آیا مصرف زیاد ویتامین دی خطرناک است؟ عوارض ویتامین D بیش از حد طبیعی
موضوعات پزشکی مرتبط: تغذیه و رژیمدارو

آیا مصرف زیاد ویتامین دی خطرناک است؟ عوارض ویتامین D بیش از حد طبیعی

| تاریخ انتشار: 19 اردیبهشت 1401
| آخرین به‌روزرسانی: 20 مهر 1401
| تعداد نظرات:18
ویتامین دی یکی از ویتامین‌های ضروری بدن است. اگر بیش از اندازه از این ویتامین در بدن وجود داشتهباشد، ممکن است که فرد مسموم شود. سمیت ویتامین دی خطرناک است و عوارضی به همراه دارد.
ویتامین دی می تواند ایجاد مسمومیت کند.
آنچه در این مقاله می‌خوانید

ویتامین دی بسیار مهم است و برای بدن ما ضروری است. اگر ویتامین دی بدن ما کاهش پیدا کند ممکن است با مشکلات بسیاری مواجه شویم. مثلا بدن ما ضعف پیدا کند، دچار افسردگی شویم و یا استخوان‌های بدن ما تضعیف شوند. اما آیا ممکن است که ویتامین دی در بدن ما زیاد شود؟ اگر ویتامین ‌D در بدن ما افزایش پیدا کند، خطرناک است؟ چه خطراتی ممکن است ما را تهدید کند؟ مصرف زیاد مکمل ویتامین دی خطرناک است؟ عوارض مصرف زیاد ویتامین دی چیست؟

در صورتیکه شما هم درباره جواب این سوالات کنجکاو هستید، می‌توانید این مطلب را تا انتها بخوانید. در این مطلب درباره عارضه مصرف بیش از حد ویتامین دی صحبت کرده‌ایم. اگر می‌خواهید بیشتر درباره ویتامین دی اطلاعات داشته‌باشید می‌توانید از مشاوره دارویی دکترتو کمک بگیرید و درباره عوارض و خاصیت‌های این مکمل اطلاعات کسب کنید. همچنین می‌توانید از دکتر تغذیه نوبت بگیرید و بهترین رژیم غذایی که حاوی ویتامین دی باشد را دریافت کنید.

مشاوره با پزشکان
مشاوره دارویی
دکترِتو

مقدار ویتامین دی لازم در هر سن چقدر است؟

برای اینکه بدانیم ویتامین دی دریافتی بدن ما بیشتر از حد کافی است، باید در درجه‌ی اول با میزان طبیعی ویتامین دی در بدن افراد مختلف در سنین مختلف آشنا باشیم. بدون شک میزان ویتامین دی بستگی به گروه‌های سنی دارد و میزان دریافت آن برای هر گروه با گروه دیگر متفاوت است. مقدار مصرف ویتامین در در سنین مختلف باید متناسب با نیاز آنها به دریافت ویتامین دی باشد. به طور کلی دوز نگهدارنده ویتامین D بر مبنای سن در گروه‌های سنی زیر، شامل موارد زیر است؛

  • نوزادان زیر ۱ سال؛ ۱۰ میکروگرم
  • تا ۱۸ سال؛ ۱۵ میکروگرم
  • تا ۷۰ سال؛ ۱۵ میکروگرم
  • بالای ۷۰ سال؛ ۲۰ میکروگرم
  • باردار و شیرده؛ ۱۵ میگروگرم

بالا بودن ویتامین دی در آزمایش

مقدار ویتامین D بالاتر از ۱۵۰ نانو گرم بر میلی لیتر، بیشتر از حد طبیعی است و به عبارتی فرد دچار اوردوز شده‌است. تشخیص کمبود ویتامین دی بر اساس آزمایش خون انجام می‌شود. البته وجود علايم هم به تشخیص آن کمک می‌کند.

میزان طبیعی ویتامین دی در بدن

میزان طبیعی ویتامین دی در بدن انسان بالغ بالاتر از ۳۰ نانوگرم بر میلی لیتر است.

مصرف زیاد ویتامین دی چه عوارضی دارد؟

جالب است بدانید که هر چیزی که برای بدن مفید است را نباید بیش از اندازه مصرف کرد، زیرا می‌تواند آسیب‌های جبران‌ناپذیری به بدن وارد کند. مولتی ویتامین ها را باید با حساب و کتاب مصرف کنید. مثلا اگر ویتامین دی برای بدن ضروری است، نباید بیش از اندازه مصرف شود. چون می‌تواند عوارضی برای بدن ما به جای بگذارد. در ادامه بیشتر به مضرات مصرف زیاد ویتامین دی می پردازیم.

ویتامین‌های محلول در چربی نمی‌توانند به سادگی از بدن دفع شوند. ویتامین D هم یکی از این ویتامین‌هاست. سمیت ویتامین دی معمولا بر اثر خوردن بیش از حد مکمل‌ها ایجاد می‌شود و با قرار گرفتن در معرض آفتاب یا خوردن مواد غذایی حاوی ویتامین D این اتفاق نمی‌افتد. بر اساس اطلاعاتی که در mayoclinic قرار داده‌شده‌است، اگر مقدار این ویتامین در بدن بیشتر از حد طبیعی شود، می‌تواند عوارضی مختلفی را در بدن به جای بگذارد.

میزان ویتامین دی در بدن
نیمه عمر ویتامین دی در بدن

خطرات مصرف زیاد ویتامین دی چیست؟

اگر ویتامین دی را به اندازه‌ی زیاد مصرف کنید، ممکن است عوارض جبران ناپذیری را به جای بگذارد. از خطرات مصرف زیاد ویتامین دی می‌توان به موارد زیر اشاره کرد؛

  • کلسیفیکاسیون بافت‌های نرم
  • نفروکلسینوزیس
  • عوارض عصبی
  • در مواردی حتی مرگ
اینفوگرافی علائم مصرف زیاد ویتامین دی
اینفوگرافی علائم مصرف زیاد ویتامین دی

علائم مصرف زیاد ویتامین دی

علائم مصرف زیاد ویتامین دی شامل موارد زیر هستند؛

  • از مهم‌ترین عوارضی که ویتامین دی زیادتر از حد طبیعی می‌تواند در بدن ایجاد کند، هایپرکلسیمی است. این به معنی افزایش پیدا کردن کلسیم خون است. کلسیم زیاد در خون باعث ایجاد حالت تهوع و حتی استفراغ، ضعف و تکرر ادرار می‌شود.
  • درد استخوان یکی دیگر از عوارضی است که ممکن است در اثر بالا رفتن مقدار ویتامین دی بدن ایجاد شود.
  • آسیب رسیدن به کلیه‌ها از دیگر عوارض احتمالی بالا بودن میزان ویتامین دی در بدن است.
  • ایجاد سنگ کلیه، به خصوص سنگ‌های کلسیمی از عوارض بالا بودن میزان ویتامین دی بدن است.

مشاوره با پزشکان
مشاوره دارویی
دکترِتو

مسمومیت با ویتامین دی

مسمومیت با ویتامین دی شامل مصرف زیاد ویتامین دی است که بدن نتواند میزان اضافی آن را دفع کند و تجمع آن باعث ایجاد مشکلاتی شود. یکی از مواردی که می‌تواند ایجاد مسموست کند، مصرف قرص ویتامین دی ۵۰۰۰۰ یا ۶۰۰۰۰ به طور روزانه برای مدتی است. این حجم از ویتامین دی را نمی‌توان در بدن جای داد و مقدار اضافی آن ایجاد مسمومیت می‌کند. می توانید مطلب بهترین زمان مصرف ویتامین دی را بخوانید و درباره آن آگاهی بیشتری داشته باشید.

آیا مسمویت ویتامین دی باعث نارسایی کلیه می شود؟

یکی از مهم‌ترین عارضه‌های ویتامین دی بالا رفته در بدن، نارسایی کلیه‌ها و از کارافتادن آنهاست. چرا این اتفاق می‌افتد؟ هنگامی که ویتامین دی در بدن بالا می‌رود، میزان کلسیم خون نیز افزایش پیدا می‌کند. وقتی کلسیم زیاد شود، احتمال رسوب آن در کلیه بالا می‌رود و می‌تواند سنگ کلیه ایجاد شود. از طرفی میزان کار کلیه‌ها چند برابر می‌شود و همین بر کلیه فشار وارد می‌کند. احتمال نارسایی کلیه در سمیت ویتامین دی وجود دارد.

عوارض مصرف زیاد ویتامین دی در کودکان

در صورتیکه که کودکان بیش از اندازه ویتامین دی مصرف کنند، ممکن است که سمیت در بدنشان ایجاد کند. علائم ناشی از مصرف بیش از اندازه‌ی ویتامین دی در بدن کودکان شبیه به بزرگسالان است و شامل موارد زیر است؛

  • تهوع
  • استفراغ
  • از دست رفتن اشتها
  • تشنگی بیش از حد
  • تکرر ادرار
  • یبوست
  • درد شکمی
  • ضعف عضلات
  • درد عضله و مفصل
  • گیجی
  • خستگی
  • آسیب جدی به کلیه‌ها

عوارض مصرف زیاد ویتامین دی در بارداری

ویتامین دی بر روی رشد جنین تاثیرات مهمی دارد و در صورتیکه میزان این ویتامین در بدن مادر باردار کم یا زیادتر از حد کافی شود، می‌تواند مشکلات زیادی ایجاد کند. عوارض مصرف زیاد ویتامین دی در بارداری بر جنین بر روی رشد عصبی او بسیار است. با وجود اینکه جفت هم مقداری ویتامین دی می‌سازد اما منبع اصلی دریافت ویتامین دی جنین مادر است. بنابراین مادران باردار باید مراقب مکمل‌هایی که مصرف می‌کنند باشند.

ویتامین دی با نور خورشید ساخته می شود.
ویتامین دی را می توان از طریق نور خورشید و مکمل دریافت کرد.

چگونه ویتامین دی را کاهش دهیم؟

از آنجایی که مصرف مواد غذایی حاوی ویتامین دی و قرار گرفتن در معرض آفتاب باعث ایجاد سمیت در بدن نمی‌شود، موردی که ویتامین دی را به طور نامعمول افزایش می‌دهد، دریافت آن از راه مکمل است. بنابراین اولین خط درمان این است که دریافت ویتامین دی از راه مکمل را متوقف کنیم. پس تمامی مکمل‌های ویتامین دی را کنار بگذارید.

از طرف دیگر میزان کلسیم دریافتی از رژیم‌های غذایی مختلف هم باید کاهش پیدا کند. همچنین ممکن است که پزشک مایعاتی چون بیس فسفانات و یا کورتیکواستروئیدها را به صورت وریدی تجویز کند.

سوالات متداول

در ادامه به برخی از سوالات پرتکرار درباره ویتامین دی و مصرف زیاد از حد آن پاسخ داده‌شده‌است. با ما همراه باشید.

آیا مصرف زیاد ویتامین دی از بیماری جلوگیری می کند؟

خیر. ویتامین دی را باید به اندازه‌ی کافی مصرف کنید. در غیر این صورت خود این ویتامین ایجاد سمیت در بدن می‌کند و باعث بروز مشکل می‌شود.

آیا مسمومیت با ویتامین دی یا اوردوز ویتامین دی باعث مرگ می شود؟

در موارد شدید اوردوز با ویتامین دی می‌تواند سبب مرگ هم شود. زیرا مسمومیت شدید عوارضی چون کلسیفیکاسیون بافت‌های نرم، نفروکلسینوزیس، عوارض عصبی به همراه دارد.

مسمومیت با ویتامین D چیست و چه زمانی باید مصرف مکمل‌های ویتامین D را متوقف کنیم؟

در صورتیکه ویتامین دی ۶۰۰۰۰ واحدی را برای مدتی به صورت روزانه مصرف کنید، سمیت ایجاد خواهد شد و باید مصرف آن را متوقف کنید.

عوارض شایع زیاده روی در مصرف ویتامین دی کدامند؟

در صورتیکه ویتامین دی را بیش از اندازه مصرف کنید ممکن است دچار عوارضی چون تهوع، استفراغ، بالا رفتن کلسیم خون، درد عضلات، درد مفاصل، گرفتگی عضلات و مفاصل، بی حالی،‌ تشنگی شدید و از دست رفتن اشتها، تکرر ادرار و نارسایی کلیه دچار شوید.

آیا ویتامین دی می‌تواند مضر باشد؟

بله. اگر بیشتر از حد کافی وارد بدن شود می‌تواند به اعضای بدن مانند کلیه‌ها آسیب برساند.

مشاوره با متخصصان
تغذیه دکترِتو

راهنمای دکترتو برای مصرف ویتامین دی

با توجه به اینکه در کشور ما کمبود ویتامین دی در بیشتر افراد مشاهده می‌شود، استفاده از مکمل‌های ویتامین دی می‌تواند بسیار کمک‌کننده باشد. اینکه به چه صورت ویتامین‌های مکمل را مصرف کنیم و از طریقه‌ی مصرف درست آنها کمک بگیریم، بسیار اهمیت دارد. برای کسب اطلاعات بیشتر درباره مصرف صحیح ویتامین دی مکمل، می‌توانید از مشاوره دارویی دکترتو کمک بگیرید. همچنین اگر با مسمومیت ویتامین D مواجه شده‌اید، دریافت نوبت دکتر تغذیه از دکترتو می‌تواند رژیم غذایی مناسبی را برای شما فراهم کند.

4.1/5 - (تعداد آرا: 12 رای)
این مقاله پزشکی را با دیگران به اشتراک بگذارید:

18 پاسخ

  1. سلام
    من نمیدونستم حامله هستم و هفته سوم حاملگی ویتامین دی ۵۰۰۰۰ خوردم آیا برا جنین ضرر داره؟

  2. سلام دختر من ۱۰ تا قرص ویتامین دی ۵۰۰۰ خورده بود هیچ علایمی نداشت وقتی متوجه شدم بردم بیمارستان وسرم درمانی شد وی شب موند الان نزدیک سه ماهه ولی بازم من ترس دارم میتونه عوارض داشته باشه که بعدها خودشو نشون بده ممنون میشم جواب بدید میتونم الان مکملها رو بهشون بدم چون گفتن نباید بدم وازمایش خونش قبل سرم درمانی گرفتن ویتامین دی ۱۷۰ بود

    1. دوست عزیز
      اگر مدت زمان 3 ماه از مصرف دارو گذشته و مشکلی پیش نیامده آزمایش خون چک شده و اگر نرمال بود مشکل خاصی ندارد.

  3. سلام من در ۱۸ هفته بارداری هستم اشتباها ۱۶ دوز ۵۰۰۰۰ ویتامین دی۳ روزی یدونه خوردم وتا متوجه شدم مصرفو قطع کردم سونو انومالی رسوب کلسیم تو کبد جنینو تشخیص داد بنظرتون بدلیل مصرف بالای ویتامین دی بوده ؟

    1. دوست عزیز
      لزوما مصرف این تعداد ویتامین دی باعث رسوب کلسیم نشده است و دلایل جنینی نیز دارد.

  4. سلام خسته نباشید . من بعد از آزمایش خون دکتر دوز ۱۰۰۰ تجویز کرد الان هفته دوم مصرف هستم . نکته ای که ذهنمو درگیر کرده اینه که من عادت دارم ناخن و پوست انگشتامو میخورم ولی الان مدتی هست که جای زخم انگشتام سیاه رنگ میشه ، میخواستم بدونم طبیعیه یا به همین قرص مربوط میشه ؟ **با تشکر**

    1. دوست عزیز
      کبودی انگشتان به علت مصرف این قرص نمی باشد و زخم های ایجاد شده و خونمردگی میتونه این کبودی ها را ایجاد کند. برای بررسی این موضوع و ترک عادت جویدن ناخن که ناشی از اضطراب میتونه باشه میتونید با متخصص روانپزشکی مشورت کنید.
      متخصص روانپزشک

    2. سلام من باردارم و 14هفتمه امروز اشتباهی یدونه ویتامین دی دوز50000هزار خوردم مشکلی که نداره واسه جنین؟ اینم بگم من از اول بارداری ویتامین دی دوز1000مصرف میکنم

      1. دوست عزیز
        اگر کمبود ویتامین دی ندارید ماهی یک عدد ویتامین 50000 کافی است. بهتره سطح سرمی این ویتامین در خون با انجام آزمایش بررسی شود.

  5. دخترای من 5و7ساله هستند.وهرکدومشون یه دونه قرص ویتامین D.با دوز 50000خوردند.خیلی ترسیدم این مطالب رو خوندم.الان چیکار کنم؟؟؟

    1. دوست عزیز
      عوارض جانبی در مصرف بیش از حد و مسمومیت با ویتامین دی ایجاد می شود و با دوز مصرف شده در کودکان شما مشکلی پیش نمی آید.

  6. آگاهی زیادی از این منو پزشکی گرفتم مخصوصا در مورد پماد اکسید دوزنگ 25 درصد ممنونم از شما

      1. سلام وقت بخیرپسرمن۲سال و11ماهه هست یه روزدیدم داره قطره ویتامین دی میخوره ۳سآنت ازشیشه خورده بؤدشب همش میخوردزمین بردمش دکترگفتن شایدتشنج بوده گذشته ۱ماه ازاین قضیه میگزره هنوزبعضی وقتاتب میكنه احتمال داره بخاطرویتامین دی باشه

      2. دوست عزیز
        تب فرزند شما به علت مصرف ویتامین دی نیست و ممکنه عفونت در دن عامل این تب باشد که نیازه به متخصص عفونی مراجعه کنید.
        متخصص عفونی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکترتو از بین بیش از ۱۴۰۰۰ دکتر و متخصص دکترِتو پیدا کن

دکترِتو را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید

کانال تلگرام

صفحه اینستاگرام