فهرست مطالب
خلاصه این مطلب را در این پادکست گوش دهید:
خارش بدن در بارداری یکی از مشکلات شایع میان زنان باردار است که معمولا به دلیل تغییرات فیزیولوژیکی و هورمونی بدن در این دوران رخ میدهد. این خارش میتواند خفیف و موقتی یا شدید و آزاردهنده باشد و معمولا در نواحی شکم، سینهها، رانها یا حتی دستها و پاها احساس میشود. در حالی که در بیشتر موارد خارش بیخطر است و ناشی از تغییرات طبیعی بارداری مانند کشیدگی پوست یا خشکی آن است، در مواردی میتواند به مشکلات جدیتری مانند کلستاز بارداری مرتبط باشد که نیاز به بررسی و درمان فوری دارد. در این مقاله از دکترتو به بررسی علل خارش پوست بدن در بارداری و راههای موثر برای کاهش یا درمان آن میپردازیم.
خارش بدن در بارداری چگونه است؟
خارش بدن یکی از عوارض بارداری است که بعضی از زنان در طول این دوران آن را تجربه میکنند. این خارش معمولا به دلیل کشیدگی سطح پوست و تغییرات هورمونی بدن ایجاد میشود. خارش خفیف معمولا بیخطر است و آسیبی به مادر یا جنین وارد نمیکند. با استفاده از مرطوبکنندهها، پوشیدن لباسهای نخی و اجتناب از مواد تحریککننده، میتوان این نوع خارش را کنترل کرد.
اما اگر خارش شدید باشد یا به نواحی دیگری مانند کف دستها و پاها گسترش یابد، ممکن است نشانه یک مشکل جدیتر مانند کلستاز بارداری باشد که به دلیل اختلال در عملکرد کبد ایجاد میشود و نیاز به بررسی دقیق پزشکی دارد.
جدول زیر، نشانهها و دلایل خارش پوستی در بارداری را نشان میدهد.
| علائم | علل |
|---|---|
| خارش با برآمدگیهای پوستی | پلاکهای بارداری (PUPPP) |
| خارش پوست شکم و بدن | کشش و خشکی پوست ناشی از رشد جنین |
| خارش متمرکز در نواحی حساس با تشدید شبانه | تغییرات هورمونی (افزایش استروژن و پروژسترون) |
| انباشتگی اسیدهای صفراوی در خون (کلستازی) |
علائم همراه با خارش پوست در بارداری
بسیاری از خانمها تنها علامتی که دارند، خارش بدن است. معمولا این عارضه بدون جوش بوده اما ممکن است جوش هم داشتهباشید. در بیشتر مواقع خارش در دست و پا ظاهر میشود اما ممکن است کل بدن را در بر بگیرد. خانمهای باردار بیشتر از خارش در شب شکایت میکنند.
علائم دیگر خارش بدن زن باردار میتواند شامل موارد زیر باشد:
- قرمزی موضعی
- پوستهریزی روی پاها، بازوها یا شکم
- تشدید شبانه
علت خارش بدن در بارداری چیست؟
خارش بدن زن باردار معمولا از تغییرات طبیعی بدن ایجاد میشود و میتواند آزاردهنده باشد اما معمولا بیضرر است. اصلیترین علت آن، افزایش هورمونهایی مانند استروژن و پروژسترون است که پوست را حساستر کرده و التهاب خفیف ایجاد میکند. اگر خارش شدید بود، ممکن است دلیل آن اختلال در کبد (مانند کلستازی) باشد. در موارد نادر، عفونتهای پوستی یا آلرژیها هم نقش دارند:
- تغییرات هورمونی
- کشیدگی پوست
- خشکی پوست
- کلستازی بارداری
- التهاب یا عفونت پوستی
متن انگلیسی:
به نقل از سایت nhs
Itching is common in pregnancy. Usually it’s thought to be caused by raised levels of certain chemicals in the blood, such as hormones.
ترجمه فارسی:
خارش در دوران بارداری شایع است. معمولا تصور میشود که این عارضه ناشی از افزایش سطح برخی مواد شیمیایی در خون، مانند هورمونها، باشد.
علت خارش بدن در اوایل بارداری
برخی خانمها در هفتههای اول بارداری (معمولا هفته هشتم بارداری) دچار خارش در بارداری میشوند. در این دوره هنوز جنین کوچک بوده و خارش ارتباطی با کشیدگی پوست ندارد. اما تغییرات مواد شیمیایی در خون از جمله تغییرات هورمونی میتواند دلیل اصلی خارش پوست در هفتههای اول بارداری باشد.
خارش بدن در اوایل بارداری و جنسیت جنین ارتباط دقیقی با هم ندارند. خارش بدن در اوایل بارداری معمولا ناشی از تغییرات هورمونی است که پوست را خشک و حساستر میکند.
دانه های قرمز روی پوست همراه با خارش در بارداری
دانه های قرمز روی پوست همراه با خارش ممکن است به دلایلی مانند پاپولها و پلاکهای کهیری بارداری (PUPPP)، حساسیتهای پوستی، عرقسوزی یا در موارد جدیتر، کلستاز بارداری ایجاد شوند.
حساسیت به مواد شوینده یا گرمای زیاد نیز میتواند باعث ایجاد دانههای قرمز شود. برای کاهش خارش میتوان از مرطوبکنندهها و لباسهای نخی استفاده کرد اما در صورت خارش شدید یا همراه با علائم دیگری مانند زردی یا خارش کف دست و پا، مراجعه فوری به پزشک ضروری است.
علت خارش بدن در بارداری در شب
خارش بدن در بارداری در شب میتواند به دلیل تغییرات هورمونی، خشکی پوست یا مشکلاتی مانند کلستاز بارداری تشدید شود. در شب، تمرکز بیشتر روی علائم و کاهش حواسپرتی روزانه میتواند خارش را آزاردهندهتر کند.

علت خارش بدن در ماه آخر بارداری چیست؟
خارش بدن در ماه آخر بارداری معمولا به دلایل زیر رخ میدهد. در صورت خارش شدید یا همراه با علائم دیگر، مراجعه به پزشک برای بررسی شرایطی مانند کلستاز بارداری ضروری است:
- تغییرات هورمونی: افزایش سطح هورمونها میتواند باعث خشکی و تحریکپذیری پوست شود.
- کشیدگی پوست: با بزرگ شدن شکم و کشیدگی پوست، خارش در ناحیه شکم و پهلوها شایع است.
- کلستاز بارداری: یک مشکل نادر اما جدی که به دلیل اختلال در جریان صفرا در کبد ایجاد میشود و معمولا با خارش شدید کف دستها و پاها همراه است.
- خشکی پوست: کاهش رطوبت پوست در بارداری میتواند باعث خارش شود.
- حساسیت پوستی: استفاده از مواد شوینده یا لباسهای نامناسب ممکن است حساسیت ایجاد کند.
علت خارش شدید کل بدن در بارداری
خارش شدید منتشر در بدن میتواند نشانه کلستاز بارداری باشد و باید ارزیابی شود اما خارش در بارداری علل شایعتری هم دارد و این مورد نادر است. این وضعیت از تغییرات هورمونی ناشی میشود که کبد را تحت فشار قرار میدهد. در این حالت، خارش بدون راش پوستی معمولا از کف دستها و پاها آغاز شده و به سراسر بدن گسترش پیدا میکند. این عارضه نیاز به نظارت پزشکی دارد.

علت خارش و جوش زدن بدن در بارداری
دانههای قرمز خارشدار در بارداری، معمولا به دلیل التهاب پوستی به نام PUPPP (پاپول و پلاکهای کهیرمانند بارداری) ایجاد میشود که با کشش شدید پوست شکم و تغییرات هورمونی مشخص شده و معمولا در سهماهه سوم بارداری ظاهر میشود. این دانهها، کوچک و قرمز با حاشیه برجسته، از شکم شروع شده و به رانها و بازوها گسترش مییابند.
علت خارش دست و پا در بارداری چیست؟
خارش دست و پا در بارداری میتواند مربوط به بیماری پوستی یا خشکی پوست باشد. در این شرایط باید به متخصص پوست مراجعه کنید تا علت آن مشخص شود. اما اگر خارش در این نواحی شدید است و بهخصوص کف پا و کف دست دچار خارش شده است، احتمال کلستاز بارداری وجود دارد. ازآنجاییکه کلستاز بارداری هم برای مادر و هم برای جنین خطرناک است، باید سریعا بررسی شود.
خارش بدن در بارداری و جنسیت جنین چه ارتباطی دارند؟
از نظر علمی، خارش بدن در بارداری بهطور مستقیم با جنسیت جنین ارتباطی ندارد و بیشتر به تغییرات هورمونی و کشیدگی پوست در دوران بارداری مرتبط است. با این حال، برخی باورهای قدیمی و فرهنگهای عامیانه معتقدند که شدت یا نوع خارش ممکن است با جنسیت جنین در ارتباط باشد اما این ادعاها پایه علمی ندارند.
خارش شدید در دوران بارداری، بهویژه در سهماهه سوم، ممکن است به مشکلاتی مانند کلستاز بارداری اشاره داشتهباشد که نیاز به بررسی و درمان پزشکی دارد. بنابراین، برای اطمینان از سلامت مادر و جنین، مشورت با پزشک ضروری است.
تشخیص علت خارش بدن در بارداری
معمولا پزشک برای تشخیص علت خارش پوست در بارداری معاینات فیزیکی انجام میدهد. با بررسی پوست و مشاهده علائمی مانند قرمزی، بثورات پوستی یا خشکی پوست میتوان علت آن را مشخص کرد. همچنین پزشک در مورد سوابق پزشکی، داروهای مصرفی و سابقه خانوادگی شما سوالاتی میپرسد.
درمان خارش بدن در بارداری
درمان خارش پوست بدن در بارداری شامل روشهای ساده و موثری است که میتوانند علائم را کاهش دهند:
- مرطوبکنندهها: استفاده از کرمها یا لوسیونهای مرطوبکننده حاوی آلوئهورا یا روغن نارگیل میتواند خشکی و خارش پوست را کاهش دهد.
- حمام با آب ولرم: از حمام آب داغ خودداری کنید.
- لباسهای نخی و گشاد: لباسهای سبک و قابلتنفس به جلوگیری از تحریک پوست کمک میکنند.
- نوشیدن آب کافی: مصرف مایعات فراوان به حفظ رطوبت پوست از داخل کمک میکند.
- پرهیز از مواد تحریککننده: استفاده از صابونها یا شویندههای معطر و قوی را کنار بگذارید.
- مشاوره پزشکی: در صورت خارش شدید یا مداوم، پزشک ممکن است کرمهای ضدخارش ایمن یا داروهای خاصی را برای کنترل علائم تجویز کند.
اگر خارش شدید باشد و همراه با علائمی مانند زردی یا خارش کف دستها و پاها باشد، ممکن است نشانهای از کلستاز بارداری باشد و نیاز به بررسی فوری توسط پزشک دارد.
درمان خانگی خارش بدن در بارداری
معمولا برای درمان خارش بدن در بارداری روشهای خانگی وجود دارد. رعایت برخی نکات به تسکین خارش خفیف تا متوسط کمک میکند. از جمله:
- عطر یا محصولات شوینده را تغییر دهید. ممکن است به مواد شیمیایی خاصی حساسیت داشتهباشید.
- سعی کنید لباسهای گشاد با جنس نخی یا الیاف طبیعی بپوشید.
- برای درمان خشکی پوست میتوانید از مرطوبکننده، روغن زیتون یا روغن نارگیل استفاده کنید.
- مصرف آب و مایعات سالم را افزایش دهید. مطمئن شوید که بدن شما هیدراته است.
- ژل آلوئهورا خاصیت مرطوبکننده داشته و به طور موقت خارش را از بین میبرد. از ژل طبیعی استفاده کنید.
آیا خارش بدن در بارداری خطرناک است؟
خارش بدن در بارداری معمولا بیضرر و ناشی از تغییرات طبیعی مانند خشکی پوست یا کشش پوست است اما در مواردی که شدید است و در بیشتر قسمتهای بدن گسترش یافته، میتواند خطرناک باشد. اگر کلستازی بارداری باشد امکان افزایش ریسک زایمان زودرس را هم افزایش میدهد. برای اطمینان، خارش مداوم پوستی را ارزیابی کنید.
خارش شکم در بارداری برای جنین ضرر دارد؟
خارش شکم در بارداری، معمولا به دلیل کشش پوست و خشکی پوست است و در بیشتر موارد برای جنین ضرری ندارد، زیرا بخشی طبیعی از رشد رحم است. با این حال، اگر خارش شدید و بدون راش باشد، ممکن است نشانه کلستازی باشد که اسیدهای صفراوی را افزایش داده و روی جفت و رشد جنین تاثیر میگذارد.

راهی برای پیشگیری از خارش بدن در بارداری وجود دارد؟
خارش پوست در بارداری طبیعی بوده و نمیتوان به طور کامل از آن پیشگیری کرد. اما برخی اقدامات ممکن است موثر باشند و احتمال خارش بدن را کمتر کنند. از جمله:
- هنگام حمامکردن از صابونهای بدون عطر و ملایم استفاده کنید.
- با آب خیلی داغ حمام نکنید. آب داغ خشکی پوست را بدتر میکند.
- لباسهای نخی و گشاد بپوشید.
- بعد از حمام از مرطوبکننده استفاده کنید.
نتیجه گیری
خارش بدن در بارداری از مشکلات شایع بوده و بیشتر در ماههای آخر بارداری ظاهر میشود. در ماههای آخر بارداری به دلیل رشد جنین پوست در ناحیه شکم کشیده شده و باعث خارش میشود. همچنین تغییرات هورمونی و خشکی پوست میتوانند این عارضه را ایجاد کنند. احتمال بروز بیماریهای پوستی مانند اگزما هم در بارداری وجود دارد.
در بیشتر مواقع خارش بدن در بارداری طبیعی بوده و جای نگرانی ندارد. اما اگر خارش شما خیلی شدید است و بیشتر در شکم، بازو و پاها ایجاد شده است، باید برای بررسی احتمال کلستاز بارداری به پزشک مراجعه کنید.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!
سلام علیکم من ماه ۳۸ بارداری هستم خارش شدید از طرف شب پیدا کردم خواستم بفهمم به جنین ضرر ندارد .
سلام، خارش شدید در سه ماهه آخر بارداری میتواند ناشی از کلستاز بارداری باشد که نیاز به بررسی دارد، زیرا ممکن است سطح صفرا در خون بالا رفته باشد و خطراتی برای جنین ایجاد کند. بهتر است سریعاً با متخصص زنان تماس بگیرید تا آزمایش خون برای عملکرد کبد و صفرا انجام شود و در صورت نیاز درمان و مراقبت مناسب آغاز شود. تا مراجعه، از خاراندن شدید خودداری کنید و پوست را با کرمهای مرطوبکننده سبک نرم نگه دارید.
متخصص زنان و زایمان
من چهار باردار استم تمام بدنم خیلی شدید خارش میکند هم شب هم روز باید چی کار کنم
سلام، خارش شدید در بارداری به خصوص در سهماهه دوم و سوم میتواند ناشی از مشکلات پوستی ساده یا شرایطی به نام کلستاز بارداری باشد که به کبد مربوط میشود و نیاز به بررسی فوری دارد، زیرا میتواند روی سلامت جنین تأثیر بگذارد. بهتر است سریعاً به پزشک متخصص زنان مراجعه کنید تا آزمایش خون و بررسی کبد انجام شود و علت خارش مشخص شود. تا مراجعه، از حمام آب ولرم، لباسهای نخی، مرطوبکنندههای ملایم و خودداری از خاراندن شدید استفاده کنید تا پوست کمتر تحریک شود.
متخصص زنان و زایمان
من خانم ۳۰ ساله هستم اولین بارداری است تو ۳۲ هفته هستم بچه هام دوقلو هستن دکتر رفتم تمام آزمایش سونوگرافی نوار قلب بچه انجام دادم همه چیز خوب بود کبد کلیه سالم بود ولی تمام بدن شکم کف پا دست زیر بغل لای انگشت میخاره از کرم کالامین روغن نارگیل مرطوب کننده استفاده میکنم ولی بازم خارش دارم
با توجه به بارداری دوقلو و شدت خارش در سراسر بدن، بهخصوص در ناحیه کف دست و پا، بهتر است سریعتر موضوع را با پزشکتان در میان بگذارید چون ممکن است مربوط به «کلستاز بارداری» باشد؛ این یک مشکل کبدی مرتبط با بارداری است که حتی اگر آزمایشهای قبلی نرمال بوده، ممکن است در هفتههای بعدی ظاهر شود. مصرف کرمهای موضعی فقط خارش سطحی را کم میکند و درمان اصلی نیاز به بررسی دقیقتر و احتمالاً داروهای خاص دارد. حتماً با پزشکتان مشورت کنید و آزمایشات کبد و اسیدهای صفراوی را مجدداً بررسی کنید.
سلام تنها راهش مالیدن پمادکلوتریمازول داخلی حتما داخلی سریع آروم میشه
با سلام.من هفته ۳۳ بارداری هستم و در طول دو هفته گذشته خارش شدید در شکم و دست و پا دارم.رفتم دکتر آزمایش آنزیم های کبدی نوشت و طی دو تا آزمایش با فاصله ۱۰ روز آنزیم آلکالین فسفاتاز از ۳۰۴ به ۳۴۶ رسید و بقیه آنزیم های کبدی خوب بودن.میخواستم بپرسم بالا رفتن این آنزیم باعث خارش شده است؟و اینکه برای جنین ضرر نداشته باشد؟دکتر گفت این بالا رفتن آنزیم طبیعه و میخواستم تا چه حدی بالا رفتن این آنزیم طبیعی هست؟؟
سلام، افزایش آنزیم آلکالین فسفاتاز در بارداری معمولاً طبیعی است، به ویژه در سه ماهه سوم. این افزایش ممکن است به دلیل تغییرات فیزیولوژیکی مرتبط با بارداری باشد، اما در برخی موارد میتواند به اختلالات کبدی خاصی مانند کلستاز بارداری اشاره داشته باشد که میتواند باعث خارش شود. با توجه به اینکه سایر آنزیمهای کبدی شما نرمال بودهاند و پزشک شما گفته که این تغییرات طبیعی است، احتمالاً خطر خاصی برای جنین وجود ندارد. با این حال، اگر خارش ادامه یابد یا علائم جدیدی بروز کند، بهتر است تحت نظر پزشک باشید تا از سلامت شما و جنین اطمینان حاصل شود.
سلام بنده ۳۳ هفته هستم و دوقلو باردارم شکمم ترک هاش متورم شده و قرمز خیلی هم خارش داره باید چکار کنم
سلام
در دوران بارداری بهویژه با رشد سریع شکم، ترکهای پوستی (استریا) کاملاً طبیعی هستند، اما وقتی متورم، قرمز و همراه با خارش شدید میشوند، ممکن است نشانهای از PUPPP (خارش کهیرمانند بارداری) باشد که در بارداریهای چندقلویی شایعتر است. بهتر است با پزشک مشورت کنید تا علت دقیق مشخص شود و در صورت نیاز داروی موضعی بیخطر برای بارداری تجویز کند. در عین حال، میتوانید از کرم یا روغنهای مخصوص بارداری مثل روغن بادام شیرین، کره کاکائو یا کرمهای حاوی ویتامین E برای تسکین خارش و جلوگیری از خشکی پوست استفاده کنید. از خاراندن شدید ناحیه هم خودداری کنید چون ممکن است باعث آسیب پوستی بیشتر شود.
خازشت شدید خشکی پوست
سلام
خارش شدید و خشکی پوست میتواند به دلایل مختلفی مانند تغییرات فصلی، استفاده از صابونهای خشککننده، یا شرایط پوستی مانند اگزما یا پسوریازیس ایجاد شود. برای کاهش این مشکلات، بهتر است از مرطوبکنندههای قوی و بدون عطر استفاده کنید که پوست را هیدراته کنند. همچنین، دوش گرفتن با آب گرم به جای داغ و استفاده از صابونهای ملایم میتواند به کاهش خشکی کمک کند. اگر خشکی و خارش پوست ادامه پیدا کرد یا شدت گرفت، مراجعه به پزشک متخصص پوست برای تشخیص دقیق و تجویز درمان مناسب توصیه میشود.
متخصص پوست و مو
سلام من خارش شکم و پا و رون دارم هفته ۲۰ هستم مال چیه ؟
دنیای عزیز
خارش در دوران بارداری معمولاً به دلیل تغییرات هورمونی و کشش پوست ایجاد میشود. در هفته ۲۰ بارداری، پوست شما ممکن است به دلیل رشد شکم و افزایش حجم بدن کشیده شود که میتواند باعث خارش در نواحی شکم، پا و ران شود.
اما اگر خارش همراه با علائم دیگری مانند قرمزی، التهاب، جوش یا بثورات باشد، ممکن است نشانهای از مشکلات پوستی مثل کلستاز بارداری (مشکل کبدی که میتواند در دوران بارداری رخ دهد) یا پریاپسیا (خارش شدید در بارداری) باشد که نیاز به بررسی پزشک دارد.
اگر خارش شدید باشد یا نگرانید، بهتر است با پزشک خود مشورت کنید تا علت دقیق بررسی شود.
متخصص زنان و زایمان
سلام من هفته ی ۳۵ بارداریم دست و پاهام شدیدا میخاره و جوش زده علت چیست
مهناز عزیز
خارش و جوشهای پوست در دوران بارداری میتواند ناشی از تغییرات هورمونی، کشیدگی پوست، یا شرایطی مانند کلستاز بارداری باشد. این علائم ممکن است نشاندهنده نیاز به مراقبتهای پزشکی باشد. توصیه میشود به پزشک یا متخصص پوست مراجعه کنید تا علت دقیق بررسی و درمان مناسب ارائه شود.
متخصص پوست و مو
سلام
من ۲۰ هفته باردار هستم خارش کف داشتم ب دکترم اطلاع دادم برام ازمایش های مربوط ب کلستاز نوشت
هنوز جواب ازمایش نیومده
ولی خارش دست من قطع شده
میتونه چیز نگران کننده ای باشه؟؟؟
سلام
در صورت قطع خارش نگران نباشید
ولی برای اطمینان خوب شد که تست را انجام داده اید
گاه برای تشخیص کلستاز بارداری، پزشک تستهای آزمایشگاهی مانند تستهای عملکرد کبد (از جمله میزان اسید صفراوی در خون) و مدت زمان پروترومبین (مدت زمان لخته شدن خون) را درخواست میکند و همچنین ممکن است آزمایشهای دیگری مانند معاینه سونوگرافی لولههای حامل صفرا (مجاری صفراوی) را نیز انجام دهید