فهرست مطالب
آنفولانزا (flu) از شایعترین بیماریهای تنفسی فصلی است که هر سال با موجی از تب ناگهانی، بدندرد و سرفه خشک خانوادهها و خدمات سلامت را درگیر میکند. تفاوت آن با سرماخوردگی در سرعت شروع و شدت علائم سیستمیک است و با کووید-۱۹ نیز همپوشانیهایی دارد که افتراق بالینی را دشوار میکند. پیامدهای آن در سالمندان، بارداری و افراد دارای بیماری زمینهای میتواند جدی باشد و بار غیبت از کار و مدرسه را افزایش دهد. هدف این مطلب ترسیم تصویری دقیق از علائم، دوره واگیری، راههای انتقال، تشخیص و درمان است و نقش واکسیناسیون سالانه را روشن میکند. آنفولانزا درکپذیرتر میشود وقتی الگوی فصلی و رفتار ویروس را بشناسیم. در این مطلب از دکترتو، با علائم، دوره واگیری، افتراق از سرماخوردگی و کرونا، اصول تشخیص و درمان و پیشگیری آشنا میشوید.
آنفولانزا چیست؟
آنفولانزا (به انگلیسی flu یا Influenza) یک بیماری مسری در دستگاه تنفسی است که بینی و گلو را درگیر میکند و میتواند به ریهها نیز منتقل شود. این بیماری توسط ویروسهای Influenza A و Influenza B ایجاد میشود که میتوانند علائم خفیف تا شدید را در افراد مختلف ایجاد کنند. این بیماری حاد تنفسی با علائمی مثل تب ناگهانی، بدندرد، سرفه و بیحالی شناخته میشود. ویروسهای آنفولانزا بیشتر در پاییز و زمستان میچرخند و از راه قطرات تنفسی (سرفه و عطسه) به دیگران منتقل میشوند به همین دلیل به آن آنفولانزی فصلی نیز میگویند.
در سالهای اخیر، سویهها و ویروسهای جدید آنفولانزا بهطور دورهای ظاهر میشوند و ممکن است الگوی علائم یا شدت بیماری را تا حدی تغییر دهند. با این حال اصول تشخیص و درمان ثابت است: تشخیص زودهنگام، استراحت و نوشیدن مایعات کافی. واکسیناسیون سالانه همچنان مؤثرترین راه برای کاهش خطر ابتلا و شدت بیماری است. طبق تجربه بالینی برخلاف سرماخوردگی که معمولاً آهسته شروع میشود و خفیفتر است، آنفولانزا شروع تندتر و علائم سیستمیک شدیدتری دارد و میتواند افراد در معرض خطر را دچار عارضه کند.
آنفولانزا چه تفاوتی با سرماخوردگی و کرونا دارد؟
تفاوت آنفولانزا و سرماخوردگی در نجوه بروز آن است. سرماخوردگی معمولاً با آبریزش بینی و عطسه و تب خفیف یا بدون تب همراه است و شروع تدریجی دارد. اما در آنفولانزا تب و بدندرد ناگهانی، لرز، کوفتگی و بیحالی برجستهتر است. علائم کووید-۱۹ میتواند از بدون علامت تا پنومونی شدید متغیر باشد و از دستدادن بویایی و چشایی، تنگینفس یا سیر طولانیتری داشته باشد. تستهای تشخیصی (PCR/آنتیژن) بهترین راه تمایز قطعیاند، اما بر اساس الگوی علائم، اپیدمی فصل و تماسهای اخیر نیز میتوان حدس اولیه زد.

با تفاوت آنفولانزا و کرونا آشنا شوید!
آنفولانزا چند روز واگیر دارد؟
معمولا آنفولانزا تا ۷ روز واگیر دارد. کودکان خردسال و افراد با نقص ایمنی ممکن است طولانیتر (گاه تا ۱۰ روز یا بیشتر) ویروس را منتشر کنند. بهطورکلی مدت زمان ادامه داشتن بیماری بسته به نوع آن و شدت عفونت متغیر است. همچنین سن بیمار و سایر شرایط زمینهای هم تعیین کننده مدت زمانی است که آنفلوانزا طول میکشد. بیماری میتواند از یک هفته تا بیشتر از سه هفته هم ادامه داشته باشد. برای کاهش انتقال، ماندن در منزل تا ۲۴ ساعت بعد از قطع تب (بدون مصرف تببر)، تهویه مناسب، استفاده از ماسک و رعایت بهداشت دست توصیه میشود.
انواع ویروس آنفولانزا
چهار نوع ویروس آنفولانزا وجود دارد که شامل آنفلوانزای نوع A، B، C و D میشود. معمولا اصلیترین علت شیوع بیماری در فصل زمستان در اکثر کشورهای دنیا، دو نوع A و B هستند. ویروس های آنفولانزای A تنها ویروس های آنفولانزا هستند که باعث همه گیری آنفولانزا میشوند
عفونت های ویروس آنفولانزا C عموما باعث بیماری خفیف میشوند و تصور نمیشود که باعث اپیدمی انسانی شوند. ویروسهای آنفلوانزای D عمدتاً گاوها را تحت تأثیر قرار میدهند و به حیوانات دیگر منتقل میشوند. هنوز موردی از ابتلای انسانی به این تایپ از ویروس آنفلوانزا تایید نشده است. برخلاف ویروس های آنفولانزای نوع A، آنفولانزای نوع B فقط در انسان یافت میشود و معمولا باعث بیماریهای همهگیر نمیشوند. در ادامه جدول سایر انواع آنفولانزا را مشاهده میکنید.
| نوع آنفولانزا | توضیح کوتاه | نکات کلیدی مراقبتی |
|---|---|---|
| آنفولانزای تنفسی | همان آنفولانزای فصلی A/B با درگیری راههای تنفسی | تب، بدندرد، سرفه خشک؛ استراحت، مایعات، ضدویروس در افراد پرخطر |
| آنفولانزا h1n1 (اچوانانوان) | زیرگروه ویروس A که در پاندمی ۲۰۰۹ مشهور شد | الگوی علائم شبیه آنفولانزای فصلی؛ واکسن سالانه پوشش میدهد |
| آنفولانزا در بارداری | همان ویروس فصلی ولی با ریسک عارضه بیشتر | واکسن غیرفعال ایمن است؛ در شروع علائم، ضدویروس طبق نظر پزشک |
| آنفولانزا خوکی | آنفولانزای A با منشأ خوکی (مانند H1N1) | انتقال انسان به انسان ممکن است؛ اصول درمان همان آنفولانزاست |
| آنفولانزا مرغی | زیرگروههای پرندگان (مثل H5N1/H7N9) با موارد انسانی محدود | تماس با پرندگان آلوده؛ موارد انسانی میتواند شدید باشد؛ ارزیابی تخصصی |
| آنفولانزا میمونی | اصطلاح عامیانه و نادرست برای برخی بیماریهای ویروسی دیگر | آن را با آبله میمونی یا سرماخوردگی اشتباه نگیرید؛ آنفولانزای «میمونی» طبقهبندی علمی ندارد |
| آنفولانزا نوع A | خانواده گستردهتر با زیرنوعهای متعدد (H و N) | عامل بیشتر اپیدمیها و پاندمیها |
| آنفولانزا اسپانیایی | پاندمی ۱۹۱۸ (H1N1) با مرگومیر بالا | اکنون تاریخی است؛ برای درک اهمیت واکسیناسیون و مراقبت جمعی |
| آنفولانزا چشمی | اصطلاح عامیانه برای «ورم ملتحمه ویروسی»؛ اغلب آنفولانزا نیست | بیشتر ناشی از آدنوویروس؛ مراقبتهای چشمی جداگانه نیاز دارد |
| آنفولانزا معده | در حقیقت «گاستروانتریت ویروسی» (مثل نوروویروس) | آنفولانزا محسوب نمیشود؛ درمان: مایعات و استراحت |
علائم اولیه آنفولانزا چیست؟
علائم آنفولانزا میتواند متفاوت باشد و از بیماری بدون علامت تا علائم خفیف، متوسط و شدید متغیر باشد. شروع بیماری آنفولانزا معمولاً ناگهانی است و با تب، لرز، بدندرد و کوفتگی، سردرد، گلودرد و سرفه خشک. آبریزش بینی و عطسه شروع می شود. نشانههای گوارشی مانند تهوع و استفراغ بیشتر در کودکان دیده میشود. در فصول اپیدمی، ترکیب تب، بدندرد و سرفه خشک بهنفع آنفولانزا است و در افراد پرخطر باید بهسرعت برای شروع درمان ضدویروسی ارزیابی شوند. شایعترین نشانههای آنفولانزا عبارتاند از:
- تب و لرز
- سرفه خشک
- گلودرد
- گرفتگی یا آبریزش بینی
- درد عضلانی
- سردرد
- خستگی عمومی
- عفونت ریهها
- اسهال یا استفراغ
- عفونت گوش میانی
علائم آنفولانزا در بزرگسالان
بزرگسالان، خصوصا سالمندان یا کسانی که یک بیماری زمینهای دارند، ممکن است بیشتر علائم رایج آنفلوانزا مانند تب و لرز و بدن درد شدید را داشته باشند. با این حال در بسیاری از مواقع نیز آنفلوانزا در بزرگسالان بدون علامت است یا اینکه با علائم بسیار خفیفی مانند سردرد و سرفه خود را نشان میدهد. علائم ویروس جدید آنفولانزا تفاوت ماهوی با آنفولانزای کلاسیک ندارد، اما شدت و طول مدت میتواند تغییر کند.

علائم آنفولانزا جدید در کودکان
کودکان، خصوصا کودکان دبستانی یا کودکانی که در مهد و کودکستان هستند، بیشتر از سایرین در معرض ابتلا به آنفلوانزا قرار دارند. عمده علائم انفولانزا در کودکان شامل موارد زیر است:
- تب شدید و بالا که عمدتا بالاتر از ۳۹.۵ درجه سانتیگراد است.
- بدن درد که میتواند بسیار شدید باشد.
- سردرد
- گلودرد
- سرفههای شدیدی که مدام بدتر میشود.
- خستگی مفرط و غیر نرمال
- بیاشتهایی
- آبریزش بینی یا گرفتگی بینی
علائم آنفولانزا مرغی در کودکان
آنفولانزا در کودکان در تماسهای پرخطر با پرندگان آلوده، علائم میتواند شدیدتر و همراه با تب بالا، سرفه، تنگینفس و درگیری ریوی باشد. مراجعه فوری برای ارزیابی و درمان تخصصی ضروری است. شایعترین علايم عبارتاند از:
- تب بالا
- سرفه و تنگینفس
- درد قفسه سینه
- کبودی لب یا ناخن در موارد شدید
- علائم گوارشی در برخی موارد
علائم آنفولانزا در نوزادان چیست؟
نوزادان، خصوصا نوزادان زیر ۶ ماه جزو گروههای پرریسکی هستند که در معرض ابتلا به عفونت ویروس آنفلوانزا قرار دارند. به صورت کلی نوزادانی که اغلب به آنفولانزا مبتلا میشوند، نسبت به نوزادان مبتلا به سرماخوردگی، بیمارتر، آشفتهتر و ناراحتتر به نظر میرسند. علائم عمده بیماری در این گروه شامل موارد زیر میشود:
- تب بالای ۳۸ درجه
- تنگی نفس یا مشکل در نفس کشیدن
- تنفس تند و سریع
- سرفه
- بیاشتهایی و عدم تمایل به خوردن شیر یا غذای کمکی
- مانند قبل ادرار یا مدفوع ندارند
متن انگلیسی:
ecdc
Avian influenza is an infectious viral disease mainly found in birds, but under certain circumstances infections can also occur in humans even though the risk is generally very low
ترجمه متن:
آنفولانزای پرندگان یک بیماری ویروسی عفونی است که عمدتاً در پرندگان یافت میشود، اما تحت شرایط خاصی ممکن است عفونت در انسان نیز رخ دهد، اگرچه خطر بهطورکلی بسیار کم است.
علائم آنفولانزا خوکی
نشانه های آنفولانزا خوکی از نظر بالینی شبیه آنفولانزای فصلی است: تب، لرز، بدندرد، سرفه، گلودرد و خستگی. در برخی اپیدمیها درگیری گوارشی هم پررنگتر گزارش شده است. شاخص ترین علائم عبارت اند از:تب و لرز، سرفه خشک، بدندرد، سردرد، خستگی، تهوع و استفراغ.
انفولانزا و درد قفسه سينه
درد قفسه سینه در آنفولانزا اغلب ناشی از التهاب راههای تنفسی و سرفههای شدید است، اما اگر با تنگینفس، سیانوز، درد فشارنده یا بدترشدن سریع همراه شد، احتمال پنومونی یا عارضههای قلبی و ریوی مطرح است و نیاز به ارزیابی اورژانسی دارد.
حالت تهوع در آنفولانزا
تهوع و استفراغ ناشی از آنفولانزا در کودکان شایعتر است و معمولا به مرور رفع میشود. جایگزینی مایعات، وعدههای کوچک و پرهیز از غذاهای چرب کمککننده است؛ در بیآبی، پزشک محلول او آر اس یا مایعات وریدی را توصیه میکند.
گلودرد آنفولانزا
گلودرد همراه تب و بدندرد بیشتر نشانه آنفولانزاست تا فارنژیت باکتریایی. استراحت دادن به تارهای صوتی، نوشیدن مایعات گرم، قرقره آبنمک و مصرف مسکنهای مجاز میتوانند درد را کاهش دهند. در صورت تداوم تب بالا و نقاط چرکی روی لوزهها، باید برای استرپتوکوک ارزیابی شوید.
عامل بیماری آنفولانزا چیست؟
ویروس های آنفولانزا عمدتاً از طریق قطرات آب در هنگام سرفه، عطسه یا صحبت افراد آلوده به انواع ویروسهای آنفلوانزا پخش میشوند. این قطرات میتوانند از دهان یا بینی افرادی که در نزدیکی فرد آلوده به ویروس هستند عبور کنند و احتمالاً وارد مجاری تنفسی شوند. همچنین ممکن است فرد با دستزدن به یک سطح یا شی که ویروس آنفولانزا روی آن است و سپس دست زدن به دهان، بینی یا احتمالاً چشمها به آنفولانزا مبتلا شود.
متن انگلیسی:
my.clevelandclinic
The flu is an illness you get from the influenza virus. It causes symptoms like head and body aches, sore throat, fever and respiratory symptoms, which can be severe
ترجمه متن:
آنفولانزا یک بیماری ناشی از ویروس آنفلونزا است و علائمی مانند سردرد، بدن درد، گلودرد، تب و علائم تنفسی ایجاد میکند که میتوانند بسیار شدید باشند.
راه های انتقال آنفولانزا چیست؟
انتقال آنفولانزا از راه قطرات تنفسی، تماس نزدیک، سطوح آلوده و گاهی ذرات معلق در فضا در محیطهای بسته رخ میدهد. لمس چشم، بینی، دهان با دست آلوده، حضور در مکانهای شلوغ بدون تهویه و بیتوجهی به شستن دستها خطر را بالا میبرد. ماسک، تهویه، شستوشوی دست و پرهیز از تماس نزدیک در دوره واگیری، ارکان پیشگیریاند.
تشخیص آنفولانزا
تشخیص آنفولانزا بر پایهی بررسی علائم ، فصل شیوع و تماسهای اخیر فرد با ویروس انجام میشود و در اغلب موارد خفیف، ارزیابی بالینی کافی است. برای تأیید آزمایشگاهی، بهویژه در گروههای پرخطر (بیماران بستری یا زمانی که افتراق از COVID-19 و سایر ویروسهای تنفسی اهمیت دارد) از نمونهگیری نازوفارنکس و تستهای تکثیر اسید نوکلئیک (RT-PCR) استفاده میشود که حساسترین روش است.
تستهای آنتیژنی سریع هرچند پاسخ فوری میدهند اما حساسیت پایینتری دارند. بهترین زمان نمونهگیری ۳–۴ روز اول شروع علائم است، چون بار ویروسی بالاتر است. در بیماران پرخطر یا با علائم شدید، شروع درمان ضدویروس (مثل اُسلتامیویر) نباید تا آماده شدن جواب آزمایش به تأخیر بیفتد.
درمان انفولانزا چیست؟
هدف اصلی درمان بیماری، کنترل علائم و جلوگیری از شدیدتر شدن آن است. از داروهای ضدویروسی گرفته تا داروهای ضدالتهاب و روش های کنترل تب، همگی ممکن است به درمان بیماری کمک کند. مسکنها برای کاهش بدن درد و سردرد تجویز میشوند. بسیاری از افراد میتوانند علائم آنفولانزا را در خانه با داروهای بدون نسخه و سایر درمانها مدیریت کنند. سریعترین راه درمان آنفولانزا به شرح زیر است:
- استراحت زیاد
- مصرف بیشتر مایعات و هیدراته ماندن
- مصرف استامینوفن برای کاهش تب و تسکین سردرد
- استفاده از اسپری یا داروهای ضد احتقان خوراکی مانند فنیل افرین یا سودوافدرین میتواند به رفع آبریزش یا گرفتگی بینی کمک کند.
- مصرف داروهای سرکوب کننده سرفه (ضد سرفه) مانند دکسترومتورفان میتواند به آرام کردن سرفه آزاردهنده کمک کند.
- استفاده از خلطآورهایی مانند گایفنزین پاکسازی مخاط از ریهها را آسانتر میکند.
دوره درمان آنفولانزا جدید چند روز است؟
درمان علائم اصلی آنفولانزا معمولاً ۳–۷ روز طول می کشد، ولی سرفه و خستگی ممکن است تا دو هفته باقی بماند. با شروع بهموقع داروی ضدویروس و رعایت دستورات ئزشک، متوسط طول علائم ۱–۲ روز کوتاهتر میشود. در کودکان و افراد با نقص ایمنی، دوره بیماری میتواند طولانیتر باشد و نیاز به پیگیری نزدیک دارد.
درمان سریع آنفولانزا در کودکان
بهترین راه برای درمان آنفولانزا در کودکان، کنترل تب با دوز مناسب استامینوفن، مصرف مایعات فراوان، سالین بینی و استراحت کار است. در کودکان پرخطر یا با علائم شدید، ضدویروس با نسخه پزشک زودتر شروع میشود. از دادن آسپیرین به کودکان مبتلا به علائم ویروسی بهدلیل خطر سندرم رای پرهیز کنید.
درمان سریع آنفولانزا در بارداری
بارداری خطرات آنفولانزا را افزایش میدهد. در صورت بروز تب و علائم تنفسی در فصل آنفولانزا، با نظر پزشک سریعاً درمان ضدویروسی آغاز میشود و کنترل تب با استامینوفن انجام میگیرد. دریافت مایعات کافی، استراحت و پایش حرکات جنین در این دوران اهمیت دارد. تزریق واکسن غیرفعال آنفولانزا در هر سهماهه ایمن و توصیهشده است.
داروی آنفولانزا برای بزرگسالان
سه داروی اصلی ضدویروس شامل اوسلتامیویر (خوراکی)، زانامیویر (استنشاقی، در آسم یا COPD با احتیاط) و بالوکساویر (خوراکی تکدوز در برخی گروهها) برای درمان دارویی آنفولانزا در بزرگسالان تجویز می شود. انتخاب دارو بر اساس سن، بارداری، بیماریهای زمینهای و تداخلات انجام میشود و باید با نسخه پزشک باشد.
بهترین شربت برای آنفولانزا چیست؟
انتخاب بهترین شربت آنفولانزا بسته به علاُم هر فرد متفاوت است. معمولا شربت تببر یا مسکن استامینوفن، شربت ضدسرفه دکسترومتورفان برای درمان سرفه خشک و شربت خلطآور گایافنزین برای خلط غلیظ تجویز میشود. شربتهای ترکیبی ممکن است حاوی آنتیهیستامین و ضداحتقان باشند و در بارداری و بیماران قلبی–فشاری باید با نظر پزشک مصرف شوند.
برای انفولانزا چه قرصی بخوریم؟
اگر پزشک صلاح بداند، داروی ضد ویروس آنفولانزا (مثل کپسول اوسلتامیویر) در ۴۸ ساعت اول کمککننده است. کلداکس آنفولانزا و داروهای مشابه، ترکیبی از تببر، آنتیهیستامین و ضداحتقاناند و فقط علائم را کم میکنند و ویروس را درمان نمیکنند. از مصرف همزمان چند محصول حاوی استامینوفن پرهیز کنید.
بهترین دارو برای آنفولانزا
داروهای ضد ویروسی مانند اسلتامیویر (Oseltamivir) و زانامیویر (Zanamivir) برای درمان آنفولانزا استفاده میشوند و میتوانند علائم بیماری را کاهش داده و مدت آن را کوتاه کنند. این داروها به ویژه زمانی که در اوایل ابتلا مصرف شوند، بیشترین اثربخشی را دارند. این داروها با مبارزه مستقیم با ویروس آنفولانزا، از تکثیر آن در بدن جلوگیری میکنند. پزشک شما میتواند آنفولانزا را تحت شرایط خاصی با داروهای ضدویروسی درمان کند. داروهای ضدویروسی میتوانند خطر ابتلا به بیماری شدید را کاهش داده و مدت زمان بیماری را کمتر کنند. لیست داروهای آنفولانزا عبارتاند از:
- Oseltamivir فسفات، مصرف این دارو به صورت خوراکی (قرص یا شربت) است و معمولا باید چند روز مصرف شود.
- زانامیویر، شما زانامیویر را از طریق دهان با دستگاه استنشاقی تنفس میکنید. معمولاً باید چندین روز آن را مصرف کنید. زانامیویر برای افراد مبتلا به مشکلات تنفسی مانند آسم توصیه نمیشود.
- پرامیویر، مصرف آن به صورت تک دوز و از طریق تزریق داخل وریدی است.
- ماربوکسیل بالوکساویر
| گروه دارویی | نام داروی آنفولانزا | کاربرد درمان آنفولانزا | نکته ایمنی |
|---|---|---|---|
| ضدویروس | اوسلتامیویر، زانامیویر، بالوکساویر | کاهش شدت یا مدت بیماری در ۴۸ ساعت اول، اندیکاسیون قوی در افراد پرخطر | با نسخه؛ تداخلات و منع مصرف بررسی شود |
| تببر/مسکن | استامینوفن، ایبوپروفن | تب، درد و بدندرد | دوز صحیح؛ در بارداری طبق نظر پزشک |
| ضدسرفه/خلطآور | دکسترومتورفان، گایافنزین | سرفه خشک یا خلط غلیظ | در کودکان خردسال با احتیاط |
| ضداحتقان/آنتیهیستامین | فنیلافرین، کلرفنیرامین | گرفتگی یا آبریزش بینی | در فشارخون/گلوکوم با احتیاط |
| آنتیبیوتیک | — | — | فقط در عفونت باکتریایی همزمان، نه برای ویروس |
بهترین آنتی بیوتیک برای آنفولانزا
عفونتهای ویروسی به درمان آنتیبیوتیکی نیاز ندارند؛ بنابراین در زمان ابتلا به آنفلوانزا نیازی به مصرف آنتیبیوتیکها نیست. تنها در مواردی که عفونتهای جانبی باکتریایی نیز به همراه عفونت آنفلوانزا ایجاد میشوند، پزشک ممکن است از آنتیبیوتیکهای مناسب برای درمان بیماری کمک بگیرد.
بهترین دارو برای آنفولانزا در کودکان
معمولا برای دارودرمانی آنفولانزای کودکان استامینوفن یا ایبوپروفن، اسپری سالین بینی، مایعات و استراحت توصیه میشود. مصرف ضدویروس با نسخه و طبق سن و وزن تجویز میشود. از داروهای ترکیبی بزرگسالان و آسپیرین برای کودکان اجتناب کنید.
برای درمان خانگی آنفولانزا چه کنیم؟
برای درمان آنفولانزا در خانه میتوانید از راهکارهای زیر استفاده کنید:
- استراحت کافی
- نوشیدن مایعات گرم
- مرطوبسازی هوا
- شستوشوی بینی با سالین
- قرقره آبنمک ولرم و تغذیه سبک
- استفاده از تببرها زیر نظر پزشک
- شناخت علامتهای خطر (تنگینفس، کبودی، گیجی، افت فشار، تب بالا) و مراجعه به دکتر در صورت بروز
درمان خانگی آنفولانزا در کودکان
اولویت درمان در خانه با آبرسانی، کاهش تب و استراحت است. مایعات خوراکی را کمحجم ولی پیوسته به کودک بدهید: ORS، آب، آبمیوه طبیعی رقیقشده، سوپ رقیق یا آب گوشت صافشده. اگر بینی گرفته است، سالین (سرم شستوشو) و استفاده از مرطوبکننده هوا کمک میکند کودک راحتتر نفس بکشد و بخوابد. تب و بدندرد را با تببرهای مناسب سن و وزن (طبق نظر پزشک) کنترل کنید و لباس خیلی گرم تن کودک نکنید.
مصرف عسل فقط برای بالای یکسال مجاز است و میتواند سرفه شبانه را آرامتر کند. از داروهای ترکیبی سرماخوردگی بزرگسالان برای کودکان پرهیز کنید. علائم کمآبی (ادرار کم، دهان خشک، گریه بدون اشک، خوابآلودگی غیرعادی) یا هر نشانه تنفسی شدید، دلیل مراجعه فوری است.
برای درمان آنفولانزا چه بخوریم؟
رژیم غذایی در دوران ابتلا به بیماری مهم است. افزایش مصرف مایعات برای هیدراته ماندن یکی از اصلیترین نکاتی است که به بیماران توصیه میشود. علاوه بر این، مصرف غذاهای مفید برای آنفولانزا برای درمان سریعتر بیماری مفید است:
- افزایش مصرف آبمیوههای تازه مانند لیموشیرین یا آب نارگیل و آب سیب
- افزایش مصرف مواد غذایی پروبیوتیک
- مصرف آبگوشت و غذاهای مقوی برای بازیابی قوای از دست رفته بدن
- غذاهای سبک و زودهضم با پروتئین کافی (سوپ مرغ، تخممرغ آبپز نرم)
- مصرف غلات
- مصرف کربوهیدرات ساده قابلتحمل (برنج نرم، فرنی) و سبزیجات پخته
- پرهیز از غذاهای خیلی چرب و ادویهای یا حجیم
بهترین مایعات برای درمان آنفولانزا
هدف از مصرف مایعات برای درمان آنفولانزا، جبران مایعات و الکترولیتها و تسکین گلودرد است. بهتر است نوشیدنیها را ولرم مصرف کنید تا گلو کمتر تحریک شود. دمنوشها نه تنها به دلیل خواص درمانیشان شناخته شدهاند، بلکه به دلیل طعم دلپذیرشان نیز میتوانند تجربهی نوشیدن دارو را لذتبخشتر کنند. مصرف مایعات برای درمان آنفولانزا مفید است که شامل موارد زیر است:
- مایعات پایه: آب، ORS، آبمیوه طبیعی رقیق (مثلاً ۱ به ۳ با آب)
- سوپ رقیق و دوغ کمنمک
- دمنوش برای درمان آنفولانزا: دمنوش چای لیمو عسل، بابونه، زنجبیل، آویشن یا نعناع (ملایم و کوتاهمدت)، چای سبز، میخک، بادرنجبویه و چایدارچین و عسل
میوه های مفید برای آنفولانزا
میوههای آبدار و سرشار از آنتیاکسیدانها و ویتامین C به بهبودی کمک میکنند: پرتقال و سایر مرکبات، کیوی، توتفرنگی و انواع توت، انار و سیب. اگر تهوع دارید، پوره میوه یا اسموتی رقیق بهتر تحمل میشود. موزِ رسیده بهدلیل پتاسیم، بعد از تب و تعریق مفید است. از مصرف آبمیوه های صنعتی شیرین پرهیز کنید زیرا قند بالا میتواند گلودرد و رفلاکس را بدتر کند.

صبحانه مناسب برای آنفولانزا
انتخابهای سبک و مقوی برای صبحانه شامل اوتمیل با آب یا شیر کمچرب و کمی عسل (بالای یکسال)، نان تست با تخممرغ آبپز نرم، فرنی، حریره بادام، ماست ساده با موز پورهشده است. یک لیوان نوشیدنی ولرم (آبلیموی رقیق یا دمنوش ملایم) شروع خوبی برای شروع روز است. از خوردن صبحانههای سنگین و چرب (کلهپاچه، نیمرو با روغن زیاد) فعلا پرهیز کنید.
شیر برای انفولانزا خوبه؟
شیر منبع پروتئین و کلسیم است و بهطور کلی ممنوع نیست. در برخی افراد احساس غلظت خلط یا نفخ را بیشتر میکند؛ اگر شما هم جز این افراد هستید، موقتاً از شیر رقیق و کمچرب یا جایگزینها (مثلاً شیر جو دوسر) استفاده کنید و تمرکز را بر مصرف آب و سوپ بگذارید. شیر گرم ولرم (نه داغ) با کمی زردچوبه یا عسل (فقط بالای یکسال) برای بعضیها آرامبخش است.
بعضی از افراد از سرمای بستنی برای تسکین گلودرد لذت میبرند؛ مقدار کم بستنی ساده میتواند موقتاً آرامشبخش باشد. اما قند بالا و لبنیات پرچرب ممکن است خلط را غلیظتر یا تهوع را تشدید کند.
غذاهای مضر برای آنفولانزا کدام است؟
مصرف برخی از غذاها مانند غذاهای پرچرب و سرخکرده، غذاهای خیلی شیرین، فستفودها، ادویههای تند، نوشابههای کافئیندار و انرژیزا و ترشیجات تند میتوانند تهوع، رفلاکس و کمآبی را بدتر کنند. الکل و دخانیات هم روند ترمیم مخاط تنفسی را مختل میکنند. بهتر است تا بازگشت اشتها و درمان کامل آنفولانزا، این موارد را محدود یا حذف کنید.
درمان آنفولانزا در طب سنتی
در طب سنتی از برخی داروهای گیاهی و دمنوشها برای درمان آنفلوانزا استفاده میشود. رایجترین درمانهای طب سنتی و داروی گیاهی برای آنفولانزا برای عفونت آنفلوانزا شامل موارد زیر میشود:
- مصرف آبمیوهها مانند آب نارگیل یا آب لیموشیرین
- غرغره کردن آبنمک برای شستوشوی مخاط
- غرغره کردن با سرکه سیب یا گلاب برای کاهش التهاب و باز کردن مجاری تنفسی
- مصرف عسل برای از بین بردن ویروس
- مصرف سیر برای درمان بیماری
- درمان با دمنوشهای گیاهی
- درمان با روغنهای گیاهی مانند روغن اکالیپتوس
- بخور دادن برای درمان آنفلوانزا
عوارض بیماری آنفولانزا چیست؟
شایعترین عوارض آنفلوانزا شامل عوارض خود بیماری و عوارض ناشی از درمان است. هر داروی ضد ویروسی عوارض جانبی متفاوتی دارد، اما موارد رایج شامل تهوع و اسهال است. داروهای استنشاقی میتوانند باعث اسپاسم شوند که راههای هوایی را سفت و باریک میکند. خود ویروس آنفولانزا میتواند عوارضی را ایجاد کند یا سیستم ایمنی بدن را ضعیف کرده و به باکتریها اجازه دهد قسمتهای مختلف بدن را آلوده کنند (عفونت ثانویه). عوارض و عفونتهای ثانویه آنفولانزا عبارتاند از:
- عفونتهای گوش
- عفونتهای سینوسی
- عفونت شدید ریه (پنومونی). ذاتالریه میتواند منجر به سندرم زجر تنفسی حاد و سایر شرایط تهدید کننده زندگی شود.
- سقط جنین
- نقص لوله عصبی در جنین در حال رشد یک فرد باردار
در برخی از موارد که شدت عفونت بالاست یا افراد به بیماری زمینهای مبتلا هستند، احتمال مرگومیر بیماران هم وجود دارد.

عوارض آنفولانزا در کودکان
در کودکان، عفونت گوش میانی، سینوزیت، دهیدراسیون، تشنج ناشی از تب و در موارد کم، پنومونی دیده میشود. کاهش واضح ادرار کودک، گریه بدون اشک، بیحالی و خوابآلودگی غیرعادی، تنفس سریع یا کشیدن پرههای بینی، کبودی لبها، تب بالا که با تببر پایین نمیآید علايم هشدار هستند. در نوزادان و کودکان زیر دو سال، آستانهٔ مراجعه باید پایین باشد.
عوارض آنفولانزا تا چند روز ادامه دارد؟
تب و بدندرد بیشتر افراد طی ۳ تا ۷ روز بهبود مییابد اما سرفه و خستگی ممکن است ۲ تا ۳ هفته باقی بماند (فاز نقاهت). خواب کافی، مایعات، تغذیه مقوی سبک و بازگشت تدریجی به فعالیت بدنی، این دوره را کوتاهتر میکند. اگر تب بیش از ۳ تا ۴ روز پایدار ماند، نفستنگی، خلط چرکی و درد قفسه سینه اضافه شد یا علائم بعد از بهبود اولیه بدتر شد، احتمال عفونت ثانویه مطرح است و باید ویزیت شوید.
روش های پیشگیری از آنفولانزا
در بسیاری از مواقع ممکن است نتوانید از ابتلا به بیماری جلوگیری کنید. با این حال میتوان با رعایت اصول بهداشتی مانند شستوشوی مرتب دستها و استفاده از ماسک در محیطهای عمومی، ریسک ابتلا را کمتر کرد. همچنین با رعایت این موارد احتمال ابتلا به نوع شدید بیماری را کاهش داد.
بهترین راه برای پیشگیری از آنفولانزا تزریق واکسن آنفولانزا به صورت سالانه است. واکسن سیستم ایمنی را برای مبارزه با ویروس تقویت میکند و با تولید آنتیبادیهای ضد ویروس، به کنترل بیماری کمک میکند. ویروس آنفولانزا میتواند هر سال کمی تغییر کند (جهش یابد) به همین دلیل است که باید هر سال واکسن بزنید.
برای پیشگیری از آنفولانزا چی بخوریم؟
هیچ غذایی بهتنهایی جلوی ابتلا را نمیگیرد، اما الگوی غذایی متعادل سیستم ایمنی را پشتیبانی میکند:
- پروتئین کافی (مرغ، ماهی، تخممرغ، حبوبات) برای ساخت آنتیبادیها
- میوه و سبزی رنگی (ویتامین C و آنتیاکسیدانها): کیوی، مرکبات، فلفل دلمهای، توتها
- ویتامین D (نور خورشیدِ ایمن، لبنیات، غذاهای غنیشده) و روی (گوشت کمچرب، حبوبات، مغزها) برای عملکرد ایمنی
- پروبیوتیکها (ماست یا کفیر) برای سلامت میکروبیوم
- در کنار تغذیه: واکسن سالانهٔ آنفولانزا، شستن دست، تهویه مناسب، خواب کافی و فعالیت بدنی منظم، مؤثرترین راهبردهای پیشگیریاند
نتیجه گیری
با کنار هم گذاشتن شواهد بالینی و اپیدمیولوژیک، تصویر یک بیماری حاد تنفسی با شروع ناگهانی، تب و دردهای عضلانی پدیدار میشود که عمدتاً توسط ویروسهای A و B ایجاد میگردد و از راه قطرات تنفسی و تماس نزدیک گسترش مییابد. دوره واگیری اغلب حدود هفت روز است و در کودکان یا افراد دچار نقص ایمنی طولانیتر میشود. تشخیص بر پایه شرححال و معاینه است و آزمونهای مولکولی یا آنتیژنی در موارد لازم کمککنندهاند. درمان بر کنترل علائم استوار است و داروهای ضدویروس در گروههای منتخب میتوانند مدت و شدت بیماری را کاهش دهند. در مجموع، شناخت الگوی علائم و زمانبندی فصلی، تصمیمگیری بالینی را سریعتر و دقیقتر میکند.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!
سلام دوهفته هست انفلو انزا گرفتم الان سرفه میکنم و مثل اولش سردرد دارم شبا و بی حالم
تاکی قراره طول بکشه
سلام. معمولا علائم آنفلوآنزا بین یک تا دو هفته طول میکشد، اما گاهی سرفه و خستگی تا دو هفته بعد هم ادامه دارد. اگر سرفه شدید، تب بالا یا تنگی نفس دارید، بهتر است به متخصص بیماریهای عفونی مراجعه کنید تا وضعیت شما بررسی شود. در این مدت استراحت کافی داشته باشید و آب و مایعات بنوشید تا به بهبودی کمک شود.
سلام من الان حدود یک ماه مبتلا به انفولازا شدم خوب هم نمیشم دو روز خوبم بعد یک دفعه کی حالم بد میشه ترو خدا یک راهیی چیزی بگین همش بدن درد استخوان درد دارم پیشونی و صورتم بی حس میشه انگاری تب دارم حسابی بی حال میشم یک جوری کل بدنم لرز هم میوفته الان هم فصل امتحانات هست نمتونم هم درس بخون از شدت بی حالی و درد بدن لطفاً یک راه کار بگین لطفاً
سلام. علائم شما مثل بدندرد، لرز، بیحالی و تغییر حال به صورت دورهای ممکن است مربوط به عفونت ویروسی طولانی، ضعف سیستم ایمنی یا عفونت مزمن دیگر باشد و ادامه آن بدون درمان مناسب مشکلساز است. برای بررسی دقیق و درمان، به متخصص داخلی مراجعه کنید تا آزمایش خون و بررسیهای لازم انجام شود و علت مشخص شود. تا ویزیت، استراحت کافی، تغذیه مقوی و مصرف مایعات مهم است و از خوددرمانی با داروهای قوی خودداری کنید.
متخصص داخلی
سلام وقتتون بخیر من۳روز هست آنفلوآنزا گرفتم ۳بار هم رفتم دکتر سرم زدم ولی فقط برای مدت کوتاهی دردبدنمو کم میکنه باز برمیگردم روال قبلی …گلوم خیلی شدید درد میکنه وخیلی زود خشک میشه… نمیتونم سرفه کنم…راهکاری دارین
سلام. با توجه به اینکه آنفلوآنزا تازه شروع شده و درد بدن و گلودرد شدید دارید، مهم است استراحت کافی داشته باشید و مایعات گرم زیاد بنوشید تا گلو مرطوب بماند. استفاده از غرغره آب نمک ولرم، قرص یا اسپریهای تسکیندهنده گلو و بخور گرم میتواند درد و خشکی گلو را کم کند. اگر تب بالا، تنفس مشکلدار یا خونریزی از گلو داشتید، یا بعد چند روز حالتان بهتر نشد، حتماً دوباره به پزشک مراجعه کنید چون ممکن است عفونت باکتریایی یا عارضه دیگر باشد.
پسر ۱۱ ساله من چند روزه سورفه میکند و ازشبینی دارد و روز اول گلو درد داشت رفتیم دکتر گفت چرک خوش کن بدین بهش دادیم ولی هنوز خوب نشده چیکار کنیم
سلام. با توجه به اینکه پسر شما همچنان سرفه دارد و قبلاً گلودرد داشته، احتمالاً هنوز عفونت تنفسی ادامه دارد یا ممکن است علائم مربوط به عفونت ویروسی یا باکتریایی دیگر باشد. محسن عزیز بهتره برای بررسی دقیقتر و در صورت نیاز تغییر یا ادامه درمان، به یک متخصص اطفال مراجعه کنید.
متخصص اطفال
پسر ۱۱ ساله من چند روزه سورفه میکند و ازشبینی دارد و روز اول گلو درد داشت رفتیم دکتر گفت چرک خوش کن بدین بهش دادیم ولی هنوز خوب نشده چیکار کنیم
سلام. با توجه به اینکه سرفه پسر شما چند روز طول کشیده و از شبها بدتر میشود و روز اول گلودرد داشته، احتمال عفونت ویروسی یا حساسیت هم وجود دارد. اگر با داروی قبلی بهبودی حاصل نشده یا سرفه شدید، تنفس سخت، تب بالا یا علائم غیرمعمول دارد، بهتر است دوباره به پزشک اطفال مراجعه کنید تا وضعیت بررسی شود و در صورت نیاز داروی مناسب یا درمان تکمیلی داده شود. تا آن موقع، مایعات گرم، استراحت کافی و استفاده از مرطوبکننده هوا میتواند کمککننده باشد.
متخصص اطفال
سلام من الان ی مدتیه بی حالم و تنگی نفس دارم تا حالا اینجور نشده بودم راه میرم نفس نفس میزنم و خلط هم دارم زیاد رنگی نیس سفید و سبز هستش
تو اینجور نشده بودم نمیدونم انفولانزاس یا چی
سلام. تنگی نفس جدید همراه با خلط سفید و سبز میتواند ناشی از عفونت تنفسی مثل برونشیت یا آنفلوانزا باشد، اما اگر تنگی نفس شدید، هنگام استراحت یا همراه با درد قفسه سینه، تب بالا یا رنگ خلط خونی باشد، نیاز به ارزیابی فوری دارد. بهتر است هرچه سریعتر به پزشک داخلی یا اورژانس مراجعه کنید تا معاینه، اکسیژنسنجی و در صورت نیاز عکس قفسه سینه انجام شود و درمان مناسب شروع شود.
متخصص داخلی
سلام من ۱۶سابمه ۱۰ روزه که آنفولانزا گرفتم و الان بهترم ولی با ریزش شدید موهام مواجه شدم جوری که مواهم تو یهفته نصف شده نیشه یه راه درمان بدین.
سلام. ریزش موی شدید بعد از آنفولانزا شایع است و معمولاً نوعی ریزش موی موقت به نام تلوژن افلوویوم است که بعد از استرس شدید، تب یا بیماری ایجاد میشود. بیشتر اوقات ۲–۳ ماه بعد خودبهخود بهبود مییابد. در این مدت تغذیه مناسب، آهن و روی کافی، خواب کافی و اجتناب از آسیب مکانیکی به موها (مثل کشیدن یا حرارت زیاد) کمککننده است. اگر ریزش ادامه پیدا کرد یا تکهای از موها خالی شد، بهتر است با متخصص پوست مراجعه کنید.
متخصص پوست و مو
من ۲تا دخترام ک یکی ۶سال یکی ۳سال انفولانزا گرفتن با تب ۳۹ با سرم تب اوردیم پایین الان یه هفته است گذشته دختر بزرگم هنوز نتونسته از تو رختخواب بلندشه بی حال افتاده بی اشتها دریغ از یه تیکه میوه لبهاش خشک ترک خورده چیکار کنم تورو خدا یه جواب بدید
سلام. علائم دختر شما مثل بیحالی شدید، بیاشتهایی طولانی، خشکی و ترک لبها نگرانکننده است و نیاز به معاینه فوری توسط پزشک یا مراجعه به اورژانس کودکان دارد، چون ممکن است کمآبی شدید، عفونت باکتریایی ثانویه یا مشکل دیگری وجود داشته باشد. تا رسیدن به پزشک، سعی کنید مایعات کافی بدهید، لبها را با وازلین یا کرم مرطوبکننده مخصوص لب محافظت کنید، اما درمان قطعی نیاز به بررسی بالینی دارد و در این شرایط تأخیر خطرناک است.
من ۲تا دخترام ک یکی ۶سال یکی ۳سال انفولانزا گرفتن با تب ۳۹ با سرم تب اوردیم پایین الان یه هفته است گذشته دختر بزرگم هنوز نتونسته از تو رختخواب بلندشه بی حال افتاده بی اشتها دریغ از یه تیکه میوه لبهاش خشک ترک خورده