فهرست مطالب
حتما شما هم اسم بیماری سینوزیت مزمن به گوشتان خورده است، بیماری که کودک و بزرگ نمیشناسد و هرجای دنیا که باشید و در هر سنی احتمال ابتلا به این بیماری در کمین شماست. سینوزیت مزمن علائمی شبیه سرماخوردگی دارد اما سرماخوردگی نیست و روشهای درمان متفاوتی میطلبد. در ادامه با ما باشید تا بیشتر با بیماری سینوزیت مزمن، علائم و نشانهها و روشهای درمانی این بیماری مزمن آشنا شوید.
اگر نشانههای این بیماری را دارید و علائم آن از بین نمیرود، باید برای بررسی دقیق با متخصص گوش و حلق و بینی یا دکتر داخلی مشورت کنید. شما میتوانید از طریق سایت دکترتو با بهترین پزشکان متخصص سینوزیت در ارتباط باشید. در دکترتو علاوه بر سیستم تعیین وقت حضوری امکان مشاوره تلفنی و آنلاین با بهترین پزشکان وجود دارد.
سینوزیت مزمن چیست؟
به حفرههای اطراف جمجمه در قسمت پشت گونهها، چشم و قسمت پیشانی، سینوس میگویند که در واقع کارشان مراقبت از مغز و چشم در مقابل ضربات و آسیبهای جدی است. کار این سینوسها مرطوب کردن محیط از طریق ترشحات موکوس است. ترشحاتی که از مجرای باریک متصل به بینی از سینوسها بیرون میآیند. وقتی به ویروس یا سرماخوردگی مبتلا میشوید هوا نمیتواند از این حفرهها عبور کند در نتیجه مخاط موکوس در حفره سینوسی جمع میشود. کمکم به دیوارههای سینوسها فشار میآید که نتیجهاش درد و تورم خواهد بود. این همان سینوزیت مزمن است که گاهی هم بهخاطر تشکیل قارچ و باکتری ایجاد میشود.
علائم سینوزیت مزمن
علائم این مشکل در کودکان و بزرگسالان شباهت زیادی با نشانههای بیماریهای ویروسی یا سرماخوردگی دارد. بنابراین بهتر است برای اطمینان و بررسی درست علائم به دکتر گوش و حلق و بینی مطمئن مراجعه کنید. نکته جالب توجه درباره این بیماری این است که علائم سینوزیت مزمن در افراد مختلف بسته به شرایط هر فرد متفاوت است. مثلا یکی ممکن است فقط دو تا سه علائم داشته باشد و دیگری چند نشانه بیماری را همزمان تجربه کند.
بهطورکلی رایجترین علائم این بیماری عبارتند از:
- تورم صورت و چشمهای بیمار
- گرفتگی صدا: از دلایل گرفتگی صدا میتواند سینوزیت باشد.
- تب، سرفه خلطدار و عطسه: علت قطع و وصل شدن تب در کودکان ممکن است سینوزیت باشد.
- سردرد و احساس فشار و گرفتگی: علت سردرد شدید در بسیاری از مواقع مربوط به سینوزیت است.
- آبریزش بینی و مخاط غلیظ
- درد دندان، گوش و گلو
- بوی بد دهان (علت بوی بد دهان چیست؟)
- حالت تهوع
- از بین رفتن حس بویایی و چشایی
متن انگلیسی:
mayoclinic
Chronic sinusitis and acute sinusitis have similar signs and symptoms. But acute sinusitis is a temporary infection of the sinuses often associated with a cold. The signs and symptoms of chronic sinusitis last at least 12 weeks, but you may have several episodes of acute sinusitis before developing chronic sinusitis
ترجمه متن:
سینوزیت مزمن و سینوزیت حاد علائم و نشانههای مشابهی دارند. سینوزیت حاد عفونت موقت سینوسها است که اغلب با سرماخوردگی همراه است. علائم و نشانههای سینوزیت مزمن حداقل ۱۲ هفته طول میکشد، اما ممکن است قبل از ایجاد سینوزیت مزمن چندین دوره سینوزیت حاد داشته باشید.
سینوزیت مزمن و سردرد
سردرد یکی از علائم شایع عفونت سینوسی و از بدترین نوع سردردها محسوب میشود. سردرد سینوسی معمولا سر، بینی و پیشانی را درگیر میکند و بهخاطر شدت درد ایجاد شده آن را جزء سردرد میگرنی دستهبندی میکنند. فرد مبتلا به این بیماری در معرض عفونت و سردرد سینوسی قرار دارد و احساس فشار در پیشانی، گونه و چشمها میکند.
سینوزیت مزمن چقدر طول میکشد؟
برخلاف سینوزیت حاد که ۲ تا ۳ هفته یا گاهی کمتر از ۱۰ روز طول میکشد، سینوزیت مزمن دستکم ۱۲ هفته طول میکشد البته در برخی افراد علائم و نشانهها تا چند ماه و حتی چند سال باقی میمانند.
علت سینوزیت مزمن
علل شایع بروز سینوزیت مزمن عبارتند از:
- پولیپ بینی که باعث مسدود شدن مجاری هوا و تنفسی بینی یا سینوسها میشود. (از کجا بفهمیم پولیپ بینی داریم؟)
- انحراف سپتوم بینی: باعث انسداد یا محدودیت دریچههای سینوس شده و علائم سینوزیت مزمن را تشدید میکند.
- عفونت باکتریایی، ویروسی و قارچی
- سیستم ایمنی ضعیف بدن و بیماریهای زمینهای مثل فیبروز کیستیک، ایدز، و دیگر بیماریهای سیستم ایمنی
- عفونت مجاری تنفسی
- آلرژی و حساسیت مثل تب یونجه آلرژیک که باعث انسداد سینوسها میشوند. (آلرژی چیست و راه درمان)
- آسم
سینوزیت مزمن در کودکان
سینوزیت مزمن در کودکان بیماری شایعی است که از هر دو کودک یک نفر به آن مبتلا میشود. التهاب و عفونت سینوسها باعث انسداد مجرای عبور ترشحات شده و محیط خوبی برای رشد باکتری و قارچها است. سینوزیت مزمن در کودکان بیشتر بعد از سرماخوردگی یا آلرژی بهوجود میآید؛ البته که بیماری است که بهراحتی درمان میشود. عواملی مثل آسیب دیدگی بینی، وجود شی خارجی در بینی، عفونت دندانی، انحراف یا فرم غیرعادی بینی و رفلاکس را میتوان علل اصلی ایجاد سینوزیت مزمن در کودکان دانست.
عوامل خطر سینوزیت مزمن
موارد زیر را میتوان عوامل خطر این بیماری دانست که اگر فردی این شرایط را داشته باشد به احتمال زیاد به سینوزیت مزمن مبتلا شده است:
- انحراف تیغه میانی بینی
- پولیپ بینی
- عفونت قارچی
- عفونت دندان
- حساسیت به آسپیرین
- تومورهایی که باعث انسداد سینوس شدهاند.
- آسم
- اختلالات سیستم ایمنی مانند ایدز و بیماری فیبروز کیستیک
- آلرژی
- قرار گرفتن مداوم در معرض آلایندهها، مانند دود سیگار
تشخیص سینوزیت مزمن
طبیعی است که روند درمان بیماری بدون تشخیص آن غیرممکن است. در صورتی که علائم سینوزیت که در بالا اشاره کردیم دارید بهتر است به پزشک متخصص (دکتر گوش، حلق و بینی) مراجعه کنید. متخصص ابتدا معاینه بالینی انجام میدهد و قسمت بینی و صورت بیمار را لمس میکند تا شدت حساسیت فرد مشخص شود. روشهای تشخیص سینوزیت مزمن عبارتند از:
۱. اندوسکوپی بینی
در روش اندوسکوپی بینی که به آن رینوسکوپی هم میگویند، پزشک، اندوسکوپ را همراه یک منبع نوری وارد بینی میکند تا بتواند قسمت داخلی بینی و سینوسها را ببیند.
۲. معاینه و تشخیص با ام آر آی و سی تی اسکن
عکسهای ام آر آی و سیتی جزئیات ناحیه بینی و سینوسها را نشان میدهد. برای تشخیص سینوزیت مزمن و تورمهای عمیق یا انسدادهایی که در اندوسکوپی دیده نشدند بهترین گزینه ام آر آی و سیتی هستند.
۳. تست آلرژی
اگر از نظر پزشک سینوزیت مزمن بهخاطر حساسیت آلرژیک باشد احتمالا تست آلرژیک بگیرد. تست آلرژی موضعی و از روی پوست انجام میشود تا عوامل حساسیت زا مشخص شوند.
۴. کشت میکروب
کشت میکروب چندان روش لازم و ضروری برای تشخیص این بیماری نیست اما در مواردی که بیماری پیشرفت کرده یا درمان جواب نداد، بهترین راه برای تشخیص سینوزیت مزمن، کشت میکروب است تا به کمک آن علت سینوزیت را تشخیص بدهند.
درمان سینوزیت مزمن
برای درمان این بیماری قبل از هر چیزی باید بدانید که هدف از درمان این بیماری چیست:
- کاهش تورم سینوسها
- تخلیه مجرای سینی
- کاهش تعداد دفعات حملههای سینوزیت
درد و فشاری که این بیماری به بیمار وارد میکند بهحدی است که معمولا همه بیماران بهدنبال راه درمان فوری و سریع هستند. اغلب برای برطرف شدن گرفتگی بینی در درمان سینوزیت مزمن، پزشک اسپری بینی تجویز میکند. دارو درمانی هم در کنار سایر دستورات پزشک انجام میشود.
اقدامات ضروری برای درمان این بیماری عبارتند از:
- استراحت بیشتر
- تغییر سبک زندگی
- شستشوی مجاری بینی با محلول نمکی
- اسپری کورتون بینی
- کورتون خوراکی یا تزریقی
- مصرف مایعات بیشتر
- مصرف آنتی بیوتیک بر اساس نسخه پزشک
- مرطوب نگه داشتن بینی با اسپری آب
مصرف آنتی بیوتیک صرفا باید با تجویز پزشک و در مواردی باشد که عامل سینوزیت مزمن باکتریایی است. در صورت بهبودی حتما تا پایان دوره مصرف دارو را ادامه دهید تا عفونت برنگردد. درصورتی که روشهای معمول برای درمان این بیماری جواب ندهد، پزشک جراحی آندوسکوپی را تجویز میکند.
۱. درمان دارویی سینوزیت مزمن
بسته به علائم بیماری، شدت پیشروی، و شرایط جسمی بیمار، پزشک درمان دارویی متفاوتی برای سینوزیت مزمن تجویز میکند. مصرف خودسرانه دارو یا قطع بیموقع داروها بدون توصیه پزشک باعث بیاثر و طولانیتر شدن درمان دارویی این بیماری میشود. رایجترین دستورات درمان دارویی سینوزیت مزمن عبارتند از:
- آنتی بیوتیک برای سینوزیت مزمن باکتریایی و عفونی
- اسپری بینی (حاوی کورتیکواستروئیدها)
- داروهای ضدقارچ برای سینوزیت قارچی
- داروهای ضدآلرژی برای سینوزیت مزمن آلرژیک
- قرصهای مسکن مثل ایبوپروفن و استامینوفن برای رفع درد
بهترین آنتی بیوتیک برای سینوزیت
چه انتی بیوتیکی برای سینوزیت مناسبه؟ بهترین آنتی بیوتیک برای درمان این بیماری عبارتند از:
- کوآموکسی کلاو (آموکسیسیلین کلاولانات)
- قرص کلاریترومایسین ۵۰۰
- قرص آموکسی سیلین
- قرص یا شربت آزیترومایسین
- سولفامتوکسازول
- تریمتوپریم
- قرص سیپروفلوکساسین ۵۰۰
۲. عمل سینوزیت مزمن
در موارد نادر وقتی هیچ روش درمان دارویی یا اولیه برای سینوزیت مزمن جواب نمیدهد، پزشک عمل سینوزیت مزمن را تجویز میکند. در اندوسکوپی سینوس بینی، لوله منعطفی مجهز به لنزهای کوچک را از طریق بینی داخل حفرههای سینوس میکنند. پس از تشخیص محل گرفتگی، با روش خاصی مجاری مسدود شده باز میشوند. در مواردی هم ممکن است که پزشک با اقداماتی، حفره سینوسی را بزرگتر کند.
۳. درمان خانگی سینوزیت
گاهی در کنار انجام نسخه پزشک با دستورات درمان خانگی این بیماری میتوان شرایط بیمار مبتلا را بهبود داد. مهمترین اقدامات درمان خانگی این بیماری عبارتند از:
- مرطوب نگه داشتن محیط با دستگاه بخور آب گرم و سرد
- ماساژ صورت و پیشانی با روغن سیاهدانه و زیتون (خواص روغن سیاه دانه زیاد بوده و برای درمان سینوزیت توصیه میشود.)
- مصرف مایعات زیاد
- شستن مکرر دستها برای جلوگیری از عفونت و ویروس
- استنشاق آب نمک دو بار در روز (صبح و شب)
- پرهیز از دود سیگار، محیطهای آلوده و مواجهه با باد سرد
- در معرض مواد سرخکردنی و بوی تند قرار نگیرید.
- از مواد آلرژیزا اجتناب کنید.
- به افراد سرماخورده یا دارای بیماری ویروسی و عفونی نزدیک نشوید.
- حتما بعد حمام موهای سر را خشک کنید.
درمان قطعی سینوزیت با عسل
عسل نوعی آنتی بیوتیک طبیعی و قوی است که برای درمان بیماریهای مختلف در طب سنتی و درمان خانگی توصیه میشود. خاصیت ضد باکتری، ضدویروسی و ضدعفونی کننده عسل میتواند التهاب ناشی از سینوزیت را کم کند، باکتریهای داخل گلو را از بین ببرد، سیستم ایمنی بدن را تقویت کند و درد ناشی از سینوزیت را تسکین بدهد.
نتایج آزمایشهای پزشکی نشان میدهد که عسل نسبت به آنتیبیوتیکها سریعتر و بهتر عامل عفونت سینوسی را از بین میبرد. بهعلاوه اینکه مصرف عسل میتواند اثربخشی آنتیبیوتیکها را هم بیشتر کند. براساس آمار علمی، عسل میتواند ۷۰ تا ۹۰ درصد باکتریهای عامل سینوزیت را از بین ببرد درحالی که این عدد برای خود آنتیبیوتیکها فقط ۱۸ درصد است.
عوارض درمان نکردن سینوزیت مزمن
این مشکل، یک بیماری عفونی با عامل ویروس یا باکتری است که بیتوجهی و عدم درمان آن میتواند عوارض جدی برای گوش و چشم بهدنبال داشته باشد، یا باعث عفونتهای خطرناک و جدیتری در بدن شود مانند عفونت تنفسی ریهها یا عفونت قلبی. به تمام اینها، عارضه مغزی را هم اضافه کنید که میتواند کشنده باشد مانند آنسفالیت مغزی.
از عوارض درمان نکردن این بیماری میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- آسیب دیدگی عصبهای بویایی و از بین رفتنن حس بویایی
- آسیب عصب بینایی
- مننژیت
پیشگیری از سینوزیت مزمن
شاید این بیماری در ظاهر بیماری ساده و کمخطری بهنظر برسد اما در واقعیت چنین نیست و بیتوجهی به آن میتواند عوارض جدی و حتی مرگباری داشته باشد. بنابراین با رعایت چند کار ساده میتوانید از ابتلا به سینوزیت مزمن پیشگیری کنید:
- درمان سریع بیماریهای آلرژیک
- نسبت به سرماخورگی بیتوجه نباشید و حتما آن را درمان کنید.
- پرهیز از قرار گرفتن در معرض دود دخانیات
- قطع مصرف دخانیات
- استفاده از دستگاه بخور برای مرطوب نگه داشتن محیط خانه در زمستان
- از خود مراقبت کنید تا به بیماری ویروسی مبتلا نشوید.
تفاوت سینوزیت مزمن و حاد
سینوزیت نوعی بیماری عفونی جمجمههاست که به دلایل مختلفی بروز میکند و علائمی شبیه سرماخوردگی یا بیماریهای ویروسی دارد. بسته به شدت بیماری و طول مدت بروز علائم، سینوزیت به دو نوع سینوزیت حاد و سینوزیت مزمن تقسیم میشود که تفاوتهایی باهم دارند و شیوه درمانشان هم باهم فرق میکند.
برخی علائم مثل گلو درد، آبریزش بینی، سردرد، گرفتگی صورت و پیشانی در هر دو نوع مزمن و حاد یکسان است اما علائم و نشانههای زیر در سینوزیت مزمن و سینوزیت حاد با هم تفاوت دارند:
علائم بیماری | سینوزیت مزمن | سینوزیت حاد |
---|---|---|
احتمال تب | کم | زیاد |
از دست رفتن حس بویایی | زیاد | کم |
تاری دید | زیاد | کم |
سرگیجه و حالت تهوع | زیاد | کم |
بوی بد دهان | زیاد | کم |
درد گوش | زیاد | کم |
مدت بروز علائم و نشانهها | بیشتر از ۴ هفته | کمتر از ۴ هفته |
نتیجه گیری و راهنمای مراجعه به پزشک
سینوزیت مزمن بیماری التهاب سینوسها است که میتواند روال عادی زندگی را تغییر دهد تا جایی که حتی فرد توانایی انجام کارهای معمول روزانه را نداشته باشد. عامل اصلی بروز این بیماری باکتری یا ویروس است و علائم و نشانههای متنوعی شبیه سرماخوردگی و سایر بیماریهای ویروسی دارد. بهتر است بعد از مشاهده علائم اولیه برای تشخیص این بیماری به متخصص گوش و حلق و بینی یا دکتر عمومی مراجعه کنید.
عدم درمان این بیماری عوارض جدی و خطرناکی بهدنبال دارد و حتی ممکن است باعث آسیب جدی چشم، شنوایی یا مغز شود. بنابراین باید به متخصص گوش و حلق و بینی یا دکتر داخلی مراجعه کنید. اگر سوالی درباره این بیماری دارید میتوانید از مشاوره آنلاین متخصص گوش و حلق و بینی یا مشاوره آنلاین دکتر متخصص داخلی دکترتو کمک بگیرید.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!
درود بر شما من علایم شبیه به سرماخوردگی را نزدیک به دوازده ساله دارم به مدت سه ساله خیلی شدید شده جوری که هر دو هفته یکبار اول خلط های غلیظ چسبناک گاهی زرد گاهی بی رنگ از پشت حلقم بیرون میاد اول صبح و گاهی اوقات حس میکنم میخوام نفس بکشم سرفه ام میگیره شبش میخوابم فرداش بلند میشم حس میکنم مجرای هوایی به سمت ریه هام ورم کرده و صدام گرفته.و روز بعدش بعدش انگار خاک پاشیدن ته گلوم هر از مدتی عفونتش بارها زده داخل ریه هام گاهی سردرد در ناحیه ابروها هم دارم خیلی حس بدی هست حس خفگی و سنگین شدن قفسه سینه دکتر گوش و حلق و بینی در اصفهان رفتم خیلی دکتر رفتم دارو میدن به مدت ده روز همه چی خوبه دوباره با شدت بیشتر برمیگرده واقعا زجر آوره.دیگه نمیدونم چه کنم لطفا راهنمایی کنید سپاس
درود بر شما، علائمی که ذکر کردید میتواند نشاندهنده مشکلات مزمن تنفسی مانند سینوزیت مزمن، آلرژی یا حتی بیماریهای ریه مانند برونشیت مزمن یا آسم باشد. چون علائم شما به طور مداوم و با شدت زیاد برمیگردند، احتمالاً به درمانهای طولانیمدت نیاز دارید. توصیه میشود که علاوه بر درمانهای دارویی، بررسیهای دقیقتر مانند اسکن سیتیاسکن از سینوسها یا ریهها و آزمایشهای حساسیتشناسی انجام دهید تا علت دقیقتر مشخص شود. استفاده از اسپریهای بینی استروئیدی، داروهای ضدآلرژی و شستشوی منظم بینی میتواند مفید باشد. همچنین، در صورتی که عفونت در ریهها وجود داشته باشد، درمانهای آنتیبیوتیکی و ضدالتهاب نیاز است. در هر صورت، مشاوره با یک متخصص ریه یا آلرژی برای ارزیابی دقیقتر و برنامه درمانی بلندمدت ضروری است.
متخصص گوش و حلق و بینی