خلط نشانه چیست و دلایل ایجاد خلط چیست؟

دلایل-خلط
دلایل-خلط

خلط چیست؟

خلط زمانی ایجاد می شود که ریه های فرد، بیمار یا آسیب دیده باشد. خلط بزاق نیست اما موکوس ضخیم شده (گاهی اوقات به نام چرک نیز شناخته می شود) است که از ریه ها با سرفه خارج می شود. بدن برای حفظ رطوبت بافت های نازک و ظریف دستگاه تنفسی موکوس تولید می کند، ذرات کوچک خارجی که ممکن است خطرناک باشند، در موکوس تولید شده به دام می افتند و از ریه به بیرون دفع می شوند. گاهی اوقات، مانند زمانی که یک عفونت در ریه وجود دارد، موکوس بیش از حد تولید می شود و بدن با سرفه تلاش می کند این خلط فراوان را دفع کند.

خلط در پی آسیب به ریه های فرد ایجاد می شود. خلط بزاق نیست بلکه موکوس ضخیم شده ای است که از ریه ها با سرفه خارج می شود.

تست کشت خلط چیست؟

هنگام مراجعه به متخصص ریه، ممکن است آزمایش کشت خلط لازم شود. این تست برای تشخیص پنومونی باکتریایی یا برونشیت استفاده می شود. همچنین برای بررسی کارآیی و موثر بودن روند درمانی یک بیماری خاص نیز می تواند مورد استفاده قرار گیرد. آزمون کشت خلط با رنگ آمیزی گرم، برای شناسایی باکتری عامل عفونت، انجام می شود.

اگر رنگ آمیزی گرم قادر به تشخیص باکتری های عامل عفونت نباشد، آزمایش های تخصصی شامل: اسمیر AFB و کشت برای تشخیص سل و عفونت مایکوباکتریوم غیر سلی، کشت قارچی یا کشت لژیونلا، ممکن است انجام شود.

  • نمونه خلط معمولا در صبح اول وقت جمع آوری می شود.
  • بسته به نوع عفونت، ممکن است سه نمونه یا بیشتر در روز های آتی گرفته شود.
  • قبل از نمونه گیری خلط، فرد باید مسواک بزند و دهان خود را کاملا با آب بشوید و از ۱ تا ۲ ساعت قبل، غذا نخورد.
  • هنگام نمونه گیری از ریه ها، معمولا از فرد خواسته می شود سرفه ی عمیق کند.
  • اگر کسی نمی تواند با سرفه کردن خلط ها را خارج کند، استفاده از استنشاق محلول استریل سالین (نمکی)، استنشاق محلول استریل گلیسیرین و یا استنشاق بخار، باعث شل شدن خلط های موجود در ریه ها و خروج راحت تر خلط می شود.
  • علاوه بر آزمایش کشت خلط، یک آزمایش خون برای بررسی دیگر علائم بیماری، توسط پزشک درخواست می شود.
رنگ-خلط
رنگ خلط

دلایل خلط چیست؟

دلایل مختلفی برای تولید خلط بیش از حد وجود دارد. در زیر لیستی از برخی از این علل همراه با نحوه بروز خلط آورده شده است:

سیگار کشیدن:

در سیگاری ها، موکوس تولیدی در ریه ها، موجب “سرفه سیگاری ها” می شود. خلط تولید شده ممکن است سبز، زرد و یا خونی باشد.

آسم:

افراد مبتلا به آسم دارای راه های هوایی حساس به آلرژن ها، آلودگی محیط زیست و عفونت های تنفسی هستند. این حساسیت می تواند منجر به ایجاد التهاب در راه های هوایی و افزایش تولید موکوس شود.

فیبروز کیستیک:

فیبروز کیستیک یک بیماری ارثی است که توسط یک ژن معیوب ایجاد می شود. در این بیماری راه های هوایی کوچک به وسیله موکوس ضخیم مسدود می شوند که باعث مشکلات تنفسی می شود. مخاط ضخیم در فیبروز کیستیک یک محیط ایده آل برای رشد باکتری ها می شود. بسیاری از افراد مبتلا به فیبروز کیستیک دچار عفونت باکتریایی مزمن ریه می شوند.

عفونت های دستگاه تنفسی(RTI):

خلط با رنگ متفاوت از بزاق ممکن است نشانه ای از عفونت های دستگاه تنفسی پایینی باشد. در عفونت های دستگاه تنفسی باکتریایی، خلط ممکن است قوام ضخیم و بوی ناخوشایند داشته باشد. به عنوان یک قاعده ی کلی، در مراحل اولیه یک بیماری عفونی خلط سبز تیره است و به تدریج با بهبود عفونت رنگ خلط روشن تر می شود. حضور آنزیمی به نام میلوپروکسیداز در طی عفونت، باعث رنگ سبز خلط می شود. برخی از عفونت ممکن است باعث تغییر رنگ خلط به رنگ های زرد، خاکستری و یا رنگ زنگ زدگی، شوند.

در مراحل اولیه یک بیماری عفونی خلط سبز تیره است و به تدریج با بهبود عفونت رنگ خلط روشن تر می شود.

عفونت های شایع دستگاه تنفسی:

  • کرونا:

خلط به خصوص در افرادی که با ویروس کویید-19 درگیری ریوی دارند گزارش شده است. اما به عنوان یک نشانه ی ثابت و تکراری از کرونا شناخته نمی شود. اگر کرونا دارید؛ تنگی نفس و سرفه و تب به همراه سنگینی قفسه سینه دارید الزاما باید عکسی از ریه شما تهیه شود. اگر خلط خونی را نیز تجربه می کنید باید با پزشک ریه مشورت کنید.

علائم اصلی کرونا:

      • تب
      • سرفه
      • تنگی نفس
      • بدن درد و خستگی
      • علائم گوارشی ( در برخی موارد)
      • کاهش بویایی و چشایی (در برخی موارد)

  • آنفولانزا:

آنفولانزا ممکن است باعث ایجاد خلط سبز شود. علائم اصلی آنفوالانزا عبارتند از:

      • درجه حرارت بالا، ۱۰۰.۴ درجه فارنهایت یا بالاتر
      • خستگی
      • ضعف
      • سردرد
      • درد در کل بدن
      • سرفه
      • علائم شبیه سرماخوردگی مانند، انسداد بینی و یا آبریزش بینی، عطسه و گلودرد

درمان آنفولانزا شامل:

      • استراحت در منزل
      • نوشیدن مقدار زیادی آب و گرم نگه داشتن بدن
      • مصرف داروهای ضد درد در آنفولانزا مفید خواهد بود و بیشتر افراد در عرض یک هفته احساس بهتر شدن و بهبودی می کنند.
      • مصرف داروهای ضد ویروسی مانند اسلتامیر، طی ۲ روز اول از شروع بیماری، می تواند مدت زمان بیماری را ۱-۲ روز کاهش دهد.
      • حتی مصرف دیر هنگام داروهای ضد ویروسی طی عفونت نیز می تواند سودمند باشد، به خصوص اگر فرد بسیار بیمار است و یا دارای خطر بالایی برای ایجاد عوارض است.
  • برونشیت:

برونشیت عفونت راه های اصلی ریه است. در برونشیت، برونش ملتهب می شود و موکوس بیشتری تولید می کند. افراد مبتلا به این بیماری می توانند خلط زرد خاکستری یا سبز رنگ، داشته باشند. برونشیت یک بیماری ریه است که می تواند حاد یا مزمن باشد. برونشیت حاد ۳ هفته طول می کشد. برونشیت مزمن به عنوان یک سرفه روزانه که باعث تولید خلط می شود و به مدت حداقل ۳ ماه طول می کشد و برای دو سال متوالی رخ می دهد، تعریف شده است. برونشیت نشانه ای از سایر بیماری های ریوی، از جمله آمفیزم و بیماری انسدادی مزمن ریوی (COPD) است. اکثر موارد برونشیت حاد با استفاده از داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی (NSAID) و نوشیدن مقدار زیادی مایعات درمان می شود.

  • ذات الریه:

سرفه ای که باعث تولید خلط زرد، سبز، قهوه ای یا خونی شود، ممکن است نشانه ای از پنومونی یا ذات الریه باشد که یک عفونت باکتریایی است که منجر به تورم بافت ریه ها می شود. اگر فکر می کنید که مبتلا به پنومونی شده اید، به پزشک مراجعه کنید.

سایر علائم رایج عبارتند از:

      • اشکال در تنفس
      • ضربان قلب سریع
      • تب
      • احساس ناخوشی
      • عرق کردن و لرزیدن
      • از دست دادن اشتها

 

  • سل (TB):

سل یک بیماری جدی است اما می تواند با یک دوره ۶ ماهه آنتی بیوتیک درمان شود. اگر چه سل یک عفونت باکتریایی است که عمدتا بر ریه ها اثر می گذارد، اما می تواند بر غدد، استخوان ها و سیستم عصبی قسمت فوقانی بدن نیز تاثیر بگذارد. سل یا توبرکلوز منجر به تولید خلط سبز یا خونی می شود. سایر علائم سل عبارتند از:

      • کاهش وزن
      • عرق شبانه
      • تب
      • خستگی
      • از دست دادن اشتها
      • تورم در گردن.
درمان-خانگی-خلط
درمان خانگی خلط

درمان خلط

  • درمان دارویی :
      • شربت های خلط آور مانند گایافنزین
      • داروهای ضد سرفه
      • آنتی بیوتیک: برای مثال در درمان پنومونی و سل آنتی بیوتیک تجویز می کنیم.
      • استروئید: برای درمان بیماری های التهابی استفاده می شود.
  • درمان های خانگی:
      • مرطوب نگه داشتن هوا و بخار درمانی (بخور)
      • نوشیدن آب زیاد به خصوص آب گرم برای حفظ رطوبت بدن
      • استفاده از لیمو، زنجبیل،فلفل سیاه، سیر، ریشه ی شیرین بیان، نعنا، پیاز، سرکه سیب و عسل
      • غرغره ی آب نمک
      • روغن اکالیپتوس: مقداری روغن اکالیپتوس را با روغن های رقیق کننده مانند روغن نارگیل مخلوط کرده و در ناحیه قفسه بمالید.
      • کمپرس گرم.

چه مواقعی برای درمان خلط به پزشک مراجعه کنیم؟

در صورت وجود ظن به داشتن سل، باید به پزشک ریه مراجعه کنید و درمان شوید. اگر کسی فکر می کند که ممکن است ذات الریه یا پنومونی داشته باشد، باید با پزشک صحبت کند. تشخیص ذات الریه به علت داشتن علائم مشترک با سایر عفونت های معمول دستگاه تنفسی، می تواند مشکل باشد. پنومونی خفیف را می توان در خانه با آنتی بیوتیک، استراحت و مصرف مقدار زیادی مایعات درمان کرد. اکثر عفونت های دستگاه تنفسی دیگر با گذشتن دوره بیماری، بهبود می یابند. پزشکان مصرف مسکن ها، مایعات زیادی و استراحت را، توصیه می کنند. تب بالا تر از ۳۸ درجه سانتی گراد برای بیش از ۳ روز، ممکن است نشانه ای از ذات الریه باشد، بنابراین مهم است که به دکتر مراجعه کنید. در صورت بروز علائمی مانند: سرفه خلطی به همراه رگه های خون، افزایش سرعت تنفس، توسعه درد قفسه سینه و یا گیجی و سردرگمی، باید به دکتر مراجعه کنید. موارد بالا برای کسی که دارای بیماری قلبی یا ریوی است و دوره های مکرر برونشیت را تجربه کرده، نیز صادق است. راحت ترین راه دسترسی به پزشک، مشاوره تلفنی با متخصص ریه از طریق سایت دکترتو است.

[adrotate group=”2″]

منبع: medicalnewstoday

49 دیدگاه‌ها

  1. سلام من اکثرا صبح ها از خواب بیدار میشم خلط دارم یا چیز سرد بخورم یا سرما بخورم زودی گلوم خلط اور میشه تو فصل پاییزم از طرف چپ گلوم خلطای ریز دارم که از بس قورت میدم اذیت میشم این از چیه تو پاییز اینطور میشم چند ساله ممنون راهنمایی کنید

    • سلام دوست عزیز
      شما ترشحات دائمی پشت حلق داری که از سینوس های بین یو پیشانی به پشت حلق تخلیه میشه. نیازه برا درمان دارویی توسط متخصص گوش، حلق و بینی ویزیت شوید.
      پزشک گوش و حلق و بینی

  2. سلام من یه جوون۲۸ساله ام که حدود ۳ساله فقط خلط دارم انقد تو روز خلط میندازم که عادت شده برام رنگش هم سفیده وقتی غذا میخورم بعدش این اتفاق بیشتر میشه وقتی زیاد راه میرم مدام در حال خلط انداختنم انقد این اتفاق میوفته که حالت تهوع میگیرم چنتا دکتر رفتم یه سری دارو دادن ولی هیچ اتفاقی هم نیوفتاده یه مدت بود سیگار میکشیدم ولی انقد خلط مینداختم که واقعا اذیت میشدم الان یه چند وقتی هست دیگه سیگار نمیکشم ولی بازم اذیت میشم انقدر اذیتم میکنه که بعضی وقتا موقع اخ توف کردن دستمو میزارم رو گلوم که تموم شه ولی نمیشه بعد تز چند ثانیه دوباره خلط میارم از این موضوع خیلی دارم اذیت میشم خواهش میکنم کمکم کنید 🙏🏼🙏🏼

    • سلام دوست عزیز
      علت خلط زیاد میتونه مصرف برخی داروها همانند داروهای فشار خون، مصرف غذاهای تند و پر ادویه، آب و هوای سرد، انحراف تیغه وسط بینی و یا هر مشکل ساختاری که روی سینوس اثر بزاره باشه. توصیه میکنم برای بررسی بیشتر به متخصص گوش، حلق و بینی مراجعه کنی.
      بهترین دکتر گوش و حلق و بینی

ارسال یک پاسخ

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید