علل مسمومیت غذایی چیست و چه راه های درمانی دارد؟

تنظیم و ترجمه:

دلایل مسمومیت غدایی چیست؟

مسمومیت غذایی چیست؟

مسمومیت غذایی، بیماری منتقله از راه مواد غذایی آلوده است. ارگانیسم‌های عفونی از جمله باکتری‌ها، ویروس‌ها، انگل‌ها و یا سموم آن‌ها شایع ترین علل مسمومیت غذایی‌ می‌باشند. ارگانیسم‌های عفونی یا سموم آن‌ها‌ می‌توانند مواد غذایی را در هر مرحله از پردازش یا تولید آلوده کنند. گاستروانتریت که تحت عنوان ورم معده یا آنفولانزای معده نیز شناخته‌ می‌شود، به معنای التهاب پوشش روده، به ویژه در معده و روده است.

مسمومیت غذایی یکی از علل اصلی گاستروانتریت است. علائم مسمومیت غذایی که اغلب شامل تهوع، استفراغ، اسهال و یا دل درد است، ممکن است در عرض چند ساعت بعد از خوردن غذای آلوده شروع شود. در اکثر موارد مسمومیت غذایی خفیف است و بدون درمان برطرف‌ می‌شود، اما اگر علائم بعد از چند روز از بین نرود و یا در صورت وجود تب، خون در مدفوع (خونریزی مقعدی) و بروز علائم و نشانه‌های کم آبی بدن، باید به دکتر داخلی مراجعه کرد. درمان مسمومیت غذایی بر هیدراته نگه داشتن و حفظ آب بدن فرد مبتلا متمرکز است.

علائم مسمومیت غذایی که اغلب شامل تهوع، استفراغ، اسهال و یا دل درد است، ممکن است در عرض چند ساعت بعد از خوردن غذای آلوده شروع شود.

جدی ترین عارضه‌ی مسمومیت غذایی و گاستروانتریت، کمبود آب بدن در اثر اسهال و استفراغ، به ویژه در افراد آسیب پذیر مانند جوانان و سالمندان است. علائم بالینی کم آبی بدن عبارتند از خشکی و چروک شدن پوست، گود افتادن چشم‌ها، خشکی دهان و کاهش عرق در زیر بغل و کشاله‌ی ران. در نوزادان علاوه بر موارد فوق، نشانه‌های کاهش آب بدن شامل کاهش تون عضلانی، فرو رفتن ملاج (فونتانل) و کاهش شیر خوردن و مکیدن است. مسمومیت غذایی یک بیماری شایع است که سالانه میلیون‌ها نفر از مردم آمریکا را تحت تاثیر قرار‌ می‌دهد.

در کشورهای در حال توسعه که با بیماری‌های عفونی که مسبب اسهال هستند، دست و پنجه نرم‌ می‌کنند، هزاران نفر به دلیل از دست دادن آب بدن‌ می‌میرند. طبق آمار مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری‌ها، سالانه حدود ۴۸ میلیون نفر به بیماری‌های مرتبط با غذا مبتلا‌ می‌شوند و۱۲۸ هزار نفر در بیمارستان بستری‌ می‌شوند و ۳ هزار مرگ و میر رخ‌ می‌دهد. پیشگیری، کلیدی ترین نکته در مسمومیت غذایی است و به نظافت محیط آماده سازی مواد غذایی، شستشوی دست‌ها و پختن کامل مواد غذایی بستگی دارد.

علائم و نشانه‌های مسمومیت غذایی

علائم مسمومیت غذایی با توجه به عامل آلوده کننده و عضو آلوده شده متفاوت است. علائم و نشانه‌ها ممکن است در عرض چند ساعت، چند روز یا حتی چند هفته پس از خوردن غذای آلوده شروع شوند، دوره‌ی کمون، بسته به پاتوژن‌ می‌تواند بسیار طولانی باشد. مسمومیت‌های غذایی‌ می‌توانند چند ساعت تا چند روز طول بکشند و باعث بروز یک یا چند نشانه‌ی زیر‌ می‌شوند:

  • حالت تهوع
  • استفراغ: استفراغ یک علامت شایع در مسمومیت غذایی است.
  • اسهال آبکی یا خونی: اسهال معمولا چند روز به طول‌ می‌انجامد، اما بسته به ارگانیسم، ممکن است طولانی تر باشد.
  • درد شکم
  • نفخ و گاز معده
  • علاوه بر علائم کلاسیک بالا، مسمومیت غذایی و گاستروانتریت‌ می‌توانند باعث از دست دادن اشتها و تب و لرز نیز شوند.
مشاوره تلفنی با بهترین پزشکان

عوامل موثر در ابتلا و ریسک فاکتورهای مسمومیت غذایی

دلایل زیادی برای مسمومیت غذایی وجود دارد. یکی از طبقه بندی‌ها بر اساس زمان شروع علائم پس از مصرف ماده‌ی غذایی آلوده است که به عنوان دوره‌ی کمون یا دوره‌ی انکوباسیون شناخته‌ می‌شود. این نوع طبقه بندی را در زیر بررسی خواهیم کرد:

دوره‌ی کمون کوتاه، کمتر از ۱۶ تا ۲۴ ساعت

علل شیمیایی

مسمومیت با ماهی Scrombroid (گروهی از ماهی‌ها که ماهی تون نیز جزو این دسته‌ می‌باشد)، که در نگهداری یا پخت آن مشکلی وجود داشته است. فرد در عرض ۱ تا ۲ ساعت پس از غذا خوردن دچار گرگرفتگی، تنگی نفس و اشکال در بلع خواهد شد.

مسمومیت با ماهی‌هایی مانند کپور، سرخو و نیزه ماهی که مسمومیت سیگواترا نامیده‌ می‌شود، علائمی مانند اسهال، استفراغ، درد عضلانی و مشکلات عصبی شامل سردرد، بی حسی و سوزن سوزن شدن، توهم و مشکل در تعادل (عدم تعادل) را ایجاد‌ می‌کند.

مصرف خوراکی برخی قارچ‌ها‌ می‌تواند علایم اولیه مانند استفراغ و اسهال ایجاد کند. خوردن قارچ آمانیتا‌ می‌توانید باعث نارسایی کبد و کلیه شده و درنهایت منجر به مرگ شود.

علل باکتریایی

باکتری استافیلوکوکوس اورئوس: به علت سمی که قبل از مصرف غذا در آن تشکیل شده رخ‌ می‌دهد. این سم در عرض ۱ تا ۶ ساعت پس از خوردن غذای آلوده باعث ایجاد استفراغ‌ می‌شود.

باسیلوس سرئوس: به علت خوردن برنج خام که کاملا پخته نشده، به وجود‌ می‌آید.

باکتری کلستریدیوم پرفرنژنس: در گوشت پخته شده‌ای که در محیطی گرم ذخیره شده بوده، ممکن است اسپور تولید کند و در عرض ۸ تا ۱۲ ساعت، باعث اسهال شدید شود.

دوره‌ی کمون متوسط، بین ۱ تا ۳ روز

اسهال به علت عفونت روده‌ی کوچک ممکن است خونی نباشد، اما عفونت‌ می‌تواند هم زمان روده‌ی کوچک و روده‌ی بزرگ را درگیر کند. عفونت روده‌ی بزرگ یا کولون‌ می‌تواند اسهال خونی و مخاطی همراه با درد شکمی را ایجاد کند.

کمپیلوباکتر: عامل شماره‌ی یک بیماری‌های منتقله از راه غذا در ایالات متحده است.

گونه‌های شیگلا: باعث آلودگی آب و غذا شده و اسهال خونی (اسهال شدید، اغلب حاوی مخاط و خون) ایجاد‌ می‌کنند.

سالمونلا: اغلب به علت خام بودن یا پخت ناکامل مرغ و تخم مرغ اتفاق‌ می‌افتد. در افراد مبتلا به ضعف سیستم ایمنی از جمله سالمندان، عفونت سالمونلایی‌ می‌تواند وارد جریان خون شود و باعث عوارض خطرناکی شود.

ویبریو پاراهمولیتیکوس: می‌تواند سخت پوستان آب شور را آلوده کرده و باعث اسهال آبکی شود.

باکتری اشریشیاکلای انتروتوکسوژنیک (Enterotoxigenic E. coli، به طور مخفف ETEC ): شایع ترین علت اسهال مسافران یا اسهال مسافرتی است.

ویبریوکلرا: اغلب به علت نوشیدن آب آلوده منتقل‌ می‌شود و باعث اسهال آبکی حجیم‌ می‌شود که اسهال آب برنجی نام دارد، ولی تب و اسهال خونی ایجاد نمی کند.

برخی ویروس‌ها: ویروس‌هایی مانند نورواک، روتا ویروس و آدنویروس تمایل دارند علائم دیگر عفونت مانند تب، لرز، سردرد و استفراغ را ایجاد کنند.

بوتولیسم: بیماری ناشی از سم باکتری کلستریدیوم بوتولینوم است و علائمی شامل تب، استفراغ، اسهال خفیف، بی حسی و ضعف منجر به فلجی را ایجاد‌ می‌کند.

دوره‌ی کمون طولانی، ۳ تا ۵ روز

باکتری اشریشیاکلای هموراژیک یا خون ریزی دهنده ( Enterohemorrhagic E. coli، به طور مخفف EHEC): با ایجاد التهاب در کولون باعث مدفوع خونی‌ می‌شود. در برخی از کودکان، حدود یک هفته پس از عفونت، بیماری‌ می‌تواند به سمت سندرم همولیتیک اورمیک (HUS) پیشرفت کند. در افراد مسن خطر پورپورای ترومبوتیک ترومبوسیتوپنیک (TTP) وجود دارد. توکسین از باکتری به جریان خون وارد‌ می‌شود و باعث همولیز و مرگ سلول‌های قرمز خون‌ می‌شود. علاوه بر این، سموم باعث نارسایی کلیه و اورمی نیز‌ می‌شوند.

یرسینیا انتروکولیتیکا: باعث التهاب غدد لنفاوی در دیواره‌ی شکم‌ می‌شود و‌ می‌تواند علائم آپاندیسیت را تقلید کند.

دوره‌ی کمون بسیار طولانی، بیش از یک ماه

انگل‌ها

ژیاردیا: با آشامیدن آب آلوده‌ی دریاچه‌ها یا رودخانه‌هایی که توسط ماکیان، موش یا گوسفندان آلوده شده باشد، منتقل‌ می‌شود. ژیاردیا همچنین‌ می‌تواند از فردی به فرد دیگر در طی تماس‌ها و مراقبت‌های روزانه منتقل شود.

آمیبیازیس: در آب آشامیدنی آلوده در مناطق گرمسیری و نیمه گرمسیری وجود دارد،‌ می‌تواند از فردی به فرد دیگر منتقل شود.

تریشین یا کرم گوشت خوک: با خوردن گوشت خوک خام که خوب پخته نشده و یا گوشت حیوانات وحشی مانند خرس و گراز باعث ایجاد عفونت‌ می‌شود و علائمی مانند تب، مشکلات گوارشی، درد عضلانی، تورم صورت و خونریزی در اطراف چشم و زیر ناخن ایجاد‌ می‌کند.

سیستی سرکوسیس: اغلب در کشورهای در حال توسعه دیده‌ می‌شود و از طریق خوردن تخم کرم نواری گوشت خوک که در آب آلوده وجود دارد، منتقل‌ می‌شود. این عفونت‌ می‌تواند به مغز نیز نفوذ کند (Neurocysticercosis) و باعث تشنج شود.

سیکلوسپورا: انگل تک سلولی است که از طریق خوردن غذا و آب آشامیدنی آلوده منتقل‌ می‌شود و باعث حرکات شدید روده‌ می‌شود. عفونت سیکلوسپورا معمولا انتقال فرد به فرد ندارد. علائم سیکلوسپورا شامل سردرد، بدن درد و ضعف است و گاهی‌ می‌تواند علائم عفونت‌های ویروسی را نیز تقلید کند. بدون درمان آنتی بیوتیکی، عفونت به تدریج در طول چند هفته بهبود‌ می‌یابد اما خطر عود عفونت در آینده وجود دارد.

باکتری‌ها

لیستریا: معمولا پس از خوردن غذاهای آلوده به باکتری لیستریا مانند شیر غیرپاستوریزه و خام، پنیر غیرپاستوریزه و گوشت فرآوری شده و مرغ، اتفاق‌ می‌افتد. سبزیجات و میوه‌ها نیز ممکن است با لیستریا آلوده شوند. این باکتری‌ می‌تواند در عمق یا سطح مواد غذایی برای هفته‌ها به شکل خاموش زنده بماند.

بروسلوز: با خوردن شیر خام و پنیر پاستوریزه نشده که از شیر بز آلوده به بروسلا تهیه شده، رخ‌ می‌دهد.

ویروس‌ها: هپاتیت A برخلاف هپاتیت B و C که از طریق خون آلوده منتقل‌ می‌شوند، از طریق خوردن مواد غذایی که به درستی پخته نشده اند منتقل‌ می‌شود.

تک یاخته‌ها: توکسوپلاسموز معمولا از طریق مدفوع گربه‌ی آلوده به انگل توکسوپلاسما به انسان منتقل‌ می‌شود، بیشتر موارد بیماری بدون علامت است، اما افرادی که دارای ضعف سیستم ایمنی هستند ممکن است علائم سیستمیک بیماری را تجربه کنند.

پریون: انسفالوپاتی اسفنجی شکل گاوی (بیماری جنون گاوی) به علت خوردن محصولات حاوی پریون (مواد قابل انتقالی که موجب شکل گیری غیر طبیعی پروتئین مغزی‌ می‌شوند) که از گاوهای آلوده به دست آمده اند، ایجاد‌ می‌شود که مغز را آلوده‌ می‌کند.

ریسک فاکتورهای ابتلا به مسمومیت غذایی

احتمال بروز بیماری پس از خوردن غذای آلوده بستگی به ارگانیسم، میزان قرار گرفتن در معرض عوامل، سن و میزان سلامتی فرد بستگی دارد. گروه‌هایی که در معرض خطر بیشتری قرار دارند شامل موارد زیر‌ می‌باشند:

افراد مسن: با افزایش سن، میزان موثر بودن، توانایی و سرعت پاسخ سیستم ایمنی بدن به ارگانیسم‌های عفونی نسبت به زمان جوانی کاهش‌ می‌یابد.

زنان باردار: در طول بارداری تغییرات متابولیکی و گردش خون ممکن است خطر مسمومیت غذایی را افزایش دهد، همچنین واکنش به مسمومیت غذایی در دوران بارداری شدیدتر‌ می‌باشد. ندرتا ممکن است جنین نیز بیمار شود.

نوزادان و کودکان خردسال: سیستم ایمنی بدن آن‌ها به طور کامل توسعه نیافته است و به همین دلیل در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به مسمومیت غذایی هستند.

افراد مبتلا به بیماری‌های مزمن: داشتن بیماری مزمن مانند دیابت، بیماری کبد، ایدز، شیمی درمانی یا پرتودرمانی برای سرطان، پاسخ ایمنی بدن را کاهش‌ می‌دهد.

بررسی‌های تشخیصی

تشخیص گاستروانتریت بر اساس علائم، آسان است. مسمومیت غذایی اغلب بر اساس یک تاریخچه‌ی پزشکی دقیق در مورد علائم و غذاهای خاصی که خورده اید و معاینه‌ی بالینی تشخیص داده‌ می‌شود. به عنوان مثال، اگر بیمار دچار ضعف و بی حسی پاها شده، سوالاتی در مورد مصرف مواد غذایی کنسروی پرسیده خواهد شد. سابقه‌ی سفر به خارج از کشور و یا اتراق در نزدیکی رودخانه و دریاچه و آشامیدن آب آلوده، به تشخیص کمک‌ می‌کند.

بسته به علائم و تاریخچه‌ی پزشکی، دکتر ممکن است آزمایش‌های تشخیصی مثل آزمایش خون، کشت مدفوع و بررسی انگل را برای شناسایی علت و تایید تشخیص انجام دهد. کشت مدفوع در موارد عفونت‌های ناشی از سالمونلا، شیگلا و کمپیلوباکتر‌ می‌تواند مفید باشد. آزمایش‌های ایمونولوژیک (مثلا تشخیص سم شیگا)، آزمایش مولکولی به نام واکنش زنجیره‌ای پلیمراز (PCR) و آزمایش تشخیص پریون در نمونه‌های بافتی، از دیگر آزمایش‌هایی هستند که ممکن است در تشخیص استفاده شوند. در برخی موارد، علت مسمومیت غذایی را نمی توان مشخص کرد.

مسمومیت غذایی اغلب بر اساس یک تاریخچه‌ی پزشکی دقیق در مورد علائم و غذاهای خاصی که خورده اید و معاینه‌ی بالینی تشخیص داده‌ می‌شود.

مدیریت و درمان مسمومیت غذایی

درمان مسمومیت غذایی معمولا به منبع بیماری و شدت علائم بستگی دارد. در اکثر موارد، بدون درمان در عرض چند روز بیماری بهبود‌ می‌یابد، هر چند برخی از انواع مسمومیت غذایی ممکن است طولانی تر شوند. درمان مسمومیت غذایی شامل موارد زیر‌ می‌باشد:

جایگزینی مایعات از دست رفته: مایعات و الکترولیت‌ها و مواد معدنی مانند سدیم، پتاسیم و کلسیم که مسئول حفظ تعادل مایعات در بدن هستند و به دلیل اسهال از دست رفته اند نیاز به جایگزینی دارند. برخی از کودکان و بزرگسالان مبتلا به اسهال و استفراغ مداوم ممکن است نیاز به بستری در بیمارستان و جایگزینی وریدی مایعات و الکترولیت‌های از دست رفته برای پیشگیری یا درمان کم آبی داشته باشند.

آنتی بیوتیک: در موارد خاصی از مسمومیت غذایی یا شدید بودن علائم، پزشک ممکن است آنتی بیوتیک تجویز کند. مسمومیت غذایی ناشی از لیستریا باید در طول بستری، با آنتی بیوتیک داخل وریدی درمان شود. هرچه درمان زودتر آغاز شود، پاسخ به درمان بهتر است. در دوران بارداری، درمان سریع آنتی بیوتیک ممکن است به جلوگیری از انتقال عفونت به نوزاد کمک کند. آنتی بیوتیک به درمان مسمومیت غذایی ناشی از ویروس کمکی نمی کند و در انواع خاصی از مسمومیت غذایی ویروسی یا باکتریایی، بیماری را بدتر‌ می‌کند.

کنترل تهوع و استفراغ: برای درمان بزرگسالان مبتلا به اسهال که تب و اسهال خونی ندارند، از لوپرامید (Imodium A-D) و یا بیسموت (Pepto-Bismol) می‌توان استفاده کرد. داروهایی برای کمک به کنترل تهوع و استفراغ نیز تجویز‌ می‌شوند.

درمان‌های خانگی مسمومیت غذایی

مسمومیت غذایی طی ۴۸ ساعت بدون درمان برطرف‌ می‌شود. برای کمک به جلوگیری از کمبود آب موارد زیر را امتحان کنید:

اجازه دهید معده تسکین یابد: چند ساعت خوردن و نوشیدن را متوقف کنید.

حفظ مایعات بدن کلید درمان است: فرد‌ می‌تواند مقدار قابل توجهی مایعات را از طریق اسهال و استفراغ از دست بدهد و این مایعات باید از طریق نوشیدن مقدار زیادی آب یا یک محلول الکترولیتی مناسب جایگزین شوند. افرادی که دچار نشانه‌های کم آبی بدن از جمله کاهش ادرار، سرگیجه و یا خشکی غشاهای مخاطی‌ می‌شوند، به خصوص کودکان، جوانان و افراد مسن، باید به پزشک مراجعه کنند. عوارض جانبی اسهال و استفراغ در کودکان‌ می‌تواند جدی باشد.

شروع دوباره‌ی خوردن: به تدریج با غذاهای شیرین، سبک و کم چرب که آسان هضم‌ می‌شوند مانند نوشابه، نان تست، ژلاتین، موز و برنج شروع به خوردن کنید. اگر حالت تهوع دارید نخورید.

رعایت غذایی: تا زمانی که حالتان بهتر شود از بعضی غذاها مانند محصولات لبنی، کافئین، الکل، نیکوتین و غذاهای چرب یا پرچاشنی اجتناب کنید.

از مصرف داروهایی که اسهال را قطع‌ می‌کنند خودداری کنید: زیرا اسهال کمک‌ می‌کند تا هر چیزی که باعث بیماری شده از طریق جریان اسهال از بدن خارج شود.

استراحت کنید: بیماری و کم آبی بدن‌ می‌تواند شما را تضعیف و خسته کند.

پیشگیری از مسمومیت غذایی

برای جلوگیری از مسمومیت غذایی رعایت موارد زیر پیشنهاد‌ می‌شود:

شستن دست‌ها، ظروف و مواد غذایی: ظروف و دست‌های خود را قبل و بعد از دست زدن به غذا و پخت، به خوبی با آب گرم و صابون بشویید.

غذاهای خام را از غذاهای آماده جدا کنید: هنگام خرید، تهیه‌ی غذا و یا ذخیره‌ی مواد غذایی، گوشت خام، مرغ خام، ماهی و صدف خام را از دیگر غذاها دور نگه دارید زیرا احتمال انتقال آلودگی وجود دارد.

پخت گوشت در دمای مناسب: گوشت گاو تا دمای حداقل ۱۶۰ درجه‌ی فارنهایت (۷۱.۱ درجه‌ی سانتیگراد) و استیک، گوشت بره، گوشت خوک، گوشت گوساله، تا دمای حداقل ۱۴۵ درجه‌ی فارنهایت (۶۲.۸ درجه‌ی سانتیگراد) و گوشت مرغ و بوقلمون تا دمای حداقل ۱۶۵ درجه‌ی فارنهایت (۷۳.۹ درجه‌ی سانتیگراد) باید پخته شوند. ماهی و صدف نیز باید کاملا پخته شود.

قرار دادن غذاها در یخچال: غذاهایی که به سرعت فاسد‌ می‌شوند را در عرض دو ساعت پس از خرید در یخچال قرار دهید. اگر دمای محیط بالاتر از ۹۰ درجه‌ی فارنهایت (۳۲.۲ درجه‌ی سانتیگراد) باشد، غذاهایی که فاسد‌ می‌شوند را ظرف یک ساعت در یخچال قرار دهید.

یخ زدایی مواد غذایی: مواد غذایی را در دمای محیط یخ زدایی و گرم نکنید. امن ترین راه برای یخ زدایی مواد غذایی یخ زده، یخ زدایی آن‌ها در یخچال است. در صورت استفاده از مایکروفر، آن را روی حالت “یخ زدایی” یا “۵۰ درصد قدرت” تنظیم کنید و پس از یخ زدایی، بلافاصله مواد غذایی را بپزید.

زمانی که در مورد سلامت غذا شک دارید، آن را بیرون بیندازید: اگر مطمئن نیستید که غذا به درستی ذخیره یا آماده شده، آن را دور بیندازید. مواد غذایی که برای مدت طولانی در دمای اتاق بوده اند ممکن است حاوی باکتری یا سموم باشند که نمی توانند با پخت و پز نابود شوند و باید دور انداخته شوند حتی اگر سالم به نظر‌ می‌رسند و بوی خوبی دارند.

مسمومیت غذایی برای کودکان، زنان باردار و جنین آنها، افراد مسن و افراد با ضعف سیستم ایمنی تهدید کننده‌ی زندگی است. این افراد باید اقدامات احتیاطی بیشتری را با اجتناب از غذاهای زیر انجام دهند:

  • گوشت و مرغ خام یا نیم پز
  • ماهی و صدف خام یا نیم پز
  • تخم مرغ خام یا غذاهایی که حاوی تخم مرغ خام هستند مانند سس مایونز، خمیر شیرینی و بستنی خانگی
  • جوانه‌ی خام مانند یونجه، لوبیا، شبدر و جوانه‌ی تربچه
  • آب میوه‌های غیر پاستوریزه
  • شیر و محصولات لبنی غیر پاستوریزه
  • پنیرهای نرم و غیر پاستوریزه
  • مغز گوسفند یخ زده و هات داگ خام و دیگر غذاهای خیابانی

در چه صورت به پزشک مراجعه کنیم؟

در صورت تجربه‌ی هریک از علایم یا نشانه‌های زیر، به دکتر گوارش مراجعه کنید:

  • دوره‌های مکرر استفراغ و عدم توانایی در حفظ مایعات
  • استفراغ خونی و مدفوع سیاه یا خونی
  • اسهالی که بیش از سه روز در بزرگسالان و بیش از یک روز در کودکان طول بکشد.
  • درد شدید یا گرفتگی شکمی شدید
  • دمای بدن (دمای دهانی) بیش از ۱۰۰.۴ درجه‌ی فارنهایت یا ۳۸ درجه‌ی سانتیگراد.
  • بروز علائم و نشانه‌های کم آبی بدن مانند تشنگی بیش از حد، خشکی دهان، کم ادراری و یا قطع ادرار، ضعف شدید، سرگیجه و یا سبکی سر.
  • علائم عصبی مانند تاری دید، ضعف عضلانی و گزگز در بازوها
  • اسهال یا بیماری شبه آنفولانزایی در زنان باردار
  • یرقان (زرد شدن پوست): می‌تواند نشانه‌ای از هپاتیت A باشد.
  • بوتولیسم، نوعی نادر اما شدید مسمومیت غذایی باکتریایی است که علائمی مانند لکنت زبان، تاری دید، ضعف عضلانی، بلع سخت، خشکی دهان، فلج عضلات از سمت سر به طرف پایین بدن و استفراغ را ایجاد‌ می‌کند، در صورت مشاهده علائم بوتولیسم سریعا به مراکز درمانی مراجعه کنید.

منابع: mayoclinic medicalnewstoday medicinenet webMD

مشاوره تلفنی با بهترین پزشکان

نظرات کاربران

نظر دهید

سوال پزشکی دارید؟

با بهترین پزشکان از راه دور مشاوره کنید

مشاوره با پزشک

نظر دهید

مشاوره با پزشک نوبت دهی مطب