آمپول ماسیزا یک قلم تزریقی است که بر اساس ماده موثره و دوز تجویزشده، ممکن است برای کاهش وزن یا کنترل قند خون استفاده شود. معمولا افرادی که سال‌ها با رژیم و ورزش وزن کم کرده‌اند و دوباره به اضافه وزن دچار شده‌اند یا قند خونشان با قرص کنترل نمی‌شود، نام این دارو را از پزشک یا اطرافیان شنیده‌اند. اما ماسیزا دقیقا چند کیلو لاغر میکند؟ دوز آن را چطور باید بالا برد و هر قلم چند روز کافی است؟ در این مقاله از دکترتو با کاربردها، دوز و نحوه تزریق، عوارض، موارد منع مصرف و شرایط نگهداری آمپول ماسیزا آشنا می‌شویم.
آمپول ماسیزا چیست؟
آمپول ماسیزا یک قلم تزریقی آماده مصرف است که شرکت سیناژن آن را با ماده موثره لیراگلوتاید می‌سازد. هر قلم ماسیزا ۳ میلی‌لیتر محلول با غلظت ۶ میلی‌گرم در میلی‌لیتر، یعنی ۱۸ میلی‌گرم لیراگلوتاید، دارد و دارو زیر پوست تزریق می‌شود. ماسیزا را فقط با نسخه پزشک می‌توان از داروخانه تهیه کرد.
لیراگلوتاید، که در آمپول لیراگلوتاید هم موجود است، شبیه هورمونی به نام GLP-1 عمل میکند که روده بعد از غذا خوردن ترشح میکند. این هورمون به مغز پیام سیری می‌دهد، تخلیه معده را کم میکند و وقتی قند خون بالاست، لوزالمعده را به ترشح انسولین وادار میکند. نتیجه این اثرها کم شدن اشتها، دیرتر گرسنه شدن و پایین آمدن قند خون است. ماسیزا انسولین نیست و نباید آن را به جای انسولین تجویزشده تزریق کرد.
| شناسنامه دارویی | توضیحات |
|---|---|
| ماسیزا چیست؟ | داروی تزریقی تجویزی حاوی لیراگلوتاید (تولید شرکت سیناژن) که مشابه هورمون طبیعی GLP-1 عمل میکند. کاربرد اصلی آن کنترل قند خون در بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ و به عنوان کمک‌درمان برای کاهش وزن و مدیریت چاقی در بزرگسالان است. |
| نام عمومی دارو | لیراگلوتاید (Liraglutide) |
| نام تجاری | ماسیزا (Masiza) |
| نوع دارو | آگونیست گیرنده GLP-1 |
| مکانیسم اثر | اثر بر مراکز اشتها در مغز برای ایجاد احساس سیری، کند کردن تخلیه معده به منظور کاهش میل به غذا، و تنظیم ترشح انسولین بر اساس نیاز بدن برای جلوگیری از نوسانات قند خون |
| نحوه مصرف | تزریق زیرجلدی روزانه (در ناحیه شکم با فاصله ۵ سانتی‌متری از ناف، جلوی ران یا بیرون بازو)؛ شروع با دوز ۰.۶ میلی‌گرم در روز و افزایش تدریجی هفتگی تا رسیدن به دوز نگهدارنده ۳.۰ میلی‌گرم در روز |
| اشکال دارویی | قلم‌های از پیش‌پرشده (Prefilled Pen) تزریق زیرجلدی |
| داروهای هم گروه | آگونیست‌های گیرنده GLP-1؛ داروهایی نظیر ساکسندا (Saxenda) نیز حاوی لیراگلوتاید هستند اما ماسیزا نمونه تولید داخل توسط شرکت سیناژن محسوب می‌شود. |
آمپول ماسیزا با ملیتاید چه فرقی دارد؟
آمپول ماسیزا و ملیتاید هر دو فرآورده ایرانی لیراگلوتاید هستند و ماده موثره، غلظت و قلم ۱۸ میلی‌گرمی یکسانی دارند. ملیتاید بیشتر برای کنترل دیابت نوع ۲ با دوز حداکثر ۱٫۸ میلی‌گرم تجویز می‌شود. انتخاب بین ماسیزا و ملیتاید یا تعویض یکی با دیگری را فقط پزشک انجام می‌دهد.
نمونه خارجی همین دارو با دو نام تجاری عرضه می‌شود. آمپول ویکتوزا لیراگلوتاید مخصوص دیابت است و آمپول ساکسندا لیراگلوتاید مخصوص لاغری با دوز ۳ میلی‌گرم است.
آمپول ماسیزا برای چه کسانی تجویز می‌شود؟
به‌طورکلی آمپول ماسیزا برای دو گروه از بیماران ثبت شده است که هر کدام دوز و هدف درمانی جداگانه‌ای دارند. این داروها معمولا با تاثیر بر هورمون‌های تنظیم‌کننده اشتها و قند خون، به کاهش احساس گرسنگی، افزایش سیری یا بهبود کنترل قند کمک می‌کنند. بااین‌حال، انتخاب دارو و مقدار مصرف آن به شرایط جسمی، سن، بیماری‌های زمینه‌ای و هدف درمان بستگی دارد. آمپول ماسیزا باید با تجویز پزشک و متناسب با کاربرد تاییدشده آن مصرف شود؛ زیرا داروهای تزریقی کاهش وزن و دیابت لزوما برای همه بیماران مناسب نیستند. کاربردهای آمپول ماسیزا عبارت‌اند از:
- کاهش وزن در بزرگسالان و نوجوانان مبتلا به چاقی
- کنترل قند خون در دیابت نوع ۲
آمپول ماسیزا برای لاغری موثر است؟
آمپول ماسیزا برای لاغری در بزرگسالانی تجویز می‌شود که شاخص توده بدنی یا BMI آن‌ها ۳۰ یا بیشتر است یا BMI بالای ۲۷ دارند و همزمان به بیماری مرتبط با وزن مثل فشار خون بالا یا چربی خون مبتلا هستند. در برخی فرآورده‌های لیراگلوتاید، درمان چاقی برای نوجوانان ۱۲ سال به بالا با وزن بیش از ۶۰ کیلوگرم و چاقی تایید شده است. بااین‌حال، امکان استفاده از ماسیزا در این گروه سنی باید با نظر پزشک باشد.
ماسیزا برای کم کردن چند کیلو وزن اضافه در افرادی که چاق نیستند ساخته نشده و همیشه در کنار رژیم کم‌کالری و فعالیت بدنی مصرف می‌شود. تشخیص اینکه اضافه وزن شما به درمان دارویی نیاز دارد یا علت دیگری مثل کم کاری تیروئید دلیل آن است، با نظر پزشک متخصص است.
آمپول ماسیزا برای دیابت کاربرد دارد؟
آمپول ماسیزا در دیابت نوع ۲ قند خون را در کنار رژیم و ورزش پایین می‌آورد و پزشک آن را به تنهایی یا همراه داروهای دیگر دیابت تجویز میکند. ماسیزا برای دیابت نوع ۱ و کتواسیدوز دیابتی مناسب نیست. اگر ماسیزا را همراه انسولین یا قرص‌های گلی‌بنکلامید و گلی‌کلازید مصرف می‌کنید، احتمال افت قند خون بالا می‌رود و پزشک ممکن است دوز داروهای دیگر را کم کند.
آمپول ماسیزا چند کیلو لاغر میکند؟
تزریق آمپول ماسیزا با دوز ۳ میلی‌گرم در روز در کنار رژیم و ورزش، در یک سال به طور میانگین حدود ۸ کیلوگرم وزن کم میکند. نتیجه در افراد مختلف فرق زیادی دارد و بعضی بیش از ۱۰ درصد وزن خود را از دست می‌دهند، در حالی که بعضی دیگر کمتر از ۵ درصد لاغر می‌شوند. کاهش وزن در ماه اول کم است، چون دوز دارو هنوز پایین است و هر هفته بالا می‌رود. پس از قطع لیراگلوتاید، احتمال بازگشت بخشی از وزن وجود دارد.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت pubmed
At week 56, patients in the liraglutide group had lost a mean of 8.4±7.3 kg of body weight, and those in the placebo group had lost a mean of 2.8±6.5 kg.
ترجمه فارسی:
در هفته پنجاه و ششم، میانگین کاهش وزن بیماران در گروه دریافت‌کننده لیراگلوتاید ۸٫۴ ± ۷٫۳ کیلوگرم و در گروه دریافت‌کننده دارونما ۲٫۸ ± ۶٫۵ کیلوگرم بود.
نحوه تزریق آمپول ماسیزا چگونه است؟
آمپول ماسیزا روزی یک بار زیر پوست شکم، ران یا بازو تزریق می‌شود و زمان تزریق به وعده غذایی بستگی ندارد. بهترین زمان تزریق ماسیزا ساعتی است که بتوانید هر روز در همان ساعت تزریق کنید. مراحل تزریق قلم ماسیزا به این ترتیب است:
- دست‌ها را بشویید و مطمئن شوید محلول داخل قلم شفاف و بی‌رنگ است.
- یک سوزن نو روی قلم ببندید و قبل از اولین استفاده از هر قلم، جریان دارو را طبق دفترچه راهنما امتحان کنید.
- درجه قلم را روی دوزی که پزشک تعیین کرده بچرخانید.
- پوست محل تزریق را با الکل تمیز کنید و سوزن را به طور کامل زیر پوست فشار دهید.
- دکمه را فشار دهید و تا شش ثانیه نگه دارید، بعد سوزن را بیرون بکشید.
- سوزن را جدا کنید و در ظرف مخصوص یا بطری دربسته بیندازید و درپوش قلم را ببندید.
- محل تزریق را هر روز کمی جابه‌جا کنید تا پوست زیر آن سفت یا متورم نشود.
- آمپول ماسیزا را هرگز داخل رگ یا عضله تزریق نکنید و سوزن و قلم خود را با کسی شریک نشوید.
دوز مصرف آمپول ماسیزا چقدر است؟
دوز مصرف آمپول ماسیزا با ۰٫۶ میلی‌گرم در روز شروع می‌شود و پزشک آن را هر هفته کمی بالا می‌برد تا بدن به دارو عادت کند و تهوع کمتر شود. دوز نهایی برای لاغری ۳ میلی‌گرم و برای دیابت حداکثر ۱٫۸ میلی‌گرم در روز است. هر قلم ۱۸ میلی‌گرمی ماسیزا با دوز ۳ میلی‌گرم شش روز و با دوز ۱٫۸ میلی‌گرم ده روز کافی است.
اگر یک نوبت تزریق را فراموش کردید، دوز فراموش‌شده را دو برابر نکنید و تزریق بعدی را طبق برنامه معمول انجام دهید. اگر بیش از سه روز از آخرین تزریق گذشته است، پیش از شروع مجدد با پزشک مشورت کنید؛ ممکن است لازم باشد افزایش دوز از ۰٫۶ میلی‌گرم دوباره آغاز شود.
| هفته درمان | دوز روزانه برای لاغری | دوز روزانه برای دیابت |
|---|---|---|
| هفته اول | ۰٫۶ میلی‌گرم | ۰٫۶ میلی‌گرم |
| هفته دوم | ۱٫۲ میلی‌گرم | ۱٫۲ میلی‌گرم |
| هفته سوم | ۱٫۸ میلی‌گرم | ۱٫۲ یا ۱٫۸ میلی‌گرم |
| هفته چهارم | ۲٫۴ میلی‌گرم | ۱٫۲ یا ۱٫۸ میلی‌گرم |
| هفته پنجم به بعد | ۳ میلی‌گرم | حداکثر ۱٫۸ میلی‌گرم |
آمپول ماسیزا را چگونه نگهداری کنیم؟
تا قبل از اولین استفاده آمپول ماسیزا را در یخچال و در دمای ۲ تا ۸ درجه نگه دارید و آن را نزدیک دیواره یا بخش یخ‌ساز یخچال نگذارید. قلمی که شروع به استفاده از آن کرده‌اید، در دمای اتاق تا ۳۰ درجه یا در یخچال تا ۳۰ روز قابل مصرف است و بعد از آن باید دور ریخته شود، حتی اگر دارو در آن مانده باشد. قلمی که یخ زده یا محلول آن کدر شده است را مصرف نکنید. ماسیزا را فقط از داروخانه و با نسخه پزشک تهیه کنید.
عوارض آمپول ماسیزا چیست؟
بیشتر عوارض آمپول ماسیزا گوارشی و خفیف شامل مشکلات گوارشی مانند تهوع، استفراغ، اسهال، یبوست، نفخ و درد شکم هستند و در هفته‌های اول و هنگام بالا بردن دوز بیشتر دیده می‌شوند. شدت عوارض به دوز مصرفی، وضعیت جسمی فرد و داروهای همزمان بستگی دارد؛ به همین دلیل، افزایش دوز باید طبق برنامه پزشک انجام شود و در صورت بروز علائم آزاردهنده، نباید دوز دارو را خودسرانه تغییر داد.
ماسیزا چند عارضه نادر اما جدی هم دارد که شناختن آن‌ها برای هر مصرف‌کننده لازم است. التهاب پانکراس، مشکلات کیسه صفرا، کم‌آبی بدن و آسیب کلیوی ناشی از استفراغ یا اسهال شدید از جمله عوارض نادر آمپول ماسیزا هستند. درد شدید و مداوم شکم، استفراغ مکرر، کاهش واضح ادرار، زردی پوست یا چشم و علائم حساسیت شدید مانند تورم صورت یا دشواری تنفس، نیازمند ارزیابی فوری پزشکی هستند.
عوارض شایع آمپول ماسیزا با عادت کردن بدن به دارو در چند هفته کم می‌شوند. خوردن وعده‌های کوچک و کم‌چرب و دست کشیدن از غذا با اولین حس سیری، تهوع ماسیزا را کمتر میکند. عوارض شایع ماسیزا عبارت‌اند از:
- تهوع و گاهی استفراغ
- اسهال یا یبوست
- درد شکم، نفخ و سوء هاضمه
- سردرد و خستگی
- قرمزی یا خارش محل تزریق
متن انگلیسی:
به نقل از سایت medlineplus
Liraglutide injection caused thyroid tumors in rats. It is not known if this medication increases the risk of tumors in humans.
ترجمه فارسی:
تزریق لیراگلوتاید در موش‌ها باعث ایجاد تومورهای تیروئیدی شده است. هنوز مشخص نیست که آیا این دارو خطر ابتلا به تومورهای تیروئیدی را در انسان هم افزایش می‌دهد یا خیر.
عوارض جدی آمپول ماسیزا چیست؟
عوارض جدی آمپول ماسیزا نادر هستند اما بعضی از آن‌ها نیاز به مراجعه فوری دارند. التهاب لوزالمعده یا پانکراتیت با درد شدید و مداوم بالای شکم شروع می‌شود که گاهی به پشت تیر می‌کشد و با استفراغ همراه است. سنگ کیسه صفرا هم با درد زیر دنده‌های راست، تب یا زرد شدن پوست و چشم خود را نشان می‌دهد. نشانه‌هایی که در طول مصرف ماسیزا نیاز به مراجعه فوری دارند عبارت‌اند از:
- درد شدید و مداوم شکم، با یا بدون استفراغ
- زردی پوست یا چشم و درد زیر دنده‌های راست
- استفراغ و اسهال شدیدی که باعث کم‌آبی و کم شدن ادرار شده است.
- توده یا ورم جلوی گردن، گرفتگی صدا یا مشکل در بلع
- افسردگی تازه، تغییر رفتار یا فکر آسیب زدن به خود
- ورم صورت، لب یا گلو و تنگی نفس
چه کسانی نباید آمپول ماسیزا تزریق کنند؟
کسانی که خودشان یا یکی از اعضای خانواده‌شان سابقه سرطان مدولاری تیروئید یا سندرم نئوپلازی اندوکرین متعدد نوع ۲ (MEN 2) دارند، نباید آمپول ماسیزا تزریق کنند. لیراگلوتاید در حیوانات آزمایشگاهی باعث تومور تیروئید شده است و این خطر در انسان هنوز ثابت یا رد نشده است. برای بررسی موارد منع مصرف آمپول ماسیزا و اطمینان از ایمنی تزریق آن متناسب با شرایط جسمی خود، می‌توانید از طریق اپلیکیشن دکترتو با متخصص غدد مشورت کنید. موارد دیگری که مصرف ماسیزا را ممنوع یا پرخطر می‌کنند عبارت‌اند از:
- دوران بارداری، برنامه‌ریزی برای بارداری
- دیابت نوع ۱
- سابقه پانکراتیت
- بیماری التهابی روده و کند شدن تخلیه معده
- نارسایی شدید قلب
- مصرف همزمان داروی دیگری از همین گروه مثل اوزمپیک
- سن بالای ۷۵ سال و نوجوانانی که شرایط سنی و وزنی دارو را ندارند.
نتیجه گیری
آمپول ماسیزا نوعی لیراگلوتاید ایرانی است که برای چاقی و دیابت نوع ۲ تجویز می‌شود و در کنار رژیم و ورزش اثر واقعی دارد اما معجزه نمی‌کند. کاهش وزن با ماسیزا تدریجی است و در یک سال به طور میانگین به حدود ۸ کیلوگرم می‌رسد (البته این مقدار ممکن است در افراد مختلف، متفاوت باشد). دوز دارو باید هفته به هفته بالا برود تا تهوع قابل تحمل بماند و سابقه سرطان مدولاری تیروئید، بارداری و پانکراتیت مصرف آن را ممنوع یا پرخطر میکند. قبل از شروع ماسیزا، وزن، قند خون و سابقه بیماری‌هایتان را با پزشک بررسی کنید و دارو را فقط با نسخه پزشک و از داروخانه تهیه کنید.
دکترتو مراقب سلامت شماست!
پرسش‌های متداول
قیمت آمپول ماسیزا را سازمان غذا و دارو تعیین میکند و به دلیل تولید داخل، معمولا کمتر از نمونه‌های خارجی لیراگلوتاید است. قیمت روز را از داروخانه بپرسید و به یاد داشته باشید که در دوز ۳ میلی‌گرم هر قلم فقط شش روز کافی است. هزینه کل درمان علاوه بر قلم‌ها شامل ویزیت و پیگیری پزشک است و جزئیات هزینه خدمات پزشکی لاغری را می‌توانید جداگانه بررسی کنید.
آمپول ماسیزا داروی نسخه‌ای است و خرید آن بدون تجویز پزشک خطرناک است، چون پزشک قبل از شروع باید سابقه تیروئید، لوزالمعده و کلیه را بررسی کند. مصرف خودسرانه ماسیزا برای کاهش چند کیلو وزن در افرادی که چاق نیستند، عوارض گوارشی را بدون فایده قابل توجه به همراه دارد.
کاهش اشتها با آمپول ماسیزا معمولا از همان هفته‌های اول حس می‌شود، اما کاهش وزن به چند هفته تا چند ماه زمان نیاز دارد، چون دوز دارو تدریجی بالا می‌رود. اثر ماسیزا بر قند خون هم در دیابت معمولا در چند هفته اول در آزمایش قند ناشتا دیده می‌شود.
