برفک دهان چیست و درمان خانگی و دارویی آن به چه صورت است؟
موضوعات پزشکی مرتبط: علائممادر و کودک

برفک دهان چیست و درمان خانگی و دارویی آن به چه صورت است؟

نویسنده:فاطمه افضلی
| تاریخ انتشار: 18 اسفند 1397
| آخرین به‌روزرسانی: 1 خرداد 1401
| تعداد نظرات:40
برفک دهانی در کودکی که زبانش را از دهان بیرون آورده است

آنچه در این مقاله می‌خوانید

برفک دهان چیست؟

هنگامی که عفونت قارچی در دهان یا روی زبان شما رشد می‌کند برفک دهان ایجاد می‌شود که با کاندیدیای دهانی، کاندیدیای دهانی حلقی یا برفک تنها شناخته می‌شود. در واقع قارچ کاندیدیا آلبیکنز موجب برفک دهان می‌شود. به صورت طبیعی، مقدار بسیار کمی از این قارچ در دهان شما زندگی می‌کند، در واقع فلور نرمال دهان شما هستند، بدون اینکه آسیبی به دهان وارد کند.

برفک دهان یک عفونت خفیف است و به ندرت عوارض ایجاد می‌کند با این وجود برای افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند می‌تواند خطر ساز باشد.

به طور کلی وقتی این نوع قارچ به صورت کنترل نشده‌ای رشد می‌کند، می‌تواند عفونت دهانی ایجاد کند. همچنین این بیماری در نوزادان و کودکان نیز دیده می‌شود. دقت داشته باشید عفونت موجب برجستگی‌های سفید رنگ بر روی زبان یا قسمت داخل گونه‌ها می‌شود، که رشد قارچ‌ها با اولین درمان متوقف می‌شود. در نظر داشته باشید برفک دهان یک عفونت خفیف است و به ندرت عوارض ایجاد می‌کند با این وجود برای افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند می‌تواند خطر ساز باشد.

نوبت اینترنتی دکتر دندانپزشک کودکان

علائم برفک دهان

در مراحل اولیه‌ی برفک دهان ممکن است هیچ علامتی ایجاد نکند، با این وجود با گذشت زمان و رشد مداوم قارچ، هر کدام از علائم زیر ممکن است دیده شود:

  • برجستگی‌های سفید رنگ روی زبان، لثه‌ها، لوزه‌ها و داخل گونه ها
  • خونریزی مختصر به هنگام خراشیدگی برفک ها
  • درد در محل برجستگی ها
  • زخم و خشکی‌های گوشه‌ی لب و دهان
  • مشکل در بلع
  • مزه‌ی بد در دهان

گاهی اوقات برفک دهان در نوزادان موجب علائم زیر می‌شود:

  • مشکل در غدا خوردن
  • نق زدن
  • تحریک پذیری

نوزادانی که برفک دهان دارند در هنگام شیر خوردن ممکن است عفونت را به مادرخود نیز منتقل کنند. در واقع مادر و نوزاد می‌توانند در یک چرخه‌ی انتقال عفونت به یک دیگر گرفتار شوند. از این رو توجه داشته باشید که اگر به نوزاد خود شیر می‌دهید و سینه هایتان با عفونت قارچی آلوده شده، ممکن است هر کدام از علائم زیر را تجربه کنید:

  • خارش شدید، درد و حساسیت در نوک سینه
  • پوسته پوسته شدن یا براق شدن اطراف نوک سینه
  • درد شدید هنگام شیر دهی
  • درد شدید در سینه
آفت دهانی در زبان، سمت چپ زبان دارای برفک دهانی، سمت راست زبان سالم
تفاوت بین زبان سالم و زبان مبتلا به برفک دهانی

علل برفک دهان چیست؟

برفک دهان هنگامی ایجاد می‌شود که قارچ کاندیدیا شروع به رشد غیر قابل کنترل می‌کند. به صورت طبیعی، سیستم ایمنی از میکروب‌های خوب برای کنترل کاندیدیا آلبیکنز و سایر باکتری های بد استفاده می کند. وقتی این تعادل به هم می خورد باکتری های بد و قارچ شروع به تکثیر شدن می کنند و باعث عفونت می شوند.

داروها: گاهی سیستم ایمنی بدن به دنبال مصرف برخی دارو‌ها ضعیف می‌شود، زیرا میکروارگانیسم‌های خوبی که برای مقابله با عفونت وجود دارد را کاهش یافته داده، همچنین فرد را مستعد عفونت‌هایی مانند برفک دهان می‌کند.

شیمی درمانی: از دیگر عوامل آن درمان سرطان، مانند شیمی درمانی و اشعه درمانی را می‌توان نام برد که باعث آسیب به سلول‌های ایمنی بدن می‌شوند و فرد را مستعد عفونت‌ها می کنند.

سرطان: همچنین بیماری‌هایی مانند ایدز و لوکمی (سرطان خون) نیزبه سیستم ایمنی بدن حمله کرده و فرد را مستعد عفونت هایی متعدد از جمله برفک دهان می‌کنند.

دیابت: دیابت نیز بیماری دیگری است کهبر سیستم ایمنی بدن تاثیر گذاشته و فرد را مستعد این عفونت می‌کند. اگر دیابت شما کنترل شده نیست ممکن است سطح بالایی از قند در بزاق شما وجود داشته و قارچ از این قند اضافی برای رشد خود در دهان استفاده می‌کند.

همان قارج‌هایی که موجب این عفونت می‌شوند می‌توانند عفونت‌های قارچی واژن نیز ایجاد کنند. بنابراین در زنان باردار عفونت های قارچی واژن در هنگام زایمان می‌تواند به نوزاد نیز منتقل شود و موجب این عفونت در نوزاد شود.

همان قارج‌هایی که موجب برفک دهان می‌شوند می‌توانند عفونت‌های قارچی واژن نیز ایجاد کنند. بنابراین در زنان باردار عفونت های قارچی واژن در هنگام زایمان می‌تواند به نوزاد نیز منتقل شود و موجب این عفونت در نوزاد شود.

بیشتر بخوانید: دیابت بارداری: علائم، راه‌های تشخیص و درمان آن

چه افرادی در معرض خطر برفک دهان است؟

کودکان و نوزادان بیش تر از سایر افراد در معرض ابتلا به این عفونت هستند. گرچه ممکن است در افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند نیز برفک دهانی دیده شود. در صورت داشتن سیستم ایمنی ضعیف و هر کدام از شرایط زیر بیش تر از سایر افراد در معرض خطر هستید:

  • مبتلا به دیابت، کم خونی و HIV
  • در بیماری‌هایی که موجب خشکی دهان می‌شوند.
  • مصرف آنتی بیوتیک و کورتیکواستروئید ها
  • به دنبال درمان سرطان مانند شیمی درمانی، اشعه درمانی یا مصرف دارو
  • استفاده از دندان مصنوعی
  • کشیدن سیگار
  • پیوند عضو به تازگی (زیرا ریسک عفونت‌های قارچی را بالا می‌برد)

بیشتر بخوانید: علائم دندان درآوردن کودک و راهکارهایی برای کاهش درد آن چیست؟

برفک دهان-دکترتو
برفک دهان

لیست دندانپزشکان در شهرهای مختلف:

دندانپزشکان تهران

دندانپزشکان شیراز

دندانپزشکان اصفهان

دندانپزشکان مشهد

دندانپزشکان اهواز

تشخیص برفک دهان

پزشک گوش و حلق و بینی احتمالا با معاینه‌ی ساده‌ی دهان و زبان شما و دیدن برچستگی‌های سفید رنگ می‌تواند برفک دهان را تشخیص دهد. در برخی موارد نیز گرفتن بیوپسی (نمونه) به تشخیص کمک می‌کند. در نظر داشته باشید که بیوپسی شامل برداشتن قسمت کوچکی از ضایعات برجسته در دهان است، نمونه‌ای که به آزمایشگاه فرستاده می شود، وجود قارچ کاندیدا در نمونه مورد آزمایش قرار می گیرد. ضمنا اگر برفک های دهانی در مری نیز دیده شود، پزشک احتمالا کارهای بیش تری مانند نمونه کشت از گلو یا اندوسکوپی برای تشخیص دقیق انجام خواهد داد.

مشاوره با دکترهای
دندانپزشک دکترِتو

برفک دهان چگونه درمان می‌شود؟

درمان‌های متعددی برای برفک دهان وجود دارد که با توجه به سن و وضعیت سلامت فرد متفاوت است. به صورت کلی هدف از درمان جلوگیری از رشد و گسترش قارچ است. با شروع درمان، علائم در عرض چند هفته از بین می‌رود، گرچه این عفونت ممکن است دوباره بازگردد. توجه داشته باشید که درمان کامل غالبا زمانی است که سیستم ایمنی شما سالم باشد و بیماری دیگری نداشته باشید. اگر شما به طور مکرر دچار برفک دهان می‌شوید در عین حال سالم هستید پزشک می تواند شما را از نظر بیماری های زمینه‌ای مورد ارزیابی قرار دهد.

درمان دارویی

هرکدام از درمان‌های دارویی زیر می‌تواند برای درمان برفک دهان استفاده شود:

فلوکونازول: یک داروی ضد قارچ است و برای درمان برفک دهان می‌تواند موثر باشد.

کلوتریمازول: پزشک ممکن است این قرص مکیدنی را برای شما تجویز کند. این دارو را در دهان گذاشته تا زمانی که کاملا حل شود.

نیستاتین: یک دهان شوی ضد قارچی است که در کل دهان آن را چرخانده سپس بلعیده می‌شود.

اینتراکونازول: یک داروی ضد قارچ خوراکی است که در کسانی که به درمان‌های اولیه مقاوم‌اند یا آلوده به عفونت HIV استفاده می‌شود.

آمفوترسین B: این دارو برای درمان عفونت‌های شدید استفاده می‌شود.

درمان‌های خانگی

درمان‌های خانگی برفک دهان:

  • دندان‌های خود را با مسواک نرم مسواک کنید تا ضایعات دچار زخم نشوند.
  • به صورت منظم دندان‌های مصنوعی خود را تمیز کنید.
  • از دهان شویه‌ها و اسپری‌های دهان دیگر در کنار موارد تجویز شده استفاده نکنید.
  • اگر مبتلا به دیابت هستید قند خون خود را کنترل کنید.
  • از مخلوط آب نمک برای شستشوی دهان خود استفاده کنید.
  • مصرف ماست پروبیوتیک برای برگرداندن یا نگه داشتن سطح بالای باکتری‌های خوب
  • درمان برفک دهان در مادران شیرده و نوزادان

هنگامی که نوزاد شیر خوار دچار برفک دهان می‌شود باید مادر و نوزاد هر دو درمان شوند تا جلوی انتقال عفونت مجدد به یکدیگر گرفته شود. درمان در این حالت شامل موارد زیر است:

برای درمان برفک از یک داروی ضد قارچ مانند تربینافین یا کوتریموکسازول برای بچه و یک کرم ضد قارچ برای پستان مادر استفاده کنید.

بیشتر بخوانید: دلایل بوی بدن دهان چیست؟ درمان بوی بد دهان

عوارض

برفک دهان به ندرت موجب عوارض در افرادی با سیستم ایمنی سالم می‌شود. افرادی که به دلیل برخی بیماری‌ها یا مصرف بعضی دارو‌ها، سیستم ایمنی شان ضعیف می‌شود، بیش تر از سایر افراد ممکن است دچار عوارض شوند. اگر سیستم ایمنی شما ضعیف است، قارچ ها ممکن است وارد جریان خون شوند و از این طریق در سراسر بدن پخش می شوند و در نهایت باعث درگیری ارگان‌های مختلف بدن مانند مغز، قلب و کبد می شود. کودکانی که دچار برفک دهان هستند ممکن است دچار راش های (دانه های پوستی) شدید پوشک نیز شوند.

چگونه می‌توان از برفک دهان پیشگیری کرد؟

شما می‌توانید با استفاده از روش‌های ساده زیر احتمال ابتلا را کاهش دهید:

  • سعی کنید بهداشت دهان را با مسواک زدن وکشیدن نخ دندان به صورت روزانه رعایت کنید. بهداشت دهان مخصوصا هنگامی که مبتلا به دیابت هستید یا از دندان مصنوعی استفاده می‌کنید بسیار مهم است.
  • بعد از استفاده از کورتیکواستروئید‌های استنشاقی حتما دهان خود را بشوید.
  • هرزمان که از آنتی بیوتیک استفاده می‌کنید ماست را نیز به رزیم غذایی خود بیافزایید.
  • عفونت‌های قارچی واژن را فورا درمان کنید مخصوصا اگر باردار هستید.

منبع: healthline

برچسب‌ها:
این مقاله پزشکی را با دیگران به اشتراک بگذارید:
Share on whatsapp
Share on telegram
Share on twitter
Share on linkedin
Share on facebook
Share on pinterest
Share on email

40 پاسخ

  1. سلام
    خسته نباشید
    من پدرم دچار برفک دهان شد لکه های سفید رو حلقش ایجاد شده بود به طوری که حتی آب خوردن هم براش سخت بود
    خلاصه اینکه دکتر قطره نیستاتین تجویز کرد که الان لکه های سفید 80 درصد از بین رفته و تقریبا میتونه غذا بخوره ولی مشکل اصلی الان اینه که موقع قورت دادن غذا طعم‌ خیلی بدی احساس میکنه
    گلو درد نداره ولی این طعم بد داره اذیتش میکنه
    به نظرتون چیکار کنیم؟
    با تشکر

    1. سلام دوست عزیز
      این طعم بد بخاطر همین وجود برفک ها و عفونت قارچی هست که ناحیه حلق و مری ایشون رو گرفته با نظر متخصص گوش، حلق و بینی قطره نیستاتین رو پس از چرخاندن در دهان قورت دهد تا قارچ های ناحیه انتهای حلق و مری هم از بین برود.
      بهترین دکتر گوش و حلق و بینی

  2. سلام پدرم پس مصرف داروی رمدسیور برای درمان کروناو بعد از اخرین دوز دارو دهانش پر از قارچ و همراه با گلو درد و گوش درد است ممنون میشم راهنمایی کنید

    1. سلام دوست عزیز
      بیماران مبتلا به کرونا به ویژه بیماران مسن و با ضعف سیستم ایمنی به علت مصرف کورتون ها در طول درمان دچار عفونت کاندیدیایی دهان شده که نیاز به درمان با داروها و محلول های موضعی هست اگه درمان انجام نشه این برفک ها تنفس رو مشکل میکنه. توصیه میکنم به متخصص گوش، حلق و بینی مراجعه کنید.
      دکتر گوش و حلق و بینی خوب

  3. ببخشید من مادر بزرگم برفک داخل دهان ولوزه گرفته چه دارویی خوبه

    1. سلام دوست عزیز
      برفک علت های زیادی داره، مهم ترینش ضعف سیستم ایمنی و بیماری های زمینه ای هست. مصرف ماست پروبیوتیک، داروی تقویت ایمنی کمک میکنه. باید نوع برفک و گستردگی اون برا درمان دیده بشه ولی فعلا میتونن از قطره نیستاتین استفاده کنن به این صورت که مطابق دستور روی شیشه سوسپانسیون آماده بشه و هر 6 ساعت در درهان نگه داشته باشه و انتهای گلو غرغره و قورت بدن. توصیه میکنم حتما پزشک متخصص گوش، حلق و بینی ایشون رو ببینن. لینک نوبت رو براتون میزارم.
      متخصص گوش، حلق و بینی

  4. سلام خسته نباشید ، مادرم ۲ روزی هست که در سمت چپ گلو ، متورم شده و دانه های سفید رنگی بر روی اون به وجود امده به طوری که درد را در این ناحیه حس میکنه و بلعیدن یا نوشیدن هم براشون سخت شده ، درمان ان چیست ؟!

    1. سلام دوست عزیز
      برفک دهان و تورم گلو مادر نشانه عفونته دهان و حلقه که میتونه سیستم ایمنی ضعیف، دیابت، برخی داروها و غیره عاملش باشه. جهت مادر قطره نیستاتین شروع کن طبق دستور دارو اونو با آب جوشیده ولرم حل کن و هر 6 ساعت تو دهان غرغره کنن و چون انتهای گلو هست قورت بده. درد و تورم و برفک تا دو روز اول خوب میشه ولی توصیه میکنم یه پزشک متخصص گوش، حلق و بینی هم مادر رو ویزیت کنن. من لینک نوبت رو برات میزارم که راحتتر نوبت بگیری.
      متخصص گوش، حلق و بینی

  5. سلام دختر من ٥ ماهشه از ١ ماهگي برفك داره و ٤ بار دكتر برديم و با قطره نيستاتين و فلوكونازول خوب نشد
    كلي دارو ريختيم توي معده نوزاد
    خيلي نگرانم!!!
    به نظرتون آب نمك بزنم روي برفكش؟؟ ضرري نداره؟؟!!

    1. سلام دوست عزیز
      میدونی که برفک دهان از عفونت قارچی هست. داروهایی که به نوزادتون دادید خطری براش نداره ولی این نکته رو مدنظر قرار بده که باید صحیح و طبق دستور پزشک مصرف شده باشه و اینکه هنوز ادامه داره باید احتمالا نوزاد به پستان شما هم منتقل کرده و بنابراین با شیرخوردن باز این چرخه انتقال ادامه پیدا میکنه. شما در کنار رعایت همه نکات بهداشتی ماست پروبیوتیک هم تو رژیم غذایی خودت قرار بده و برا بررسی خودت هم مراجعه کن تا همراه نوزاد هر دو با هم درمان بشید تا از انتقال مادر به نوزاد و بالعکس جلوگیری بشه. آب نمک برای نوزادان اصلا کار صحیحی نیست لطفا نوزادتون رو در معرض آسب قرار ندید با این کار. ویزیت پزشک گوش حلق و بینی در این مورد ضروریه.
      متخصص گوش، حلق و بینی

    2. سلام روی لبم یه لایه سفیدی تشکیل میشه خیلی وقته این مشکل و دارم حتی صبح که صورتم و میشورم با ناخنم لایه سفید روی لبم و جمع میکنم یا وقتی بیرون برا خرید میرم برگشتنی همین لایه سفیدی روی لبم هست

      1. سلام دوست عزیز
        ساده ترین علت این پلاک های سفید روی لب میتونه از کم آبی بدن مخصوصا لب ها باشه. میتونه به علت مشکلات ایمنی شما هم این اتفاق بیوفته همچنین مشکلات دهان ودندان و عفونت دهانی و یا عفونت داخلی بدن هم میتونه علتش باشه. توصیه میکنم بار پیدا کردن علت که نشان از یک بیماری درونی در شماست به متخصص داخلی مراجعه کنی. من لینک نوبت رو برات میزارم.
        متخصص داخلی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکترتو از بین بیش از ۱۰۰۰۰ دکتر و متخصص دکترِتو پیدا کن

دکترِتو را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید

کانال تلگرام

صفحه اینستاگرام