزی و درد شدید بیشتر احتمال عفونت را مطرح می‌کند. اگر برجستگی جدید است، باقی می‌ماند یا همراه خونریزی است، تشخیص آن با معاینه دقیق‌تر می‌شود.

هر برآمدگی در مقعد کیست مقعدی است؟

خیر، هر برآمدگی داخل یا اطراف مقعد کیست نیست. هموروئید، آبسه، زائده پوستی، فیستول و ضایعات دیگری می‌توانند برجستگی ایجاد کنند. حتی کیست مویی کلاسیک نیز معمولا بالاتر از دهانه مقعد و در شکاف باسن قرار دارد. محل، درد، ترشح و ظاهر ضایعه در افتراق علت‌ها اهمیت دارند و تشخیص خودسرانه از روی ظاهر توصیه نمی‌شود.

دانه در مقعد نشانه کیست مقعد است؟

نه لزوما. یک دانه کوچک اطراف مقعد می‌تواند منشأ پوستی داشته باشد یا مربوط به التهاب، آبسه کوچک، هموروئید یا سایر ضایعات باشد. اگر دانه دردناک و رو به بزرگ شدن است یا چرک خارج می‌کند، احتمال عفونت بیشتر می‌شود. دانه‌ای که باقی می‌ماند، مکررا عود می‌کند یا ظاهر غیرمعمول دارد بهتر است معاینه شود.

متورم شدن مقعد علامت کیست است؟

تورم اطراف مقعد می‌تواند در کیست یا آبسه دیده شود، اما علامت اختصاصی کیست نیست. هموروئید، التهاب، عفونت و مشکلات دیگری نیز می‌توانند باعث تورم شوند. تورم بسیار دردناک همراه با قرمزی، گرمی پوست، چرک یا تب بیشتر احتمال آبسه را مطرح می‌کند. در چنین شرایطی بهتر است برای تخلیه احتمالی و مشخص شدن علت ارزیابی پزشکی انجام شود.

مطالب مرتبط

دیدگاه شما

۶ دیدگاه ثبت شده برای: کیست مقعد و هر آنچه باید در مورد آن بدانید

  1. علی نیم‌رخ
    علی

    سلام من دوسال پیش عمل کیست مویی کردم ولی روی مقعدم ورم کرده بودوخون میومودردمیومدموقع نشستن وبعد یه مدت بعد عمل دوباره درد خونریزی داشت مقدم به نظرتون عمل کیست مویی درست بودش

    1. همیار دکترتو نیم‌رخ
      همیار دکترتو
      در پاسخ به علی

      سلام بر شما، از روی علائم نمی‌شود گفت عمل قبلی درست بوده یا نه؛ چون ممکن است کیست برگشته باشد یا مشکل دیگری مثل زخم مقعد باشد. برای اینکه خیالتان راحت شود با متخصص جراحی عمومی مشورت کنید تا دقیقاً معاینه شود.

  2. نازنین نیم‌رخ
    نازنین

    سلام ببخشید الان پوست دور مقعد چجوری باید دقیقا باشه؟
    من وقتی پوست رو میکشم یه سری دونه های ریز سفید دیده میشه

    1. همیار دکترِتو نیم‌رخ
      همیار دکترِتو
      در پاسخ به نازنین

      سلام و احترام
      پوست اطراف مقعد باید صاف و بدون برجستگی باشد. دانه‌های ریز سفید که مشاهده می‌کنید ممکن است غدد چربی، فولیکول مو یا در موارد نادر، عفونت باشند. برای تشخیص دقیق و دریافت راهنمایی، بهتر است به پزشک مراجعه کنید.
      بهترین دکتر داخلی ایران

      1. فاطمه نیم‌رخ
        فاطمه
        در پاسخ به همیار دکترِتو

        دقیقا ب چ دکتری باید مراجعه بشه

        1. همیارِ دکترِتو نیم‌رخ
          همیارِ دکترِتو
          در پاسخ به فاطمه

          سلام و احترام
          برای بررسی کیست یا برجستگی اطراف مقعد، بهتر است به جراح عمومی یا جراح کولورکتال مراجعه کنید؛ چون ممکن است مشکل با آبسه، فیستول، کیست مویی یا بواسیر اشتباه گرفته شود و تشخیص دقیق فقط با معاینه مشخص می‌شود. اگر درد شدید، تب، خروج چرک یا بزرگ شدن سریع ضایعه دارید، مراجعه را عقب نیندازید.
          دکتر جراحی عمومی
          برای ارتباط گرفتن با پزشکان در سراسر ایران اپلیکیشن دکترتو را دانلود کنید.

مجله سلامت دکترتو بیماری کیست مقعد و هر آنچه باید در مورد آن بدانید