فهرست مطالب
سرطان لوزه یکی از سرطانهای نادر دهان و گلو است که در بافت لنفاوی لوزهها شکل میگیرد و بهدلیل شباهت علائم اولیهاش با گلودرد معمولی، اغلب دیر تشخیص داده میشود. این بیماری بیشتر تحتتأثیر عواملی مانند ویروس HPV، سیگار و الکل ایجاد میشود و شناخت زودهنگام علائم نقش مهمی در موفقیت درمان دارد. امروزه با پیشرفت روشهای جراحی، پرتو درمانی و داروهای هدفمند، امکان کنترل و درمان این سرطان بسیار بیشتر از گذشته است. در این مقاله از دکترتو قصد داریم به طور مفصل به سوالات شما پیرامون اینکه سرطان لوزه چیست و چگونه درمان میشود بپردازیم
معرفی انواع سرطان لوزه
سرطان لوزه نوعی سرطان گلو است که عمدتاً به دو نوع اصلی تقسیم میشود: سرطان سلول سنگفرشی که شایعترین نوع است و اغلب با عوامل محیطی مانند سیگار، الکل و ویروس HPV مرتبط است و لنفوم لوزه که از سلولهای سیستم ایمنی شروع میشود و رفتار و رشد متفاوتی دارد.
لنفوم گاهی بدون درد یا علائم واضح پیشرفت میکند و تشخیصش دشوارتر است. علاوه بر این دو نوع، انواع نادر دیگری هم وجود دارند که شیوع کمی دارند. شناخت دقیق نوع سرطان اهمیت زیادی دارد، زیرا تعیینکننده بهترین روش درمانی است و تأثیر مستقیمی بر موفقیت درمان دارد.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت mayoclinic
Tonsil cancer is considered a kind of throat cancer. Tonsil cancer happens in the part of the throat that’s behind the mouth, called the oropharynx. Cancer that starts in this part of the throat is sometimes called oropharyngeal cancer. Treatments for tonsil cancer include surgery, radiation therapy and chemotherapy.
ترجمه فارسی:
سرطان لوزه نوعی سرطان گلو محسوب میشود. سرطان لوزه در بخشی از گلو که پشت دهان قرار دارد و به آن اوروفارنکس گفته میشود، شکل میگیرد. سرطانی که از این ناحیه شروع میشود گاهی به نام سرطان اوروفارنکس هم شناخته میشود. درمانهای سرطان لوزه شامل جراحی، پرتو درمانی و شیمیدرمانی است.

علائم سرطان لوزه
علائم اولیه سرطان لوزه اغلب شبیه مشکلات سادهای مثل گلودرد، التهاب لوزه یا عفونت هستند و بهراحتی نادیده گرفته میشوند. درد یکطرفه گلو یا گوش، مشکل در بلع و احساس گیر کردن غذا از نشانههای شایع این سرطان است.
ممکن است تودهای قابل لمس در گردن ظاهر شود که نشاندهنده بزرگ شدن غدد لنفاوی است و معمولاً بدون درد است. برخی افراد همچنین علائمی مثل بوی بد دهان، زخم ماندگار در گلو، خونریزی، صدای گرفته، کاهش وزن یا خستگی دارند. هر علامتی که بیش از چند روز تا یک هفته ادامه یابد، نیاز به بررسی فوری پزشکی دارد.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت my.clevelandclinic
The most common symptom of tonsil cancer is a sore throat that won’t go away. Another symptom is when one tonsil is swollen and larger than the other tonsil. Other common symptoms are: Bad breath (halitosis).
ترجمه فارسی:
شایعترین علامت سرطان لوزه، گلودردی است که از بین نمیرود. علامت دیگر تورم یکی از لوزهها و بزرگتر بودن آن نسبت به لوزه دیگر است. سایر علائم رایج شامل بوی بد دهان (هالیتوزیس) نیز میشود.
علت سرطان لوزه
مهمترین عامل سرطان لوزه، عفونت ویروس hpv بهویژه نوع ۱۶ است که از طریق تماس دهانی منتقل میشود و میتواند سلولهای دهان و گلو را سرطانی کند. مصرف سیگار و الکل هم نقش مهمی در افزایش خطر دارد و ترکیب آنها احتمال خطر را چند برابر میکند.
علاوه بر اینها، HPV، دخانیات، مصرف زیاد الکل و ضعف سیستم ایمنی نیز میتوانند موثر باشند. گاهی سرطان بدون علت مشخص رخ میدهد و هیچ عامل واضحی در آزمایشها دیده نمیشود. به همین دلیل بررسی دقیق سوابق پزشکی و عوامل فردی برای تشخیص و پیشگیری اهمیت زیادی دارد.
راه های تشخیص سرطان لوزه
تشخیص سرطان لوزه معمولاً با معاینه دهان، گلو و گردن آغاز میشود تا نشانههای غیرعادی مانند توده یا زخم شناسایی شود. در صورت مشاهده مورد مشکوک، پزشک از روشهای تصویربرداری مانند MRI، CT یا PET اسکن و همچنین بیوپسی برای بررسی دقیق عکس سرطان لوزه و بافت استفاده میکند.
این روشها به تعیین نوع سرطان، مرحله آن و گستردگی بیماری کمک میکنند و پایه تصمیمگیری برای انتخاب بهترین روش درمانی هستند.
درمان سرطان لوزه
انتخاب درمان بسته به مرحله میتواند تکروش یا ترکیبی باشد؛ مثلاً پرتودرمانی میتواند برای برخی موارد کوچک بهتنهایی انجام شود و در برخی مراحل، ترکیب پرتودرمانی و شیمیدرمانی یا جراحی لازم است. در ادامه هر روش درمانی را بهطور جداگانه توضیح میدهیم و نکات مهم هر کدام را بررسی میکنیم.
| نوع روش درمانی سرطان لوزه | شرح |
|---|---|
| درمان دارویی | درمان دارویی معمولاً شامل شیمیدرمانی یا داروهای هدفمند است. |
| پرتو درمانی | پرتودرمانی یکی از رایجترین روشهای درمان سرطان لوزه است. |
| جراحی | جراحی یکی از روشهای اصلی درمان سرطان لوزه است. |
| درمان خانگی | درمان خانگی جایگزین روشهای پزشکی نیست. |
دارو برای سرطان لوزه
درمان دارویی معمولاً شامل شیمیدرمانی یا داروهای هدفمند است. شیمیدرمانی با هدف از بین بردن سلولهای سرطانی یا کوچک کردن تودهها انجام میشود. این روش اغلب همراه با پرتو درمانی یا جراحی استفاده میشود تا اثر بیشتری داشته باشد. نوع جدیدتری از درمانها، داروهای هدفمند و ایمونوتراپی هستند که معمولاً در سرطانهای عودکرده یا منتشرشده مطرح میشوند.
این داروها معمولاً عوارض کمتری نسبت به شیمیدرمانی دارند و برای برخی بیماران بسیار مؤثر هستند، خصوصاً در سرطانهایی که ناشی از HPV هستند. در برخی مراحل پیشرفته، داروها برای کنترل علائم یا کاهش رشد سرطان استفاده میشوند، اما در مراحل زودهنگام بیشتر نقش تکمیلی درمان را دارند. تعیین اینکه بیمار به کدام دارو نیاز دارد کاملاً بستگی به شرایط فرد دارد و پزشک پس از بررسی کامل تصمیم میگیرد.
۱. پرتو درمانی سرطان لوزه
پرتودرمانی یکی از رایجترین روشهای درمان سرطان لوزه است، زیرا میتواند سلولهای سرطانی را بهطور مستقیم هدف قرار دهد. این روش معمولاً برای تودههای کوچک یا سرطانهایی استفاده میشود که هنوز گسترش زیادی پیدا نکردهاند. گاهی هم بعد از جراحی، برای از بین بردن سلولهای باقیمانده انجام میشود.
یکی از مزیتهای پرتو درمانی این است که به بافتهای اطراف کمتر آسیب میزند، بهخصوص اگر از تکنیکهای جدید مثل IMRT استفاده شود. این فناوری اجازه میدهد اشعه با دقت بیشتری به محل سرطان برسد و آسیب جانبی کمتر باشد. البته پرتو درمانی ممکن است عوارضی مثل خشکی دهان، تغییر حس چشایی، التهاب گلو و خستگی ایجاد کند.
بیشتر این عوارض موقتی هستند و با گذشت زمان بهبود پیدا میکنند. پزشکان معمولاً همزمان با درمان، مراقبتهای حمایتی لازم را هم پیشنهاد میدهند.
۲. جراحی سرطان لوزه
جراحی یکی از روشهای اصلی درمان سرطان لوزه است، بهویژه زمانی که توده محدود و قابل برداشت باشد. در این روش توده سرطانی همراه با مقداری از بافت اطراف برداشته میشود تا احتمال باقی ماندن سلولهای سرطانی کاهش پیدا کند. این کار معمولاً نتایج خوبی دارد.
در برخی موارد، نیاز است که غدد لنفاوی گردن هم همزمان جراحی و تخلیه شوند، چون سرطان لوزه میتواند به این غدد سرایت کند. میزان جراحی بستگی به گستردگی تومور دارد و متخصص گوش و حلق و بینی آن را تعیین میکند.
بعد از جراحی، ممکن است فرد دچار درد یا مشکل در بلع شود که کاملاً طبیعی است. معمولاً این مشکلات ظرف چند هفته برطرف میشود. بسیاری از بیماران با ترکیبی از جراحی و پرتو درمانی بهترین نتیجه را میگیرند.
۳. درمان خانگی سرطان لوزه
درمان خانگی جایگزین روشهای پزشکی نیست، اما میتواند به کاهش علائم و بهبود کیفیت زندگی کمک کند. برای مثال، نوشیدن مایعات گرم، غرغره آب نمک و استفاده از دستگاه بخور میتواند التهاب و خشکی گلو را کمتر کند. این راهها بیشتر تسکیندهنده هستند.
غذاهای نرم و پورهای هم به بیمار کمک میکنند راحتتر غذا بخورد. افرادی که پرتودرمانی یا جراحی انجام دادهاند معمولاً در بلع مشکل دارند، بنابراین رژیم غذایی مناسب اهمیت زیادی دارد.
نکته مهم این است که هیچ درمان خانگی نمیتواند سرطان را از بین ببرد. اگر علائمی وجود دارد که طولانی مدت شده، باید بدون تأخیر به پزشک مراجعه کرد. درمانهای پزشکی تنها مسیر واقعی کنترل و درمان سرطان لوزه است.

عوارض سرطان لوزه
سرطان لوزه اگر دیر تشخیص داده شود، میتواند به بافتهای اطراف مثل زبان، گلو یا غدد لنفاوی گردن سرایت کند. این گسترش باعث میشود درمان سختتر شود و عوارض بیشتری ایجاد کند. به همین دلیل، تشخیص زودهنگام اهمیت زیادی دارد.
یکی از عوارض مهم، مشکلات بلع و تکلم است. گاهی اوقات توده سرطانی باعث انسداد یا درد شدید میشود و حتی بعد از درمان هم ممکن است مدتی طول بکشد تا بیمار بتواند به شکل عادی غذا بخورد. این مسئله روی کیفیت زندگی تأثیر میگذارد. درمانها نیز عوارض مخصوص خود را دارند.
برای مثال، پرتو درمانی ممکن است باعث خشکی دائمی دهان شود، چون غدد بزاقی آسیب میبینند. شیمیدرمانی هم ممکن است با عوارض عمومی مثل تهوع، خستگی و ریزش مو همراه باشد. البته بیشتر این موارد قابل مدیریت هستند.
پیشگیری از سرطان لوزه
مهمترین روش پیشگیری، واکسن HPV است که میتواند از ابتلا به انواع پرخطر این ویروس جلوگیری کند. این واکسن معمولاً در سنین نوجوانی تزریق میشود، اما بزرگسالان هم میتوانند در صورت نیاز از آن استفاده کنند. واکسنها نقش مهمی در کاهش سرطانهای مرتبط با HPV دارند.
ترک سیگار و کاهش مصرف الکل هم تأثیر بسیار زیادی در کاهش خطر ابتلا دارد. این دو عامل، سالهاست که در ابتلای انواع سرطان دهان و گلو نقش پررنگی داشتهاند. حتی کاهش مصرف آنها هم میتواند مفید باشد. علاوه بر اینها، تقویت سیستم ایمنی، تغذیه سالم، مصرف میوه و سبزیجات، و مراجعه به پزشک هنگام بروز علائم طولانیمدت هم میتواند در پیشگیری مؤثر باشد. در واقع، سبک زندگی سالم همیشه بهترین خط دفاعی بدن است.
نتیجه گیری
سرطان لوزه چیست؟ یکی از سرطانهایی است که اگر زود تشخیص داده شود، شانس درمان بالایی دارد اما چون علائم آن شبیه گلودرد و مشکلات ساده است، بسیاری از افراد دیر متوجه آن میشوند. آگاهی از علائم و مراجعه به پزشک در زمان مناسب میتواند مسیر درمان را بسیار سادهتر کند. روشهای درمانی مختلفی مثل جراحی، پرتو درمانی، شیمیدرمانی و داروهای هدفمند وجود دارد و پزشک با توجه به شرایط بیمار بهترین ترکیب درمانی را انتخاب میکند. خوشبختانه پیشرفتهای زیادی در درمان این سرطان انجام شده است و نتایج درمان نسبت به گذشته بهتر است. در نهایت، رعایت نکات پیشگیرانه مثل واکسن HPV، ترک سیگار و توجه به علائم ماندگار گلو، نقش مهمی در کاهش احتمال ابتلا دارد. آگاهی و بررسی بهموقع همیشه مؤثرترین راه برای مقابله با بیماریها است.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!