فهرست مطالب
برای بسیاری از افراد، تغییر در نظم پریود اولین نشانهای است که توجهشان را به سلامت هورمونی جلب میکند. گاهی این تغییرات گذرا هستند و گاهی میتوانند به یک مشکل زمینهای اشاره داشته باشند. یکی از شرایطی که اغلب در این موقعیت مطرح میشود، از کجا بفهمیم تخمدان پلی کیستیک داریم است؛ سؤالی که معمولاً با ابهام و نگرانی همراه میشود. این اختلال هورمونی میتواند بهآرامی و بدون علائم واضح شروع شود و تشخیص آن همیشه از روی یک نشانه مشخص امکانپذیر نیست. به همین دلیل، شناخت مسیر تشخیص و معیارهایی که پزشکان بررسی میکنند اهمیت زیادی دارد. در این مطلب از دکترتو، با روشهای تشخیص تخمدان پلی کیستیک آشنا شده و به این پرسش که از کجا بفهمیم تخمدان پلی کیستیک داریم پاسخ میدهیم..
تشخیص تخمدان پلی کیستیک چگونه است؟
تشخیص سندرم تخمدان پلی کیستیک بر اساس ترکیبی از علائم بالینی، بررسیهای آزمایشگاهی و تصویربرداری انجام میشود و هیچ آزمایش واحدی بهتنهایی برای تشخیص قطعی آن وجود ندارد. پزشک ابتدا شرححال دقیقی از وضعیت قاعدگی، علائم هورمونی مانند پرمویی یا آکنه و سابقه خانوادگی دریافت میکند و سپس معاینه بالینی انجام میدهد. هدف از تشخیص، رد سایر بیماریهای هورمونی با علائم مشابه و شناسایی الگوی مشخص این سندرم است. معمولاً از معیارهای تشخیصی معتبر استفاده میشود و وجود همه نشانهها برای تشخیص الزامی نیست. روشهای اصلی تشخیص شامل موارد زیر است:
- بررسی نامنظمی قاعدگی: ارزیابی اختلال در تخمکگذاری
- آزمایشهای خون هورمونی: اندازهگیری آندروژنها، LH، FSH و گاهی انسولین
- سونوگرافی تخمدانها: مشاهده ظاهر پلیکیستیک و تعداد فولیکولها-
- سایر اختلالات هورمونی: مانند مشکلات تیروئید یا افزایش پرولاکتین
متن انگلیسی:
gleneagles
PCOS can be exceptionally tricky to diagnose, especially in adolescents and menopausal women who experience normal hormonal changes.
ترجمه متن:
تشخیص سندرم تخمدان پلی کیستیک (PCOS) خصوصا در نوجوانان و زنان یائسه که به طور طبیعی دچار تغییرات هورمونی میشوند، میتواند دشوارتر باشد.
۱. بررسی نامنظمی قاعدگی
ارزیابی الگوی قاعدگی یکی از پایههای اصلی تشخیص تخمدان پلیکیستیک است، زیرا این سندرم اغلب با اختلال در تخمکگذاری همراه است. پزشک با بررسی تعداد دفعات پریود در سال، فاصله بین دورهها و سابقه قطع یا تأخیر طولانی قاعدگی، به وجود یا عدم وجود تخمکگذاری منظم پی میبرد. قاعدگیهای نامنظم، کمتعداد یا غایب میتوانند نشاندهنده فعالیت غیرطبیعی تخمدانها باشند. این بررسی معمولاً بر اساس شرححال دقیق انجام میشود و نقش مهمی در کنار سایر روشهای تشخیصی در تأیید سندرم تخمدان پلیکیستیک دارد.
حس میکنی سطح هورمونات بهم ریخته؟
برای بررسی نوبت بگیر.
۲. آزمایش های خون هورمونی
آزمایشهای خون برای بررسی وضعیت هورمونی، بخش مهمی از تشخیص تخمدان پلیکیستیک محسوب میشوند. در این آزمایشها معمولاً سطح هورمونهای مردانه، LH و FSH اندازهگیری میشود تا عدم تعادل هورمونی مشخص گردد. افزایش آندروژنها میتواند علت بروز علائمی مانند پرمویی و آکنه باشد و نسبت غیرطبیعی LH به FSH نیز به نفع این سندرم است. نتایج آزمایشهای هورمونی به پزشک کمک میکند تا عملکرد تخمدانها را بهتر ارزیابی کرده و تشخیص دقیقتری ارائه دهد.
علائم تخمدان پلی کیستیک کلافهات کرده؟ همین حالا مشاوره بگیر.
۳. تشخیص تخمدان پلی کیستیک با سونوگرافی
تشخیص تخمدان پلیکیستیک با سونوگرافی یکی از روشهای اصلی برای ارزیابی وضعیت تخمدانها و بررسی وجود کیستهای متعدد است. در این روش، پزشک با استفاده از سونوگرافی ترانسواژینال یا شکمی، شکل، اندازه و تعداد فولیکولهای تخمدان را بررسی میکند. در زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلیکیستیک (PCOS)، معمولاً یکی از نشانههای قابل مشاهده، بزرگ شدن تخمدانها و وجود بیش از ۱۲ فولیکول کوچک در هر تخمدان است. سونوگرافی علاوه بر شمارش فولیکولها، ضخامت بافت تخمدان و میزان جریان خون را نیز ارزیابی میکند تا احتمال سایر بیماریها رد شود. با این حال، تشخیص قطعی فقط بر اساس سونوگرافی انجام نمیشود و باید همراه با علائم بالینی مانند نامنظمی قاعدگی و سطح هورمونها بررسی شود تا از تشخیص نادرست جلوگیری شود.
بهترین زمان سونوگرافی برای تشخیص تخمدان پلی کیستیک
بهترین زمان انجام سونوگرافی برای تشخیص تخمدان پلیکیستیک، روزهای ابتدایی چرخه قاعدگی یعنی روز ۲ تا ۵ پریود است، زیرا در این بازه فولیکولها هنوز رشد نکردهاند و وضعیت پایه تخمدان بهطور دقیقتری قابل بررسی است. در این زمان، تعداد فولیکولهای کوچک، حجم تخمدان و الگوی پلیکیستیک با خطای کمتری ارزیابی میشود و احتمال تداخل هورمونی کاهش مییابد. انجام سونوگرافی در روزهای میانی یا انتهایی سیکل ممکن است باعث اشتباه در شمارش فولیکولها و تشخیص نادرست شود. در زنانی که قاعدگی نامنظم دارند یا دچار آمنوره هستند، زمان سونوگرافی محدود به روز خاصی نیست و بر اساس تشخیص پزشک انجام میشود. انتخاب زمان مناسب نقش مهمی در دقت تشخیص سندرم تخمدان پلیکیستیک دارد.
آزمایش های لازم برای تشخیص تخمدان پلی کیستیک
برای تشخیص تخمدان پلیکیستیک، مجموعهای از آزمایشهای هورمونی و بررسیهای پاراکلینیکی انجام میشود تا علت بینظمی قاعدگی و دیگر علائم سندروم تخمدان پلی کیستیک مشخص شود. تشخیص معمولاً بر اساس ترکیب علائم بالینی، نتایج آزمایش خون و سونوگرافی صورت میگیرد و یک آزمایش واحد بهتنهایی کافی نیست. آزمایشهای لازم برای تشخیص شامل موارد زیر است:
- آزمایشهای هورمونی، مانند LH، FSH، تستوسترون و DHEAS که برای بررسی عدم تعادل هورمونی و افزایش آندروژنها انجام میشود
- آزمایش قند خون و انسولین، برای ارزیابی مقاومت به انسولین و خطر دیابت
- آزمایش تیروئید و پرولاکتین، بهمنظور رد سایر علل بینظمی قاعدگی
- سونوگرافی لگن، برای بررسی ظاهر تخمدانها و وجود فولیکولهای متعدد نابالغ
برای تشخیص دقیق PCOS، با بهترین دکتر زنان مشورت کنید
اگر علائم سندرم تخمدان پلی کیستیک (PCOS) مثل قاعدگی نامنظم، آکنه، ریزش مو یا افزایش وزن را دارید، تشخیص زودهنگام واقعاً فرق میسازد—از کنترل علائم تا پیشگیری از عوارضی مثل ناباروری و دیابت. همین الان از طریق دکترتو با بهترین دکتر زنان ایران مشاوره آنلاین بگیرید یا نوبت حضوری رزرو کنید.
در ادامه لیستی از برجسته ترین پزشکان زنان در شهرهای مختلف ایران را مشاهده میکنید.
4.9 (2251 نظر)4.8 (1996 نظر)4 (2331 نظر)5 (1796 نظر)4.7 (1818 نظر)4.1 (1926 نظر)نتیجه گیری
تشخیص تخمدان پلیکیستیک حاصل کنار هم قرار گرفتن علائم بالینی، نتایج آزمایشها و ارزیابی تخصصی است و معمولاً به یک نشانه خاص محدود نمیشود. توجه به این موضوع که از کجا بفهمیم تخمدان پلی کیستیک داریم، کمک میکند نگاه سادهانگارانه به علائم کنار گذاشته شود و روند تشخیص بهصورت جامعتری درک شود. درک چارچوب تشخیصی این اختلال باعث میشود تفاوت میان حدسهای اولیه و تشخیص پزشکی روشنتر شود و مسیر بررسی وضعیت هورمونی بدن با آگاهی بیشتری دنبال شود.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!