فهرست مطالب
خلاصه این مطلب را در این پادکست گوش دهید:
فلج بلز یا فلج صورت یک بیماری عصبی است که به طور ناگهانی باعث ضعف و فلج موقت عضلات یک طرف صورت میشود. این بیماری ناشی از التهاب عصب صورت است که مسئول کنترل حرکت عضلات صورت، مانند چشمک زدن و لبخند زدن، میباشد. علائم این بیماری شامل افتادگی یک طرف صورت، مشکل در بستن چشم و کاهش توانایی در تغییر حالت چهره است. اگرچه فلج بل معمولاً بهبود مییابد، درمان به موقع میتواند به تسریع روند بهبودی کمک کرده و از عوارضی مانند خشک شدن چشم یا انقباضات غیرارادی عضلات جلوگیری کند.در صورت مشاهده علائمی مانند ضعف ناگهانی یک طرف صورت، مشکل در بستن چشم یا لبخند زدن به دکتر مغز و اعصاب تهران یا دکتر گوش و حلق و بینی تهران یا متخصص محل سکونت خود مراجعه کنید.
فلج بلز یا بیماری بلز پالسی چیست؟
فلج بلز یک اختلال عصبی است که باعث ضعف یا فلج ناگهانی عضلات یک طرف صورت میشود. این بیماری به دلیل التهاب عصب صورتی (عصب کرانیال هفتم) که مسئول کنترل حرکت عضلات صورت است، ایجاد میشود. التهاب این عصب معمولاً ناشی از عفونت ویروسی، به ویژه ویروس هرپس سیمپلکس است، اما استرس و مشکلات سیستم ایمنی نیز میتوانند نقش داشته باشند. فلج بلز به طور معمول با افتادگی صورت، مشکل در بستن چشم، ناتوانی در حرکت لبها و اختلال در حس چشایی همراه است. در بیشتر موارد، علائم پس از چند هفته یا ماه بهبودی مییابد، هرچند در برخی افراد ممکن است عوارض دائمی باقی بماند.
متن انگلیسی:
به نقل از hopkinsmedicine
Bell palsy is an unexplained episode of facial muscle weakness or paralysis. It begins suddenly and can get worse over 48 hours. This condition results from damage to the facial nerve (the 7th cranial nerve). Pain and discomfort usually occur on one side of the face or head.
ترجمه فارسی:
فلج بلز یک حمله ناگهانی از ضعف یا فلج عضلات صورت است که علت آن بهطور واضح مشخص نیست. این وضعیت بهطور ناگهانی شروع میشود و ممکن است در 48 ساعت اول بدتر شود. این بیماری ناشی از آسیب به عصب صورت (عصب هفتم جمجمهای) است. درد و ناراحتی معمولاً در یک طرف صورت یا سر بروز میکند.
تفاوت فلج بلز و سکته مغزی
فلج بلز و سکته مغزی هر دو میتوانند باعث ضعف یا فلج در قسمتهایی از بدن شوند، اما تفاوتهای کلیدی در علل و علائم آنها وجود دارد. فلج بلز معمولاً به دلیل التهاب عصب صورتی ناشی از عفونت ویروسی، بیشتر بر روی عضلات صورت تاثیر میگذارد و معمولاً تنها یک طرف صورت را درگیر میکند. در حالی که سکته مغزی به دلیل اختلال در جریان خون مغز رخ میدهد و میتواند ضعف یا فلج در هر قسمت از بدن، نهتنها صورت، ایجاد کند. همچنین، سکته مغزی معمولاً با علائمی مانند مشکلات گفتاری، سردرد شدید یا اختلالات بینایی همراه است.
| ویژگی | فلج بلز | سکته مغزی |
|---|---|---|
| علت | التهاب عصب صورتی، معمولاً ناشی از عفونت ویروسی | اختلال در جریان خون مغز |
| ناحیه تأثیر | عضلات صورت (یک طرفه) | هر قسمت از بدن (یک یا دو طرفه) |
| علائم جانبی | مشکل در بستن چشم، افتادگی صورت | مشکلات گفتاری، سردرد شدید، ضعف عمومی |
| شروع علائم | ناگهانی، در عرض چند ساعت | ناگهانی، بهویژه در عرض چند دقیقه تا ساعت |
| مدت زمان بهبودی | معمولاً بهبود در چند هفته | بستگی به شدت سکته، ممکن است نیاز به درمان طولانیمدت داشته باشد |
علائم فلج بل یا فلج صورت چیست؟
فلج بل یا فلج صورت با علائمی همراه است که معمولاً بهطور ناگهانی در یک طرف صورت شروع میشود و در برخی موارد میتواند به طور موقت یا دائمی به مشکلات حرکتی در نواحی مختلف صورت منجر شود. این علائم به دلیل آسیب به عصب صورت، که مسئول عملکردهای مختلف صورت است، رخ میدهند. در ادامه، علائم این بیماری آورده شده است:
- سوزش چشم به دلیل عدم توانایی در چشمک زدن و خشکی بیش از حد چشم.
- ضعف یا فلج در یک طرف صورت که به طور ناگهانی ظاهر میشود.
- افتادگی یا انقباض عضلات یک طرف صورت و دشواری در ایجاد حالات مختلف صورت مانند بستن چشمها یا خندیدن.
- درد یا بیحسی در اطراف فک، داخل یا پشت گوش در طرف آسیبدیده.
- افزایش حساسیت به صدا در گوش سمت مبتلا.
- سردرد.
- مشکل در جویدن.
- کاهش توانایی درک طعم و مزه.
- تغییرات در میزان تولید اشک و بزاق.
- اختلال در بسته شدن پلکها.
آیا ضعف خفیفی در صورت احساس میکنی؟
در اولین فرصت به متخصص مراجعه کن.
علت بیماری بلز چیست؟ (علت فلج صورت)
فلج بلز یک اختلال عصبی است که معمولاً به طور ناگهانی باعث ضعف یا فلج عضلات یک طرف صورت میشود. علت دقیق آن هنوز مشخص نیست، اما چندین عامل میتوانند در بروز این بیماری نقش داشته باشند.
- عفونتهای ویروسی: ویروسهایی مانند هرپس سیمپلکس (تبخال) میتوانند باعث التهاب در عصب صورت شوند.
- سیستم ایمنی: گاهی سیستم ایمنی بدن به اشتباه به عصب صورت حمله کرده و آن را آسیب میزند.
- عوامل محیطی: قرار گرفتن در معرض سرما یا باد سرد به طور ناگهانی ممکن است زمینهساز فلج بلز شود.
- ژنتیک: سابقه خانوادگی میتواند احتمال ابتلا به فلج بلز را افزایش دهد.
- عوامل دیگر: استرس، بارداری، دیابت و فشار خون بالا از عوامل مؤثر در بروز فلج بلز هستند.
تشخیص فلج بل چگونه است؟
تشخیص فلج بل معمولاً از طریق معاینه بالینی و رد سایر بیماریهای مشابه انجام میشود. در این فرآیند، پزشک با بررسی علائم و انجام تستهای مختلف تلاش میکند تا فلج بل را از سایر مشکلات مشابه مانند سکته مغزی یا بیماریهای عفونی تمییز دهد. در ادامه، روشهای تشخیصی برای فلج بل آمده است:
- معاینه فیزیکی: پزشک با بررسی عضلات صورت و انجام حرکاتی مانند بستن چشمها، اخم کردن و نشان دادن دندانها، عملکرد عصب صورت را ارزیابی میکند.
- الکترومیوگرافی (EMG): این آزمایش برای بررسی آسیب عصبی و شدت آن انجام میشود. الکترودهایی به پوست صورت متصل میشود تا فعالیت الکتریکی عضلات اندازهگیری گردد.
- MRI، سی تی اسکن و اشعه ایکس: این آزمایشها برای رد علل دیگر علائم مانند تومورها، عفونتها و شکستگیهای جمجمه استفاده میشوند.
بیماری بلز چگونه درمان میشود؟
درمان بیماری بلز معمولاً با هدف کاهش التهاب عصب صورت و بهبود سریعتر عملکرد عضلات صورت صورت میگیرد. کورتیکواستروئیدها، به ویژه پردنیزولون، در مراحل اولیه بیماری تجویز میشوند و به کاهش التهاب و فشار روی عصب کمک میکنند. مصرف این داروها معمولاً در روزهای ابتدایی بیماری مؤثرتر است. در کنار داروها، فیزیوتراپی و تمرینات صورت نیز به بازگشت حرکت طبیعی عضلات کمک کرده و از بروز مشکلات بلندمدت مانند خشک شدن عضلات و اختلالات حرکتی جلوگیری میکند. درمان بیماری بلز به طور کلی شامل موارد زیر است:
- جراحی (در موارد نادر): در موارد شدید یا زمانی که علائم بهبود نیافته باشد، ممکن است جراحی برای کاهش فشار بر عصب صورت لازم باشد.
- کورتیکواستروئیدها: داروهایی مانند پردنیزولون برای کاهش التهاب و فشار روی عصب صورت تجویز میشوند. مصرف این داروها به ویژه در مراحل اولیه بیماری مؤثر است.
- مسکنها: برای کاهش درد، داروهایی مانند ایبوپروفن یا استامینوفن معمولاً توصیه میشوند.
- فیزیوتراپی: تمرینات مخصوص صورت به تقویت عضلات و جلوگیری از خشک شدن آنها کمک میکند و باید تحت نظر فیزیوتراپ انجام شود.
- داروهای ضد ویروس: در صورتی که عامل ویروسی (مانند هرپس سیمپلکس) شناسایی شود، داروهای ضد ویروس مانند آسی کلویر میتوانند مفید باشند.
- کاهش استرس و مراقبتهای عمومی: استراحت کافی، تغذیه مناسب و مایعات فراوان برای تسریع روند بهبودی ضروری است.
برای درمان فلج صورت دارو بهتر است یا فیزیوتراپی؟ از بهترین پزشکان بپرس.
مدت زمان درمان فلج بلز
مدت زمان درمان فلج بلز معمولاً بین ۳ تا ۶ هفته است و بیشتر افراد در این بازه زمانی بهبود نسبی یا کامل پیدا میکنند. با این حال، در موارد شدیدتر، بهبودی ممکن است چند ماه طول بکشد. شروع سریع درمان با داروهایی مانند کورتیکواستروئیدها و انجام فیزیوتراپی میتواند تأثیر قابلتوجهی در کوتاه کردن مدت زمان بهبودی داشته باشد. همچنین، عوامل فردی مانند سن، شدت علائم و وضعیت سلامت عمومی نقش مهمی در روند درمان دارند.
ماساژ صورت برای درمان فلج بلز
ماساژ صورت یکی از روشهای مؤثر برای کمک به درمان فلج بلز است که به بهبود جریان خون، کاهش تنش عضلات و تحریک عصبهای صورت کمک میکند. ماساژ ملایم با حرکات دایرهای روی نواحی مختلف صورت، مانند گونهها، پیشانی و اطراف دهان، میتواند به تقویت عضلات ضعیفشده و بازگرداندن حرکت طبیعی صورت کمک کند. استفاده از روغنهای طبیعی مانند روغن نارگیل یا زیتون هنگام ماساژ، باعث افزایش آرامش و کاهش التهاب میشود. انجام منظم ماساژ صورت همراه با فیزیوتراپی و سایر روشهای درمانی میتواند روند بهبودی فلج بلز را تسریع کند.
ورزش برای فلج بلز
ورزشهای صورت یکی از روشهای مؤثر برای کمک به درمان فلج بلز هستند که با تقویت عضلات و تحریک عصبهای صورت، روند بهبودی را تسریع میکنند. در ادامه چند تمرین ساده و کاربردی برای تقویت عضلات صورت آموزش داده شده است:
- بالا بردن ابروها: انگشتان خود را روی ابروها قرار داده و به آرامی ابروها را بالا ببرید. سپس سعی کنید بدون کمک دست، ابروها را پایین بیاورید. این حرکت عضلات پیشانی را تقویت میکند.
- بستن چشمها: چشمهای خود را به آرامی ببندید و چند ثانیه نگه دارید. سپس آنها را باز کنید و تلاش کنید به صورت کنترلشده پلکها را حرکت دهید. این ورزش به تقویت عضلات اطراف چشم کمک میکند.
- لبخند زدن: لبهای خود را به حالت لبخند باز کنید و چند ثانیه نگه دارید. سپس تلاش کنید لبخند را عریضتر کنید. این تمرین عضلات گونهها و اطراف دهان را تقویت میکند.
- باد کردن گونهها: دهان خود را ببندید و گونهها را پر از هوا کنید. هوا را بین دو طرف گونه جابهجا کنید و سپس آرام هوا را خارج کنید. این حرکت عضلات گونهها را فعال میکند.
- حرکت دادن لبها: لبهای خود را به سمت چپ و سپس به سمت راست حرکت دهید. این تمرین به تقویت عضلات اطراف دهان و کنترل بهتر حرکات صورت کمک میکند.
درمان فلج بلز کهنه
فلج بلز کهنه یا مزمن به حالتی اطلاق میشود که علائم بیماری پس از گذشت چندین ماه به طور کامل برطرف نشده باشند. درمان این نوع فلج صورت نیازمند ترکیبی از روشهای مختلف است که شامل فیزیوتراپی تخصصی، ماساژ عضلات صورت، تمرینات تقویتی برای بهبود عملکرد عضلات و تحریک عصبها میشود. در موارد شدید، تزریق بوتاکس برای کاهش اسپاسم یا جراحیهای ترمیمی ممکن است توسط پزشک توصیه شود. استفاده از داروهای استروئیدی یا ضدالتهاب نیز میتواند به کاهش التهاب و تحریک عصب کمک کند. علاوه بر این، روشهای نوین مانند تحریک الکتریکی عصب و درمان با لیزر کمتوان (LLLT) ممکن است مؤثر باشند. مراجعه به یک متخصص مغز و اعصاب یا فیزیوتراپیست برای بررسی دقیق وضعیت و دریافت درمان مناسب ضروری است.
انواع فلج بلز کدامند؟
فلج بلز به انواع مختلفی تقسیم میشود که میتواند بر اساس علت و شدت آسیبهای عصبی رخ دهد. این انواع شامل فلج بلز اولیه، ثانویه، دوطرفه و مزمن هستند که هرکدام ویژگیهای خاص خود را دارند و نیاز به درمان متفاوتی دارند. در ادامه، به بررسی هر یک از این انواع پرداخته میشود.
- فلج بلز اولیه: این نوع شایعترین و رایجترین نوع فلج بلز است که بهطور ناگهانی و بدون علت شناخته شده ایجاد میشود و معمولاً به علت التهاب ویروسی عصبی رخ میدهد.
- فلج بلز ثانویه: در این نوع، فلج صورت بهدلیل یک بیماری زمینهای دیگر مانند ویروسها، دیابت یا عفونتهای باکتریایی بروز میکند.
- فلج بلز دوطرفه: این نوع نادرتر است و در آن، فلج صورت به طور همزمان در هر دو طرف صورت اتفاق میافتد. معمولاً به علت مشکلات سیستم ایمنی یا عفونتهای شدید به وجود میآید.
- فلج بلز مزمن: در این نوع، فلج صورت به مدت طولانی باقی میماند و ممکن است باعث بروز مشکلات دائمی در حرکات صورت شود. این نوع معمولاً ناشی از آسیب شدید یا عدم درمان مناسب است.
پیشگیری از فلج بلز
پیشگیری از فلج بلز به دلیل عدم شناخت علت دقیق آن، چالشبرانگیز است؛ اما با رعایت چند نکته میتوان خطر ابتلا را کاهش داد. مدیریت استرس و تقویت سیستم ایمنی بدن از طریق تغذیه مناسب، خواب کافی و ورزش منظم میتواند به جلوگیری از بروز التهاب در عصب صورت کمک کند. همچنین، افرادی که در معرض عفونتهای ویروسی مانند هرپس سیمپلکس یا زونا قرار دارند، با رعایت بهداشت شخصی و واکسیناسیون میتوانند خطر ابتلا به فلج بلز را کاهش دهند. کنترل بیماریهای زمینهای مانند دیابت نیز در کاهش ریسک این بیماری مؤثر است.
5 (901 نظر)4.5 (860 نظر)4.9 (755 نظر)4.9 (674 نظر)4.7 (689 نظر)5 (595 نظر)برای فلج بلز به چه دکتری مراجعه کنیم؟
برای اطلاع بیشتر درباره فلج بلز می توانید از بهترین دکتر مغز و اعصاب ایران نوبت بگیرید.
در ادامه لیستی از برجسته ترین پزشکان مغز و اعصاب در شهرهای مختلف ایران را مشاهده میکنید.
نتیجه گیری
فلج بل یا فلج صورت، اگرچه معمولاً موقتی است و با درمان مناسب بهبود مییابد، اما ممکن است عوارضی مانند آسیب به چشم یا انقباضات غیرارادی عضلات ایجاد کند. درمان زودهنگام با کورتیکواستروئیدها، فیزیوتراپی و مراقبتهای چشمی میتواند به بهبود سریعتر کمک کند. در صورت مشاهده علائمی مانند ضعف ناگهانی یک طرف صورت، مشکل در بستن چشم یا لبخند زدن، حتماً به پزشک مغز و اعصاب یا بهترین دکتر گوش و حلق و بینی ایران مراجعه کنید. تشخیص سریع و درمان به موقع میتواند از بروز عوارض جدی جلوگیری کند.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!
سلام و وقت بخیر
۳۸ سالمه و سمت چپ صورتم فلج شده
۱۰ جلسه فیزیوتراپی رفتم
تب سوزنی هم میتونه به درمانم زودتر کمک کنه یا به فیزیزتوراپی تکیه کنم و ادامه بدم؟
راهنماییم کنید
سلام بر شما. طب سوزنی میتواند به عنوان یک روش کمکی در کنار فیزیوتراپی به بهبود فلج صورت شما کمک کند اما قبل از شروع، حتماً با پزشک یا فیزیوتراپتون مشورت کنید.
سلام من بعد از تزریق بوتاکس دچار فلج یک طرف صورتم شدم موقع خندیدن و حرف زدن صورتم کج میشه قبلا دچار این بیماری شده بودم چند سال پیش تقریبا چهل روزه دوباره این مشکل و دارم بنظرتون از عوارض بوتاکس میتونه باشه؟
سلام بر شما. فلج یکطرفه صورت اگر بعد از تزریق بوتاکس ایجاد شود معمولاً بهدلیل پخش ناخواسته دارو به عصبهای اطراف است و در بیشتر موارد موقتی است. اما چون سابقهٔ فلج صورت داشتهاید باید حتماً توسط متخصص بررسی شود.
توصیه میکنم اپلیکیشن دکترتو را از طریق لینک زیر نصب کنید تا بتوانید در شرایطی که دسترسی به اینترنت سخت است و نیاز به درمان تخصصی دارید، راحتتر از پزشکان متخصص سراسر کشور نوبت بگیرید. سلامت و تندرست باشید.
https://doctoreto.com/app
سلام خسته نباشین من تازه متوجه شدم که بیماری بلز گرفتم الان همیشه سردرد شدید دارم که هیچ جوره ولم نمیکنه میشه راهنماییم کنین
سلام همراه گرامی
بلز یا فلج عصب صورتی میتونه با سردرد همراه باشه. برای کنترل این سردرد شدید، اولین و مهمترین قدم مراجعه به پزشک متخصص مغز و اعصاب است. اونها میتونن علت دقیق سردرد رو تشخیص بدن و درمان مناسب رو تجویز کنن. بهتره از خوددرمانی پرهیز کنید و حتماً در اسرع وقت به پزشک مراجعه کنید.
بهترین دکتر مغز و اعصاب و نورولوژی ایران
لینک اپ دکترتو برای ارتباط راحتتر با متخصصان سراسر کشور رو هم در اختیار شما میگذارم:
https://doctoreto.com/app
سلام
من حدود ۴۰ روز بلز گرفتم
تا الان حدود ۷۰ درصد خوب شدم
ولی یه ۱۰ روز بهبود حس نمیکنم
لبخندم بهتر شده ولی نا متقارنه هنوز و اصلا الان مدتیه بهبودی حس نمیکنم
میترسم جزو افرادی باشم که آسیب ماندگار دارن
چشمم بسته میشه ولی به زور و پلک پایین حرکت نداره در واقع
لپ و گونه هم حرکتشان ۷۰ درصد بهتر شده
فیزیوتراپی لیزر و ورزش هم انجام میدم
به نظرتون کامل خوب میشم؟
سلام،
بهبودی شما ۷۰ درصدی تون نشاندهنده پیشرفت خوبیه، اما اینکه بهبود حسی احساس نشود، ممکن است نیاز به پیگیری بیشتر داشته باشد. فلج صورت یا بلز میتواند در برخی موارد باعث آسیب ماندگار شود، اما با ادامه فیزیوتراپی، لیزر و ورزشهای مربوطه، احتمال بهبود کامل وجود دارد. در صورت عدم پیشرفت در ماههای آینده یا افزایش نگرانی، بهتر است به یک متخصص مغزواعصاب یا فیزیوتراپیست مراجعه کنید تا وضعیت شما بهخوبی بررسی شود.
متخصص مغزواعصاب
سلام
من حدود ۴۰ روز بلز گرفتم
تا الان حدود ۷۰ درصد خوب شدم
ولی یه ۱۰ روز بهبود حس نمیکنم
لبخندم بهتر شده ولی نا متقارنه هنوز و اصلا الان مدتیه بهبودی حس نمیکنم
میترسم جزو افرادی باشم که آسیب ماندگار دارن
چشمم بسته میشه ولی به زور و پلک پایین حرکت نداره در واقع
لپ و گونه هم حرکتشان ۷۰ درصد بهتر شده
فیزیوتراپی لیزر و ورزش هم انجام میدم
به نظرتون کامل خوب میشم؟
درود ، من یک سال پیش بیماری بل گرفتم ، بهبود داد کردم اما متاسفانه به مانند روز اول نشده ، آیا غذا یا نوشیدنی میتونه تاثیر منفی داشته باشه ، من در واقع هر روز کافی میخورم و هفته یک بار هم ویسکی میزنم جاتون خالی البته 😁 دکتر جان راهنمایی کن ببینم باید چه کار کنم برگردم به روز اول ، در ضمن یک دستگاه الکتریکی که شوک به عصب صورت وارد میکنه هم گرفتم که بعضی روزها ازش استفاده میکنم ، ماساژ و تمرینات ورزشی هم تقریبا مداوم میدم ، اما انگار نمیخواد دست از سر ما بردارد، فقط شانس آوردم کمی اعتماد بنفسم خوبه همچنان 🫣😁
سلام. خوشحالم که اعتماد به نفستون رو حفظ کردید، این خیلی مهمه! برای بهبودی بیشتر بعد از بلز، بهتره مصرف کافئین و الکل رو محدود کنید چون میتونن روی اعصاب تأثیر منفی بذارن و روند ترمیم رو کند کنن. استفاده از دستگاه الکتریکی و ماساژ عالی هست، اما اگه تا یه مدت نتیجه مطلوب نگرفتید، بهتره دوباره به متخصص مغز و اعصاب مراجعه کنید. اون میتونه با ارزیابی جدید، روشهای درمانی دیگهای مثل فیزیوتراپی تخصصی رو بهتون پیشنهاد بده.
متخصص مغزواعصاب
سلام وقت بخیر ببخشید مزاحم شدم
نمیدانم چرا یک طرف صورتم کاملاً بی حس شده نه حرکتی داره
این بار دومم اس که در این مرض مبتلا شدم یکبار دیگری هم شده بودم بعدش حالم خوب شد حالا دوباره مبتلا شدم
لطفاً یک درمان خانگی بگید
تشکر
سلام. بیحسی یک طرفه صورت که برای بار دوم عود کرده، بسیار جدی است و درمان خانگی ندارد. این علامت میتواند نشانه فلج بل یا حتی هشدار سکته مغزی باشد. لطفاً هیچ اقدام خانگی نکنیدو به پزشک مراجعه کنید وقت را تلف نکنید.
متخصص مغزواعصاب