ذخیره سازی خون بند ناف برای چه افرادی قابل استفاده است؟

دکتر عبدالحامد کیان(پزشک ارزیاب)
29 نظر
9 دقیقه مطالعه
ذخیره سازی خون بند ناف برای چه افرادی قابل استفاده است؟
محتوا بازبینی شده توسط پزشکان دکترتو

محتوای این مقاله صرفا برای افزایش آگاهی شماست. قبل از هرگونه اقدام، جهت درمان از پزشکان دکترتو مشاوره بگیرید.

فهرست مطالب
خلاصه مقاله را در این پادکست گوش کنید
4:31
دانلود صوت

این شیوه درمانی نوین در علم پزشکی، راه را برای درمان بیماری‌هایی که قبلاً برای آنها درمانی وجود نداشت باز کرده است. اما ذخیره سازی خون بند ناف برای چه کسانی قابل استفاده است؟ آیا تمام افراد یک خانواده می‌توانند از نمونه ذخیره شده یکی از اعضای خانواده استفاده کنند؟خونی که از بند ناف و جفت به دست می‌آید و ذخیره می‌شود، حاوی مقادیر بالایی از سلول‌های خون‌ساز است که می‌توان از آنها برای درمان بیماری‌های مختلفی استفاده کرد.

این سلول‌ها ممکن است برای افرادی که به بیماری‌هایی مانند لوسمی، لنفوم یا برخی اختلالات متابولیک ارثی یا سیستم ایمنی مبتلا هستند، نجات‌دهنده باشد. از آن جایی که یکی از مهم‌ترین چالش‌های خانواده‌ها هنگام تصمیم‌گیری برای ذخیره سازی خون بند ناف این است که چه کسانی می‌توانند از نمونه ذخیره شده استفاده کنند، در این مقاله به بررسی این موضوع می‌پردازیم. اگر در این مورد باز هم سوالی دارید، می‌توانید از طریق سایت دکترتو با متخصص هماتولوژی در شهر خود مثل دکتر هماتولوژی تهران، دکتر خون تهران یا دکتر ژنتیک تهران به صورت حضوری یا آنلاین در ارتباط باشید.

ذخیره سازی خون بند ناف برای چه افرادی قابل استفاده است؟

اینکه ذخیره سازی خون بند ناف برای چه افرادی قابل استفاده است، در درجه اول به این بستگی دارد که نمونه‌ها توسط والدین در یک بانک خون بند ناف خصوصی ذخیره می‌شوند یا در یک بانک خون عمومی. اگر نمونه‌ها در یک بانک خون عمومی ذخیره شوند یا به زبانی دیگر، نمونه خون بند ناف اهدا شود، این نمونه‌ها برای خود نوزاد یا خانواده او استفاده نمی‌شود. در عوض هر کسی که به پیوند سلول‌های خون بند ناف نیاز داشته باشد، در صورت تطابق سلولی و ژنتیکی می‌تواند از این نمونه‌ها استفاده کند.

اما اگر والدین نوزاد تصمیم بگیرند تا نمونه خون بند ناف را در یک بانک خون بند ناف خصوصی ذخیره کنند، این نمونه‌ها در شرایط لزوم توسط خود خانواده مورد استفاده قرار می‌گیرد. در واقع، هنگامی که یکی از اعضای خانواده بیماری دارد که ممکن است با پیوند مغز استخوان یا خون بند ناف درمان شود، والدین می‌توانند خون بند ناف نوزاد خود را برای اهدای مستقیم ذخیره کنند. با این حال استفاده خانواده‌ها از نمونه‌های ذخیره شده نیز شرایط خاص خود را دارد.

در درجه اول، اولین عامل در مورد این که ذخیره سازی خون بند ناف برای چه افرادی قابل استفاده است، به نوع بیماری تحت درمان بستگی دارد. به صورت کلی احتمالاً کل خانواده می‌توانند از بانک خون بند ناف نوزاد بهره‌مند شوند.

۱. خود نوزاد

اول از همه در پاسخ به این سوال که ذخیره سازی خون بند ناف برای چه افرادی قابل استفاده است، باید گفت خود نوزادی که نمونه از او گرفته شده، اولین کسی است که می‌تواند در صورت نیاز از این سلول بنیادی استفاده کند. بررسی‌ها نشان می‌دهد که احتمالاً می‌توان برخی از بیماری‌ها را با کمک تزریق خون بند ناف نوزاد به خود او درمان کرد.

هنگامی که فردی از سلول‌های بنیادی خود استفاده می‌کند، پیوند یا تزریق اتولوگ نامیده می‌شود. بسیاری از تحقیقات امیدوارکننده در حال انجام، از خون بند ناف خود نوزاد برای درمان بیماری‌هایی مانند اوتیسم، فلج مغزی، سکته مغزی و موارد دیگر استفاده می‌کنند.

با این حال برخی از بیماری‌ها را نمی‌توان با خون بند ناف خود نوزاد درمان کرد. این شرایط اغلب ژنتیکی است، یعنی ممکن است این بیماری در زمان تولد در خون نوزاد وجود داشته باشد. در مواردی که نوزاد نتواند از خون بند ناف خود استفاده کند، خون بند ناف خواهر یا برادر شانس بیشتری برای تامین سلول‌های بنیادی نجات‌دهنده دارد. به همین دلیل است که معمولا به خانواده‌ها توصیه می‌شود خون بند ناف را برای همه فرزندانشان، از جمله دو قلوها ذخیره سازی کنند.

۲. خواهر

هنگامی که فردی از سلول‌های بنیادی شخص دیگری استفاده می‌کند، پیوند یا تزریق آلوژنیک نامیده می‌شود؛ بنابراین خواهر نوزاد، حتی فرزند دوم یا سوم یکی از گزینه‌هایی است که می‌تواند در صورت نیاز خون بند ناف را دریافت کند. خواهری که به یک بیماری صعب‌العلاج مبتلاست، خصوصاً انواع بیماری‌های ژنتیکی ارثی یا سرطان‌ها، می‌تواند از نمونه خون بند ناف ذخیره شده خواهر یا برادر خود استفاده کند. شانس تطابق و استفاده از این نمونه‌ها برای خواهر ناتنی کمتر است، چرا که تنها ممکن است آنها در برخی از نشانگرهای HLA با هم مشترک باشند.

متن انگلیسی:
both your baby or a sibling could potentially use it, but it very much depends on the condition being treated. Ultimately it is the treating physician’s decision
ترجمه متن:
هم نوزاد شما و هم خواهر و برادر او می‌توانند از خون بند ناف استفاده کنند، اما بستگی زیادی به شرایطی دارد که تحت درمان است. در نهایت این تصمیم پزشک معالج است.

viacord

۳. برادر

برادری که نیاز به اهداکننده سلول‌های بنیادی دارد ممکن است بتواند از خون بند ناف خواهر یا برادر خود استفاده کند. درمان‌هایی که از خون بند ناف یکی از اعضای خانواده استفاده می‌کنند، تقریباً دو برابر موفقیت‌آمیزتر از درمان‌های غیر بستگان است. در کل شانس تطابق خواهر یا برادری که هر دو از یک والدین یکسان باشند، ۷۵ درصد است. این شانس برای برادر ناتنی بسیار کمتر است.

ذخیره سازی خون بند ناف برای والدین
والدین توانایی انجام پیوند هاپلودیکال با استفاده از خون بند ناف نوزاد را دارند.

۴. پدر و مادر (والدین نوزاد)

هر یک از والدین یک گروه HLA (هاپلوتیپ) را به نوزاد خود می‌دهند، بنابراین نیمی از نشانگرهای HLA از مادر و نیمی از پدر می‌آیند. این بدان معناست که خون بند ناف کودک همیشه ۵۰ درصد با هر یک از والدین مطابقت دارد. با شانس کوچکی که والدین نشانگرهای HLA را به اشتراک می‌گذارند، تعداد نشانگرهای HLA منطبق بین خون بند ناف کودک و والدین او می‌تواند بیش از ۵۰ درصد افزایش یابد. اگرچه والدین معمولاً بیش از ۵۰ درصد با هم تطابق ندارند، با این حال آنها توانایی انجام پیوند هاپلودیکال با استفاده از خون بند ناف نوزاد را دارند.

۵. خانواده درجه ۲ مثل پدر بزرگ و مادر بزرگ و خاله و عمو

خاله، دایی، عمه، عمو و پدربزرگ و مادربزرگ هم با شانس کمتری در صورت تطابق می‌توانند از نمونه خون بند ناف استفاده کنند. با این حال، هر چه از خانواده نزدیک‌تر دور شوید، خون بند ناف کودک کمتر سازگار است. خاله‌ها، عمه‌ها، دایی‌ها، عموها و پدربزرگ‌ها و مادربزرگ‌های مرتبط و تنی ممکن است با نمونه بند ناف ذخیره شده سازگاری داشته باشند، اما این احتمال هم وجود دارد که میزان تشابه برای پیوند ناکافی باشد.

به خصوص که نوترکیبی ژنتیکی عامل اصلی به ارث بردن ژن‌ها می‌شود؛ بنابراین، اگر بپرسیم ذخیره سازی خون بند ناف برای چه افرادی قابل استفاده است، می‌توان از نظر تئوری به خویشاوندان درجه دو هم اشاره کرد؛ اما قطعاً شانس سازگاری آنها بسیار کمتر از خواهر یا برادر تنی است.

۶. افراد غریبه

در نهایت، خصوصاً در ارتباط با اهدای خون بند ناف به بانک خون عمومی، این نمونه‌ها می‌تواند توسط افراد غریبه هم مورد استفاده قرار بگیرد. افراد غریبه در صورت ابتلا به یک بیماری که با خون بند ناف قابل درمان است، می‌توانند در صورت سازگاری داشتن از نظر ژنتیکی و خونی، از سلول‌های خون بند ناف استفاده کنند.

در اینجا جدولی است که نشان می‌دهد چه افرادی می‌توانند از خون بند ناف استفاده کنند و توضیحات مربوط به هر یک:

کاندیدهاتوضیحات
خود نوزادخون بند ناف ذخیره شده می‌تواند برای درمان بیماری‌های ژنتیکی و بیماری‌های خونی مورد استفاده قرار گیرد.
خواهر و برادربه دلیل سازگاری بالاتر ژنتیکی، احتمال سازگاری خون بند ناف با خواهران و برادران بیشتر است.
والدینممکن است بتوان از خون بند ناف برای والدین استفاده کرد اگرچه احتمال سازگاری کمتر از خواهر و برادر است.
مادربزرگ و پدربزرگ و خاله و عمواحتمال سازگاری کمتر است اما در برخی موارد، خون بند ناف می‌تواند برای این افراد نیز مفید باشد.
افراد غریبهاستفاده از خون بند ناف برای افراد غریبه به ندرت اتفاق می‌افتد زیرا معمولاً سازگاری ژنتیکی وجود ندارد.
افرادی که می توانند از خون بند ناف استفاده کنند.

متن انگلیسی:
Cord blood donated to a public cord blood bank is available to patients who need a transplant
ترجمه متن:
خون بند ناف اهدایی به بانک عمومی خون بند ناف در دسترس بیمارانی است که نیاز به پیوند دارند.

bloodstemcell

برای تطبیق ژنتیکی خون بند ناف چه آزمایشی باید انجام شود؟

برای پیوند سلول‌های بنیادی خون بند ناف، از تست تشخیصی HLA، استفاده می‌شود. ژن‌های HLA مخصوص ساخت آنتی ژن‌های مختلف در بدن هستند. این الگوهای ژنی در افراد مختلف متفاوت است. در پروسه پیوند خون بند ناف، پزشک برای تشخیص اینکه آیا نمونه با سلول‌های دریافت کننده مطابقت دارد یا خیر، از تست‌های مختلفی از جمله تست HLA استفاده می‌کند.

کدام بیماری ها را می‌توان با خون بند ناف درمان کرد؟

بیماری‌های مختلفی را می‌توان با استفاده از نمونه خون بند ناف درمان کرد. انواع سرطان‌های خون و برخی از سرطان‌های غیر خونی، انواع بیماری‌ها و اختلالات ژنتیکی، بیماری‌های نقص سیستم ایمنی، برخی از بیماری‌های خودایمنی، بیماری‌های متابولیکی ارثی و همچنین انواع اختلالات خونی مادرزادی از بیماری های قابل درمان با خون بند ناف هستند. اصلی‌ترین کاربرد خون بند ناف درمان بیماری‌های زیر است:

  • بیماری گوچر (کودکان)
  • لوکودیستروفی متاکروماتیک
  • بیماری کرابه (لوکودیستروفی سلول گلوبوئید)
  • بیماری گونتر
  • سندرم هرمانسکی – پودلاک
  • سندرم هورلر
  • سندرم هورلر – شی
  • سندرم هانتر
  • سندرم سانفیلیپو
  • بیماری لش نیهان
  • سندرم دی جورج
  • نقص چسبندگی لکوسیتی
  • سندرم‌های نارسایی مغز استخوان
  • نوتروپنی خودایمنی (شدید)
  • کم خونی دیسریتروپوئیتیک مادرزادی
  • کم خونی فانکونی
  • کم خونی آپلاستیک شدید
  • کم خونی سیدروبلاستیک مادرزادی

نتیجه گیری و راهنمای مراجعه به دکتر

ذخیره سازی خون بند ناف برای چه افرادی قابل استفاده است؟ خانواده‌ها می‌توانند با ذخیره سازی خون بند ناف نوزادشان، از این نمونه در آینده برای درمان برخی از بیماری‌های احتمالی خود نوزاد یا خواهر و برادر او استفاده کنند. ذخیره سازی خون بند ناف می‌تواند مزیت‌های زیادی داشته باشد و با توجه به امکان استفاده از آن برای تمامی اعضای خانواده و در صورت سازگار بودن، برای افراد غریبه، نقش مهمی در درمان انواع بیماری‌ها خواهد داشت.

شما می‌توانید از طریق سایت دکترتو با بهترین دکتر خون ایران یا بهترین دکتر ژنتیک ایران در این خصوص مشورت کنید. در دکترتو علاوه بر سیستم تعیین وقت حضوری امکان مشاوره دکتر متخصص خون آنلاین وجود دارد.

دکترتو مراقب سلامتی شماست!

پرسش‌های متداول

خون بند ناف تا چه مدت قابل نگهداری است؟

بسته به پروسه انجماد و کیفیت اولیه نمونه، احتمالاً تا بیست سال می‌توان آنها را نگه داشت.

کاربرد خون بند ناف چیست؟

در درمان برخی از بیماری‌های ژنتیکی، ارثی، سرطان‌ها و همچنین برای انجام برخی از مطالعات و تحقیقات پزشکی، خون بند ناف کاربرد دارد.

چقدر امکان دارد بتوان از خون بند ناف غریبه استفاده کرد؟

با توجه به حجم و تعداد بالاتر نمونه‌های خون بند ناف ذخیره شده در بانک خون عمومی، شانس افراد غریبه برای استفاده از خون بند ناف هم بیشتر می‌شود.

شانس تطابق ژنتیکی در خواهر و برادر چقدر است؟

در خواهر و برادر تنی، شانس تطابق ژنتیکی ۷۵ درصد است.

مطالب مرتبط

دیدگاه شما

۲۹ دیدگاه ثبت شده برای: ذخیره سازی خون بند ناف برای چه افرادی قابل استفاده است؟

  1. آرزو امیری نیم‌رخ
    آرزو امیری

    من یک دختر ۲۰ساله دارم بر اثر تصادف دچاره عارضه نخاعی شده آیا با استفاده از خون بند ناف دختر دایی میشه معالجه کرد

    1. همیار دکترِتو نیم‌رخ
      همیار دکترِتو
      در پاسخ به آرزو امیری

      سلام و احترام،

      با توجه به اینکه گفتید دخترتان بعد از تصادف دچار عارضه نخاعی شده، قابل درک است که دنبال راه درمان باشید؛ اما استفاده از خون بند ناف فرد دیگر برای درمان آسیب نخاعی درمان قطعی و رایج محسوب نمی‌شود و فقط در شرایط پژوهشی یا مراکز تخصصی با بررسی دقیق مطرح می‌شود. بهتر است وضعیت ایشان توسط متخصص مغز و اعصاب و طب فیزیکی/توانبخشی بررسی شود تا بر اساس نوع و شدت آسیب، مسیر درمان و توانبخشی مشخص شود.
      بهترین دکتر طب فیزیکی و توانبخشی ایران
      بهترین دکتر جراحی نخاع ایران
      شما می‌توانید از طریق اپلیکیشن دکترتو نسبت به دریافت اولین نوبت از بهترین متخصصین کشور اقدام کنید.

  2. R.t نیم‌رخ
    R.t

    من برام سوال شد اگه من و برادر تنیم ،بریم آزمایش دنا بدیم ، میگه شما به احتمال چند درصد خواهر و برادرین؟…آخه من تو فیلما دیدم ۹۹.۹ درصد ، اون ۰.۱ چرا نیست؟…

    1. همیار دکترتو نیم‌رخ
      همیار دکترتو
      در پاسخ به R.t

      سلام، در آزمایش DNA معمولاً نتیجه به‌صورت احتمال بیان می‌شود، چون روش‌های آماری بر اساس نشانگرهای ژنتیکی کار می‌کنند و در علم ژنتیک به‌جای قطعیت ۱۰۰ درصد، احتمال بسیار بالا گزارش می‌شود. برای بررسی نسبت خواهر و برادری، نوع آزمایش و تفسیر نتیجه باید توسط آزمایشگاه معتبر یا متخصص ژنتیک توضیح داده شود. برای دریافت نوبت حضوری یا مشاوره آنلاین از بهترین دکتر ژنتیک ایران می‌توانید از طریق دکترتو اقدام کنید.

  3. علیرضا میرزاوند نیم‌رخ
    علیرضا میرزاوند

    سلام وقت بخیر من برادر خانمم ب بیماری لشنیان مبتلا هستش آیا با خون بند ناف درمان میشود بیام خدمتتون با تشکر🙏

    1. همیارِ دکترِتو نیم‌رخ
      همیارِ دکترِتو
      در پاسخ به علیرضا میرزاوند

      سلام. بله، برای برخی از انواع سرطان‌های خون مانند لوسمی، پیوند سلول‌های بنیادی (که می‌تواند از خون بند ناف باشد) یکی از گزینه‌های درمانی مهم محسوب می‌شود. اما این تصمیم کاملاً تخصصی است و به فاکتورهای بسیار زیادی مانند نوع دقیق بیماری، سن بیمار، شرایط کلی سلامت و تطابق دهنده بستگی دارد. برای ارزیابی دقیق امکان و شرایط این درمان، لازم است با متخصص آنکولوژی (سرطان‌شناسی) یا هماتولوژی (خون‌شناسی) بیمار مشورت کنید تا بهترین مسیر درمانی برای ایشان انتخاب شود.
      متخصص انکولوژی

  4. ایرانی نیم‌رخ
    ایرانی

    این علم ، علم بزرگ و ارزشمندی ست.
    وظیفه دولت ها و حاکمیت است که بطور رایگان این ذخیره سازی ها را انجام دهند.
    پیشگیری از بیماری‌های پر هزینه برای خانواده ها و بیمه ها و حتی خزانه…
    دولت با پرداخت هزینه نگهداری بند ناف عموم و یا پرداخت حدأقلی به بیمه ها این معضل اجتماعی را حل کند.
    مورد دیگر اینکه بسیاری از بیماری‌ها بخصوص بیماری‌های عفونی از دهان و لثه و دندان شروع می‌شود.
    هزینه های دندانپزشکی را رایگان کنید البته در میان مدت آثار سود دهی بیمه ها را مشاهده خواهید کرد.
    و…

    1. همیارِ دکترِتو نیم‌رخ
      همیارِ دکترِتو
      در پاسخ به ایرانی

      ممنونم
      علم ذخیره‌سازی خون بندناف یکی از حوزه‌های ارزشمند پزشکی است که می‌تواند نقش مهمی در پیشگیری و درمان بیماری‌های جدی و پرهزینه ایفا کند. وظیفه دولت‌ها است که با فراهم آوردن امکانات رایگان یا حمایت‌های مالی از طریق بیمه‌ها، این خدمات حیاتی را در دسترس عموم قرار دهند تا بار اقتصادی ناشی از بیماری‌ها بر خانواده‌ها، نظام بیمه و خزانه کشور کاهش یابد.

  5. فاطمه جعفری نیم‌رخ
    فاطمه جعفری

    سلام ، ایا با وجودپدر فاویسم جنین کاندید مناسب برای ذخیره خون بند ناف هست؟

    1. همیارِ دکترِتو نیم‌رخ
      همیارِ دکترِتو
      در پاسخ به فاطمه جعفری

      سلام، با توجه به وجود فاویسم در پدر جنین، ذخیره خون بند ناف می‌تواند یک گزینه مناسب باشد. زیرا خون بند ناف حاوی سلول‌های بنیادی است که در درمان برخی از بیماری‌ها از جمله مشکلات خونی و نقص‌های ایمنی مفید است. با این حال، برای تصمیم‌گیری نهایی بهتر است با پزشک متخصص مشورت کنید تا تمام جنبه‌های خطرات و مزایای آن بررسی شود و با توجه به وضعیت ژنتیکی، بهترین تصمیم برای ذخیره خون بند ناف اتخاذ گردد.

  6. فیروزه نیم‌رخ
    فیروزه

    آیا صرع رو هم میشه با این روش درمان کرد ؟

  7. اسماعیل لو نیم‌رخ
    اسماعیل لو

    سلام وقتتون بخیر دختر من یک و نیم سال سن داری و به سندروم پودلاک هرمانسکی مبتلا هستش و موقع تولد بند ناف اون رو ذخیره سازی کردیم
    طبق متن آیا با بند ناف قابل درمان هست ؟
    چه کاری باید انجام دهیم
    لطفا راهنمایی بفرمایید

    1. همیارِ دکترِتو نیم‌رخ
      همیارِ دکترِتو
      در پاسخ به اسماعیل لو

      سلام، سندروم پودلاک-هرمانسکی (HPS) یک اختلال ژنتیکی نادر است که درمان قطعی ندارد، اما ذخیره‌سازی بند ناف ممکن است در آینده، با پیشرفت علم در حوزه درمان‌های سلولی یا ژنتیکی، کاربرد داشته باشد. توصیه می‌شود برای بررسی دقیق‌تر وضعیت، با یک متخصص ژنتیک مشورت کنید و فرزندتان تحت مراقبت‌های منظم توسط متخصصان مرتبط مانند چشم، پوست، ریه و گوارش قرار گیرد. همچنین اطلاعات مربوط به ذخیره‌سازی بند ناف را با پزشک ژنتیک مطرح کنید تا امکان استفاده از آن در آینده بررسی شود. پیگیری مداوم پزشکی و مدیریت علائم نقش مهمی در بهبود کیفیت زندگی کودک شما خواهد داشت. 🌸

  8. باران نیم‌رخ
    باران

    سلام میبخشید دختره هشت ساله ی من، الان دوماهه که به دیابت نوع یک مبتلا شده، آیا میشه با ب دنیا اوردن فرزند دوم و استفاده از خون بند نافش، دیابت دخترم درمان بشه؟

    1. همیارِ دکترِتو نیم‌رخ
      همیارِ دکترِتو
      در پاسخ به باران

      باران عزیز
      متاسفانه استفاده از خون بند ناف به عنوان درمان برای دیابت نوع ۱ در حال حاضر به طور علمی تایید نشده است. دیابت نوع ۱ یک بیماری خودایمنی است که در آن سیستم ایمنی بدن به سلول‌های تولیدکننده انسولین در پانکراس حمله می‌کند. خون بند ناف حاوی سلول‌های بنیادی است که در برخی بیماری‌ها ممکن است مورد استفاده قرار گیرد، اما هیچ تحقیق علمی و قطعی وجود ندارد که نشان دهد این درمان می‌تواند دیابت نوع ۱ را درمان کند.
      در حال حاضر درمان‌های موجود برای دیابت نوع ۱ شامل انسولین درمانی و کنترل دقیق سطح قند خون است. برای کمک به مدیریت بیماری، بهتر است به یک تیم پزشکی متخصص در دیابت مراجعه کنید

      متخصص غدد

      1. باران نیم‌رخ
        باران
        در پاسخ به همیارِ دکترِتو

        خیلی ممنون بابت پاسخ گویی شما

        1. همیارِ دکترِتو نیم‌رخ
          همیارِ دکترِتو
          در پاسخ به باران

          خواهش می کنم
          تندرست باشید باران عزیز

  9. مینا نیم‌رخ
    مینا

    پسرم اوتیسم خفیف داره ، بند نافشو ذخیره نکردم ، ایا میشه فرزند دوم بیارم بند نافشو ذخیره کنم و برای فرزند اول استفاده کنم ? آیا کاربدر داره برای اوتیسم ، قابل درمانه؟؟

  10. گلی نیم‌رخ
    گلی

    سلام.
    من برای فرزند اولم،خون بند نافش رو ذخیره نکردم، آیا ذخیره کردن خون بند ناف فرزند دوم میتونه برای فرزند اول کاربرد داشته باشه؟

    1. همیارِ دکترِتو نیم‌رخ
      همیارِ دکترِتو
      در پاسخ به گلی

      سلام
      بله با توجه به قرابت ژنتیکی این کار ممکن است
      ولی بیشتر برای فرزند دوم تان کاربرد دارد

مجله سلامت دکترتو زندگی سالم ذخیره سازی خون بند ناف برای چه افرادی قابل استفاده است؟