فهرست مطالب
خلاصه این مطلب را در این پادکست گوش دهید:
یکی از پرسشهای رایج پیش از بررسی هورمونهای زنانه این است که برای ازمایش هورمونی حتما باید پریود باشیم یا میتوان در هر روز از ماه به آزمایشگاه مراجعه کرد؟ پاسخ به این سؤال به نوع هورمون بستگی دارد؛ زیرا سطح بعضی هورمونها در طول چرخه قاعدگی تغییر میکند و زمان نمونهگیری میتواند بر تفسیر نتیجه تاثیر بگذارد. این پرسش که برای ازمایش هورمونی حتما باید پریود باشیم بیشتر برای افرادی اهمیت دارد که پریود نامنظم دارند یا میخواهند چند آزمایش را همزمان انجام دهند. برخی تستها در روزهای ابتدایی قاعدگی و برخی در نیمه دوم سیکل انجام میشوند. در ادامه این مقاله از دکترتو زمان مناسب آزمایشهای مختلف و شرایط نمونهگیری در قاعدگی نامنظم را بررسی میکنیم.
کدام آزمایشهای هورمونی باید در دوران پریود انجام شوند؟
برخی آزمایشهای هورمونی بهتر است در روزهای ابتدایی قاعدگی انجام شوند تا پزشک بتواند وضعیت هورمونی و عملکرد تخمدانها را دقیقتر بررسی کند. این آزمایشها معمولا در اوایل فاز فولیکولار، بهویژه در روز سوم سیکل قاعدگی (و در برخی پروتکلها، روز ۲ تا ۴، طبق صلاحدید پزشک یا دکتر زنان و زایمان تهران) انجام میشوند تا وضعیت هورمونی و عملکرد تخمدانها بهتر قابل مقایسه و تفسیر باشد. مهمترین این آزمایشها عبارتاند از:
- FSH: بررسی عملکرد تخمدانها و کمک به ارزیابی ذخیره تخمدان
- LH: بررسی تخمکگذاری و برخی اختلالات قاعدگی
- استرادیول (E2): ارزیابی سطح استروژن و عملکرد تخمدانها
آزمایش هورمون روز چندم پریود انجام میشود؟
زمان انجام و شرایط آزمایش هورمونی زنان با توجه به نوع هورمون متفاوت است. در ارزیابی اولیه عملکرد تخمدان و باروری، معمولا FSH، LH و استرادیول بهعنوان آزمایشهای پایه در اوایل سیکل و معمولا آزمایش هورمونی روز سوم پریود، اندازهگیری میشوند. نکته مهم اینکه روز اول سیکل، نخستین روز خونریزی واقعی قاعدگی است، نه روزی که فقط لکهبینی دارید. سایر هورمونها بر اساس هدف بررسی، ممکن است در هر روز دیگری از سیکل مانند موارد زیر انجام شوند:
- روز ۲ تا ۴ پریود: آزمایش FSH، LH و استرادیول؛ گاهی روزهای ۲ تا ۵ نیز پذیرفته میشوند.
- حدود روز ۲۱ سیکل: آزمایش پروژسترون برای بررسی تخمکگذاری در سیکل ۲۸ روزه، اگر زمان تخمکگذاری متفاوت باشد، پزشک ممکن است روز دیگری از سیکل را برای این آزمایش انتخاب کند.
- حدود ۷ روز قبل از پریود بعدی: زمان مناسب آزمایش پروژسترون، بهویژه اگر طول سیکل با ۲۸ روز متفاوت باشد.
- غیر وابسته به سیکل: آزمایش AMH
- پرولاکتین: معمولا به روز مشخصی از قاعدگی وابسته نیست.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت medlineplus
Women who have menstrual periods may need to be tested at a specific time during their menstrual cycle. That’s because FSH levels change throughout the month.
ترجمه فارسی:
زنانی که قاعدگی دارند، ممکن است لازم باشد در زمان خاصی از چرخه قاعدگی خود آزمایش دهند؛ زیرا سطح هورمون FSH در طول ماه تغییر میکند.
آزمایش هورمونی در پریود نامنظم چه زمانی انجام میشود؟
اگر پریود نامنظم دارید یا چند ماه است قاعده نشدهاید، برای بسیاری از آزمایشهای هورمونی (مثل FSH، LH، پرولاکتین و هورمونهای تیروئیدی) لازم نیست منتظر شروع پریود بمانید؛ با این حال باید ابتدا احتمال بارداری بررسی شود و زمان دقیق هر آزمایش را پزشک یا بهترین دکتر زنان و زایمان ایران با توجه به شرایط شما مشخص کند.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت bocahindonesia
A female hormone test is not merely a medical step it is the key to understanding reproductive health.
ترجمه فارسی:
آزمایش هورمونی زنان فقط یک اقدام پزشکی نیست، بلکه راهی برای درک بهتر سلامت باروری است.
آیا میتوان همه آزمایشهای هورمونی را در یک روز قاعدگی انجام داد؟
امکان انجام چند آزمایش هورمونی روی یک نمونه خون وجود دارد (مثل FSH، LH، استرادیول، AMH و TSH)، اما زمان مناسب هر آزمایش بر اساس هدف بررسی متفاوت است و اینکه چه تستهایی را میتوان در یک روز انجام داد باید توسط پزشک و با درنظر گرفتن زمانبندی استاندارد هر هورمون تعیین شود.
در نتیجه، بهتر است برگه آزمایش را به آزمایشگاه نشان دهید و طبق دستور پزشک پیش بروید. برای مشخص کردن زمان مناسب هر آزمایش هورمونی بر اساس چرخه قاعدگی و شرایط بدنی خود، میتوانید از طریق اپلیکیشن دکترتو با متخصص زنان یا غدد مشورت کنید.
| آزمایش | وابستگی به روز سیکل | زمان مناسب |
|---|---|---|
| FSH | وابسته | روزهای ۲ تا ۴ پریود؛ گاهی روزهای ۲ تا ۵ |
| LH | وابسته | روزهای ۲ تا ۴ پریود؛ گاهی روزهای ۲ تا ۵ |
| استرادیول (E2) | وابسته | روزهای ۲ تا ۴ پریود؛ گاهی روزهای ۲ تا ۵ |
| پروژسترون | وابسته | حدود روز ۲۱ در سیکل ۲۸روزه؛ حدود ۷ روز پیش از پریود بعدی در سیکلهای با طول متفاوت |
| AMH | مستقل | هر روز از سیکل |
| TSH | معمولا مستقل | هر روز از سیکل |
| سایر آزمایشهای تیروئیدی | معمولا مستقل | هر روز از سیکل |
| پرولاکتین | معمولا مستقل | روز مشخصی از قاعدگی لازم ندارد. |
نتیجه گیری
اینکه برای آزمایش هورمونی حتما باید پریود باشیم باید گفت که برای انجام آزمایشهای هورمونی، در همه موارد لازم نیست حتما پریود باشید؛ برخی هورمونها (مثل AMH) را میتوان در هر زمان اندازهگیری کرد اما بعضی تستها (مثل FSH، LH و استرادیول پایه) باید در روزهای مشخصی از سیکل انجام شوند. در سیکل منظم ۲۸ روزه، پروژسترون معمولا در روز ۲۱ (حدود ۷ روز پس از تخمکگذاری) اندازهگیری میشود؛ در سیکلهای با طول متفاوت یا نامنظم، زمان دقیق یا حتی نیاز به چند نوبت نمونهگیری باید توسط پزشک و بر اساس الگوی تخمکگذاری تعیین شود. در نهایت، تشخیص پزشک و هدف آزمایش از یک زمانبندی عمومی مهمتر است.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!








