علت کاهش میل جنسی؛ علائم و روش های درمان آن

خلاصه این مطلب را در این پادکست گوش دهید:

کاهش میل جنسی همیشه فقط به رابطه عاطفی مربوط نمی‌شود و گاهی می‌تواند نشانه‌ای از تغییرات جسمی، روانی یا حتی سبک زندگی باشد. بسیاری از افراد ممکن است در دوره‌ای از زندگی کاهش تمایل جنسی را تجربه کنند اما زمانی که این موضوع ادامه‌دار شود، می‌تواند روی اعتمادبه‌نفس، کیفیت رابطه و سلامت روان تأثیر بگذارد. از استرس و کم‌خوابی گرفته تا تغییرات هورمونی و مصرف بعضی داروها، عوامل زیادی در این مشکل نقش دارند. با شناخت علت‌ها و راه‌های درمان در ادامه این مقاله از دکترتو، اولین قدم را برای بازگشت تعادل به زندگی و روابط عاطفی خودتان برمی‌دارید.

کاهش میل جنسی چیست؟

کاهش میل جنسی (لیبیدو) یعنی کم‌شدن تمایل و خیال‌پردازی‌های جنسی نسبت به الگوی معمول هر فرد، طوری‌که روی رضایت شخصی یا کیفیت رابطه اثر بگذارد. این پدیده می‌تواند موقتی یا طولانی‌مدت باشد و در هر سن و هر جنس دیده شود. مهم است بدانیم افت میل همیشه (بیماری) نیست؛ معیار اصلی آن، میزان ناراحتی فرد و اختلالی است که در رابطه ایجاد می‌کند.

وقتی این وضعیت با ناراحتی قابل توجه یا مشکل در عملکرد همراه باشد، در دسته اختلالات جنسی قرار می‌گیرد. شناخت درست تفاوت میان نوسان طبیعی میل و کاهش واقعی لیبیدو کمک می‌کند فرد تصویر دقیق‌تری از وضعیت خود داشته باشد و در صورت نیاز برای بررسی علل و راهکارهای علمی اقدام کند.

کاهش میل جنسی چه علائمی دارد؟

کم شدن میل جنسی معمولاً با کمتر شدن تمایل به رابطه جنسی و نداشتن سکس، کاهش خیال‌پردازی یا افکار جنسی و بی‌علاقگی به صمیمیت عاطفی و جسمی همراه است. بعضی افراد ممکن است کمتر برای شروع رابطه پیش‌قدم شوند یا هنگام رابطه لذت کمتری احساس کنند.

این مشکل گاهی با خستگی، کاهش اعتمادبه‌نفس، اضطراب یا مشکلات عاطفی نیز همراه می‌شود. اگر این علائم برای مدت طولانی ادامه پیدا کنند و روی کیفیت زندگی یا رابطه اثر بگذارند، بهتر است بررسی پزشکی انجام شود. متخصص سکس تراپی، بهترین دکتر سکس تراپی ایران در این مورد پزشک متخصص مناسبی است.

علائم کاهش میل جنسی عبارتند از:

• کاهش دفعات تمایل یا تماس جنسی نسبت به گذشته
• کم‌شدن خیال‌پردازی‌ها و افکار جنسی
• کمتر آغاز کردن رابطه یا پاسخ‌ندادن به پیش‌قدم شدن شریک جنسی
• بی‌علاقگی به محرک‌های صمیمی، جنسی (لمس، نوازش، شرایط رمانتیک)
• دشواری حفظ توجه یا برانگیختگی ذهنی هنگام صمیمیت
• اجتناب از موقعیت‌های صمیمی یا احساس بی‌حوصلگی نسبت به رابطه جنسی
• کاهش حس لذت و رضایت پس از رابطه، حتی در صورت انجام آن
• نگرانی شخصی و تنش بین‌فردی ناشی از افت میل جنسی

علت کم شدن میل جنسی چیست؟

علت کاهش میل جنسی معمولا ترکیبی از عوامل جسمی، روانی و محیطی است. این وضعیت می‌تواند به‌صورت تدریجی یا ناگهانی رخ دهد و روی کیفیت زندگی فرد و رابطه زناشویی تأثیر بگذارد. مهم‌ترین دلایل کاهش میل جنسی مردان و زنان را می‌توان به‌صورت زیر دسته‌بندی کرد:

• تغییرات هورمونی (یائسگی، بارداری، شیردهی)
• افسردگی
• استرس مزمن
• درد هنگام رابطه
• اختلالات هورمونی (کاهش تستوسترون)
• بیماری‌های مزمن (دیابت، فشارخون)
• مشکلات نعوظ
• مصرف داروها
• مشکلات ارتباطی
• خستگی
• سبک زندگی ناسالم
• مصرف الکل و دخانیات
• کمبود خواب
• کاهش اعتمادبه‌نفس

علت کاهش میل جنسی در مردان

کاهش میل جنسی در مردان معمولا به‌دلیل افت تستوسترون، استرس، افسردگی، خستگی مزمن و سبک زندگی ناسالم رخ می‌دهد و سرد مزاجی مردان یک موضوع مهم است. مصرف برخی داروها مانند ضدافسردگی‌ها، چاقی، بیماری‌های قلبی و دیابت نیز دلیل کم شدن میل جنسی هستند. در برخی موارد مشکلات رابطه عاطفی یا اضطراب عملکرد جنسی باعث کاهش میل می‌شود. ترکیب عوامل جسمی و روانی بیشترین نقش را در کاهش میل جنسی در مردان دارد.

علت کاهش میل جنسی در زنان

کاهش میل جنسی در زنان و سرد مزاجی زنان معمولا به تغییرات هورمونی، استرس، خستگی، افسردگی و مشکلات عاطفی مرتبط است. کاهش میل جنسی در بارداری هم ممکن است و می‌تواند به‌دلیل تغییرات هورمونی، تهوع، خستگی و نگرانی‌های جسمی باشد. بعد از زایمان نیز کاهش استروژن و شیردهی ممکن است میل جنسی را کمتر کند. درد هنگام رابطه و برخی داروها نیز علت بی میلی جنسی در زنان هستند.

دلیل کاهش میل جنسی ناگهانی چیست؟

کاهش ناگهانی میل جنسی علت واحد ندارد؛ داروها یکی از علل ممکن هستند و باید همراه با وضعیت روانی، رابطه، بیماری‌های جسمی و مصرف الکل بررسی شوند. برخی بتابلوکرها و داروهای فشارخون می‌توانند عوارض جنسی مانند کاهش میل، اختلال نعوظ یا تغییرات انزال ایجاد کنند؛ نوع دارو، دوز و شرایط هر فرد تعیین‌کننده است و با نظر پزشک قابل مدیریت و جایگزینی است. سایر علل ناگهانی کاهش‌دهنده میل جنسی عبارت‌اند از:

• تغییرات هورمونی ناگهانی (کاهش تستوسترون یا استروژن)
• استرس شدید یا شوک عاطفی
• شروع مصرف داروهای خاص
• بیماری‌های حاد یا عفونت‌ها
• مشکلات ناگهانی در رابطه یا اختلاف شدید زوجین

دلیل کم شدن میل جنسیت رو نمی‌دونی؟
همین حالا با پزشک مشورت کن.

دکتر روانشناس

کاهش میل جنسی چگونه تشخیص داده می‌ شود؟

تشخیص بی میلی جنسی معمولاً با بررسی علائم، سابقه پزشکی و وضعیت روحی و عاطفی فرد انجام می‌شود. پزشک درباره تغییرات میل جنسی، کیفیت رابطه، استرس، خواب، مصرف داروها و بیماری‌های زمینه‌ای سؤال می‌پرسد. در بعضی موارد، آزمایش خون برای بررسی هورمون‌ها، تیروئید یا کمبودهای تغذیه‌ای انجام می‌شود. هدف از تشخیص این است که مشخص شود کاهش میل جنسی موقتی و طبیعی است یا به یک مشکل جسمی یا روانی مرتبط است.

درمان کاهش میل جنسی چیست؟

انتخاب روش درمان کاهش میل جنسی به علت کم شدن میل جنسی بستگی دارد و باید با بررسی دقیق پزشک آغاز شود. درمان معمولا ترکیبی از مداخلات پزشکی، روان‌شناختی و سبک زندگی است. تحقیقات نشان می‌دهد که رسیدگی هم‌زمان به جسم و روان بهترین نتیجه را به همراه دارد. راهکارهای اصلی برای درمان شامل موارد زیر است:

• اصلاح و درمان بیماری‌های زمینه‌ای
• بازبینی و تنظیم داروهای مصرفی
• تغییر سبک زندگی (تغذیه سالم، ورزش، خواب کافی)
• مشاوره روان‌شناختی یا زوج‌درمانی
• هورمون‌تراپی در صورت لزوم

چگونه میل جنسی را کاهش دهیم؟

گاهی افراد به دلایل شخصی، مذهبی، دوره‌های خاص زندگی یا تمرکز بر اهداف دیگر می‌خواهند شدت میل جنسی‌شان را مدیریت کنند. هدف، تنظیم سالم است؛ نه سرکوب ناسالم. روش‌های زیر، رویکردهای کم‌خطر و قابل اجرا هستند. برخی از روش‌های کاهش میل جنسی را در ادامه بررسی میکنیم:

• خواب کافی و منظم: روزانه ۷ تا ۹ ساعت خواب خوب داشته باشید، چون کم‌خوابی می‌تواند افکار مزاحم و تحریک‌پذیری را بیشتر کند.
• ورزش روزانه: ۱۵ تا ۳۰ دقیقه پیاده‌روی یا ورزش سبک به کاهش استرس و کنترل بهتر ذهن کمک می‌کند.
• دوری از محرک‌ها: کمتر دیدن محتوای تحریک‌کننده، پورن و خیال‌پردازی‌های تکراری
• پر کردن زمان‌های خالی: مشغول بودن با کار، مطالعه، یادگیری یا فعالیت‌های اجتماعی باعث می‌شود ذهن کمتر درگیر افکار جنسی شود.
• آرام‌سازی و کاهش استرس: تمرین‌هایی مثل نفس عمیق، مدیتیشن، موسیقی یا قدم‌زدن کوتاه می‌تواند ذهن را آرام‌تر کند و کنترل فکرها را راحت‌تر کند.

قرص برای کاهش میل جنسی یا داروی کاهش میل جنسی

دارو یا قرص کاهش میل جنسی معمولا زمانی استفاده می‌شود که روش‌های غیر دارویی مثل مشاوره یا تغییر سبک زندگی مؤثر نباشند. این داروها بیشتر برای بعضی مشکلات پزشکی یا روانی تجویز می‌شوند و می‌توانند با تغییر هورمون‌ها یا اثر روی مواد شیمیایی مغز، میل و تحریک جنسی را کاهش دهند.

مصرف این داروها که یکی از راه های کاهش میل جنسی است، ممکن است عوارضی مثل تغییرات خلق‌وخو، افزایش وزن، کاهش توان جنسی، مشکلات باروری، ضعیف شدن استخوان‌ها یا تغییرات متابولیک ایجاد کند. به همین دلیل باید فقط با تجویز و تحت نظر پزشک مصرف شوند.

بعضی داروها هم به‌عنوان عارضه جانبی باعث کم شدن میل جنسی می‌شوند؛ مثلا برخی داروهای ضدافسردگی یا داروهای فشار خون. اما استفاده خودسرانه از این داروها برای کاهش میل جنسی می‌تواند خطرناک باشد.

انتخاب نوع قرص برای کاهش میل جنسی، مقدار مصرف و مدت درمان باید کاملاً بر اساس تشخیص پزشک انجام شود. مهم‌ترین داروهایی که ممکن است باعث کاهش میل جنسی شوند عبارت‌اند از:

• داروهای ضدافسردگی گروه SSRI: این داروها ممکن است میل جنسی را کم کرده و رسیدن به ارگاسم را دشوار کنند مثل سرترالین و فلوکستین.
• داروهای هورمونی یا ضدآندروژن: در بعضی شرایط خاص برای کاهش میل جنسی استفاده می‌شوند و نیاز به بررسی و کنترل دقیق پزشک دارند. مثل مدروکسی‌پروژسترون، سیپروترون و لوپرولید.
• برخی داروها که به‌عنوان عارضه باعث کاهش میل می‌شوند: مثلا فیناستراید که ممکن است باعث کاهش میل جنسی و اختلالات جنسی طولانی‌مدت شود. استفاده از این دارو فقط برای کم کردن میل جنسی توصیه نمی‌شود.

برای کاهش میل جنسی چی بخوریم؟

رژیم غذایی مناسب برای کاهش میل جنسی که ایمن باشد توصیه نمی‌شود. تغذیه سالم و محدودکردن الکل، چربی ترانس، قند و غذاهای بسیار فراوری‌شده برای سلامت عمومی توصیه می‌شود؛ برای کنترل میل جنسی آزاردهنده باید ارزیابی پزشکی یا روان‌شناختی انجام شود. اما به صورت عمومی، موادغذایی کاهنده حس جنسی می‌تواند شامل موادغذایی زیر باشد:

• غذاهای پرچرب و سرخ‌شده
• سویا و فرآورده‌های آن
• شیرینی و قند بالا
• نعناع
• الکل
• غذاهای آماده و پرنمک

چرا میل جنسیم از بین رفته؟ برای درمان سریع، با پزشک مشورت کن.

دکتر اختلال عملکرد جنسی

کافور، داروی گیاهی کاهش میل جنسی

کافور به‌عنوان راهی برای کاهش میل جنسی و بیشتر یک روش سنتی است. مصرف خوراکی آن می‌تواند عوارضی مثل تهوع، گیجی، تشنج و آسیب کبدی ایجاد کند؛ بنابراین بلع آن به‌طور جدی منع می‌شود. فرآورده‌های موضعی حاوی کافور تنها برای کاربردهای پوستی (مثل تسکین درد عضلانی) و در غلظت‌های مجاز ساخته شده‌اند. در کودکان، بارداری و شیردهی و روی پوست آسیب‌دیده باید از کافور اجتناب شود.

چگونه می‌ توان از کم شدن میل جنسی جلوگیری کرد؟

جلوگیری از کم شدن میل جنسی نیازمند توجه هم‌زمان به سلامت جسم و روان است. سبک زندگی سالم، ارتباط خوب با همسر و رسیدگی به مشکلات پزشکی نقش کلیدی دارند. برای پیشگیری از کاهش میل جنسی توصیه می‌شود تغذیه متعادل داشته باشید، فعالیت بدنی منظم انجام دهید، خواب کافی داشته باشید و در صورت وجود مشکلات روحی یا جسمی، زودتر به پزشک مراجعه کنید. پرهیز از مصرف سیگار، الکل و استرس مزمن نیز اهمیت بالایی دارد.

پزشکان پیشنهادی

4.8 (5112 نظر)

دکتر مهدی قاضی

تخصص اورولوژی

نوبت بگیرید

4.8 (2086 نظر)

دکتر امیر کشاورز

تخصص روانشناسی

نوبت بگیرید

5 (1367 نظر)

معصومه قزل

تخصص روانشناسی

نوبت بگیرید

4.9 (1391 نظر)

دکتر علیرضا گلشن

فلوشیپ اندویورولوژی

نوبت بگیرید

4.8 (1366 نظر)

دکتر علیرضا اسماعیل زاده

تخصص روانشناسی

نوبت بگیرید

4.9 (1120 نظر)

دکتر سیده زهرا کاظمی خوبان

تخصص روانشناسی

نوبت بگیرید

نتیجه‌ گیری

کاهش میل جنسی زمانی مهم می‌شود که فرد نسبت به گذشته خودش، برای مدت طولانی تمایل کمتری به رابطه جنسی داشته باشد و این موضوع باعث ناراحتی یا مشکل در رابطه شود. از نشانه‌های آن می‌توان به کمتر شدن علاقه به رابطه، کاهش خیال‌پردازی جنسی و کم شدن لذت اشاره کرد.

دلایل کاهش میل جنسی فقط به یک عامل محدود نمی‌شود و می‌تواند به‌دلیل تغییرات هورمونی، مصرف بعضی داروها، استرس، افسردگی، بیماری‌های مزمن یا مشکلات عاطفی و ارتباطی باشد. مهم‌ترین قدم این است که تفاوت بین تغییرات طبیعی و کاهش میل جنسی مشکل‌ساز شناخته شود و علت اصلی به‌درستی بررسی شود. بعد از مشخص شدن علت، می‌توان با روش مناسب مثل تغییر دارو و صحبت با بهترین دکتر روانشناس ایران یا همسر به بهبود میل جنسی و بهتر شدن کیفیت زندگی و رابطه کمک کرد.

دکترتو مراقب سلامتی شماست!