آشنایی با داروی مترونیدازول، نحوه مصرف، کاربردها و عوارض آن

خلاصه مقاله را در این پادکست گوش کنید

9:11

سرعت عادی1x سرعت ۱.۲۵1.25x سرعت ۱.۵1.5x دانلود صوت

عفونت‌های باکتریایی و انگلی می‌توانند بخش‌های مختلف بدن را درگیر کنند و برای درمان آن‌ها باید عامل بیماری و محل عفونت به‌درستی شناخته شود. مترونیدازول یکی از داروهایی است که در بعضی از این عفونت‌ها کاربرد دارد، اما برای همه عفونت‌ها مناسب نیست و روی ویروس‌ها اثری ندارد. تنوع شکل‌های دارویی آن، از قرص تا ژل پوستی، فرآورده واژینال و تزریق وریدی، باعث می‌شود روش مصرف و موارد کاربرد در هر بیمار متفاوت باشد. در این مطلب از دکترتو، کاربردها، اشکال دارویی، شیوه مصرف، عوارض، موارد احتیاط و مهم‌ترین تداخل‌های این دارو توضیح می‌دهیم. همچنین تفاوت فرم‌های پوستی، واژینال و تزریقی روشن خواهد شد. برای تجویز این دارو به پزشک عمومی یا دکتر عفونی شهر خود مثل دکتر عفونی تهران مراجعه کنید. در سایت دکترتو امکان دریافت نوبت ویزیت حضوری از بهترین پزشکان سراسر کشور وجود دارد.

داروی مترونیدازول چیست؟

مترونیدازول (Metronidazole) یک داروی ضدباکتری و ضدتک‌یاخته از خانواده نیتروایمیدازول‌ها است که علیه بعضی باکتری‌های بی‌هوازی و انگل‌های تک‌یاخته‌ای اثر دارد. این دارو پس از فعال‌شدن در میکروب‌های حساس، با آسیب‌رساندن به DNA آن‌ها باعث اختلال در عملکرد و مرگ سلول می‌شود.

مترونیدازول برای برخی عفونت‌های ناشی از باکتری‌های بی‌هوازی و برخی انگل‌های تک‌یاخته‌ای استفاده می‌شود. فرآورده موضعی آن همچنین برای درمان روزاسه به‌کار می‌رود. علاوه بر اشکال خوراکی و تزریقی، مترونیدازول به‌صورت کرم و ژل موضعی برای درمان برخی بیماری‌های پوستی و به‌صورت ژل واژینال برای عفونت‌های باکتریایی واژن استفاده می‌شود. استفاده از مترونیدازول باید حتما تحت نظارت پزشک و طبق دستورالعمل مشخص انجام شود تا از بروز عوارض جانبی جلوگیری شود.

مشخصات دارویی	توضیحات
مترونیدازول چیست؟	مترونیدازول یک داروی ضدباکتری و ضدتک‌یاخته است که برای درمان عفونت‌های ناشی از باکتری‌های بی‌هوازی و برخی انگل‌های تک‌یاخته‌ای استفاده می‌شود.
نام عمومی دارو	مترونیدازول (Metronidazole)
نام‌های تجاری	فلاژیل (Flagyl)، متروژل (MetroGel)، روزکس (Rozex)
نوع دارو	آنتی‌بیوتیک و داروی ضدتک‌یاخته
فرمول شیمیایی	C₆H₉N₃O₃
اشکال دارویی	قرص، کپسول، سوسپانسیون خوراکی، محلول تزریقی، ژل و کرم موضعی، ژل و شیاف واژینال
دسته‌بندی بارداری	بر اساس ارزیابی خطر انجام می‌شود.
نیمه‌عمر	حدود ۸ ساعت در بزرگسالان سالم
مکانیسم اثر و نحوه عملکرد	مترونیدازول پس از ورود به سلول میکروب‌های حساس، ترکیبات فعالی ایجاد می‌کند که به DNA آن‌ها آسیب می‌زنند و باعث مرگ سلول می‌شوند.
بهترین شرایط نگهداری	در دمای اتاق، دور از رطوبت، گرما و نور مستقیم و دور از دسترس کودکان نگهداری شود. شرایط نگهداری ممکن است با توجه به شکل دارویی متفاوت باشد.
نحوه مصرف	مقدار و مدت مصرف به نوع عفونت، شکل دارویی و شرایط بیمار بستگی دارد. دارو باید طبق دستور پزشک مصرف شود.
داروهای هم‌گروه	تینیدازول، سکنیدازول و اورنیدازول

تفاوت مترونیدازول و متروماکس چیست؟

متروماکس یکی از نام‌های تجاری مترونیدازول است و در دسته آنتی‌بیوتیک‌هایی قرار دارد که برای درمان عفونت‌های باکتریایی و برخی انگل‌ها از آن استفاده می‌شود. مترونیدازول نام ماده موثره دارو است. متروماکس نام تجاری یکی از فرآورده‌هایی است که حاوی همین ماده موثره است. بنابراین، تفاوت اصلی آن‌ها در نام تجاری، شرکت سازنده، شکل بسته‌بندی و گاهی مواد جانبی دارو است.

نحوه عملکرد داروی مترونیدازول چگونه است؟

داروی مترونیدازول با توقف رشد انواع باکتری‌ها و انگل‌ها کار می‌کند و تنها روی رشد عفونت‌های باکتریایی و انگلی تاثیر می‌گذارد. این دارو برای درمان عفونت‌های ویروسی مانند سرماخوردگی و آنفولانزا استفاده نمی‌شود. مترونیدازول ممکن است به همراه داروهای دیگری برای درمان زخم‌های معده و روده‌ی ناشی از رشد باکتری (هلیکوباکتر پیلوری) استفاده شود.

پس از مصرف خوراکی، بدن مقدار قابل‌توجهی از دارو را جذب می‌کند و آن را به بافت‌های مختلف می‌رساند. کبد در تجزیه دارو نقش مهمی دارد و کلیه‌ها بخشی از دارو و فرآورده‌های حاصل از تجزیه آن را دفع می‌کنند. به همین دلیل، بعضی بیماری‌های شدید کبدی ممکن است به تغییر برنامه درمان نیاز داشته باشند.

متن انگلیسی:
Metronidazole is a nitroimidazole antimicrobial that works against anaerobic bacteria and certain parasites. It passes into the organism, where it is chemically reduced into short-lived free radicals that damage DNA and kill the cell.
ترجمه فارسی:
مترونیدازول یک داروی ضدمیکروبی از گروه نیتروایمیدازول است که علیه باکتری‌های بی‌هوازی و برخی انگل‌ها عمل می‌کند. این دارو وارد بدن می‌شود و در آنجا به صورت شیمیایی به رادیکال‌های آزاد با عمر کوتاه تبدیل می‌شود که به DNA آسیب می‌رسانند و سلول را می‌کشند.

به نقل از سایت drugs

اشکال دارویی مترونیدازول چیست؟

مترونیدازول در اشکال دارویی متنوعی تولید می‌شود تا متناسب با نوع عفونت، محل درگیری و وضعیت بیمار مورد استفاده قرار گیرد. هر شکل دارویی این دارو برای یک کاربرد خاص طراحی شده است؛ به‌عنوان مثال، برخی شکل‌های دارویی برای عفونت‌های داخلی و سیستمیک مؤثر هستند، درحالی‌که برخی دیگر به‌طور موضعی یا مستقیم در محل عفونت عمل می‌کنند. پزشکان بر اساس نوع عفونت، سن بیمار و شرایط بالینی بهترین شکل دارویی مترونیدازول را تجویز می‌کنند.

شکل دارویی مترونیدازول	کاربرد کلی	نکته مهم
قرص و کپسول	عفونت‌های داخلی، گوارشی، دندانی یا تناسلی	باید طبق نسخه مصرف شود
سوسپانسیون	افرادی که بلع قرص برایشان سخت است	برای اندازه‌گیری باید از پیمانه دارویی استفاده شود
ژل پوستی یا کرم	بعضی مشکلات پوستی مانند روزاسه	نباید وارد چشم، دهان یا زخم باز شود
ژل واژینال	بعضی عفونت‌های واژینال	فقط برای مصرف واژینال است
شیاف واژینال	در برخی موارد خاص	باید طبق دستور مصرف شود
سرم یا ویال تزریقی	عفونت‌های شدید یا بیمارستانی	تزریق باید توسط کادر درمان انجام شود

۱. قرص مترونیدازول

قرص مترونیدازول یکی از پرکاربردترین اشکال این دارو است که برای درمان طیف وسیعی از عفونت‌های باکتریایی و انگلی در بخش‌های مختلف بدن تجویز می‌شود. این قرص معمولا برای عفونت‌های دستگاه گوارش، واژن، پوست، مفاصل، مغز، قلب و دستگاه تنفسی مورد استفاده قرار می‌گیرد. مترونیدازول با جلوگیری از تکثیر و رشد باکتری‌ها و پروتوزواها به بهبود سریع‌تر عفونت کمک می‌کند. میزان دوز و مدت‌زمان مصرف قرص مترونیدازول به نوع و شدت عفونت بستگی دارد و باید طبق دستور پزشک انجام شود.

۲. شربت مترونیدازول

شربت مترونیدازول یک شکل مایع از این دارو است که بیشتر برای کودکان یا افرادی که در بلع قرص مشکل دارند تجویز می‌شود. این دارو برای درمان عفونت‌های ناشی از باکتری‌ها و انگل‌ها استفاده می‌شود. شربت مترونیدازول معمولاً طوری فرموله شده است که به‌راحتی توسط کودکان مصرف شود.

۳. شیاف واژینال مترونیدازول

قرص یا شیاف واژینال مترونیدازول به‌عنوان یک داروی موثر برای عفونت‌های باکتریایی واژن، مانند واژینوز باکتریال (BV)، شناخته می‌شود. این دارو مستقیما در محل عفونت قرار می‌گیرد و با از بین بردن باکتری‌های مضر به بهبود سریع‌تر بیمار کمک می‌کند. استفاده از قرص یا شیاف واژینال معمولا در یک دوره درمانی مشخص و طبق تجویز پزشک انجام می‌شود.

۴. سرم مترونیدازول

سرم مترونیدازول همان محلول استریل مترونیدازول برای تزریق وریدی است. پزشکان از این شکل دارو برای درمان بعضی عفونت‌های شدید یا زمانی استفاده می‌کنند که بیمار نتواند داروی خوراکی مصرف کند. یکی از غلظت‌های رایج محلول تزریقی، ۵ میلی‌گرم در هر میلی‌لیتر است که معادل ۰٫۵ درصد محسوب می‌شود.

۵. آمپول مترونیدازول

آمپول یا ویال مترونیدازول برای تزریق وریدی استفاده می‌شود. این شکل دارویی در عفونت‌های شدید شکمی، زنان، پوستی، خونی یا عفونت‌های خاص دیگر ممکن است در نسخه بیمارستانی دیده شود. استفاده از ویال مترونیدازول نیاز به آماده‌سازی و تزریق درست دارد. تزریق اشتباه می‌تواند باعث تحریک رگ، واکنش دارویی یا دریافت مقدار نامناسب دارو شود.

۶. ژل مترونیدازول

ژل مترونیدازول در دو نوع پوستی و واژینال وجود دارد. نوع پوستی برای کاهش ضایعات التهابی روزاسه و نوع واژینال برای درمان واژینوز باکتریایی تجویز می‌شود. این دارو ۲ کاربرد رایج دارد؛ ژل پوستی و واژینال مترونیدازول. این دارو برای همه عفونت‌ها مناسب نیست و روی عفونت‌های قارچی یا ویروسی اثر درمانی ندارد.

نوع پوستی نباید داخل چشم، دهان یا واژن استفاده شود و نوع واژینال هم فقط برای مصرف داخل واژن است. اگر باردار هستید، داروی دیگری مصرف می‌کنید یا علائم شما شدید، مکرر یا همراه با درد و تب است، بهتر است پیش از مصرف با پزشک مشورت کنید.

۷. پماد مترونیدازول

پماد مترونیدازول در گفت‌وگوهای عمومی معمولا به فرآورده موضعی این دارو اشاره دارد، اما کرم و ژل پوستی شکل‌های شناخته‌شده‌تری هستند. پزشک ممکن است مترونیدازول موضعی را برای کاهش ضایعات التهابی روزاسه یا بعضی مشکلات پوستی و زخم‌ها تجویز کند.

این دارو برای تمام جوش‌ها، قارچ‌های پوستی یا عفونت‌های سطحی مناسب نیست. هنگام مصرف باید لایه نازکی از فرآورده را مطابق دستور روی پوست قرار داد و از تماس آن با چشم جلوگیری کرد. اگر پوست دچار سوزش شدید یا واکنش حساسیتی شد، بیمار باید با پزشک مشورت کند.

نحوه مصرف مترونیدازول چگونه است؟

طریقه مصرف مترونیدازول به شکل دارو بستگی دارد. فرم خوراکی از راه دهان مصرف می‌شوند، ژل پوستی روی پوست قرار می‌گیرد، ژل واژینال داخل واژن استفاده می‌شود و شکل تزریقی از راه ورید داده می‌شود. تکمیل دوره تجویزی مهم است، اما در صورت بروز واکنش حساسیتی شدید، تشنج، اختلال تعادل یا علائم مهم عصبی نباید بیمار صرفاً به دلیل کامل‌کردن دوره، مصرف را ادامه دهد. برای مصرف این دارو به دستورالعمل زیر توجه کنید:

• برای تاثیرگذاری بهتر داروی مترونیدازول دارو را در فواصل معین و در زمان مقرر میل کنید
• مصرف دارو را تا زمانی که توسط پزشک تجویز می‌شود ادامه دهید حتی اگر بعد از چند روز علائم بیماری‌تان ناپدید شوند. توقف زودهنگام دارو ممکن است منجر به بازگشت عفونت شود
• در صورتی که وضعیت بیماری شما مثل قبل ادامه داشت یا حالتان بدتر شد به پزشک اطلاع دهید
• نحوه مصرف مترونیدازول به شکل دارویی و نوع بیماری یا عفونت بستگی دارد
• دوز و زمان‌بندی مصرف این دارو توسط پزشک بر اساس شدت بیماری، نوع عفونت و وضعیت سلامت بیمار تجویز می‌شود
• برای استفاده از ژل مترونیدازول برای صورت قبل از مصرف، پوست باید تمیز و خشک باشد. مقدار کمی از ژل به شکل لایه نازک روی ناحیه درگیر قرار می‌گیرد و نباید با چشم، لب، داخل بینی یا زخم باز تماس پیدا کند
• تزریق سرم مترونیدازول باید توسط پرستار، پزشک یا کادر درمان انجام شود. این دارو معمولا از راه ورید و با سرعت کنترل‌شده تزریق می‌شود

دوز مترونیدازول چقدر است؟

دوز مترونیدازول برای همه بیماری‌ها یکسان نیست. پزشک مقدار دارو را با توجه به نوع عامل عفونی، محل عفونت، شدت بیماری، سن و وضعیت کبد تعیین می‌کند. بعضی عفونت‌ها به درمان کوتاه‌مدت نیاز دارند، درحالی‌که بعضی دیگر دوره طولانی‌تری می‌خواهند. دوز کودکان معمولاً بر اساس وزن و نوع بیماری محاسبه می‌شود. به همین دلیل، بیمار نباید تنها بر اساس قدرت قرص یا نسخه فرد دیگری مقدار مصرف خود را تعیین کند.

شکل دارو	قدرت یا غلظت شناخته‌شده	نکته مهم
قرص خوراکی	۲۵۰ یا ۵۰۰ میلی‌گرم	این اعداد قدرت قرص هستند، نه دستور مصرف
سوسپانسیون خوراکی	برای مثال ۱۲۵ میلی‌گرم در ۵ میلی‌لیتر	غلظت را روی بسته بررسی کنید
ژل واژینال	برای مثال ۰٫۷۵ درصد	مقدار و مدت مصرف به فرآورده بستگی دارد
ژل یا کرم پوستی	برای مثال ۰٫۷۵ درصد یا ۱ درصد	فقط برای کاربرد تعیین‌شده استفاده شود
محلول تزریقی	معمولاً ۵ میلی‌گرم در میلی‌لیتر	کادر درمان آن را به‌صورت وریدی تجویز می‌کنند

بهترین زمان مصرف مترونیدازول

مناسب‌ترین زمان مصرف مترونیدازول زمانی است که پزشک یا داروساز روی نسخه مشخص کرده است. بعضی افراد با مصرف دارو همراه غذا، حالت تهوع یا دل‌به‌هم‌خوردگی کمتری تجربه می‌کنند. با این حال، نباید زمان مصرف را طوری تغییر داد که فاصله دوزها به‌هم بخورد. برای کاهش احتمال فراموشی، می‌توان دارو را در ساعت‌های ثابت مصرف کرد. مصرف منظم باعث می‌شود سطح دارو در بدن پایدارتر بماند و درمان بهتر پیش برود.

علائم اوردوز مصرف داروی مترونیدازول

اوردوز مترونیدازول می‌تواند با تهوع شدید، استفراغ، سرگیجه، عدم تعادل، بی‌حسی یا گزگز اندام‌ها، تشنج یا گیجی همراه باشد. شدت علائم به مقدار مصرف، داروهای همزمان و شرایط بدن بستگی دارد. اگر فردی بیش از اندازه از مترونیدازول استفاده کرده بود و دچار علائمی مانند بی‌هوش شدن یا مشکل در تنفس شد به سرعت با مرکز فوریت‌های پزشکی یا ۱۱۵ تماس بگیرید.

داروی مترونیدازول برای چیست؟

داروی مترونیدازول برای درمان برخی عفونت‌های باکتریایی و انگلی تجویز می‌شود. موارد مصرف مترونیدازول بیشتر شامل مواردی است که عامل عفونت از نوع میکروب‌های بی‌هوازی یا بعضی انگل‌ها باشد. عفونت‌های گوارشی، واژینال، دندانی، شکمی، پوستی و برخی عفونت‌های پس از جراحی از مواردی هستند که پزشک ممکن است در آن‌ها مترونیدازول را بررسی کند.

خواص مترونیدازول به معنی اثرگذاری آن روی همه عفونت‌ها نیست. این دارو روی ویروس‌ها اثری ندارد و برای سرماخوردگی، آنفولانزا یا بیشتر گلودردهای ویروسی مناسب نیست. اگر علت عفونت مشخص نباشد، مصرف خودسرانه مترونیدازول می‌تواند درمان اصلی را عقب بیندازد و علائم را موقتا پنهان کند. چند مورد کاربرد مترونیدازول عبارت است از:

• واژینوز باکتریایی
• ژیاردیازیس
• آمیبیازیس
• عفونت‌های ناشی از باکتری‌های بی‌هوازی
• بعضی آبسه‌های دندانی
• بعضی عفونت‌های داخل شکمی
• عفونت‌های لگنی در درمان‌های ترکیبی
• برخی رژیم‌های درمان هلیکوباکتر پیلوری
• درمان موضعی روزاسه
• پیشگیری از عفونت در بعضی جراحی‌ها

مترونیدازول برای عفونت خوب است؟

مترونیدازول برای برخی عفونت‌ها کاربرد دارد، اما فقط زمانی که عامل عفونت به این دارو حساس باشد. این دارو بیشتر در عفونت‌هایی مطرح می‌شود که باکتری‌های بی‌هوازی یا بعضی انگل‌ها در ایجاد آن نقش دارند. عفونت‌های دندانی، عفونت‌های داخل شکم، برخی عفونت‌های واژن و بعضی عفونت‌های پوستی از مواردی هستند که ممکن است در نسخه پزشک دیده شوند.

هر عفونتی با مترونیدازول درمان نمی‌شود. اگر تب، درد شدید، ترشح چرکی، قرمزی منتشر، تورم زیاد یا ضعف عمومی دارید، باید علت عفونت مشخص شود. گاهی بیمار به داروی دیگری، آزمایش، تخلیه آبسه یا درمان ترکیبی نیاز دارد.

متن انگلیسی:
Metronidazole is an antibiotic that is particularly effective at treating infections caused by susceptible anaerobic bacteria and parasites.
ترجمه فارسی:
مترونیدازول آنتی بیوتیکی است که در درمان عفونت‌های ناشی از باکتری‌های بی‌هوازی حساس و انگل‌ها موثر است.

به نقل از سایت drugs

سرم مترونیدازول برای چیست؟

محلول وریدی مترونیدازول بیشتر برای درمان عفونت‌های جدی ناشی از باکتری‌های بی‌هوازی و پیشگیری از عفونت در برخی جراحی‌ها استفاده می‌شود. در شرایط خاص نیز ممکن است پزشک برای بیماری که امکان مصرف خوراکی ندارد، از این مسیر استفاده کند. این سرم معمولاً برای عفونت‌های جدی مانند عفونت‌های داخل شکمی، التهاب لگن، عفونت‌های خونی (سپتیسمی)، عفونت‌های مغزی و عفونت‌های پس از جراحی تجویز می‌شود. داروی مترونیدازول از طریق تزریق وریدی وارد جریان خون شده و به محل عفونت می‌رسد تا از رشد و تکثیر باکتری‌ها و انگل‌ها جلوگیری کند.

آمپول مترونیدازول برای چیست؟

ویال مترونیدازول برای تزریق وریدی استفاده می‌شود. فرآورده وریدی مترونیدازول بیشتر در بیماران بستری، عفونت‌های جدی یا شرایطی استفاده می‌شود که مصرف داروی خوراکی امکان‌پذیر یا مناسب نیست. تزریق وریدی لزوماً نسبت به مصرف خوراکی اثربخشی بیشتری ندارد. در بعضی بیماران، تهوع شدید، استفراغ، جراحی، بستری بودن یا شدت عفونت باعث می‌شود داروی خوراکی انتخاب مناسبی نباشد.

نوع تزریقی لزوما برای همه افراد بهتر از قرص نیست. پزشک بر اساس نوع عفونت، شدت بیماری، توانایی بیمار در خوردن دارو، وضعیت کبد و داروهای همزمان شکل مناسب را انتخاب می‌کند. تزریق خودسرانه آمپول مترونیدازول می‌تواند خطر واکنش دارویی و خطای مصرف را بالا ببرد.

پماد مترونیدازول برای چیست؟

کرم یا پماد مترونیدازول بیشتر برای بعضی مشکلات التهابی پوست تجویز می‌شود. کاربرد شناخته‌شده آن در کنترل ضایعات پوستی مرتبط با روزاسه است؛ یعنی حالتی که پوست صورت دچار قرمزی، التهاب، برجستگی‌های شبیه جوش و حساسیت می‌شود. این دارو برای درمان عفونت‌های داخلی بدن مناسب نیست، چون اثر آن موضعی است.

پماد مترونیدازول را نباید برای هر نوع جوش، لک، قرمزی یا خارش صورت مصرف کرد. آکنه، حساسیت پوستی، اگزما، عفونت قارچی و روزاسه ممکن است ظاهر مشابهی داشته باشند، اما درمان آن‌ها یکسان نیست. اگر ضایعات پوستی با سوزش شدید، ترشح، درد یا گسترش سریع همراه است، بهتر است قبل از مصرف دارو معاینه شوید.

پماد مترونیدازول برای جوش

استفاده از مترونیدازول برای همه انواع جوش صورت مناسب نیست. این دارو بیشتر زمانی استفاده می‌شود که برجستگی‌های پوستی به روزاسه مربوط باشند، نه آکنه معمولی. جوش‌های هورمونی، کومدون‌ها، جوش‌های چرکی آکنه‌ای و التهاب ناشی از حساسیت، درمان‌های متفاوتی دارند. اگر جوش‌های صورت با قرمزی مداوم، گرگرفتگی پوست، حساسیت به آفتاب، سوزش یا تشدید با گرما همراه باشند، ممکن است روزاسه مطرح شود. در این حالت، پزشک می‌تواند تشخیص دهد که مترونیدازول موضعی برای شما مناسب است یا نه. مصرف خودسرانه ممکن است باعث تحریک پوست یا تأخیر در درمان درست شود.

از پماد مترونیدازول ٪۰.۷۵ معمولاً برای کاهش التهاب و برجستگی‌های پوستی مرتبط با روزاسه استفاده می‌شود. این دارو می‌تواند در برخی افراد قرمزی، التهاب و ضایعات شبیه جوش را کمتر کند، اما اثر آن فوری نیست. معمولاً برای دیدن نتیجه، مصرف منظم و پیگیری درمان لازم است. این پماد را نباید وارد چشم، دهان، داخل بینی یا زخم باز کنید.

ژل مترونیدازول برای چیست؟

داروی ژل مترونیدازول ۰.۷۵ درصد به دو شکل اصلی موضعی و واژینال وجود دارد. ژل پوستی برای برخی مشکلات التهابی صورت مانند روزاسه تجویز می‌شود و ژل واژینال برای برخی عفونت‌های باکتریایی واژن کاربرد دارد. این دو شکل دارویی نباید به‌جای هم استفاده شوند، چون محل مصرف و روش استفاده آن‌ها متفاوت است.

ژل مترونیدازول برای صورت

معمولا برای کنترل علائم پوستی مرتبط با روزاسه ژل مترونیدازول برای صورت تجویز می‌شود. این دارو می‌تواند به کاهش التهاب، برجستگی‌های قرمز و تحریک پوستی کمک کند، اما برای همه جوش‌های صورت مناسب نیست. قبل از مصرف، پوست باید تمیز و خشک باشد و مقدار کمی از ژل به شکل لایه نازک روی ناحیه درگیر قرار گیرد. ژل مترونیدازول نباید با چشم، لب، داخل بینی یا زخم باز تماس داشته باشد. اگر بعد از مصرف، پوست دچار خشکی شدید، پوسته‌ریزی، سوزش آزاردهنده یا قرمزی بیشتر شد، باید درمان دوباره بررسی شود. برای جوش‌های معمولی، ممکن است داروهای دیگری مناسب‌تر باشند.

مصرف مترونیدازول برای چه مواردی مناسب نیست؟

این دارو بر ویروس‌های سرماخوردگی و آنفولانزا اثری ندارد و درمان معمول بسیاری از عفونت‌های ادراری یا قارچی نیز نیست. همچنین بعضی بیماران به دلیل حساسیت دارویی یا تداخل‌های مهم نمی‌توانند بدون ارزیابی پزشکی مترونیدازول مصرف کنند. پزشک باید پیش از تجویز، علت بیماری و وضعیت سلامت فرد را بررسی کند. استفاده غیرضروری از این دارو نه‌تنها کمکی به درمان نمی‌کند، بلکه می‌تواند باعث عوارض و اختلال در میکروب‌های طبیعی بدن شود. در موارد زیر مصرف مترونیدازول تاثیری ندارد:

• سرماخوردگی ویروسی
• آنفولانزا
• بیشتر عفونت‌های معمول مثانه
• بیشتر موارد عفونت کلیه
• عفونت‌های قارچی مانند کاندیدیازیس واژن
• التهاب مری ناشی از رفلاکس
• درد دندان بدون شواهد عفونت نیازمند آنتی‌بیوتیک

۱ مترونیدازول برای سرماخوردگی خوب است؟

داروی مترونیدازول برای سرماخوردگی کاربرد ندارد. سرماخوردگی یک بیماری ویروسی است و مترونیدازول روی ویروس‌ها اثر نمی‌گذارد. مصرف آنتی‌بیوتیک برای بیماری ویروسی باعث کوتاه شدن دوره سرماخوردگی نمی‌شود و جلوی آبریزش بینی، عطسه یا سرفه ویروسی را نمی‌گیرد.

۲. مترونیدازول برای عفونت ادراری کاربرد دارد؟

معمولا برای درمان عفونت ادراری مترونیدازول تجویز نمی‌شود. بیشتر عفونت‌های مجاری ادراری را باکتری‌هایی مانند اشرشیا کلی ایجاد می‌کنند که مترونیدازول پوشش مؤثری علیه آن‌ها ندارد. پزشک برای انتخاب درمان، علائم بیمار، سابقه بیماری و در صورت نیاز نتیجه آزمایش و کشت ادرار را بررسی می‌کند.

بعضی عفونت‌های دستگاه تناسلی ممکن است علائمی شبیه عفونت ادراری ایجاد کنند و به مترونیدازول پاسخ دهند، اما این موضوع به معنای کاربرد دارو برای عفونت معمول مثانه نیست.

۳. مترونیدازول برای التهاب مری خوب است؟

مترونیدازول برای درمان معمول التهاب مری نیست. التهاب مری می‌تواند به دلیل رفلاکس معده، مصرف بعضی داروها، عفونت‌های خاص، حساسیت یا مشکلات زمینه‌ای ایجاد شود. در بیشتر موارد، درمان التهاب مری به علت اصلی آن بستگی دارد و مصرف آنتی‌بیوتیک بدون تشخیص، انتخاب درستی نیست.

عوارض مترونیدازول چیست؟

داروی مترونیدازول می‌تواند در کنار اثرات درمانی خود، عوارضی را نیز به همراه داشته باشد که برخی از آن‌ها خفیف و برخی دیگر جدی هستند. آگاهی از این عوارض می‌تواند از بروز مشکلات جدی پیشگیری کند و در صورت مشاهده علائم خطر، اقدام سریع‌تری انجام شود. شایع‌ترین عوارض جانبی مترونیدازول عبارتند از:

• تهوع
• استفراغ
• طعم فلزی یا ناخوشایند دهان
• درد یا ناراحتی شکم
• اسهال
• کاهش اشتها
• سردرد
• سرگیجه
• تغییر رنگ ادرار به قهوه‌ای یا تیره در بعضی افراد
• سوزش و تحریک موضعی با فرآورده‌های پوستی یا واژینال

همچنین عوارض مهم و نیازمند مراجعه فوری به اورژانس عبارتند از:

• بثورات گسترده همراه با تورم صورت یا مشکل تنفس
• بی‌حسی یا گزگز جدید و مداوم دست و پا
• اختلال تعادل یا راه رفتن
• گیجی شدید
• تشنج
• زردی پوست یا چشم
• درد شدید شکم همراه با استفراغ مداوم
• اسهال شدید یا خونی

موارد احتیاط مصرف داروی مترونیدازول چیست؟

پیش از مصرف داروی مترونیدازول در صورتی که به این دارو یا به سایر آنتی‌بیوتیک‌ها مانند تینیدازول حساسیت دارید موضوع را با پزشک خود در میان بگذارید. این دارو در بیماران مبتلا به صرع یا کسانی که دچار تشنج می‌شوند باید با احتیاط مصرف شود. در صورت مشاهده‌ هرگونه علائم عصبی مانند تشنج، سردرد، تغییرات بینایی، ضعف، بی حسی یا گزگز باید مصرف مترونیدازول را متوقف کنید. مصرف داروی مترونیدازول ممکن است روی نتیجه‌ی بعضی از آزمایش‌های پزشکی خاص اثر بگذارد.

داروی مترونیدازول ممکن است موجب گیجی و تاری دید شما بشود. الکل و ماری‌جوانا این حالات را تشدید می‌کند، لذا از رانندگی و فعالیت‌هایی که نیاز به هشیاری دارند تا زمانی که در هشیاری کامل به سر ببرید اجتناب کنید. قبل از هر گونه جراحی همه‌ی داروهایی که مصرف می‌کنید را با پزشک یا دندان‌پزشک خود در میان بگذارید. همچنین قبل از استفاده از داروی مترونیدازول تمام سوابق پزشکی خود را به اطلاع پزشک داروساز برسانید؛ سابقه‌ی ابتلا به بیماری‌های کبدی با سرم مترونیدازول، بیماری‌های کلیوی و بعضی از اختلالات خونی مانند کمبود سلول‌های خونی از جمله موارد مهمی هستند که باید به متخصص اطلاع دهید. برخی از موارد احتیاط مصرف مترونیدازول عبارت است از:

• سندرم کوکاین
• مصرف دی‌سولفیرام در ۲ هفته گذشته
• بیماری شدید کبدی
• واکنش‌های شدید پوستی
• نوروپاتی محیطی یا اختلالات عصبی

متن انگلیسی:
Do not drink alcoholic beverages or take products with alcohol or propylene glycol while taking this medication and for at least 3 days after your final dose.
ترجمه فارسی:
در حین مصرف این دارو و حداقل تا ۳ روز پس از دوز نهایی، از نوشیدنی‌های الکلی یا مصرف محصولات حاوی الکل یا پروپیلن گلیکول خودداری کنید.

به نقل از سایت medlineplus

مصرف مترونیدازول در بارداری

فقط پزشک می‌تواند تشخیص دهد که مصرف مترونیدازول در بارداری خوب است یا نه. در برخی عفونت‌ها، درمان نکردن بیماری می‌تواند برای مادر و جنین خطرناک‌تر از مصرف کنترل‌شده دارو باشد. به همین دلیل، پزشک سود و خطر درمان را بر اساس نوع عفونت، سن بارداری، شدت علائم و وضعیت مادر بررسی می‌کند.

مصرف مترونیدازول در شیردهی

تجویز مترونیدازول در شیردهی به شکل دارو، مقدار مصرف، مدت درمان و شرایط مادر و نوزاد بستگی دارد. مترونیدازول موضعی و واژینال معمولا جذب کمتری دارند. دوره‌های کوتاه مصرف خوراکی، تزریقی یا رکتال مترونیدازول عموما با شیردهی نوزاد سالم و رسیده سازگارند. اگر نوزاد دچار اسهال، بی‌قراری، برفک دهان، تغییر در شیر خوردن یا علائم غیرعادی شد، موضوع را به پزشک اطلاع دهید. هنگام استفاده از کرم یا ژل پوستی، بعد از مصرف دست‌ها را بشویید تا دارو با پوست یا دهان نوزاد تماس پیدا نکند.

موارد مهم تداخل دارویی مترونیدازول چیست؟

تداخلات دارویی ممکن است عملکرد و تاثیر داروی مترونیدازول را تغییر دهد یا باعث افزایش ریسک بروز عوارض جانبی آن شود. یکی از مهم‌ترین تداخل‌ها به وارفارین مربوط است؛ مترونیدازول می‌تواند اثر ضدانعقادی وارفارین را افزایش دهد و خطر خونریزی را بیشتر کند. مصرف هم‌زمان با لیتیوم نیز ممکن است سطح این دارو را در خون افزایش دهد.

بعضی داروهای ضدتشنج، دی‌سولفیرام و داروهای خاص درمان سرطان نیز به بررسی دقیق نیاز دارند. بیمار باید پیش از شروع مترونیدازول، همه داروهای نسخه‌ای، بدون نسخه و مکمل‌های خود را به پزشک یا داروساز اطلاع دهد. در ادامه می‌بینید مترونیدازول با چه داروهایی تداخل دارد:

• وارفارین
• لیتیوم
• دی‌سولفیرام
• فنی‌توئین و فنوباربیتال
• سیکلوسپورین
• بوسولفان
• فلوئورواوراسیل
• سایمتیدین
• داروهای موثر بر ریتم قلب
• الکل و فرآورده‌های حاوی الکل

آیا آنتی بیوتیک مترونیدازول با استامینوفن تداخل دارد؟

مصرف همزمان مترونیدازول و استامینوفن معمولا تداخل خطرناکی ایجاد نمی‌کند. بااین‌حال، دوز مجاز استامینوفن باید رعایت شود. افراد مبتلا به بیماری کبدی یا کسانی که مقدار زیادی استامینوفن مصرف می‌کنند، باید پیش از مصرف داروها با پزشک مشورت کنند.

عوارض مترونیدازول و سیپروفلوکساسین در مصرف همزمان چیست؟

مصرف همزمان مترونیدازول و سیپروفلوکساسین معمولا برای درمان عفونت‌های ترکیبی ناشی از باکتری‌های هوازی و بی‌هوازی تجویز می‌شود. سیپروفلوکساسین یک آنتی‌بیوتیک از خانواده فلوروکینولون‌ها است که در درمان عفونت‌های تنفسی، ادراری و گوارشی موثر است، درحالی‌که مترونیدازول برای عفونت‌های بی‌هوازی و انگلی مانند عفونت‌های روده و واژن استفاده می‌شود. عوارض یا نگرانی‌های مهم مصرف همزمان سیپروفلوکساسین و مترونیدازول عبارت‌اند از:

• تهوع و اسهال
• سرگیجه
• احتمال تغییر ریتم قلب در افراد مستعد
• تپش قلب
• غش یا احساس سبکی سر در موارد نادر و مهم
• عوارض اختصاصی سیپروفلوکساسین مانند آسیب تاندون یا مشکلات عصبی

متن انگلیسی:
Do not drink alcohol while taking metronidazole tablets or liquid or using the suppositories. Metronidazole can react with alcohol to cause side effects such as feeling or being sick, stomach pain, hot flushes, difficulty breathing and a pounding heartbeat (palpitations).
ترجمه فارسی:
هنگام مصرف قرص یا شربت مترونیدازول یا استفاده از شیاف، الکل ننوشید. مترونیدازول می‌تواند با الکل واکنش نشان دهد و عوارض جانبی مانند احساس بیماری، درد معده، گرگرفتگی، مشکل در تنفس و تپش قلب ایجاد کند.

به نقل از سایت nhs

مصرف همزمان سفیکسیم و مترونیدازول مجاز است؟

مصرف هم‌زمان سفیکسیم و مترونیدازول در برخی شرایط و با تشخیص پزشک امکان‌پذیر است. انتخاب این ترکیب به محل عفونت، عامل میکروبی، حساسیت دارویی و راهنماهای درمانی بستگی دارد و برای همه عفونت‌ها توصیه نمی‌شود.

مصرف همزمان قرص بیسموت و مترونیدازول مجاز است؟

این ترکیب معمولا زمانی استفاده می‌شود که پزشک درمان چنددارویی برای علت خاصی از مشکلات معده یا عفونت گوارشی در نظر گرفته باشد. بنابراین، مصرف این قرص بیسموت ساب سیترات و مترونیدازول با هم بدون تشخیص و بدون برنامه کامل درمانی توصیه نمی‌شود.

عوارض مصرف همزمان وارفارین و مترونیدازول چیست؟

مصرف هم‌زمان وارفارین و مترونیدازول یکی از تداخل‌های مهم دارویی است. مترونیدازول می‌تواند تجزیه وارفارین را تغییر دهد و اثر ضدانعقادی آن را افزایش دهد. در این شرایط، مقدار INR ممکن است بالا برود و احتمال خونریزی بیشتر شود.

پزشک ممکن است آنتی‌بیوتیک دیگری انتخاب کند یا در صورت ضرورت مصرف مترونیدازول، INR را با فاصله‌های کوتاه‌تر بررسی کند. بیمار نباید مقدار وارفارین را خودسرانه کم یا زیاد کند، زیرا تغییر نامناسب آن می‌تواند خطر خونریزی یا لخته شدن خون را افزایش دهد. علائم هشدار خونریزی عبارت‌اند از:

• خونریزی غیرمعمول لثه یا بینی
• کبودی گسترده یا بی‌دلیل
• ادرار خونی
• مدفوع سیاه یا خونی
• استفراغ خونی
• سردرد ناگهانی و شدید
• ضعف یا سرگیجه غیرعادی

پزشکان پیشنهادی

دکتر مهدی قاضی

متخصص اورولوژی

4,8 امتیاز

نوبت‌دهی آنلاین

مشاوره آنلاین و تلفنی

نوبت بگیرید

زهرا عسکری سرطاوسی

کارشناسی مامایی

4,9 امتیاز

نوبت‌دهی آنلاین

مشاوره آنلاین و تلفنی

نوبت بگیرید

دکتر سید ناصر سید اسماعیلی

فلوشیپ اندویورولوژی

4,8 امتیاز

نوبت‌دهی آنلاین

مشاوره آنلاین و تلفنی

نوبت بگیرید

زهرا مهربان

کارشناسی مامایی

5,0 امتیاز

نوبت‌دهی آنلاین

مشاوره آنلاین و تلفنی

نوبت بگیرید

دکتر دیانا حسینی

فلوشیپ سرطان زنان

4,7 امتیاز

نوبت‌دهی آنلاین

مشاوره آنلاین و تلفنی

نوبت بگیرید

دکتر محمدرضا جعفری

متخصص جراحی کلیه و مجاری ادراری و تناسلی

4,5 امتیاز

نوبت‌دهی آنلاین

مشاوره آنلاین و تلفنی

نوبت بگیرید

مصرف همزمان فورازولیدون و مترونیدازول مجاز است؟

فورازولیدون و مترونیدازول هر ۲ داروهای ضدمیکروب هستند، اما عملکرد و کاربرد یکسانی ندارند. فورازولیدون همچنین می‌تواند اثرات مهارکنندگی آنزیم مونوآمین‌اکسیداز داشته باشد و با بعضی داروها و مواد غذایی تداخل مهم ایجاد کند. مصرف هم‌زمان ممکن است عوارض گوارشی را افزایش دهد و بررسی سایر داروهای بیمار را ضروری کند. بهتر است فرد فقط در صورت تجویز مشخص پزشک از این ترکیب استفاده کند.

مصرف همزمان کلوتریمازول و مترونیدازول چه عوارضی دارد؟

در صورت تشخیص عفونت قارچی و باکتریایی هم‌زمان، پزشک ممکن است کلوتریمازول و مترونیدازول را تجویز کند. عوارض احتمالی به شکل دارویی بستگی دارند و ممکن است شامل تحریک موضعی، سوزش واژن یا در مصرف خوراکی مترونیدازول، ناراحتی گوارشی باشند. کلوتریمازول برای درمان عفونت‌های قارچی و مترونیدازول برای درمان عفونت‌های باکتریایی و انگلی خاص کاربرد دارد. بااین‌حال، ممکن است عوارض جانبی هر دارو هنگام مصرف همزمان ظاهر شوند، از جمله:

• سوزش، خارش یا تحریک واژن
• افزایش ترشحات واژن
• تهوع و دل‌درد
• طعم فلزی یا تلخ در دهان
• سردرد و سرگیجه
• اسهال یا ناراحتی معده

تداخل مترونیدازول با الکل چگونه است؟

هنگام مصرف مترونیدازول بهتر است از نوشیدنی‌های الکلی و فرآورده‌های حاوی الکل پرهیز کنید. بعضی راهنماهای دارویی درباره احتمال واکنشی شبیه اثر دی‌سولفیرام هشدار می‌دهند که ممکن است با تهوع، استفراغ، گرگرفتگی، سردرد و تپش قلب همراه باشد. البته شواهد پژوهشی درباره فراوانی و مکانیسم این واکنش یکسان نیستند.

با وجود این اختلاف، پرهیز از الکل در طول درمان همچنان توصیه احتیاطی رایجی است. پس از پایان درمان نیز باید فاصله توصیه‌شده در بروشور همان فرآورده رعایت شود؛ بعضی راهنماها ۴۸ ساعت و بعضی ۷۲ ساعت را مطرح می‌کنند.

نتیجه گیری

مترونیدازول دارویی ضد باکتری و ضد انگل است که برای برخی عفونت‌های خاص تجویز می‌شود. این دارو به شکل قرص، شربت، ژل، کرم، فرآورده واژینال، سرم و ویال تزریقی وجود دارد و هر شکل آن کاربرد جداگانه‌ای دارد. مترونیدازول برای سرماخوردگی، عفونت‌های ویروسی و همه انواع جوش یا التهاب مناسب نیست. مصرف خودسرانه، قطع زودهنگام درمان، مصرف همراه الکل و بی‌توجهی به تداخل‌های دارویی می‌تواند خطر عوارض را بیشتر کند. اگر باردار هستید، شیردهی دارید، بیماری کبدی دارید یا چند دارو مصرف می‌کنید، قبل از مصرف مترونیدازول باید شرایطتان بررسی شود. قبل از مصرف این دارو بهتر است با بهترین دکتر عفونی ایران مشورت کنید تا بتوانید از همه فواید مترونیدازول بهره ببرید.

دکترتو مراقب سلامت شماست!

پرسش‌های متداول