سرماخوردگی؛ از علت ابتلا تا مدت بیماری و راه‌های انتقال

خلاصه مقاله را در این پادکست گوش کنید

8:52

سرعت عادی1x سرعت ۱.۲۵1.25x سرعت ۱.۵1.5x دانلود صوت

هر سال با اولین روزهای سرد پاییز، یک گلودرد خفیف یا چند عطسه‌ی پشت‌سرهم کافی است تا بفهمیم دوباره نوبت سرماخوردگی رسیده است. بیشتر ما هم همان موقع سراغ آب‌جوش، چای و هر قرصی می‌رویم که در خانه پیدا کنیم و فقط امیدواریم زودتر تمام شود. سرماخوردگی یک عفونت ویروسی دستگاه تنفسی فوقانی است که بینی و گلو را درگیر می‌کند و با آبریزش بینی، عطسه، گلودرد و سرفه همراه است. شناخت علائم، راه‌های انتقال و تفاوت آن با بیماری‌های مشابه کمک می‌کند هم زودتر بهبود پیدا کنید و هم ویروس را به اطرافیانتان منتقل نکنید. در این مطلب از دکترتو، انواع سرماخوردگی، تفاوت آن با بیماری‌های مشابه، روش‌های درمان دارویی و خانگی و راهکارهای پیشگیری را بررسی می‌کنیم. برای درمان سرماخوردگی می‌توانید به دکتر داخلی تهران یا شهر خودتان مراجعه کنید.

سرماخوردگی چیست؟

سرماخوردگی یک عفونت ویروسی خفیف تا متوسط دستگاه تنفسی فوقانی است که بیشتر توسط رینوویروس‌ها و گاهی کوروناویروس‌های فصلی و آدنوویروس‌ها ایجاد می‌شود. راینوویروس‌ها که از عوامل اصلی ابتلا به سرما خوردگی هستند، در فصل‌های مختلف سال گردش دارند و حدود ۳۰ تا ۵۰ درصد موارد سرماخوردگی را ایجاد می‌کنند. این بیماری معمولا با آبریزش یا گرفتگی بینی، عطسه، گلودرد و سرفه آغاز می‌شود و در اغلب بزرگسالان بدون عارضه و طی چند روز تا دو هفته برطرف می‌شود. انتقال از طریق قطرات تنفسی، تماس نزدیک و لمس سطوح آلوده رخ می‌دهد و به دلیل وجود گونه‌های متعدد ویروسی، ابتلای مجدد به آن امکان‌پذیر است.

در سال‌های اخیر عبارت ویروس جدید سرماخوردگی بیشتر به تغییرات متناوب سویه‌های در گردش اشاره دارد نه یک عامل ناشناخته خطرناک. این سویه‌ها ممکن است باعث تغییراتی جزئی در الگوی علائم شوند، اما ماهیت بیماری در بیشتر موارد مشابه سرماخوردگی معمولی است. بنابراین، ابتلا به یک سویه جدید لزوما به معنای بروز بیماری شدیدتر یا نیاز به درمان متفاوت نیست.

متن انگلیسی:
Yearly, rhinoviruses account for about 30–50% of all respiratory illnesses
ترجمه فارسی:
راینوویروس‌ها سالانه عامل حدود ۳۰ تا ۵۰ درصد از بیماری‌های تنفسی هستند.

به نقل از سایت pmc.ncbi.nlm

سرماخوردگی چند روز طول می‌کشد؟

دوره سرماخوردگی در بزرگسالان معمولا ۷ تا ۱۰ روز است، اما بعضی علائم مانند سرفه خشک یا خلطی ممکن است تا ۲ تا ۳ هفته باقی بمانند. علائم بیماری معمولا در روزهای ابتدایی شدت می‌گیرند و سپس به‌تدریج کاهش می‌یابند.

اگر می‌پرسید ویروس جدید سرماخوردگی چند روز طول میکشد، پاسخ به این سوال به مدت بیماری ناشی از سویه‌های در گردش ویروس‌های تنفسی بستگی دارد. جدید بودن یک سویه به‌تنهایی به معنای طولانی‌تر شدن بیماری نیست و مدت علائم به نوع ویروس، وضعیت سیستم ایمنی و شرایط جسمی فرد بستگی دارد. اگر علائم پس از ۱۰ روز بهبود پیدا نکنند، تب بیش از ۴ روز ادامه داشته باشد یا وضعیت بیمار پس از بهبود اولیه دوباره بدتر شود، ارزیابی پزشکی لازم است. در صورت بروز علائم هشدار یا تداوم طولانی علائم نیاز به ارزیابی پزشکی توسط دکتر عمومی تهران، دکتر عفونی تهران، دکتر سرماخوردگی تهران و یا شهر خود وجود دارد.

متن انگلیسی:
Symptoms) usually resolve in adults in seven to ten days, but acute cough can last for up to three weeks)
ترجمه فارسی:
دوره سرماخوردگی در بزرگسالان معمولا ۷ تا ۱۰ روز است، اما بعضی علائم مانند سرفه خشک یا خلطی ممکن است تا ۲ تا ۳ هفته باقی بمانند.

به نقل از سایت pmc.ncbi.nlm.nih

انواع سرماخوردگی کدامند؟

سرماخوردگی انواع مستقل و مشخصی ندارد، بلکه ویروس‌های مختلفی می‌توانند باعث بروز این بیماری شوند و علائم آن در افراد مختلف، با توجه به سن، شرایط جسمی و وضعیت سلامتی، متفاوت باشد. گاهی علائم بیشتر در بینی و گلو بروز می‌کنند و گاهی سرفه و درگیری مجاری تنفسی تحتانی برجسته‌تر است؛ بااین‌حال، این تفاوت‌ها به معنای وجود انواع جداگانه سرماخوردگی نیستند.

از نظر شرایط ابتلا و مراقبت، سرماخوردگی را می‌توان در گروه‌های مختلف بررسی کرد. برای مثال، سرماخوردگی در کودکان به دلیل تفاوت‌های سیستم ایمنی و احتمال بروز عوارض، به مراقبت ویژه‌تری نیاز دارد. در دوران بارداری نیز انتخاب دارو و روش کنترل علائم اهمیت دارد. همچنین سرماخوردگی در تابستان، با وجود شیوع بیشتر این بیماری در فصل‌های سرد، امکان‌پذیر است. در ادامه، شرایط ابتلا و نکات مراقبتی در هر یک از این موقعیت‌ها را بررسی می‌کنیم.

سرماخوردگی در بارداری

اصلی‌ترین علت ابتلا به سرماخوردگی در بارداری، تماس با ویروس‌های تنفسی است و تغییرات سیستم ایمنی در این دوران می‌تواند بر نحوه پاسخ بدن به عفونت اثر بگذارد. سرماخوردگی معمولی در اغلب موارد خفیف است و به جنین آسیب نمی‌رساند. بااین‌حال، تشخیص تفاوت آن با آنفلوانزا اهمیت دارد؛ زیرا زنان باردار در معرض خطر بالاتری از عوارض آنفلوانزا قرار دارند.

برای کنترل علائم می‌توان از استراحت، مصرف مایعات کافی و روش‌های مراقبتی غیردارویی استفاده کرد. مصرف داروهایی مانند استامینوفن برای تب و درد نیز باید با توجه به شرایط بارداری و نظر پزشک انجام شود. ایبوپروفن و داروهای ضداحتقان خوراکی یا موضعی نباید بدون تایید پزشک مصرف شوند.

سرماخوردگی در تابستان

سرماخوردگی در تابستان نیز ممکن است اتفاق بیفتد، زیرا ویروس‌هایی مانند رینوویروس در تمام طول سال در گردش هستند. تصور اینکه سرماخوردگی فقط در فصل پاییز و زمستان رخ می‌دهد درست نیست. تماس نزدیک با فرد بیمار، حضور در فضاهای بسته و تهویه نامناسب می‌توانند احتمال انتقال ویروس را افزایش دهند. بنابراین، رعایت بهداشت دست‌ها و پرهیز از تماس نزدیک با افراد بیمار در تابستان نیز اهمیت دارد.

سرماخوردگی در کودکان

کودکان به دلیل تماس نزدیک با همسالان در مهدکودک و مدرسه و مواجهه با ویروس‌های مختلف، دفعات بیشتری دچار سرماخوردگی می‌شوند. تب در کودکان ممکن است نسبت به بزرگسالان بیشتر دیده شود و علائمی مانند آبریزش بینی، سرفه، گلودرد و گاهی گوش‌درد نیز ایجاد شود. مراقبت از کودک معمولا شامل تمین مایعات کافی، استراحت، استفاده از قطره یا اسپری سالین بینی و کنترل تب با داروی مناسب سن و وزن است. همچنین داروهای بدون نسخه و ضدسرفه برای سرماخوردگی کودکان زیر ۶ سال توصیه نمی‌شوند، مگر با دستور پزشک.

سرماخوردگی بزرگسالان

سرما خوردگی بزرگسالان معمولا با عطسه، آبریزش یا گرفتگی بینی، گلودرد و سرفه همراه است. این بیماری در بیشتر موارد خفیف است و با مراقبت و استراحت به‌تدریج بهبود پیدا می‌کند. انتقال ویروس از طریق تماس نزدیک با فرد مبتلا، تماس با ترشحات تنفسی آلوده و لمس سطوح آلوده و سپس تماس دست با چشم، بینی یا دهان اتفاق می‌افتد. شدت و مدت علائم در افراد مختلف متفاوت است و عواملی مانند وضعیت سیستم ایمنی و وجود بیماری‌های زمینه‌ای می‌توانند بر روند بهبودی تاثیر بگذارند.

علائم سرماخوردگی چیست؟

علائم سرماخوردگی معمولا به‌تدریج ظاهر می‌شوند و بیشتر بینی و گلو را درگیر می‌کنند. نشانه‌های اولیه ممکن است شامل گلودرد خفیف، خستگی، عطسه و سوزش بینی باشند. سپس آبریزش یا گرفتگی بینی افزایش پیدا می‌کند و ممکن است سرفه نیز به وجود بیاید. تب در بزرگسالان معمولا وجود ندارد یا خفیف است، اما در کودکان امکان بروز تب بیشتر وجود دارد.

علائم سرماخوردگی جدید یا علائم ویروس جدید سرماخوردگی نیز در بیشتر موارد همان نشانه‌های شناخته‌شده عفونت‌های تنفسی را شامل می‌شود و ممکن است با توجه به ویروس عامل بیماری، شدت یا ترتیب بروز علائم کمی متفاوت باشد. برای مثلا در یک فصل التهاب گلو بارزتر و در فصلی دیگر گرفتگی بینی غالب باشد. علائم سرماخوردگی شدید مانند تنگی نفس، درد مداوم قفسه سینه، کم‌آبی شدید یا اختلال هوشیاری را نباید به یک سرماخوردگی معمولی نسبت داد و در صورت بروز آن‌ها باید ارزیابی پزشکی انجام شود.

عرق سرد علامت اختصاصی برای سرماخوردگی نیست. اگر عرق سرد شدید، مکرر یا بی‌علت است، یا با درد قفسه سینه، تنگی نفس، ضعف شدید یا اختلال هوشیاری همراه می‌شود، ارزیابی پزشکی لازم است. از نشانه‌های دیگر سرماخوردگی می‌توان به کوفتگی بدن، کاهش اشتها، اشک‌ریزش چشم، خشونت صدا و احساس تب یا لرز اشاره کرد. در زیر علائم رایج سرماخوردگی آمده است.

• گلودرد و سوزش گلو
• عطسه و سوزش بینی
• آبریزش یا گرفتگی بینی
• سرفه
• خستگی و کوفتگی بدن
• تب و لرز
• اشک‌ریزش چشم
• خشونت صدا
• کاهش اشتها
• عرق سرد

1. درد قفسه سينه هنگام سرفه در سرماخوردگی

درد قفسه سینه هنگام سرفه در سرماخوردگی اغلب به دلیل تحریک راه‌های هوایی یا کشیدگی عضلات بین‌دنده‌ای بر اثر سرفه‌های مکرر ایجاد می‌شود. این درد ممکن است هنگام سرفه، عطسه یا حرکت دادن بالاتنه بیشتر احساس شود. اگر درد با فشار روی عضلات قفسه سینه تشدید شود، احتمال منشا عضلانی آن وجود دارد. بااین‌حال، درد شدید یا فشارنده قفسه سینه، انتشار درد به بازو یا فک و همراهی آن با تنگی نفس، تعریق سرد یا ضعف شدید نیازمند ارزیابی فوری پزشکی است.

2. تلخی دهان در سرماخوردگی

تلخی دهان در سرماخوردگی ممکن است به دلیل ترشحات پشت حلق، خشکی دهان، کاهش حس بویایی و چشایی یا مصرف برخی داروها ایجاد شود. گرفتگی بینی نیز می‌تواند با کاهش حس بویایی، درک طعم غذاها را تغییر دهد. نوشیدن آب کافی، رعایت بهداشت دهان و دندان و غرغره آب‌نمک رقیق می‌تواند به کاهش این احساس کمک کند. اگر تلخی دهان پس از برطرف شدن علائم سرماخوردگی ادامه پیدا کند یا با علائمی مانند زردی پوست و چشم همراه باشد، بررسی علت آن ضروری است.

3. آبریزش چشم در سرماخوردگی

آبریزش چشم در سرماخوردگی معمولا به دلیل التهاب مخاط بینی و تحریک مجاری اشکی ایجاد می‌شود. این وضعیت ممکن است با قرمزی خفیف چشم، عطسه و آبریزش بینی همراه باشد. اگر آبریزش چشم با ترشحات چرکی، درد چشم، حساسیت به نور یا تاری دید همراه شود، احتمال وجود عفونت یا التهاب چشمی مطرح است و باید معاینه انجام شود.

علائم سرماخوردگی کلیه

اصطلاح سرماخوردگی کلیه از نظر پزشکی تشخیص مشخصی نیست و سرماخوردگی معمولی باعث عفونت کلیه نمی‌شود. اگر فرد هم‌زمان با علائم تنفسی دچار درد پهلو، تب و لرز یا علائم ادراری شود، باید احتمال عفونت دستگاه ادراری یا عفونت کلیه بررسی شود. درد پهلو همراه با سوزش و تکرر ادرار، ادرار خونی، تهوع یا استفراغ می‌تواند نشانه یک مشکل ادراری باشد و نباید آن را به سرماخوردگی نسبت داد. نشانه‌های هشدار عفونت کلیه عبارتند از:

• سوزش و تکرر ادرار یا بوی غیرطبیعی
• درد پهلو با تب و لرز
• ادرار خونی یا تیره
• تهوع، استفراغ و بی‌حالی شدید

علائم سرما خوردگی شکم و پهلو

سرماخوردگی به‌طور مستقیم اندام‌های شکمی و پهلو را درگیر نمی‌کند، اما سرفه‌های مکرر ممکن است باعث کشیدگی عضلات دیواره شکم و پهلو شوند. این درد معمولا هنگام سرفه، عطسه یا انقباض عضلات شکم بیشتر احساس می‌شود. اگر درد شکم یا پهلو شدید، مداوم یا همراه با تب، استفراغ، تغییرات ادراری یا اختلال در دفع باشد، باید علت آن جداگانه بررسی شود و نباید آن را از علائم معمول سرماخوردگی دانست.

علائم سرما خوردگی روده و معده

اصطلاح سرماخوردگی روده و معده نام علمی یک بیماری مشخص نیست. تهوع، استفراغ، اسهال و دل‌درد بیشتر با عفونت‌های ویروسی دستگاه گوارش ارتباط دارند و ممکن است هم‌زمان با یک عفونت تنفسی رخ دهند. بعضی عفونت‌های ویروسی نیز می‌توانند علاوه بر علائم تنفسی، نشانه‌های گوارشی ایجاد کنند. در صورت استفراغ مکرر، وجود خون در مدفوع یا بروز نشانه‌های کم‌آبی مانند کاهش ادرار و خشکی شدید دهان، ارزیابی پزشکی لازم است.

علائم سرماخوردگی ویروسی

بیشتر موارد سرماخوردگی منشا ویروسی دارند و معمولا با گذشت زمان و مراقبت حمایتی بهبود پیدا می‌کنند. علائم سرماخوردگی ویروسی ممکن است شامل شروع تدریجی گلودرد، عطسه و آبریزش بینی، تب خفیف یا بدون تب، خستگی، بدن‌درد ملایم و سرفه باشد. ترشحات بینی نیز ممکن است در طول بیماری از حالت شفاف به غلیظ‌تر تغییر کنند. تغییر رنگ ترشحات به‌تنهایی به معنای وجود عفونت باکتریایی نیست. علائم سرماخوردگی ویروسی عبارت است از:

• شروع تدریجی با گلودرد، عطسه و آبریزش
• تب خفیف یا بدون تب
• درد عضلانی ملایم و خستگی
• سرفه که طی چند روز ظاهر می‌شود

علائم سرما خوردگی باکتریایی

سرماخوردگی باکتریایی اصطلاح پزشکی دقیقی نیست؛ زیرا سرماخوردگی معمولی یک عفونت ویروسی است. بااین‌حال، گاهی پس از عفونت ویروسی، عارضه‌ای با منشا باکتریایی مانند سینوزیت یا عفونت گوش ایجاد می‌شود. ادامه‌دار شدن تب، درد شدید صورت یا گوش، بدتر شدن علائم پس از یک دوره بهبود و تداوم علائم بدون بهبود می‌توانند نشانه‌هایی از عارضه باکتریایی باشند. تشخیص این عوارض به ارزیابی پزشک نیاز دارد و صرفا با مشاهده رنگ زرد یا سبز ترشحات بینی نمی‌توان عفونت باکتریایی را تایید کرد. نشانه‌های احتمالی سرماخوردگی باکتریایی عبارت است از:

• تب بالای پایدار بیش از سه روز
• ترشحات بینی غلیظ و بدبو با درد شدید سینوس
• درد گوش با کاهش شنوایی
• برگشت علائم پس از بهبود اولیه

علت سرماخوردگی چیست؟

علت سرماخوردگی ورود ویروس‌های تنفسی به بدن و تکثیر آن‌ها در مخاط بینی و گلو است. رینوویروس‌ها، کوروناویروس‌های فصلی، آدنوویروس‌ها و ویروس‌های پاراآنفلوانزا از عوامل ایجاد این بیماری هستند. ویروس پس از ورود از طریق بینی، دهان یا چشم به سلول‌های مخاطی دستگاه تنفسی متصل می‌شود و با تکثیر در این سلول‌ها، واکنش التهابی بدن را تحریک می‌کند.

سرماخوردگی از طریق تماس با فرد آلوده یا سطوح و اشیای آلوده به ویروس منتقل می‌شود. برخلاف تصور افراد هوای سرد عامل سرماخوردگی نیست. حتی گرمای بیش از حد هم نمی‌تواند دلیل ابتلا به این بیماری باشد. بااین‌حال، حضور طولانی در فضاهای بسته و تماس نزدیک با افراد دیگر می‌تواند احتمال مواجهه با ویروس را افزایش دهد. از سوی دیگر، تحقیقات نشان می‌دهد که استرس و آلرژی‌هایی که روی بینی یا گلو شما تاثیر می‌گذارند ممکن است احتمال ابتلا به ویروس سرماخوردگی را افزایش دهند. سایر عوامل مانند سن، سیستم ایمنی، سایر بیماری‌های زمینه‌ای و سیگارکشیدن می‌تواند روی میزان ابتلا به این بیماری و شدت علائم موثر باشد.

متن انگلیسی:
A cold is caused by any one of several viruses that causes inflammation of the membranes that line the nose and throat. It can result from any one of more than 200 different viruses. But, the rhinoviruses causes most colds.
ترجمه فارسی متن:
هیچ مدرکی وجود ندارد که نشان دهد در اثر قرارگرفتن در معرض هوای سرد یا سرد شدن هوا یا گرمای بیش از حد ممکن است دچار سرماخوردگی شوید.

به نقل از سایت hopkinsmedicine

علت سرماخوردگی مکرر چیست؟

علت سرماخوردگی مکرر معمولا مواجهه دوباره با ویروس‌های تنفسی مختلف است. از آنجا که بیش از ۲۰۰ نوع ویروس می‌توانند علائم سرماخوردگی ایجاد کنند و ایمنی ایجادشده پس از ابتلا در برابر همه آن‌ها محافظت نمی‌کند، امکان ابتلای چندباره به این بیماری وجود دارد.

تماس مکرر با افراد بیمار، حضور در محیط‌های شلوغ، داشتن فرزند خردسال، کمبود خواب و مواجهه با دود سیگار می‌توانند احتمال ابتلا را افزایش دهند. همچنین آلرژی بینی ممکن است با ایجاد علائمی مانند عطسه و آبریزش، این تصور را ایجاد کند که فرد به‌طور مکرر سرما می‌خورد. اگر عفونت‌ها بسیار مکرر، طولانی یا شدید باشند، پزشک ممکن است احتمال اختلالات سیستم ایمنی یا بیماری‌های زمینه‌ای را بررسی کند.

کمبود کدام ویتامین باعث سرماخوردگی مکرر می‌شود؟

هیچ ویتامین مشخصی به‌تنهایی علت قطعی سرماخوردگی مکرر نیست، اما کمبود بعضی ریزمغذی‌ها می‌تواند عملکرد طبیعی سیستم ایمنی را مختل کند. ویتامین D در تنظیم پاسخ ایمنی نقش دارد و کمبود آن با افزایش احتمال برخی عفونت‌های تنفسی ارتباط داشته است؛ بااین‌حال، شواهد نشان نمی‌دهند که مصرف مکمل این ویتامین در همه افراد از سرماخوردگی جلوگیری می‌کند.

ویتامین C، ویتامین A، ویتامین E و مواد معدنی مانند روی نیز در عملکرد سیستم ایمنی نقش دارند. تامین این مواد از طریق رژیم غذایی متعادل اهمیت دارد، اما مصرف مکمل در افرادی که کمبود تغذیه‌ای ندارند، لزوما باعث کاهش دفعات ابتلا نمی‌شود. در صورت شک به کمبود ویتامین، بررسی وضعیت تغذیه و انجام آزمایش با نظر پزشک منطقی‌تر از مصرف خودسرانه مکمل‌ها است.

علت سرماخوردگی زیاد در بزرگسالان چیست؟

تعدد سویه‌های ویروسی و ماندگاری کوتاه مدت ایمنی باعث می‌شود بزرگسالان هم سالی چند بار مبتلا شوند. مشاغل پرتعامل، داشتن کودکان خردسال، کمبود خواب مزمن، استرس طولانی و آلرژی‌های بینی زمینه را برای ابتلای مکرر فراهم می‌کنند. بررسی کمبود ریزمغذی‌ها و اصلاح سبک زندگی در این افراد اهمیت دارد.

علت سرماخوردگی زیاد در بزرگسالان می‌تواند تماس مکرر با ویروس‌های تنفسی، مواجهه شغلی با افراد بیمار، حضور در محیط‌های بسته و داشتن فرزندانی باشد که به مهدکودک یا مدرسه می‌روند. همچنین کم‌خوابی، استرس مداوم و استعمال دخانیات ممکن است بر عملکرد سیستم ایمنی و سلامت راه‌های تنفسی اثر بگذارند. در برخی موارد، فرد تصور می‌کند مرتب سرما می‌خورد، درحالی‌که علائم او ناشی از آلرژی فصلی، سینوزیت مزمن یا مشکلات دیگری مانند آسم است. اگر دوره‌های بیماری با تب، عفونت‌های مکرر و بهبود ناقص همراه باشند، بررسی پزشکی برای مشخص شدن علت اهمیت دارد.

علت سرفه های خشک طولانی بعد از سرماخوردگی چیست؟

علت سرفه‌های خشک طولانی بعد از سرماخوردگی معمولاً باقی ماندن التهاب و حساسیت راه‌های هوایی پس از برطرف شدن عفونت ویروسی است. در این وضعیت، مخاط دستگاه تنفسی هنوز به محرک‌هایی مانند هوای سرد، دود، عطر و صحبت کردن طولانی واکنش نشان می‌دهد و فرد ممکن است بدون وجود عفونت فعال، سرفه کند.

این وضعیت که سرفه پس از عفونت یا سرفه پس‌ویروسی نام دارد، ممکن است چند هفته ادامه پیدا کند. بااین‌حال، سرفه طولانی همیشه به سرماخوردگی مربوط نیست و بیماری‌هایی مانند آسم، رفلاکس معده، ترشحات پشت حلق و سیاه‌سرفه نیز می‌توانند علت آن باشند. وجود خلط خونی، تنگی نفس، تب مجدد، کاهش وزن یا طول کشیدن سرفه بیش از ۸ هفته نیازمند بررسی پزشکی است.

سرماخوردگی چطور تشخیص داده می‌شود؟

سرماخوردگی معمولا بر اساس علائم بیمار و معاینه بالینی تشخیص داده می‌شود و در موارد معمول به آزمایش اختصاصی نیاز ندارد. بهترین دکتر داخلی ایران با بررسی نشانه‌هایی مانند آبریزش بینی، گرفتگی بینی، عطسه، گلودرد، سرفه و مدت شروع علائم می‌تواند احتمال ابتلا به این بیماری را ارزیابی کند.

در صورت وجود علائم غیرمعمول، شدت بالای بیماری یا احتمال ابتلا به عفونت‌های دیگری مانند آنفلوانزا و کووید ۱۹، ممکن است آزمایش تشخیص ویروس درخواست شود. نمونه‌گیری از بینی یا حلق می‌تواند به شناسایی عامل عفونت کمک کند. در صورت شک به عوارض تنفسی یا درگیری ریه نیز ممکن است بررسی‌های تکمیلی مانند تصویربرداری قفسه سینه لازم باشد.

تفاوت علائم آنفلوانزا، سرما خوردگی، حساسیت فصلی و کرونا

سرماخوردگی، آنفلوانزا، حساسیت فصلی و کرونا علائم مشترکی مانند آبریزش بینی، عطسه، سرفه و گلودرد دارند، اما از نظر عامل ایجادکننده و الگوی بروز نشانه‌ها با یکدیگر متفاوت هستند. سرماخوردگی معمولا تدریجی آغاز می‌شود و بینی و گلو را درگیر می‌کند. آنفلوانزا اغلب شروع ناگهانی‌تری دارد و با تب، بدن‌درد و خستگی قابل‌توجه همراه است. حساسیت فصلی بیشتر با عطسه‌های مکرر، خارش چشم و بینی و آبریزش شفاف بدون تب شناخته می‌شود.

کرونا نیز می‌تواند علائمی شبیه سرماخوردگی و آنفلوانزا ایجاد کند و گاهی با تغییر یا کاهش حس بویایی و چشایی، تنگی نفس یا علائم گوارشی همراه باشد. از آنجا که تشخیص کرونا و آنفلوانزا صرفا بر اساس علائم همیشه امکان‌پذیر نیست، در صورت نیاز باید از آزمایش استفاده شود. در جدول زیر تفاوت سرماخوردگی و آنفولانزا و همچنین تفاوت آلرژی و سرماخوردگی، حساسیت فصلی و کرونا را به طور خلاصه شرح داده‌ایم.

علائم	سرماخوردگی	آنفلوانزا	کرونا	حساسیت فصلی
سردرد	–	–	دارد	کم
تب و لرز	نادر و کم	رایج و شدید	رایج و شدید	ندارد
گلودرد و گرفتگی گلو	سوزش و درد گلو دارد	رایج و شدید	احتمالا متوسط	احتمال سوزش گلو
بدن‌درد	کم	بدن‌درد شدید	بدن‌درد شدید	ندارد
تهوع و استفراغ	ندارد	دارد	دارد	ندارد
سرفه	کم	زیاد و خشک	خشک	سرفه خشک
عفونت ریه	ندارد	دارد	دارد	ندارد
ازدست‌دادن حس بویایی و چشایی	کم	کم	زیاد	ندارد
میزان خطر تهدیدکننده زندگی	کم	زیاد	زیاد	ندارد
گرفتگی بینی	زیاد	کم	کم	زیاد
آبریزش بینی	دارد	کم	کم	زیاد

راه های انتقال سرما خوردگی چیست؟

ویروس سرماخوردگی از طریق قطرات و ذرات تنفسی، تماس مستقیم با فرد آلوده و تماس دست با سطوح آلوده منتقل می‌شود. هنگام سرفه، عطسه یا صحبت کردن، ذرات حاوی ویروس در محیط پخش می‌شوند و ممکن است از طریق بینی، دهان یا چشم وارد بدن فرد دیگری شوند. تماس دست‌به‌دست با فرد بیمار، استفاده مشترک از وسایلی مانند حوله، لیوان و تلفن همراه و لمس صورت با دست آلوده نیز می‌تواند در انتقال ویروس نقش داشته باشد. شست‌وشوی دست‌ها، رعایت بهداشت تنفسی و تهویه مناسب محیط به کاهش احتمال انتقال کمک می‌کنند. راه های انتقال ویروس سرما خوردگی عبارت است از:

• قطرات در هوا هنگامی که فردی که بیمار است سرفه، عطسه یا صحبت می‌کند
• تماس دست‌به‌دست با فردی که سرماخورده است
• اشتراک‌گذاری اشیا با ویروس روی آنها مانند ظروف، حوله، اسباب‌بازی یا تلفن
• دست‌زدن به چشم، بینی یا دهان پس از تماس با ویروس

سرماخوردگی تا چند روز واگیر دارد؟

سرماخوردگی معمولا از حدود یک روز پیش از شروع علائم قابلیت انتقال دارد و احتمال سرایت آن در روزهای ابتدایی بیماری بیشتر است. عبارت سرماخوردگی تا چند روز قابل انتقال است به مدت ثابتی برای همه افراد اشاره نمی‌کند؛ زیرا مدت دفع ویروس به نوع عامل عفونت، شدت بیماری و وضعیت سیستم ایمنی بستگی دارد.

در بزرگسالان مبتلا به سرماخوردگی، قابلیت انتقال ویروس معمولا در روزهای ابتدایی بیماری بیشتر است و ممکن است تا پایان هفته اول ادامه داشته باشد. کودکان و افراد دارای ضعف سیستم ایمنی ممکن است برای مدت طولانی‌تری ویروس را منتقل کنند. حتی پس از کاهش علائم نیز احتمال انتقال کاملاً از بین نمی‌رود. بنابراین، در روزهای بیماری بهتر است تماس نزدیک با دیگران محدود شود، هنگام حضور در کنار افراد آسیب‌پذیر از ماسک استفاده شود و شست‌وشوی دست‌ها ادامه پیدا کند.

متن انگلیسی:
People are most contagious for the first 2 to 3 days of a cold. A cold is most often not contagious after the first week
ترجمه فارسی:
افراد مبتلا به سرماخوردگی در ۲ تا ۳ روز اول بیماری بیشترین قابلیت انتقال ویروس را دارند و سرماخوردگی معمولاً پس از هفته اول دیگر مسری نیست.

به نقل از سایت medlineplus

درمان سرماخوردگی چیست؟

درمان سرماخوردگی با هدف کاهش علائم و کمک به بدن برای بهبود عفونت ویروسی انجام می‌شود. برای این بیماری معمولاً داروی اختصاصی یا درمان ضدویروسی لازم نیست و علائم در اغلب افراد با استراحت، مصرف مایعات و مراقبت‌های حمایتی برطرف می‌شوند. انتخاب دارو نیز به نشانه‌هایی مانند تب، بدن‌درد، آبریزش بینی، گرفتگی بینی و سرفه بستگی دارد.

درمان فوری سرماخوردگی به معنای از بین بردن ویروس در مدت کوتاه نیست؛ اما می‌توان با اقداماتی مانند مصرف مایعات، شست‌وشوی بینی با محلول سالین، استراحت و استفاده مناسب از داروهای تسکین‌دهنده، شدت ناراحتی را کاهش داد. مصرف آنتی‌بیوتیک برای سرماخوردگی معمولی فایده‌ای ندارد و فقط در صورت تشخیص عفونت باکتریایی ثانویه ممکن است تجویز شود. در جدول زیر راه‌‌های درمان سرماخوردگی آورده شده است.

روش درمان	اقدامات
درمان دارویی	داروهای تسکین‌دهنده علائم
درمان خانگی	استراحت، مایعات و تغذیه مناسب
درمان گیاهی	دمنوش‌ها و ترکیبات گیاهی
مراقبت‌های حمایتی	خواب کافی و پرهیز از محرک‌ها
درمان عوارض	رسیدگی به علائم شدید یا عوارض احتمالی

بهترین دارو برای سرماخوردگی چیست؟

داروی سرماخوردگی بر اساس علامت غالب و شرایط جسمی فرد انتخاب می‌شود. هدف از داروهای مورد استفاده برای سرماخوردگی کاهش علائم و ناراحتی فرد است. داروهای تب‌بر و مسکن برای کاهش تب و درد، ضداحتقان‌ها برای گرفتگی بینی و بعضی داروهای ضدسرفه برای کنترل سرفه کاربرد دارند. هیچ داروی واحدی برای درمان همه علائم سرماخوردگی مناسب نیست. برخی از داروهای سرماخوردگی شامل موارد زیر است:

• داروی سرماخوردگی حاوی استامینوفن یا ایبوپروفن برای تب و درد
• سرم برای سرماخوردگی به شکل سالین بینی برای شستشو و کاهش گرفتگی
• داروهای سرماخوردگی حاوی آنتی هیستامین نسل اول برای آبریزش و عطسه شبانه
• شربت ضدسرفه یا اکسپکتورانت بر حسب نوع سرفه

بهترین قرص برای سرماخوردگی بزرگسالان

انتخاب قرص سرماخوردگی بزرگسالان به علائم بیمار و ترکیبات دارو بستگی دارد. بعضی از این داروها ترکیبی از استامینوفن، آنتی‌هیستامین و داروی ضداحتقان هستند و می‌توانند هم‌زمان چند نشانه بیماری را کاهش دهند. در مقابل، اگر فرد فقط تب یا بدن‌درد داشته باشد، ممکن است مصرف یک مسکن ساده کافی باشد.

برای بزرگسالان ترکیباتی مانند استامینوفن برای تب و درد، دکونژستانت مثل سودوافدرین برای گرفتگی و آنتی هیستامین های خواب آور برای درمان سرماخوردگی و کاهش علائم در شب مفیدند. افرادی که فشار خون بالا دارند باید از دکونژستانت خوراکی پرهیز یا با پزشک مشورت کنند. برخی از قرص‌های سرماخوردگی شامل موارد زیر است:

• قرص سرماخوردگی بزرگسالان حاوی استامینوفن ساده مانند کلداستاپ
• قرص سرماخوردگی قوی ترکیبی با دکونژستانت در صورت تجویز پزشک
• بهترین قرص برای سرماخوردگی بر اساس علامت غالب و شرایط فرد انتخاب می شود

قرص سرماخوردگی بزرگسالان، قرص استامینوفن یا کلرفنیل آمین است و می‌تواند تاثیر بالایی در بهبود علائم سرماخوردگی داشته باشند. پزشک احتمالا قرص برای گرفتگی بینی هم تجویز می‌کند. معمولاً این داروها مانند ژلوفن، را هر ۶ ساعت یکبار مصرف می‌کنند.

آنتی بیوتیک برای سرماخوردگی بزرگسالان

آنتی‌بیوتیک برای سرماخوردگی بزرگسالان کاربرد ندارد؛ زیرا عامل ایجادکننده این بیماری ویروس است و آنتی‌بیوتیک‌ها روی ویروس‌ها اثری ندارند. مصرف خودسرانه داروهایی مانند آموکسی‌سیلین، آزیترومایسین یا سفیکسیم باعث کوتاه شدن دوره سرماخوردگی نمی‌شود. اگر پس از سرماخوردگی عفونت باکتریایی مانند سینوزیت باکتریایی یا عفونت گوش ایجاد شود، پزشک ممکن است بر اساس معاینه و تشخیص خود آنتی‌بیوتیک تجویز کند. مصرف غیرضروری این داروها می‌تواند باعث عوارض گوارشی، واکنش‌های حساسیتی و مقاومت میکروبی شود.

بهترین آمپول سرماخوردگی

آمپول برای سرماخوردگی معمولی ضرورت ندارد و تزریق دارو باعث از بین رفتن ویروس نمی‌شود. سرماخوردگی در اغلب موارد با مراقبت حمایتی و داروهای خوراکی مناسب کنترل می‌شود. دگزامتازون، سفتریاکسون و پنی‌سیلین از داروهای تزریقی هستند که گاهی به‌اشتباه برای درمان سرماخوردگی درخواست می‌شوند. دگزامتازون یک داروی کورتونی و سفتریاکسون و پنی‌سیلین از داروهای آنتی‌بیوتیکی هستند و هیچ‌کدام برای سرماخوردگی ویروسی معمول توصیه نمی‌شوند. تزریق این داروها بدون تشخیص و تجویز پزشک می‌تواند عوارضی ایجاد کند.

بهترین شربت سرماخوردگی بزرگسالان

شربت سرماخوردگی بزرگسالان بر اساس نوع سرفه و علائم همراه انتخاب می‌شود. شربت‌های ضدسرفه برای کاهش سرفه خشک و بعضی فرآورده‌های خلط‌آور برای کمک به خروج ترشحات کاربرد دارند. ترکیبات این شربت‌ها یکسان نیستند و انتخاب آن‌ها باید با توجه به سن، بیماری‌های زمینه‌ای و داروهای هم‌زمان انجام شود. برخی فرآورده‌ها مانند شربت برون کلد برای کنترل علائم تنفسی استفاده می‌شوند. شربت کتوتیفن نیز دارویی با اثر آنتی‌هیستامینی است و نباید آن را درمان اختصاصی عفونت ویروسی سرماخوردگی در نظر گرفت. مصرف هر فرآورده باید متناسب با علت علامت و دستور مصرف آن باشد.

درمان خانگی سرماخوردگی بزرگسالان چیست؟

درمان خانگی سرماخوردگی بزرگسالان بر استراحت، تامین مایعات، کاهش تحریک مخاط بینی و گلو و کنترل علائم متمرکز است. این اقدامات ویروس را مستقیماً از بین نمی‌برند، اما می‌توانند تحمل علائم را آسان‌تر کنند و به بهبود وضعیت عمومی بدن کمک کنند.

نوشیدن آب و مایعات ولرم، استراحت کافی، استفاده از دستگاه بخور سرد تمیز و شست‌وشوی بینی با محلول سالین از روش‌های مراقبتی قابل استفاده هستند. غرغره آب‌نمک ولرم نیز می‌تواند به تسکین گلودرد کمک کند. برای شست‌وشوی بینی باید از آب استریل، مقطر یا آب جوشانده و سردشده استفاده شود؛ آب شیر تصفیه‌نشده برای این کار مناسب نیست. همچنین پرهیز از سیگار و دود، مرطوب نگه داشتن هوای اتاق و بالا آوردن مختصر سر هنگام خواب می‌تواند به کاهش ناراحتی ناشی از گرفتگی بینی و سرفه کمک کند.

برای درمان سرماخوردگی چه بخوریم؟

برای درمان سرماخوردگی بهتر است در دوران بیماری غذاهای سبک، متنوع و حاوی مواد مغذی مصرف کنید تا انرژی و مایعات موردنیاز بدن تامین شود. سوپ مرغ یا سبزیجات، تخم‌مرغ، غذاهای نرم و میوه‌های تازه از گزینه‌های مناسب هستند. سوپ و نوشیدنی‌های ولرم ممکن است به تسکین گلو و کاهش احساس گرفتگی کمک کنند.

عسل را می‌توان برای کاهش سرفه در بزرگسالان و کودکان بالای یک سال به کار برد. ترکیب عسل با آب ولرم و لیمو نیز نوشیدنی مناسبی برای تسکین گلو است. سیر، زنجبیل و سایر مواد غذایی گیاهی می‌توانند بخشی از رژیم غذایی باشند، اما شواهد کافی برای اثبات اینکه مصرف آن‌ها عفونت سرماخوردگی را درمان می‌کند وجود ندارد. در صورت کاهش اشتها، مصرف وعده‌های کوچک و منظم می‌تواند دریافت انرژی و مواد مغذی را آسان‌تر کند. اگر گلودرد یا تهوع دارید، غذاهای نرم و کم‌چرب را انتخاب کنید و از غذاهایی که علائم گوارشی شما را تشدید می‌کنند فاصله بگیرید. در جدول زیر مواد غذایی مفید برای سرماخوردگی آمده است.

ماده غذایی	کاربرد برای سرماخوردگی
سوپ برای سرماخوردگی و گلودرد	سوپ مرغ یا سبزیجات سبک، آبرسان و ضدالتهاب ملایم
غذای تقویتی برای سرماخوردگی	پروتئین ملایم مثل مرغ، تخم مرغ آبپز، فرنی غنی شده
غذا برای سرماخوردگی	وعده های کوچک، کم چرب و قابل هضم در فواصل منظم
آب جوش و عسل و آبلیمو برای سرماخوردگی	آرامش بخش گلو و کمک به هیدراتاسیون
شیر زردچوبه عسل برای سرماخوردگی	نوشیدنی ولرم انتخابی در صورت تحمل لبنیات
پیاز برای سرماخوردگی	به عنوان طعم دهنده پخته در سوپ قابل استفاده
لبو برای سرماخوردگی	منبع کربوهیدرات و ریزمغذی با هضم نسبتا آسان
بابونه برای سرماخوردگی	دمنوش آرام بخش و کمک به خواب
دارچین برای سرماخوردگی	ادویه معطر در نوشیدنی یا سوپ در حد غذایی
عسل برای سرماخوردگی	تسکین سرفه شبانه برای بزرگسالان و کودکان بالای یک سال
خیار برای سرماخوردگی	آبرسانی و تامین فیبر ملایم در طول روز
انبه برای سرماخوردگی	در حد کم به علت قند بالاتر و لطیف بودن بافت
لیمو شیرین برای سرماخوردگی	منبع ویتامین سی غذایی و طعم مطبوع
به برای سرماخوردگی	کمپوت به نرم و قابل تحمل برای گلودرد
زنجبیل برای سرماخوردگی و سرفه	کمک به تهوع و احساس گرمی در نوشیدنی ها
اسطوخودوس برای سرماخوردگی	دمنوش آرام بخش برای بهبود کیفیت خواب

میوه های مفید برای سرماخوردگی و گلو درد کدام است؟

میوه های مفید برای سرماخوردگی و گلو درد شامل میوه‌های نرم و آبداری هستند که به تأمین آب، ویتامین‌ها و مواد مغذی بدن کمک می‌کنند. پرتقال، نارنگی، کیوی، موز، سیب پخته، انار و لیموشیرین می‌توانند در رژیم غذایی دوران بیماری قرار بگیرند. میوه‌های نرم یا کمپوت بدون شکر افزوده نیز برای افرادی که هنگام بلع گلودرد دارند مناسب هستند.

در مقابل، میوه های مضر برای سرماخوردگی و گلودرد به گروه مشخصی از میوه‌ها اشاره ندارند. هیچ شواهد معتبری وجود ندارد که نشان دهد خوردن هندوانه، موز یا میوه‌های سرد باعث تشدید عفونت ویروسی سرماخوردگی می‌شود. بااین‌حال، میوه‌های بسیار ترش ممکن است در بعضی افراد باعث تحریک گلو یا تشدید رفلاکس شوند. بنابراین، انتخاب میوه باید بر اساس میزان تحمل فرد و شدت گلودرد باشد. در جدول زیر میوه‌های مفید برای سرماخوردگی را شرح داده‌ایم.

میوه	نکته مصرفی
انار برای سرماخوردگی	دانه یا آب انار رقیق شده برای آنتی اکسیدان
موز برای سرماخوردگی	نرم، پرکالری ملایم و مفید برای تهوع
هندوانه برای سرماخوردگی	آبرسان قوی در صورت تحمل و دمای معتدل
توت فرنگی برای سرماخوردگی	منبع ویتامین سی با حجم کم و طعم ملایم
نارنگی برای سرماخوردگی	مصرف متعادل به دلیل اسیدیته ملایم
هندوانه برای سرماخوردگی و گلودرد	تکه های کوچک ولرم نه خیلی سرد
لیمو شیرین برای سرماخوردگی	آبمیوه رقیق شده برای ویتامین سی غذایی
انگور برای سرماخوردگی	خوش خوراک و نرم برای تامین انرژی سریع اما تحریک‌کننده گلو

دمنوش برای سرماخوردگی و آبریزش بینی چیست؟

دمنوش برای سرماخوردگی می‌تواند به تأمین مایعات و تسکین موقت گلودرد یا احساس ناراحتی کمک کند، اما جایگزین درمان پزشکی یا راهی برای از بین بردن ویروس نیست. گزینه‌های مختلفی از انواع دم‌نوش‌ها گرفته تا برخی ترکیبات مانند زنجبیل می‌توانند به‌عنوان گزینه درمانی در نظر گرفته شوند. برای مثال زنجبیل با خاصیت ضدمیکروبی به کاهش درد عضلانی و کاهش حالت تهوع بیماران کمک زیادی می‌کند.

دم‌نوش‌ها و جوشانده‌های گیاهی مختلفی می‌توانند برای تسکین علائم سرماخوردگی مفید باشند. جوشانده زنجبیل با عسل یکی از آنها است که می‌تواند علاوه بر آبرسانی، درد گلو و دردهای عضلانی را تسکین دهد. دم‌نوش عناب نیز برای درمان سرما خوردگی مفید است. این ترکیب گیاهی سیستم ایمنی را تقویت کرده و التهاب را کاهش می‌دهد. دم‌نوش چای سبز با عسل و آب‌لیموی تازه خلط و گرفتگی را کاهش می‌دهد. سایر دم‌نوش‌های گیاهی موثر در درمان بیماری شامل دم‌نوش آویشن، دم‌نوش نعناع و دم‌نوش اکالیپتوس می‌شود.

درمان تنگی نفس در سرماخوردگی چیست؟

تنگی نفس در سرماخوردگی علامتی نیست که بتوان آن را صرفاً با درمان خانگی برطرف کرد؛ زیرا ممکن است نشانه درگیری راه‌های تنفسی تحتانی، تشدید آسم، برونشیت یا ذات‌الریه باشد. در صورت احساس کمبود هوا، تنفس دشوار یا تنگی نفس جدید باید وضعیت بیمار توسط بهترین دکتر آسم و آلرژی ایران ارزیابی شود. اگر تنگی نفس شدید، درد یا فشار مداوم قفسه سینه، کبودی لب‌ها، گیجی یا اختلال هوشیاری وجود دارد، مراجعه فوری به اورژانس ضروری است. افراد مبتلا به آسم یا بیماری‌های مزمن ریوی نیز باید برنامه درمانی تجویزشده خود را رعایت کنند. استفاده از بخور یا نوشیدن مایعات جایگزین بررسی علت تنگی نفس نیست.

درمان گرفتگی گوش در سرماخوردگی چیست؟

گرفتگی گوش در سرماخوردگی معمولاً به دلیل التهاب و اختلال عملکرد شیپور استاش ایجاد می‌شود. این مجرا گوش میانی را به پشت بینی و حلق متصل می‌کند و هنگام التهاب مخاط بینی ممکن است باز و بسته شدن آن مختل شود. در نتیجه، فرد احساس پری گوش، فشار یا کاهش موقت شنوایی پیدا می‌کند.

شست‌وشوی بینی با محلول سالین، نوشیدن مایعات، بلعیدن و خمیازه کشیدن می‌تواند به کاهش احساس گرفتگی کمک کند. جویدن آدامس نیز در بعضی افراد باعث بهبود موقت فشار گوش می‌شود. از وارد کردن اجسام به داخل گوش یا انجام مانورهای پرفشار خودداری کنید. اگر گرفتگی با گوش‌درد شدید، تب، ترشح از گوش یا کاهش شنوایی قابل‌توجه همراه باشد، معاینه توسط بهترین دکتر گوش و حلق و بینی ایران لازم است.

درمان حالت تهوع در سرماخوردگی چیست؟

حالت تهوع در سرماخوردگی ممکن است به دلیل بلع ترشحات پشت حلق، تب، کاهش اشتها یا عوارض بعضی داروها ایجاد شود. برای کاهش این حالت می‌توان وعده‌های غذایی کوچک و سبک مصرف کرد و مایعات را در حجم کم و دفعات بیشتر نوشید. غذاهای کم‌چرب، نوشیدنی‌های ولرم و مقدار کمی زنجبیل ممکن است به کاهش ناراحتی معده کمک کنند. بهتر است تا زمان برطرف شدن تهوع از غذاهای سنگین و بوهای محرک دوری کنید. اگر استفراغ مکرر دارید، نمی‌توانید مایعات را نگه دارید یا نشانه‌های کم‌آبی مانند کاهش ادرار و سرگیجه ایجاد شده است، باید به پزشک مراجعه کنید.

درمان سرفه بعد از سرماخوردگی چیست؟

درمان سرفه بعد از سرماخوردگی به علت و مدت ادامه آن بستگی دارد. اگر سرفه ناشی از حساسیت موقت راه‌های هوایی پس از عفونت ویروسی باشد، ممکن است بدون درمان اختصاصی و به‌تدریج برطرف شود. نوشیدن مایعات، مصرف عسل پیش از خواب در افراد بالای یک سال و دوری از دود و سایر محرک‌های تنفسی می‌تواند به کاهش ناراحتی کمک کند.

درمان سرفه خشک بعد از سرماخوردگی با توجه به شدت علائم و علت آن انتخاب می‌شود. مصرف خودسرانه آنتی‌بیوتیک یا داروهای استنشاقی برای همه افراد توصیه نمی‌شود. اگر سرفه بیش از سه هفته ادامه پیدا کند، با تب مجدد، خلط خونی یا تنگی نفس همراه باشد یا از هشت هفته بیشتر طول بکشد، بررسی پزشکی برای تشخیص علت آن ضروری است.

عوارض سرماخوردگی چیست؟

عفونت سرماخوردگی در اغلب افراد بدون عارضه جدی برطرف می‌شود، اما گاهی می‌تواند زمینه بروز عفونت‌های ثانویه یا تشدید بیماری‌های زمینه‌ای را فراهم کند. سینوزیت، عفونت گوش میانی، برونشیت و ذات‌الریه از عوارض احتمالی عفونت‌های ویروسی تنفسی هستند. احتمال بروز این مشکلات در سالمندان، افراد دارای ضعف سیستم ایمنی و مبتلایان به بیماری‌های مزمن بیشتر است.

اگر پس از بهبود نسبی دوباره تب یا سرفه شدید ایجاد شود، درد گوش یا صورت ادامه پیدا کند یا تنفس دشوار شود، باید احتمال عارضه بررسی شود. همچنین در افراد مبتلا به آسم و بیماری انسدادی مزمن ریه، سرماخوردگی ممکن است باعث تشدید علائم تنفسی شود. شما می‌توانید سوالات خود را درباره عوارض سرماخوردگی با توجه به بیماری زمینه‌ای خود از طریق اپلیکیشن دکترتو از بهترین پزشکان بپرسید. برخی از عوارض احتمالی سرماخوردگی عبارت است از:

• سینوزیت با درد صورت و ترشحات غلیظ
• عفونت گوش با درد و تب
• تشدید آسم با خس خس و تنگی نفس
• برونشیت با سرفه طولانی

عوارض قرص سرماخوردگی بزرگسالان چیست؟

عوارض قرص سرماخوردگی بزرگسالان به ترکیبات دارو و شرایط جسمی فرد بستگی دارد. آنتی‌هیستامین‌های نسل اول ممکن است باعث خواب‌آلودگی، خشکی دهان و اختلال تمرکز شوند. داروهای ضداحتقان خوراکی مانند سودوافدرین نیز می‌توانند ضربان قلب و فشار خون را افزایش دهند یا باعث بی‌خوابی شوند.

مصرف هم‌زمان چند داروی ترکیبی سرماخوردگی ممکن است باعث دریافت بیش از حد استامینوفن و آسیب کبدی شود. همچنین بعضی ترکیبات با داروهای ضدافسردگی، داروهای فشار خون و داروهای ضدانعقاد تداخل دارند. به همین دلیل، پیش از مصرف هم‌زمان چند فرآورده باید ترکیبات آن‌ها بررسی شود و در صورت وجود بیماری زمینه‌ای، از پزشک یا داروساز راهنمایی گرفته شود. موارد قابل توجه عوارض قرص سرماخوردگی در بزرگسالان عبارت است از:

• خواب آلودگی و اختلال تمرکز با آنتی هیستامین نسل اول
• افزایش فشار خون و تپش قلب با دکونژستانت‌ها
• آسیب کبدی در مصرف بیش از حد استامینوفن
• تداخل با داروهای ضدافسردگی یا ضدانعقاد

برای جلوگیری از سرماخوردگی چه کنیم؟

برای پیشگیری از سرماخوردگی باید احتمال تماس با ویروس‌های تنفسی و انتقال آن‌ها را کاهش دهید. شست‌وشوی منظم دست‌ها با آب و صابون، پرهیز از لمس چشم و بینی با دست آلوده، تهویه مناسب محیط و محدود کردن تماس نزدیک با افراد بیمار در کاهش احتمال ابتلا نقش دارند.

استفاده از دستمال هنگام عطسه و سرفه، دور انداختن دستمال مصرف‌شده، تمیز کردن سطوحی که زیاد لمس می‌شوند و استفاده از ماسک در محیط‌های شلوغ و هنگام بیماری نیز به کاهش انتقال ویروس کمک می‌کند. خواب کافی، تغذیه متعادل و پرهیز از استعمال دخانیات برای حفظ سلامت عمومی و عملکرد طبیعی سیستم ایمنی اهمیت دارند. واکسن اختصاصی برای پیشگیری از سرماخوردگی وجود ندارد، اما واکسیناسیون آنفلوانزا می‌تواند از ابتلا به آنفلوانزا جلوگیری کند. برای کاهش سرعت انتشار ویروس و جلوگیری از بیماری می‌توانید این اقدامات را انجام دهید:

• دست‌هایتان را بشویید
• از ضدعفونی کننده دست مبتنی بر الکل با حداقل 60 درصد الکل استفاده کنید
• با دست‌های شسته‌نشده به چشم‌ها، بینی یا دهان خود دست نزنید
• سعی کنید سطوحی که زیاد به آنها دست می‌زنید را مرتباً تمیز و ضدعفونی کنید
• از تماس و نزدیکی با افراد مبتلا به ویروس پرهیز کنید
• در محیط‌های عمومی از ماسک استفاده کنید
• به اندازه کافی بخوابید و استراحت کنید

برای جلوگیری از سرماخوردگی چه قرصی بخوریم؟

برای جلوگیری از سرماخوردگی قرص مشخص و تأییدشده‌ای وجود ندارد. داروهای سرماخوردگی، آنتی‌بیوتیک‌ها و مسکن‌ها نمی‌توانند از ابتلا به ویروس‌های تنفسی جلوگیری کنند. مصرف خودسرانه آنتی‌بیوتیک یا داروهای ترکیبی برای پیشگیری نیز توصیه نمی‌شود. مکمل‌هایی مانند ویتامین C و روی در بعضی شرایط ممکن است بر مدت یا شدت علائم اثر محدودی داشته باشند، اما مصرف آن‌ها تضمینی برای جلوگیری از سرماخوردگی نیست. بهترین رویکرد، رعایت بهداشت دست‌ها، خواب کافی، تغذیه مناسب و کاهش تماس با افراد بیمار است.

برای جلوگیری از سرماخوردگی چه بخوریم؟

برای جلوگیری از سرماخوردگی بهتر است رژیم غذایی متنوعی داشته باشید که ویتامین‌ها، مواد معدنی، پروتئین و انرژی موردنیاز بدن را تأمین کند. مرکبات، کیوی، فلفل دلمه‌ای و سبزیجات منابع ویتامین C هستند. تخم‌مرغ و ماهی‌های چرب نیز می‌توانند به تأمین ویتامین D کمک کنند. حبوبات، مغزها و گوشت منابع غذایی روی و پروتئین هستند.

مصرف این مواد غذایی به حفظ عملکرد طبیعی سیستم ایمنی کمک می‌کند، اما هیچ ماده غذایی به‌تنهایی مانع ابتلا به سرماخوردگی نمی‌شود. همچنین مصرف مکمل‌های ویتامینی در افرادی که کمبود مشخصی ندارند، لزوماً احتمال ابتلا را کاهش نمی‌دهد. مواد غذایی زیر به جلوگیری از سرماخوردگی کمک می‌کند:

• مرکبات ملایم، کیوی، فلفل دلمه‌ای برای ویتامین سی غذایی
• ماهی‌های چرب و تخم مرغ برای ویتامین دی غذایی
• حبوبات، مغزها و گوشت کم چرب برای تامین روی
• ماست پروبیوتیک در صورت تحمل برای سلامت روده

پزشکان پیشنهادی

دکتر حمیدرضا شرکت العباسیه

فوق تخصص بیماری های عفونی کودکان

4,9 امتیاز

نوبت‌دهی آنلاین

مشاوره آنلاین و تلفنی

نوبت بگیرید

دکتر علیرضا ناطقیان

متخصص بیماری های عفونی کودکان

4,8 امتیاز

نوبت‌دهی آنلاین

مشاوره آنلاین و تلفنی

نوبت بگیرید

دکتر فرزین خوروش

متخصص بیماری های عفونی و گرمسیری

4,5 امتیاز

نوبت‌دهی آنلاین

مشاوره آنلاین و تلفنی

نوبت بگیرید

دکتر احمد میلان

متخصص کودکان و اطفال

4,9 امتیاز

نوبت‌دهی آنلاین

مشاوره آنلاین و تلفنی

نوبت بگیرید

حسین فزونی

کارشناس علوم تغذیه

4,9 امتیاز

نوبت‌دهی آنلاین

مشاوره آنلاین و تلفنی

نوبت بگیرید

دکتر میلاد گندمی

دکتر عمومی

4,9 امتیاز

نوبت‌دهی آنلاین

مشاوره آنلاین و تلفنی

نوبت بگیرید

نتیجه گیری

سرماخوردگی یک عفونت ویروسی دستگاه تنفسی فوقانی است که معمولاً با آبریزش بینی، عطسه، گلودرد و سرفه همراه می‌شود و طی یک تا دو هفته بهبود پیدا می‌کند. درمان بیماری بر کاهش علائم با استراحت، مصرف مایعات و داروهای متناسب با وضعیت فرد متمرکز است. آنتی‌بیوتیک‌ها برای سرماخوردگی معمولی کاربرد ندارند و مصرف خودسرانه آن‌ها می‌تواند آسیب‌زا باشد. رعایت بهداشت دست‌ها، تهویه محیط و محدود کردن تماس با افراد بیمار به کاهش انتقال ویروس کمک می‌کند. در صورت تنگی نفس، تب طولانی یا بدتر شدن دوباره علائم، مراجعه به بهترین دکتر عفونی ایران ضروری است.

دکترتو مراقب سلامتی شماست!

پرسش‌های متداول