فهرست مطالب
خلاصه این مطلب را در این پادکست گوش دهید:
عفونت باکتریایی واژن یا واژینوز باکتریایی (Bacterial Vaginosis) یکی از شایعترین مشکلات واژینال در میان زنان است که به دلیل عدم تعادل در باکتریهای طبیعی واژن رخ میدهد. این عفونت زمانی اتفاق میافتد که باکتریهای مضر نسبت به باکتریهای مفید غالب شوند و باعث بروز علائمی مانند ترشحات غیرطبیعی، بوی نامطبوع و خارش شوند. این مشکل معمولاً در سنین باروری رخ میدهد و میتواند ناشی از عوامل مختلفی مانند تغییرات هورمونی، شستشوی بیش از حد واژن یا استفاده از محصولات بهداشتی نامناسب باشد. شناخت علائم، علتها و راههای درمان این عفونت به زنان کمک میکند تا با مدیریت صحیح از بروز عوارض بیشتر جلوگیری کنند و سلامت خود را بهبود بخشند.
عفونت باکتریایی واژن یا واژینوز باکتریال (BV) چیست؟
زمانی که باکتریهای طبیعی واژن بیش از حد رشد کرده و تعادل آنها به هم بریزد، واژن ملتهب شده و شخص دچار بیماری واژینوز باکتریال میشود. این نوع از عفونت واژن درمان نشود، احتمال سرایت آن به دیگر اندامهای تناسلی وجود داشته و ممکن است شخص دچار عفونت رحم شود. معمولا زنان در سنین باروری دچار این مشکل میشوند. اما ممکن است در هر سنی بیماری BV ایجاد شود. در بیشتر مواقع علت ترشحات غیرطبیعی واژن ابتلا به این عارضه است.
این بیماری گاهی هیچ علامتی نداشته و گاهی باعث ایجاد بویی شبیه به بوی ماهی میشود. زنانی که به عفونت باکتریایی واژن مبتلا میشوند، بیشتر در معرض بیماریهای مقاربتی از جمله HIV قرار گرفته و دچار مشکلاتی در بارداری میشوند.
Bacterial vaginosis is the most common vaginal problem for women and people assigned female at birth
به نقل از my.clevelandclinic
(AFAB) ages 15 to 44. In fact, about 35% of people with a vagina will get BV. .
واژینوز باکتریایی (BV) شایعترین مشکل واژن در زنان ۱۵ تا ۴۴ ساله است. در واقع، ۳۵% درصد زنان یک نفر به BV مبتلا میشود.
علائم عفونت باکتریایی واژن
حدود نیمی از زنان مبتلا به بیماری BV هیچ علامتی ندارند. در سایر موارد علائم عفونت باکتریایی واژن میتواند شامل موارد زیر شود:
- ترشح زیاد واژن به رنگ خاکستری، سفید یا سبز
- بوی بد واژن شبیه به بوی ماهی (این بو بعد از رابطه جنسی شدیدتر میشود.)
- خارش واژن
- سوزش ادرار.
علت عفونت باکتریایی واژن
علت ابتلا به واژینوز باکتریال برهمخوردن تعادل باکتریهای طبیعی واژن است. چندین باکتری بیش از حد رشد کرده و باعث برهمخوردن تعادل طبیعی میکروارگانیسمها در واژن میشوند. در حالت طبیعی تعداد باکتریهای خوب (لاکتوباسیلها) نسبت به باکتریهای بد (بیهوازی) بیشتر است. زمانی که باکتریهای بیهوازی بیش از حد رشد میکنند، شخص دچار واژینوز باکتریایی میشود.
عکس عفونت باکتریایی واژن
این تصویر نمایی از دهانه رحم و ناحیه داخلی واژن را نشان میدهد که علائم التهاب و ترشحات غیرطبیعی قابل مشاهده است. قرمزی و لکههای کوچک در ناحیه دهانه رحم نشاندهنده تحریک یا عفونت است که میتواند ناشی از عوامل مختلفی باشد. وجود ترشحات سفیدرنگ نیز ممکن است به عنوان علامتی از عدم تعادل محیط واژن در نظر گرفته شود.
تشخیص عفونت باکتریایی واژن
تشخیص عفونت باکتریایی واژن (واژینوز باکتریال) شامل مراحل زیر است:
- گرفتن شرححال پزشکی: پزشک درباره علائم، سابقه عفونتها و فعالیتهای جنسی بیمار پرسش میکند.
- معاینه لگنی: پزشک با بررسی بصری واژن و دهانه رحم، علائمی مانند ترشحات غیرطبیعی یا بوی نامطبوع را ارزیابی میکند.
- نمونهبرداری از ترشحات واژن: نمونهای از ترشحات برای بررسی میکروسکوپی یا کشت به آزمایشگاه ارسال میشود تا نوع عفونت مشخص شود.
- اندازهگیری pH واژن: افزایش pH واژن میتواند نشاندهنده واژینوز باکتریال باشد.
درمان عفونت باکتریایی واژن
برای درمان عفونت باکتریایی واژن باید دارو تجویز شود. حتما دارو را تا انتها مصرف کنید. ممکن است بعد از چند روز استفاده از دارو، علائم شما برطرف شود. اما بههیچوجه نباید در این شرایط خودسرانه دارو را قطع کنید. ممکن است پزشک هر یک از داروهای زیر را تجویز کند.
- مترونیدازول: مترونیدازول هم به شکل قرص و هم به شکل ژل موضعی تولید میشود. ممکن است در زمان مصرف عوارضی مانند درد معده و شکم و حالت تهوع داشته باشید.
- کلیندامایسین: داروی کلیندامایسین بهصورت کرم است. این کرم تا سه روز بعد از مصرف روی کاندوم لاتکس تاثیر داشته و آن را ضعیف میکند.
- تینیدازول: داروی تینیدازول به شکل خوراکی بوده و ممکن است بعد از مصرف دچار ناراحتی معده و حالت تهوع شوید.
- سکلیدازول: این آنتیبیوتیک خوراکی بوده و باید همراه با غذا مصرف کنید.
دارو برای عفونت باکتریایی واژن
همانطور که گفتیم برای درمان این عفونت داروهای آنتیبیوتیک مانند مترونیدازول تجویز میشود. معمولا مصرف دارو برای یک دوره ۷ روزه کافی بوده و علائم از بین میروند. اما ۱۰ تا ۱۵٪ افراد ممکن است با این دوره کوتاه درمان نشوند و نیاز به دورههای بیشتری دارند.
درمان خانگی واژینوز باکتریال
اگر شما هم به دنبال روش خانگی برای درمان واژینوز باکتریایی هستید، باید بگوییم هیچ روش خانگی وجود ندارد. دوش واژینال و محصولات مربوط به درمان عفونت قارچی میتوانند وضعیت را بدتر کنند. به همین دلیل در این شرایط باید به پزشک مراجعه کنید تا داروهای لازم تجویز شود.
عوارض عفونت باکتریایی واژن
معمولا عفونت باکتریایی واژن عوارضی ایجاد نمیکند. اما در برخی مواقع ممکن است شخص دچار یکی از عوارض زیر شود.
- زایمان زودرس: در زنان بارداری که دچار بیماری BV میشوند، احتمال زایمان زودرس وجود دارد.
- افزایش خطر ابتلا به عفونت مقاربتی: این عارضه باعث میشود خطر ابتلا به بیماری های مقاربتی مانند هرپس سیمپلکس، کلامیدیا و سوزاک افزایش پیدا کند. اگر HIV داشته باشید، واژینوز باکتریایی باعث میشود انتقال این ویروس به شریک جنسی شما راحتتر شود.
- عفونت بعد از جراحی زنان: بعد از جراحیهایی مانند هیسترکتومی یا کورتاژ احتمال ابتلا به عفونت وجود دارد. این عارضه خطر عفونت را افزایش میدهد.
- بیماری التهاب لگن: در برخی مواقع واژینوز باکتریایی باعث بروز التهاب لگن و عفونت رحم و لولههای فالوپ میشود. در این صورت خطر ناباروری افزایش پیدا میکند.
عوامل خطر عفونت باکتریایی واژن
برخی عوامل میتوانند احتمال ابتلا به این عارضه را افزایش دهند. رایجترین عوامل عبارتند از:
- رابطه با شریک جنسی جدید یا داشتن چندین شریک جنسی: پزشکان علت ارتباط میان این دو را پیدا نکردهاند. اما بیماری واژینوز باکتریال در این زنان بیشتر دیده میشود.
- دوش واژینال: شستشوی واژن با آب یا سایر مواد پاککننده باعث برهمخوردن تعادل باکتریهای طبیعی واژن میشود. واژن خاصیت تمیزکننده داشته و نیازی به شستشو نیست.
- کمبود باکتری خوب (لاکتوباسیل): گاهی ممکن است به طور طبیعی واژن باکتری لاکتوباسیل را به اندازه کافی تولید نکند.
- استفاده از دستگاه IUD داخل رحم: در افرادی که از IUD استفاده میکنند، این عارضه بیشتر دیده میشود. بهخصوص در افرادی که خونریزی نامنظم دارند.
پیشگیری از عفونت باکتریایی واژن
برای جلوگیری از عفونت باکتریایی واژن باید اقداماتی را انجام دهید. از جمله:
- از صابونها و شویندههای بدون بو استفاده کنید. تامپون یا پد بهداشتی شما هم باید بدون بو باشد. در غیر این صورت ممکن است واژن تحریک شود.
- دوش واژینال انجام ندهید. انجام مکرر این کار تعادل باکتریها در واژن را به هم میزند.
- مراقب ابتلا به بیماریهای مقاربتی باشید. از کاندوم استفاده کنید و فقط یک شریک جنسی داشته باشید.
واژینوز باکتریال و بارداری
اگر در بارداری دچار واژینوز باکتریال شوید، خطر عوارضی مانند زایمان زودرس یا تولد نوزاد با وزن کم وجود دارد. در زمان بارداری نباید خودسرانه دارویی مصرف کنید. پزشک در این دوره آنتیبیوتیکی تجویز میکند که کمترین عوارض را برای مادر و جنین داشته باشد.
این عارضه باعث ناباروری نمیشود. اما اگر بهموقع درمان نشود، ممکن است عفونت به رحم و لولههای فالوپ برسد و شخص دچار بیماری التهاب لگن شود. التهاب لگن احتمال ناباروری را افزایش میدهد.
نتیجه گیری و راهنمای مراجعه به دکتر
عفونت باکتریایی واژن نوعی عفونت است که باعث التهاب واژن میشود. در این وضعیت تعادل باکتریهای طبیعی واژن بههمخورده و انواعی از باکتری بیش از حد رشد میکنند. این عدم تعادل باعث عفونت میشود. برخی خانمها هیچ علامتی نداشته و متوجه ابتلا به بیماری BV نمیشوند. اما برخی دیگر دچار علائمی مانند خارش واژن، سوزش ادرار یا بوی بد واژن میشوند. اگر علائم این بیماری را دارید، باید برای تشخیص و درمان آن به دکتر زنان و زایمان مراجعه کنید. برای ویزیت توسط بهترین دکتر زنان میتوانید از طریق سایت دکترتو اقدام کنید.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!
سلام خسته نباشید
من چند روزیه که در ناحیه واژن خارش شدید و گاهی یکم درد دارم، سرما خورده بودم و آنتی بیوتیک آموکسی کلاو مصرف کردم به علاوه قرص مکیدنی lactogum خواستم بپرسم احتمال داره از عوارض قرص لاکتوگام باشه؟ دو بار توی آب و سرکه نشستم بهتر شده ولی خب نمیخوامم زیاده روی کنم.
ممنون از توجهتون
سلام، ممنونم. خارش و درد واژن پس از مصرف آنتیبیوتیک احتمالاً به دلیل برهم خوردن تعادل باکتریهای مفید و رشد بیشازحد قارچها (مثل عفونت قارچی) است، نه از عوارض قرص Lactogum که معمولاً برای حفظ فلور طبیعی دهان استفاده میشود. نشستن در آب و سرکه گاهی کمک میکند، اما زیادهروی ممکن است تعادل طبیعی را بیشتر مختل کند. بهتر است از لباسهای نخی، محیط خشک و خنک، و در صورت ادامه علائم، از کرمهای ضدقارچ یا مراجعه به پزشک برای درمان مناسب استفاده کنید.
سلام من هفته ی پیش برای اولین بار رابطه جنسی داشتم ک موفق به انجام کاملش هم نشدیم به خاطر سوزش شدیدی که من با کمترین تماس پیدا میکردم .
الان بعد از یک هفته بهتر نشدم و هنوز درد دارم و احساس میکنم ورودی واژنم متورم شده و سنگین شده و حس سوزش شدید دارم انگار فلفل توی واژنم باشه و زمان ادار هم بشدت و خیلی حالم بد میشه از درد و سوزش واژن
الان احتمال عفونت هست یا بخاطر مقاربت ؟
سلام
با توجه به علائمی که توصیف کردهاید، احتمال وجود عفونت واژن یا آسیب به بافتهای واژن پس از مقاربت وجود دارد. درد، سوزش شدید، تورم و حساسیت در ناحیه واژن میتواند ناشی از عفونت قارچی، عفونت باکتریایی یا حتی آسیبهای فیزیکی به دلیل خشکی واژن یا رابطه جنسی ناخوشایند باشد. بهویژه اگر این علائم با درد در هنگام ادرار همراه باشد، احتمال عفونت ادراری یا واژنی بیشتر است. پیشنهاد میشود که برای تشخیص دقیق و درمان مناسب به پزشک مراجعه کنید تا آزمایشهای لازم انجام و درمان مناسب تجویز شود.
متخصص زنان و زایمان
سلام وقتتون بخیر
من دوره دومم هست ک مایع خاکستری رنگ همراه پریودیم میاد یکمم سوزش دارم باید چکار کنم
ممنون از کمک خوبتون
سلام، وقت شما هم بخیر. مایع خاکستری رنگ همراه با خونریزی و سوزش ممکن است نشاندهنده عفونت یا اختلالات دیگر در سیستم تناسلی باشد. این علائم میتواند ناشی از عفونت قارچی، باکتریایی یا حتی واکنشهای آلرژیک باشد. توصیه میکنم به پزشک متخصص مراجعه کنید تا بررسی دقیقتری انجام شود و درمان مناسب برای شما تجویز گردد. در صورت نیاز، استفاده از داروهای ضدقارچ یا آنتیبیوتیک ممکن است مفید باشد.
متخصص زنان و زایمان
سلام وقت بخیر حدود دو ساله بطور مرتب عفونت قارچی و خارش دارم(بطوریه بخاطر عفونت شدید روی واژنم هم تأثیرگذاشته و حالت ترک و خون میشود) حتی چندین بار آزمایش ادرار دادم مخمر وجود دارد و بیش از ۲۰ دکتر در کرج و تهران رفتم نتیجه ای نگرفتم هر کدام دو یا سه دفعه پشت هم دارو میدن خوب نمیشه هیچکدام از داروها تأثیر نمیکنه فقط آنتی بیوتیک ها سیستم ایمنی بدنم را ضعیف کرده
ازتون خواهش میکنم بهم بگید چیکار باید بکنم
سلام
علاوه بر درمان اصلی که بسته به علت ایجاد عفونت دارد
باید هم از مکمل و هم داروهای تقویت کننده سیستم ایمنی استفاده شود
این داروها بسیار در درمان کمک کننده هستند
تندرست باشید