فهرست مطالب
کراتین خون جز فاکتورهای مهمی است که میتواند عملکرد کلیهها را مشخص کند. اگر دچار علائمی هستید که پزشک احتمال داده است کراتین خون شما بالا بوده و باید با آزمایش خون این مورد بررسی شود، در این مطلب همراه ما باشید. در ادامه توضیح میدهیم که بالا یا پایین رفتن سطح کراتین چه علائمی دارد؟ علت تغییر سطح آن در خون چیست؟ چگونه میتوان از این مشکل جلوگیری کرد؟ چه رژیم غذایی به بهبود سطح کراتین کمک میکند؟
اگر در آزمایش خون شما سطح کراتین بالا بوده یا دچار علائم بیماری کلیوی هستید، میتوانید از طریق سایت دکترتو با دکتر داخلی یا فوق تخصص کلیه در ارتباط باشید. در دکترتو علاوه بر تعیین وقت حضوری امکان مشاوره آنلاین و تلفنی با پزشک وجود دارد.
کراتین خون چیست؟
کراتین مادهای در ماهیچهها است که شروع به تجزیه میکند. از تجزیه آن ماده زائدی به نام کراتینین ساخته میشود. سطح کراتین خون نشان میدهد که عملکرد کلیهها به چه صورت است. به همین دلیل برای چکاپ کامل بدن بهخصوص چکاپ سلامت کلیهها آزمایش کراتینین خون انجام میشود.
در ساختار کلیهها واحدهای کوچک تصفیهکننده خون به نام نفرون وجود دارد. نفرونها میتوانند از طریق رگهای خونی به نام گلومرول خون را تصفیه کنند. در نتیجه آب اضافی و مواد زائد از خون فیلتر شده و از طریق ادرار دفع میشود. کراتین نیز ماده زائدی است که کلیهها از این طریق آن را از خون جدا کرده و دفع میکنند.
علت افزایش کراتین خون
زمانی که کراتین خون از حالت طبیعی بیشتر میشود، نشانه عدم دفع آن بوده و مشکل مربوط به کلیهها است. گاهی هم رژیم غذایی ناسالم یا مشکلات پزشکی دیگر میتوانند این عارضه را ایجاد کنند. از علل افزایش کراتین خون میتوان به موارد زیر اشاره کرد.
- مسدود شدن دستگاه ادراری
- رژیم غذایی با پروتئین بالا
- کمآبی بدن
- مشکلات کلیوی مانند عفونت کلیه یا آسیب به این اندام
- کاهش جریان خون به کلیهها به دلیل نارسایی احتقانی قلب، عوارض دیابت یا شوک
- مصرف برخی از داروها مانند سایمتدیدین
اگر علت این عارضه مشکلات کلیوی مانند عفونت کلیه باشد، باید بیماری درمان شود تا بهمرور میزان کراتین در خون کاهش پیدا کند. از مهمترین دلایل مشکلات کلیوی مزمن میتوان به فشارخون بالا و دیابت اشاره کرد. اما مواردی مانند کمآبی بدن یا پروتئین زیاد در رژیم غذایی به طور موقت یا کاذب کراتین را بالا برده و با اصلاح عملکرد میتوان مشکل را حل کرد.
کراتین خون بالا نشانه چیست؟
مشکلات کلیوی در مراحل اولیه همانند فشارخون بالا هیچ علامتی ندارند. تنها با انجام آزمایش خون و بررسی فاکتورهایی مانند کراتین خون میتوان بیماری را تشخیص داد. اگر در آزمایش مقدار کراتین بالاتر از حد طبیعی باشد، احتمالا نشانه بیماری کلیوی است. در آزمایش عملکرد کلیه باید فاکتورهای دیگر هم بررسی شوند تا تشخیص دقیقتر باشد.
علت پایین بودن کراتین خون
در مواقع بسیار نادر کراتین خون بیش از حد طبیعی کاهش پیدا میکند. معمولا این شرایط جای نگرانی نداشته و مربوط به کاهش توده عضلانی است. پزشک باید تشخیص دهد که چه شرایطی باعث مشکل در توده عضلانی شده است. گاهی سوءتغذیه نیز میتواند چنین عارضهای ایجاد کند. بهطورکلی سطح پایین کراتین خون میتواند مربوط به یکی از موارد زیر باشد.
- بیماری عضلانی مانند دیستروفی عضلانی
- مصرف بیش از حد آب
- مصرف برخی داروها
- رژیم غذایی کمگوشت یا کم پروتئین
- بیماری کبد
کراتین خون پایین نشانه چیست؟
معمولا سطح پایین کراتین میتواند نشانه سوءتغذیه، کاهش وزن شدید، بیماری مزمن یا کاهش توده عضلانی باشد. معمولا این حالت در نوزادان و افراد مسن مشاهده میشود.
علائم بالا بودن کراتین خون چیست؟
علائم وابسته به علت بالارفتن کراتین خون است. اگر افزایش آن به دلیل کمآبی یا رژیم غذایی باشد، علائم خاصی ندارد. اما زمانی که به علت مشکلات کلیوی این عارضه ایجاد شده باشد، شخص دچار درد کلیه شده و علائم زیر بروز میکند.
- احساس کمآبی
- خستگی
- بیخوابی
- ازدستدادن اشتها
- ادرار بیشتر یا کمتر از حد معمول
- تورم
- تنگی نفس
- سردرگمی
- تهوع و استفراغ
- نوروپاتی
- خشکی پوست
علائم پایین بودن کراتین خون چیست؟
کراتین پایین را میتوان از طریق آزمایش خون تشخیص داد. این عارضه به دلایل مختلفی ایجاد شده و علائم متفاوتی میتواند داشته باشد. اگر علت آن کاهش توده عضلانی به دلیل بیماری عضلانی باشد، علائم آن عبارتند از:
- ضعف عضلانی
- سفتی و درد عضلات
- کاهش تحرک
عوارض بالا بودن کراتین خون
کراتین بالا بهخودیخود تهدیدکننده زندگی نیست. اما میتواند نشانه بیماری جدی باشد و اگر به آن توجه نشود، مشکلاتی را ایجاد میکند. هرکدام از بیماریهای زیر ممکن است با بالارفتن سطح کراتین در ارتباط باشند.
- عفونت کلیه
- گلومرولونفریت
- سنگ کلیه
- نارسایی کلیه
- سمیت دارویی
- دیابت
- فشارخون بالا
- بیماری قلبی
- انسداد مجاری ادرار
عوارض پایین بودن کراتین خون
عوارض پایین بودن کراتین به علت آن بستگی دارد. بهعنوانمثال کاهش توده عضلانی در افراد مسن کاملا طبیعی بوده و جای نگرانی ندارد. اما در کودکان و جوانان میتواند نشانه دیستروفی عضلانی باشد و باید سریعا درمان آغاز شود.
اگر در آزمایش خون میزان کراتین حدود ۵۰ در صد کاهش پیدا کرده باشد، احتمال دارد مربوط به بیماری کبد باشد. بیماریهای کبدی باعث نارسایی کبد شده و حتی ممکن است مرگ را در پی داشته باشند. در افراد باردار نیز این موضوع عوارضی در پی نداشته و پس از زایمان کراتین به سطح طبیعی خود بازمیگردد.
چگونه کراتین خون را کاهش دهیم؟
اگر علت بالارفتن کراتین بیماری کلیوی باشد، باید آن بیماری درمان شود. ممکن است پزشک از داروهای مختلف یا دیالیز برای درمان استفاده کند. اما با برخی روشهای خانگی نیز میتوان سطح کراتین خون را کاهش داد.
- مکملهای حاوی کراتین مصرف نکنید.
- مصرف پروتئین را کاهش دهید.
- فیبر بیشتری مصرف کنید.
- در مورد مقدار مایعات مصرفی روزانه با پزشک خود مشورت کنید.
- مصرف نمک را کاهش دهید.
- از مصرف بیش از حد داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی خودداری کنید.
- سیگار را ترک کنید.
- مصرف الکل را به حداقل برسانید.
برای درمان این عارضه باید به متخصص داخلی یا فوق تخصص کلیه مراجعه کنید. پزشک باتوجهبه علائم، بیماری شما را تشخیص داده و برای درمان اقدامات لازم را انجام میدهد. برای مراجعه به متخصص داخلی یا فوق تخصص مجاری ادراری و کلیه میتوانید از طریق سایت دکترتو اقدام کنید. در دکترتو علاوه بر تعیین وقت حضوری امکان مشاوره آنلاین و تلفنی وجود دارد.
کاهش کراتین خون با رژیم غذایی
مصرف بیش از حد پروتئین بهویژه گوشت قرمز باعث افزایش سطح کراتین خون میشود. برای پایین آوردن کراتین باید مصرف گوشت و دیگر منابع پروتئین مانند لبنیات کاهش پیدا کند. اگر مصرف گوشت شما بالا است، سعی کنید سبزیجات را نیز به وعدههای غذایی خود اضافه کنید.
برخی تحقیقات نشان میدهد، افزایش مصرف فیبر در غذا نیز روی کاهش سطح کراتین تاثیر مثبتی دارد. افرادی که مبتلا به بیماری مزمن کلیوی هستند، با افزایش مصرف فیبر میتوانند این عارضه را بهبود دهند. فیبر در مواد غذایی مانند میوهها، سبزیجات، غلات کامل و حبوبات یافت میشود.
لیموترش و کراتین خون
مصرف لیموترش در تغییر سطح کراتین تاثیری ندارد. اما اگر علت بالا رفتن کراتین مشکلات کلیوی باشد، میتوان برای درمان از لیموترش استفاده کرد. لیمو حاوی اسیدسیتریک است و سطح سیترات ادرار را افزایش میدهد. در نتیجه به رفع سنگ کلیه کمک میکند. افرادی که دچار سنگ کلیه هستند، میتوانند روزانه لیموترش مصرف کنند.
کراتین در آزمایش خون
زمانی شخص دچار علائم بیماری کلیوی باشد، یکی از مواردی که بررسی آن ضروری است، کراتین خون بوده و باید سطح آن در آزمایش خون تعیین شود. معمولا متخصص آزمایش کراتینین خون را همراه با آزمایشهای دیگری مانند آزمایش نیتروژن اوره خون، پنل متابولیک پایه و پنل متابولیک جامع تجویز میکند.
علائم بیماریهای کلیوی شامل خستگی و مشکلات خواب، ازدستدادن اشتها، تورم صورت، مچ دست و مچ پا، درد کمر نزدیک کلیهها و حالت تهوع و استفراغ میشود.
به نقل از mountsinai در رابطه با مقدار طبیعی کراتین خون:
زنان اغلب سطح کراتین کمتری نسبت به مردان دارند. دلیل آن این است که زنان اغلب توده عضلانی کمتری نسبت به مردان دارند. سطح کراتین بر اساس اندازه و توده عضلانی فرد متفاوت است.
مقدار طبیعی و نرمال کراتین خون
سطح کراتین خون باید بین ۰٫۹ تا ۱٫۳ میلیگرم در دسیلیتر برای آقایان و ۰٫۶ تا ۱٫۱ در خانمها باشد. اگر سطح کراتین بالا باشد، نشانه مشکلات کلیوی است و باید بیماری مشخص شود. سطح پایین کراتین در مواقع بسیار کمی اتفاق افتاده و نشانه کاهش توده عضلانی یا سوءتغذیه است.
جلوگیری از بالا یا پایین شدن کراتین خون
برای جلوگیری از تغییر سطح کراتین خون باید به رژیم غذایی خود اهمیت دهید. کاهش یا افزایش بیش از حد پروتئین در غذا بهویژه گوشت قرمز تاثیر زیادی در بالا و پایین رفتن این فاکتور دارد. سعی کنید هر روز ۸ لیوان آب بنوشید. کمآبی یا مصرف زیاد آب روی کراتین تاثیر دارد.
چکاپ کامل بدن را در برنامه خود قرار دهید. در چکاپ مواردی مانند عملکرد کلیه، دیابت، فشارخون بالا و نارسایی قلب بررسی میشود. با مدیریت این بیماریهای زمینهای میتوان به تعادل کراتین خون و سلامت کلی بدن کمک کرد.
نتیجه گیری و راهنمای مراجعه به پزشک
اگر علائمی مربوط به مشکلات کلیوی دارید، باید سطح کراتین خون شما بررسی شود. بالا یا پایین رفتن سطح کراتین دلایل مختلفی دارد. بالارفتن آن میتواند نشانه مشکلات کلیوی، عوارض دیابت، نارسایی قلب یا کمآبی بدن باشد. پایین آمدن آن نیز معمولا نشانه سوءتغذیه یا کاهش توده عضلانی است. پس از تعیین علت تغییر سطح کراتین خون پزشک درمانهای لازم را شروع میکند تا بهمرور سطح آن به حالت طبیعی برسد.
برای مراجعه به دکتر داخلی یا فوق تخصص مجاری ادرار و کلیه میتوانید از طریق سایت دکترتو اقدام کنید. در دکترتو علاوه بر سیستم تعیین وقت حضوری امکان مشاوره آنلاین و تلفنی وجود دارد.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!
سلام کرتیین خون مادرم ۳.۹ اس فشار اش ۶۰/۹۰ شکر اش بین ۱۰۰ و ۱۲۰ فعالیت قلب اش ۳۵ فیصد
سلام
مقدار کراتینین خون مادرتان (۳.۹) ممکن است نشاندهنده مشکل در عملکرد کلیهها باشد، زیرا افزایش سطح کریتیین معمولاً با کاهش عملکرد کلیوی مرتبط است. فشار خون ۶۰/۹۰ به طور کلی پایین است و میتواند باعث احساس ضعف یا سرگیجه شود. سطح شکر خون بین ۱۰۰ و ۱۲۰ نیز میتواند نشاندهنده وضعیت پیشدیابتی باشد. همچنین، فعالیت قلبی ۳۵ درصد بسیار پایین است و ممکن است به ضعف قلبی اشاره داشته باشد. توصیه میشود مادرتان برای بررسی دقیقتر و درمانهای لازم به پزشک متخصص قلب، دیابت، یا کلیه مراجعه کند تا وضعیت سلامت ایشان بهطور کامل ارزیابی شود.
جدی بگیرید
خود درمانی نکنید
متخصص قلب و عروق
سلام وقت بخیر
برادرم ۲۰ سالشه و کم خونی داره
پزشک گفته کلیه هاش کوچیک شده و سطح کراتینش روی ۴ و باید دیالیز بشه
اما کلیه هاش خوب کار میکنن و ادرارش منظمه
امکانش هست بدون دیالیز و با دارو درمان بشه؟
سلام وقت شما هم بخیر! سطح کراتینین بالا و اندازه کوچک شدن کلیهها میتواند نشاندهنده مشکلات کلیوی باشد، حتی اگر ادرار منظم باشد. در صورتی که پزشک توصیه به دیالیز کرده است، این به این معناست که عملکرد کلیهها به شدت کاهش یافته است و ممکن است داروها و روشهای درمانی دیگر برای حفظ عملکرد کلیهها کافی نباشند. با این حال، برخی بیماران در مراحل اولیه نارسایی کلیوی میتوانند از داروهای خاص، تغییرات رژیم غذایی و سبک زندگی بهرهمند شوند تا پیشرفت بیماری کندتر شود. مشاوره دقیقتر با پزشک متخصص کلیه برای تصمیمگیری بهتر در مورد روشهای درمانی ضروری است.
سلام
برادرم ۲۰ سالشه و کم خونی داره
پزشک میگه کلیه هاش کوچیک شده و سطح کراتینش ۴
قبلاً ۷ بود اما داره کم میشه
میگن باید دیالیز بشه
امکانش هست بدون دیالیز و با دارو درمان بشه؟
سلام
برادرم ۲۰ سالشه و کم خونی داره
پزشک گفته که کلیه هاش کوچیک شده و باید دیالیز بشه سطح کراتین روی ۴
کلیه هاش خوب کار میکن و ادرارش منظمه
امکانش هست که با دارو درمان بشه؟
سلام
برادرم که ۲۰ سالشه و کم خونی داره و کلیه هاش منظم کار میکنه و ادرارش منظمه
سطح کراتین خونش قبلا ۷ بود و الان شده۴
پزش میگه که باید دیالیز بشه
امکانش هست بدون دیالیز و با دارو درمان بشه
کراتین دخترم که یک سال و ۱۰ ماه سن دارد
0.۴ هست خیلی میترسم
مشکل چیه؟؟
ممنون
محسن عزیز
طبیعی است
کراتینین یکی از شاخصهای عملکرد کلیه است و سطح آن در خون میتواند نشاندهنده وضعیت کلیهها باشد. سطح ۰.۴ برای یک کودک در این سن معمولاً نرمال است و نیازی به نگرانی ندارد، مگر اینکه پزشک دلایل دیگری برای نگرانی پیدا کرده باشد. اگر کودک شما علائم خاصی مانند کماشتهایی، تورم، یا تغییرات در ادرار داشته باشد، حتماً باید این موضوع را با پزشک متخصص مطرح کنید.
سلام ممنون از مطالب مفیدتون پدر من یه ماه بستری هستش کراتین خون ۲/۳هست بد میگن ریه یش اب اورده چطور میشه درمان کرد دکترا پاسخ درستی نمیدن و الان تو ای سیو هس میگن چون کراتینش بالاهه این طوری شده لطفا راهنمایی کنید
سلام
با توجه به اینکه کراتینین خون ۲.۳ به طور واضح نشاندهنده اختلال در عملکرد کلیهها است، ممکن است پدر شما دچار نارسایی کلیه شده باشد که میتواند منجر به احتباس مایعات در بدن و مشکلات مختلفی مثل تجمع مایع در ریهها شود. افزایش کراتینین معمولاً به دلیل مشکلات کلیوی مانند آسیب به کلیهها، بیماریهای مزمن کلیه، یا سایر علل فشار بر کلیهها ایجاد میشود. مایع در ریهها یا ادم ریه ممکن است به دلیل احتباس مایعات به علت عملکرد ضعیف کلیهها باشد.
در درمان این وضعیت، پزشکان معمولاً بر مدیریت نارسایی کلیه و کاهش احتباس مایعات تمرکز میکنند. درمانهای ممکن شامل:
داروهای مدر (دیورتیکها) برای کاهش مایعات اضافی در بدن و جلوگیری از تجمع در ریهها.
تنظیم وضعیت کلیهها با استفاده از داروها یا روشهای درمانی خاص (مثل دیالیز در صورت نارسایی شدید کلیه).
مدیریت مشکلات زمینهای مانند فشار خون بالا یا دیابت که میتوانند به نارسایی کلیهها کمک کنند.
مراقبتهای حمایتی در ICU شامل نظارت دقیق و درمان مداوم به منظور حفظ تعادل مایعات و تنظیم سطح الکترولیتها.
توجه داشته باشید که وضعیت پدر شما ممکن است به شرایط پیچیدهتری منجر شود، و لازم است که پزشکان به دقت وضعیت او را تحت نظر داشته باشند. اگر احساس میکنید که پاسخ دقیقی از پزشکان دریافت نکردید، میتوانید از آنها بخواهید که به شما توضیح دهند که چگونه کراتینین بالا میتواند بر وضعیت کلیهها و ریهها تأثیر بگذارد و چه گزینههای درمانی برای بهبود وضعیت پدر شما وجود دارد.
اگر نیاز به مشورت دقیقتری دارید، پیشنهاد میشود که نظر یک متخصص نفرولوژی یا پزشک متخصص ریه دریافت کنید.
متخصص نفرولوژی
دوست عزیز با چی ب زیر بک رسیده
مادرم تمام علایم کراتین بالا رو داره چند سال بخاطر دیابت و سکته مغزی مشکل کلیه خورده و تا دوماه پیش کراتینش با دارو سریع پایین میومد ولی الان دوماه تو جا افتادن هیچی نمیخوره باید دیالیز شروع کرد یا نه کراتینش همش بالا ۳ تا ۵ هست
سلام
با توجه به سابقه دیابت و سکته مغزی و سطح کراتین بین ۳ تا ۵، وضعیت کلیهها به نظر نگرانکننده است. اگر کراتین بالا باقی میماند و تغییرات زیادی در رژیم دارویی یا درمانی ایجاد نشده، ممکن است نیاز به دیالیز باشد. همچنین کاهش اشتها و عدم مصرف غذا میتواند به وضعیت کلیهها فشار بیاورد. برای تصمیمگیری دقیق، لازم است که پزشک متخصص کلیه (نفرولوژیست) وضعیت کلیهها را بهدقت ارزیابی کند و بر اساس نتایج آزمایشات و وضعیت عمومی مادر شما، تصمیم به شروع دیالیز گرفته شود.
متخصص نفرولوژی
سلام مادرم ۸۰ سالش دیابت و فشار خون هم دارن حالش خوب ولی چند روز پیش بالا آورد و حالشون خیلی بد شد اورژانس بردم چک کرد قند و فشار برگشتیم خونه بعد یک روز حال مادرم بدتر شد و غذا نتونست بخوره و حرکت کنه بستری شد کراتین خونش ۴ بود که بعد دو روز پایین اومد و به ۲ رسید و نیاز به دیالیز نداره اول گیج بود ولی الان متوجه حرفامون میشه ولی به شدت ضعیف و بی حاله نمی تونه حرکت کنه چکار باید کرد
نادیا عزیز
با توجه به وضعیت مادرتان و بالا بودن کراتین خون، احتمالاً مشکل در عملکرد کلیهها بوده که بهبودی نسبی در آن مشاهده شده است. ضعف و بیحالی ممکن است به دلیل مشکل کلیوی، افت قند خون، یا عوارض دارویی باشد. در این شرایط:
ادامه درمان زیر نظر پزشک متخصص برای بهبود وضعیت کلیوی و دیابت مهم است.
تغذیه سالم و کنترل قند خون میتواند در تقویت انرژی کمک کند.
به مادرتان استراحت کافی بدهید و در صورت نیاز به فیزیوتراپی برای بازگشت قدرت بدنی مشاوره بگیرید.
مراقب سطح مایعات بدن مادرتان باشید تا کمبود آب رخ ندهد.
اگر علائم ادامه یافت یا بدتر شد، سریعاً به بیمارستان مراجعه کنید