فهرست مطالب
خلاصه این مطلب را در این پادکست گوش دهید
راش پوستی میتواند ناگهانی ظاهر شود و در چند ساعت قرمزی، سوزش، خارش یا لکههای پراکنده ایجاد کند. مشکل اینجاست که راش یک تشخیص واحد نیست؛ یک علامت است که از واکنش ساده به شویندهها تا اگزما، عفونت، حساسیت دارویی یا بیماریهای التهابی گسترده را پوشش میدهد. به همین دلیل، درمان راش پوستی هم یک نسخه ثابت ندارد و گاهی دو راش شبیه هم، مسیر درمان کاملاً متفاوتی میخواهند. معمولاً پزشک با توجه به محل ضایعه، وجود یا نبود خارش و تب، شکل دانهها و سابقه تماس یا داروها، علت را دقیقتر حدس میزند و درمان را هدفمند انتخاب میکند. درمان راش پوستی وقتی درست پیش میرود که علت احتمالی روشن شود. در این مطلب از دکترتو، با درمان راش پوستی آشنا میشوید.
درمان راش پوستی چیست؟
درمان بثورات پوستی بسته به علت آن متفاوت است. برخی گزینههای درمانی راش پوستی شامل استفاده از کرمها و پمادهای بدون نسخه یا تجویزی بوده که برای بیماریهایی مانند اگزما استفاده میشوند. این محصولات حاوی مواد مرطوبکننده مثل سرامید، گلیسیرین و روغن معدنی هستند و گاهی حاوی هیدروکورتیزون برای کاهش خارش و التهاب هم هستند و در موارد اگزما و خشکی پوست کاربرد دارند. در موارد شدیدتر، ممکن است از کرمهای قویتر کورتونی استفاده شود که در چنین مواردی باید تحت نظر پزشک تجویز شوند. همچنین داروهایی به نام ایمونومدولاتورهای موضعی هم برای کنترل واکنش ایمنی بدن به آلرژنها تجویز میشوند.
درمان بثورات پوستی علاوه بر برطرف کردن عامل زمینهای، روی مراقبت روزانه از پوست هم تأکید دارد؛ مثل پرهیز از خاراندن، استفاده از شویندههای ملایم، مرطوب نگه داشتن پوست و دوری از گرما و تعریق بیش از حد. در موارد خفیف، گاهی فقط با اصلاح این موارد و حذف عامل محرک، راش در مدت کوتاهی بهبود پیدا میکند، اما در بثورات شدید یا گسترده، حتما باید زیر نظر پزشک از داروهای مناسب استفاده شود. به طور کلی، درمان راش پوستی روی چند محور اصلی استوار است:
- شناسایی و حذف عامل محرک یا آلرژن
- استفاده از کرمها و پمادهای ضد التهاب و مرطوب کننده
- مصرف داروهای خوراکی ضد حساسیت یا سایر داروها در صورت نیاز
- مراقبت صحیح از پوست و پرهیز از خاراندن و تحریک بیشتر
گاهی نوردرمانی (فتوتراپی) نیز با استفاده از نور فرابنفش برای برخی بیماران مانند پسوریازیس یا اگزمای مقاوم مفید است؛ اگرچه که با خطراتی مانند افزایش احتمال سرطان پوست و آسیب به DNA سلولی همراه است. داروهای ضدخارش یا آنتیهیستامینها مثل دیفنهیدرامین هم میتوانند علائم خارش را کاهش دهند. البته که در برخی موارد، داروهای سرکوبکننده سیستم ایمنی مانند پردنیزون برای کنترل راش پوستی تجویز میشوند.

۱. درمان بثورات پوستی خارش دار
برای درمان بثورات و بیماری های پوستی خارش دار ابتدا باید علت آن را پیدا کرد. اگر درمانهای خانگی مؤثر نباشند، پزشک ممکن است داروهای تجویزی یا روشهای دیگر را پیشنهاد دهد. کرمها و پمادهای کورتیکواستروئیدی معمولاً برای کاهش التهاب و خارش استفاده میشوند. در برخی موارد هم پوشاندن ناحیه تحت درمان با پارچه مرطوب باعث جذب بهتر دارو و ایجاد حس خنکی میشود. در موارد شدید، ممکن است پزشک توصیه کند که قبل از خواب پوست را با آب ولرم شستوشو دهید و سپس از پماد تریامسینولون استفاده کنید تا رطوبت پوست حفظ و جذب دارو افزایش یابد.
سایر کرمها و پمادها شامل مهارکنندههای کالسینورین مانند تاکرولیموس و پیمکرولیموس هستند. همچنین کرمهای بیحسکننده موضعی، کرم کپسایسین یا کرم داکسپین هم میتوانند محدود به برخی شرایط خاص و تحت نظر پزشک متخصص مؤثر باشند. داروهای خوراکی مانند داروهای ضدافسردگی ممکن است در موارد خاص خارش مزمن نوروپاتیک و شرایط خاص بهکار روند، اما کاربرد عمومی آنها برای تمامی انواع راش پوستی تایید نشده است. نوردرمانی نیز گزینهای مناسب برای افرادی است که نمیتوانند داروی خوراکی مصرف کنند و معمولاً نیاز به چند جلسه برای کنترل خارش دارد.
۲. درمان راش پوستی بدون خارش
درمان بثورات پوستی بدون خارش هم به شناخت علت آن بستگی دارد. در بسیاری از موارد، با حذف عوامل محرک (مانند مواد شوینده یا آلرژنها) و استفاده از مرطوبکنندههای بدون عطر میتوان التهاب را کاهش داد. اگر علت عفونت باشد هم داروهای ضدباکتری یا ضدقارچ تجویز میشود. برای موارد مزمن یا التهابی مانند پسوریازیس، ممکن است کرمهای کورتونی، داروهای موضعی غیرکورتونی یا نوردرمانی تجویز شوند.
۳. درمان راش پوستی در بزرگسالان
درمان راش پوستی در بزرگسالان به این دلیل اهمیت دارد که طیف وسیعی از بیماریهای پوستی و غیر پوستی میتواند خود را با بثورات نشان دهد. در بزرگسالان، بسیاری از راشها به دلیل اگزما، درماتیت تماسی، عفونتهای قارچی یا باکتریایی، آلرژی دارویی و بیماریهای ویروسی دیده میشود؛ اما همیشه باید به علائم همراه مانند تب، درد مفاصل، کاهش وزن یا درگیری سایر اندامها هم دقت کرد.
درمان بسته به علت، میتواند شامل کرمهای ضد التهاب، داروهای ضد قارچ یا آنتی بیوتیک موضعی و خوراکی، کرمهای هیدروکورتیزون بدون نسخه یا لوسیون کالامین، آنتی هیستامینها و در موارد خاص داروهای سیستمیک باشد. در کنار دارو، اصلاح سبک زندگی و مراقبت از پوست، مانند استفاده از شویندههای ملایم، اجتناب از مواد محرک و محافظت در برابر آفتاب نقش مهمی دارند.
۴. درمان راش پوستی در بارداری
درمان بثورات پوستی در بارداری معمولاً شامل استفاده از مرطوبکنندهها، کورتیکواستروئیدهای موضعی و آنتیهیستامینهای خوراکی است. البته کورتیکواستروئیدهای خوراکی در بارداری فقط در موارد بسیار شدید و تحت نظارت دقیق پزشک تجویز میشوند و باید مراقبت ویژه داشت. در موارد شدید، ممکن است مصرف یک دوره کوتاه استروئیدهای خوراکی نیز لازم باشد.
این وضعیت معمولاً پس از زایمان بهصورت خودبهخود برطرف میشود، اما در برخی افراد علائم تا مدتی پس از زایمان نیز باقی میمانند. بهطوکلی درمان بثورات پوستی در بارداری معمولا با داروهای موضعی کم خطر و آنتی هیستامینهای مجاز در بارداری انجام میشود و استفاده از داروهای پرخطر محدود میگردد. برخی راشهای اختصاصی بارداری (مثل PUPPP یا prurigo) معمولاً بعد از زایمان فروکش میکنند، اما ممکن است چند هفته پس از زایمان هم باقی بمانند؛ بنابراین تشخیص علت و پیگیری پزشکی ضروری است.
۵. درمان راش پوستی در کودکان
راشهای پوستی در کودکان معمولاً ناشی از آلرژی، عفونتهای ویروسی یا واکنش به مواد تحریککننده هستند. همچنین بیماریهایی مانند اگزما، کهیر، حساسیت به مواد شوینده یا مواد غذایی، عفونتهای ویروسی شایع دوران کودکی و گزش حشرات، از علتهای متداول بثورات پوستی در کودکان هستند. در بسیاری از موارد، بثورات پوستی بهطور طبیعی از بین میروند. در صورت احتمال اگزما/درماتیت خفیف، ممکن است هیدروکورتیزون ۱٪ بدون نسخه برای مدت کوتاه (مثلاً حداکثر ۱۴ روز) کمککننده باشد؛ اما برای راشهای عفونی، گسترده، یا در سنین پایین باید با پزشک مشورت شود. این پمادها به کاهش التهاب و خارش کمک میکنند. علاوه بر این، مرطوبکنندههای ملایم مانند آکوافور یا وازلین هم میتوانند به نرم کردن پوست و تسکین خارش کمک کنند.
برای جلوگیری از تشدید راش، بهتر است از پوشیدن لباسهای تنگ و غیرنخی برای کودک اجتناب کنید. همچنین استفاده از صابونهای معطر یا مواد شوینده تحریککننده را کنار بگذارید. برای راشهایی که ناشی از تب هستند هم میتوان از تببرهایی مانند استامینوفن برای کاهش تب و ناراحتی عمومی استفاده کرد. در صورت بروز علائم جدیتر، مانند تاولهای عفونی یا اگر راش بیش از چند روز ادامه داشت مشاوره با پزشک ضروری است.
| محور درمان راش پوستی | توضیح کوتاه | نکته/مثال |
|---|---|---|
| شناسایی و حذف عامل محرک یا آلرژن | پیدا کردن علت احتمالی و حذف تماس/عامل زمینهای | حذف شوینده یا آلرژن/محرک (در صورت مطرح بودن) |
| استفاده از کرمها و پمادهای ضد التهاب و مرطوبکننده | کاهش التهاب و خشکی و کمک به ترمیم پوست | کرم/پماد ضدالتهاب؛ مرطوبکننده |
| مصرف داروهای خوراکی ضد حساسیت یا سایر داروها در صورت نیاز | کنترل علائم (مثل خارش) یا درمان هدفمند بر اساس علت | آنتیهیستامینها (در صورت نیاز) |
| مراقبت صحیح از پوست و پرهیز از خاراندن و تحریک بیشتر | کاهش تحریک و جلوگیری از بدتر شدن راش | پرهیز از خاراندن؛ استفاده از شویندههای ملایم؛ مرطوب نگه داشتن پوست؛ دوری از گرما و تعریق زیاد |
۶. درمان راش پوستی در نوزادان
درمان راش پوستی نوزادان به دلیل حساسیت بسیار بالای پوست و سیستم ایمنی نابالغ آنها ظریفتر و حساستر است. شایعترین بثورات در این سن شامل جوشهای نوزادی، راش ناشی از پوشک، حساسیت به محصولات پوستی و گاهی عفونتهای سطحی است. در این گروه سنی، مهمترین اصل، پرهیز از استفاده خودسرانه از داروهای موضعی قوی و مواد عطردار است، چون میتوانند به پوست نوزاد آسیب بزنند.
معمولا پزشک استفاده از کرمهای محافظ ملایم مانند زینک، تعویض منظم پوشک، خشک و تمیز نگه داشتن پوست و در موارد خاص، کرمهای دارویی بسیار ملایم طبق نسخه را توصیه میکند. در صورت وجود تب، بی قراری شدید، تاولهای گسترده یا ترشح چرکی، حتما باید ارزیابی فوری انجام شود.
۷. درمان راش پوستی خفیف
درمان راش پوستی خفیف معمولا سادهتر است و در بسیاری از موارد با چند اقدام حمایتی ساده بهبود پیدا میکند، به شرطی که علت خطرناک یا عفونی شدید مطرح نباشد. راشهای خفیف ناشی از تحریکات موضعی، تعریق، لباس تنگ، گزش خفیف یا تماس کوتاه مدت با مواد محرک، اغلب با شستشوی ملایم، خنک نگه داشتن پوست و استفاده از مرطوب کنندههای ساده و بدون عطر بهتر میشوند.
در صورت خارش، پزشک ممکن است آنتی هیستامین خوراکی سبک یا کرم استروئیدی بسیار ملایم برای مدت کوتاه توصیه کند. مهم است که حتی راش خفیف نیز اگر در حال گسترش، همراه با تاول، درد شدید، تب یا احساس ناخوشی عمومی باشد، حتما توسط پزشک ارزیابی شود.
درمان راش پوستی در نقاط مختلف بدن
راش پوستی میتواند در نقاط مختلف بدن به ظاهر شود و درمان آن به محل درگیری و ویژگیهای آن ناحیه بستگی دارد، چون پوست نواحی مختلف با هم فرق دارند. مثلا راش صورت و پلکها معمولا به کرمهای استروئیدی بسیار ملایم و مراقبت ویژه از نور خورشید نیاز دارد، در حالی که راش روی تنه یا اندامها را میتوان با داروهای موضعی قویتر درمان کرد. در ناحیه تناسلی، کشاله ران و زیر بغل به دلیل رطوبت و اصطکاک، احتمال عفونت قارچی یا بکتریایی بیشتر است و درمان اغلب با ترکیب داروهای ضد قارچ، خشک نگه داشتن ناحیه و لباس نخی انجام میشود.
در کف دست و پا یا پشت، گاهی لازم است از پمادهای قویتر، پانسمان مرطوب یا حتی داروهای خوراکی استفاده شود. به طور کلی، پزشک با توجه به محل راش، نوع ضایعه و حساسیت پوست، نوع دارو، قدرت آن و مدت درمان را تنظیم میکند تا هم علائم کنترل شود و هم عوارض دارو به حداقل برسد. در ادامه درمان راش پوستی در نقاط مختلف را توضیح میدهیم.

علت ایجاد و درمان بثورات پوستی زیر پستان چیست؟
درمان راش پوستی گردن
برای درمان راش پوستی گردن باید به علت زمینهای آن را پیدا کرد. این ناحیه به دلیل تماس با لباس، زیورآلات، عطر و آفتاب مستعد انواع درماتیت تماسی و حساسیتها است. گاهی هم تعریق و گرما، به ویژه در فصول گرم سال، باعث ایجاد راش گرمایی در گردن میشود. در این شرایط، اولین اقدام حذف عامل محرک است؛ مثلا کنار گذاشتن عطر یا زیورآلات مشکوک، استفاده از یقههای نخی و گشاد و اجتناب از قرار گرفتن طولانی در معرض آفتاب.
در کنار این اقدامات، پزشک ممکن است کرمهای استروئیدی موضعی ملایم، مرطوب کنندههای مخصوص پوست حساس و در صورت خارش شدید، آنتی هیستامین خوراکی تجویز کند. اگر راش گردن همراه با علائم عمومی یا درگیری سایر نقاط بدن باشد، بررسی دقیقتر لازم است.
درمان بثورات پوستی واژن
به دلیل حساس بودن این ناحیه، درمان بثورات پوستی واژن و ناحیه تناسلی باید بسیار دقیق و با احتیاط انجام شود. بسیاری از عوامل مختلف مانند عفونت قارچی، عفونت باکتریایی، بیماریهای منتقله از راه جنسی، حساسیت به مواد شوینده یا لباس زیر نامناسب میتوانند باعث راش شوند. اولین قدم، معاینه توسط پزشک زنان یا متخصص پوست است تا نوع ضایعه و علت احتمالی مشخص شود.
درمان ممکن است شامل تجویز کرمها یا شیافهای ضد قارچ، آنتی بیوتیک موضعی یا خوراکی، کرمهای ضد التهاب و در موارد خاص داروهای اختصاصی برای بیماریهای ویروسی یا خودایمنی باشد. پرهیز از دوش واژینال، استفاده از صابونهای قوی و لباس زیر پلاستیکی یا تنگ، بخشی از مراقبت اساسی در این ناحیه است.

علت ایجاد راش پوستی در ناحیه تناسلی چیست؟
درمان بثورات پوستی داخل دهان، روی پلک و بینی
به دلیل حساسیت بالای این مناطق و نزدیکی به چشم و مخاط، درمان بثورات پوستی داخل دهان، روی پلک و اطراف بینی باید حتما زیر نظر پزشک انجام شود. ضایعات داخل دهان میتواند ناشی از زخم آفت، عفونت ویروسی، بیماریهای خودایمنی یا واکنش دارویی باشد و استفاده خودسرانه از محلولهای قوی یا مواد سوزاننده در این نواحی خطرناک است.
راش روی پلک نیز ممکن است به دلیل آلرژی تماسی، درماتیت آتوپیک یا عفونت چشمی باشد و به هیچ وجه نباید بدون مشورت از کرمهای استروئیدی قوی استفاده کرد، زیرا میتواند به چشم آسیب برساند. در این نواحی، درمان به طور معمول شامل داروهای موضعی بسیار ملایم و اختصاصی، گاهی داروهای خوراکی و حذف دقیق عامل محرک است.
درمان بثورات پوستی صورت
برای صورت درمان بثورات پوستی باید با در نظر گرفتن نوع پوست، علت و احتمال حساسیت به محصولات آرایشی یا مراقبتی انجام شود. راش صورت میتواند ناشی از آکنه، روزاسه، درماتیت تماسی، اگزما، حساسیت به آفتاب یا عفونتهای سطحی باشد. اولین توصیه، استفاده از شویندههای ملایم مخصوص صورت، کنار گذاشتن موقت محصولات آرایشی جدید یا مشکوک و پرهیز از دستکاری و فشار دادن ضایعات است.
در ادامه، پزشک ممکن است کرمهای ضد التهاب، آنتی بیوتیک موضعی، کرمهای مخصوص روزاسه یا داروهای ضد آلرژی تجویز کند. استفاده خودسرانه از کرمهای استروئیدی قوی روی صورت میتواند در طولانی مدت باعث نازکی پوست، عروق قابل مشاهده و بدتر شدن بعضی مشکلات شود، بنابراین باید حتما طبق نسخه استفاده شود.
درمان بثورات پوستی داخل دهان
درمان بثورات پوستی داخل دهان در واقع درمان ضایعات مخاط دهان است که میتواند به شکل زخم، لکه، برجستگی یا تاول خود را نشان دهد. این ضایعات ممکن است ناشی از آفت دهانی، عفونتهای ویروسی، قارچی، واکنش به دارو، کمبود ویتامینها یا بیماریهای سیستمیک مانند بیماریهای خودایمنی باشد.
درمان بر اساس علت متفاوت است؛ مثلا آفت ساده اغلب با ژلهای موضعی بی حس کننده و دهانشویههای ملایم قابل کنترل است، در حالی که ضایعات ناشی از عفونت قارچی نیاز به داروهای ضد قارچ دارند. در موارد مشکوک، پزشک ممکن است نمونه برداری از ضایعه انجام دهد. استفاده خودسرانه از محلولهای بسیار قوی یا مواد سوزاننده میتواند مخاط دهان را بیشتر آسیب بزند و توصیه نمیشود.

درمان راش پوستی براساس علت بیماری
راه درمان راش پوستی به عامل زمینهای آن بستگی دارد؛ از جمله عفونت، آلرژی، استرس یا مصرف دارو. به طور کلی درمان صحیح نیازمند تشخیص درست توسط پزشک یا متخصص پوست است. استفاده از داروهای ضد التهاب، آنتیهیستامینها یا درمان بیماری اصلی از روشهای رایج است. در موارد حاد یا مزمن هم مراجعه به پزشک برای جلوگیری از عوارض جانبی جدی لازم است. در ادامه هر یک را به صورت مجزا توضیح دادهایم
۱. درمان راش پوستی ناشی از دارو
اولین گام قطع داروی مشکوک بهصورت ایمن و تحت نظر پزشک است. آنتیهیستامینها برای کاهش خارش و تورم تجویز میشوند. در راشهای متوسط تا شدید، ممکن است از کورتیکواستروئیدهای موضعی یا خوراکی استفاده شود. اگر راش همراه با علائمی مثل تاول یا تب باشد، نیاز به مراجعه فوری به بیمارستان وجود دارد. موارد نادر مانند سندرم استیون-جانسون بیماری تهدیدکننده زندگی خواهد بود و نیاز به درمان تخصصی دارد.
۲. درمان راش پوستی عصبی
درمان اصلی راش پوستی عصبی، کاهش استرس و اضطراب از طریق رواندرمانی یا مصرف داروهای آرامبخش است. استفاده از کمپرس سرد و کرمهای آرامبخش مانند کالامین هم برای کاهش تحریک پوست مفید است. علاوهبراین مراقبت از پوست به کمک مرطوبکنندههای بدون عطر و مواد تحریککننده هم توصیه میشود. مدیریت اضطراب و تکنیکهای آرامسازی مانند یوگا و مدیتیشن هم میتوانند در درمان این بیماری مؤثر باشند.
۳. درمان راش پوستی ناشی از آلرژی
برای درمان راش پوستی ناشی از آلرژی حذف تماس با ماده آلرژن (مانند نیکل، لاتکس یا دارو) بسیار مهم است. بدون حذف عامل محرک، حتی قویترین کرمها هم فقط اثر موقت خواهند داشت. آلرژی پوستی میتواند به علت تماس مستقیم با فلزات، عطرها، مواد شوینده، کرمها و رنگ مو، یا به دنبال مصرف برخی غذاها و داروها ایجاد شود.
پس از شناسایی عامل، پزشک معمولا آنتی هیستامین خوراکی برای کاهش خارش، کرم استروئیدی ملایم برای مدت کوتاه و مرطوب کننده بدون عطر تجویز میکند. در آلرژیهای شدید یا مکرر، ممکن است تستهای پوستی آلرژی برای کشف دقیقتر محرک لازم شود. در مورد راشهای مزمن یا راشهایی که عود میکنند هم مراجعه به متخصص آلرژی توصیه میشود. پزشک ممکن است آزمایشهای پوستی را برای تشخیص دقیق آلرژن تجویز کند.
۴. درمان راش پوستی ناشی ایدز
درمان بثورات پوستی hiv کاملا وابسته به درمان مناسب ویروس و کنترل سیستم ایمنی است. با شروع درمان ضدویروسی (ART)، اغلب اوقات راشهای مرتبط با HIV کنترل و درمان میشوند. در صورتی که راش ناشی از داروی ضدویروسی باشد، تغییر دارو از سمت پزشک در نظر گرفته میشود. برای کاهش علائم، ممکن است از آنتیهیستامین یا کرمهای ضد التهاب استفاده شود. عفونتهای فرصتطلب نیز میتوانند باعث راش پوستی ایدز شوند که نیاز به درمان اختصاصی دارند. مشاوره با متخصص عفونی و پوست در این موارد ضروری است.
۵. درمان راش پوستی بعد از تب
برخی راشهای پس از تب (مثل روزئولا) اغلب خودبهخود بهبود مییابند، اما راش پس از تب همیشه خوشخیم نیست. اگر بیمار بدحال است یا علائم هشدار وجود دارد، باید ارزیابی پزشکی انجام شود. این نوع راشها اغلب خودبهخود و بدون مداخله پزشکی برطرف میشوند. استفاده از تببرهایی مانند استامینوفن به کاهش تب و ناراحتی عمومی کمک میکند؛ بهویژه اگر همراه با سردرد یا درد عضلانی باشد. در کنار دارو، استراحت کافی، نوشیدن مایعات فراوان و حمام با آب ولرم میتواند به کاهش علائم و تسریع روند بهبودی کمک کند.
با این حال، اگر علائم راش شدت یافت، راش وسیع شد یا با تاول و تورم یا نشانههای عفونت همراه بود مراجعه فوری به پزشک ضروری است تا از بروز عوارض جدی جلوگیری شود. اگر راش همراه با علائمی مانند تنگی نفس، تورم صورت و لبها، درد شدید، خونریزی زیر پوستی یا تغییر وضعیت هوشیاری باشد، باید بلافاصله به پزشک مراجعه شود، زیرا ممکن است با وضعیتهای جدیتر اشتباه گرفته شود.

۶. درمان بثورات پوستی سرطان خون
درمان بثورات پوستی مرتبط با سرطان خون، در درجه اول درمان خود سرطان است. در این بیماران، راش میتواند به صورت لکههای خونریزی دهنده، نقاط قرمز زیر پوستی، کبودیهای غیر عادی یا ضایعات التهابی ظاهر شود. استفاده صرف از کرمها و داروهای موضعی، بدون کنترل بیماری زمینهای، تأثیر چندانی نخواهد داشت.
وقتی درمان سرطان خون با داروهای شیمی درمانی، داروهای هدفمند یا سایر روشها آغاز میشود، بسیاری از ضایعات پوستی نیز به تدریج بهبود مییابند. در کنار آن، برای کاهش ناراحتی پوستی میتوان از مرطوب کنندههای ملایم، محافظت در برابر ضربه و گاهی کرمهای ضد خارش استفاده کرد. هر راش جدید یا گسترده باید به سرعت به تیم درمان سرطان گزارش شود.
۷. درمان بثورات پوستی لوپوس
راش لوپوسی اغلب در معرض نور آفتاب تشدید میشود و به صورت لکههای قرمز یا ارغوانی روی صورت، بینی، گونهها و سایر نواحی بدن ظاهر میشود. درمان معمول شامل داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی، داروهای تنظیم کننده سیستم ایمنی مانند هیدروکسی کلروکین، استروئیدهای موضعی یا سیستمیک و در موارد شدید داروهای قویتر سرکوب کننده سیستم ایمنی است. استفاده روزانه از ضد آفتاب مناسب و پرهیز از نور مستقیم خورشید از ارکان مهم کنترل بثورات پوستی در لوپوس است.
۸. درمان بثورات پوستی آبله مرغان
ضایعات آبله مرغان به صورت دانههای قرمز و تاول دار ظاهر میشوند که به شدت خارش دارند و اگر زیاد خارانده شوند، میتوانند جای زخم به جا بگذارند. استفاده از آنتی هیستامین برای کاهش خارش، حمام ولرم با اضافه کردن مواد تسکین دهنده مانند جو دوسر کلوئیدی، تمیز و خشک نگه داشتن پوست و کوتاه نگه داشتن ناخنها از اقدامات اصلی است. در برخی بیماران پرخطر یا در شروع بیماری در بزرگسالان، ممکن است پزشک داروهای ضد ویروسی خاصی تجویز کند. هرگونه علائم غیر معمول مانند تنگی نفس، تب بالا و طولانی یا بی حالی شدید نیاز به ارزیابی فوری دارد.
دارو برای درمان راش پوستی
دارو درمانی یکی از راه های درمان راش پوستی است. در بسیاری از موارد، ترکیبی از داروهای موضعی و خوراکی تجویز میشود؛ مثلا کرم استروئیدی برای کاهش التهاب موضعی در کنار آنتی هیستامین خوراکی برای کنترل خارش. اگر عفونت قارچی، باکتریایی یا ویروسی مطرح باشد، داروهای اختصاصی ضد قارچ، آنتی بیوتیک یا ضد ویروس به کار میرود. مهمترین نکته این است که داروها باید براساس تشخیص دقیق مصرف شوند و استفاده خودسرانه از کرمهای قوی استروئیدی یا آنتی بیوتیکها میتواند هم عوارض پوستی ایجاد کند و هم تشخیصهای بعدی را دشوار کند.
درمان راش پوستی با دارو در بیماریهای خاص مانند لوپوس، پسوریازیس، سرطان خون یا اچ آی وی پیچیدهتر است و نیاز به داروهای سیستمیک و پایش نزدیک دارد. در ادامه متداولترین داروهای موثر در درمان راش پوستی را معرفی کردهایم. بهتر است به این موضوع توجه داشته باشید که در صورت مزمن بودن شرایط بهتر است به پزشک مراجعه کنید.
| نوع دارو | شرح |
|---|---|
| داروهای آلرژی | آنتیهیستامینهای خوراکی خارش را کاهش میدهند. |
| کرمهای ضدالتهاب | کرمهای هیدروکورتیزون مانند کورتیزون® التهاب و خارش را تسکین میدهند. |
| داروهای سرکوبکننده سیستم ایمنی | اگر بثورات پوستی ناشی از اگزما یا پاسخ سیستم ایمنی باشد، داروها میتوانند واکنش را کاهش دهند. |
| حمام بلغور جو دوسر | غوطهور شدن در حمام گرم با بلغور جو دوسر کلوئیدی میتواند بثورات پوستی خشک و خارشدار را تسکین دهد. |
| استروئیدها | اگر علائم ادامه یابد، پزشک شما ممکن است یک کرم استروئید موضعی یا یک استروئید خوراکی مانند پردنیزون تجویز کند. استروئیدها التهاب و خارش را کاهش میدهند. |
| تعدیلکنندههای سیستم ایمنی موضعی | این داروها پاسخ سیستم ایمنی بدن شما را به آلرژنها تغییر میدهند. |
۱. پماد برای راش پوستی
شما میتوانید بثورات ناشی از بیماریهای پوستی مانند اگزما را با مرطوبکنندههایی که بدون عطر و یا حاوی موادی مانند سرامیدها، گلیسیرین و روغن معدنی هستند، درمان کنید. داروها شامل کرمها و پمادهای بدون نسخه حاوی استروئید هیدروکورتیزون هستند. این محصولات ممکن است به کنترل خارش، تورم و قرمزی مرتبط با اگزما کمک کنند. در موارد شدیدتر هم از کرمهای کورتیزون قوی به عنوان پماد برای راش پوستی استفاده میشود. انتخاب نوع پماد، ناحیه مصرف، تعداد دفعات در روز و مدت درمان، همگی باید توسط پزشک مشخص شود تا بهترین نتیجه با کمترین عارضه حاصل شود.
۲. قرص برای راش پوستی
برای درمان راش پوستی، بسته به علت آن، ممکن است از قرصهای مختلفی استفاده شود. آنتیهیستامینهای خوراکی مانند لوراتادین، ستیریزین یا دیفنهیدرامین برای کاهش خارش و التهاب تجویز میشوند. در موارد شدیدتر، پزشک ممکن است کورتیکواستروئید خوراکی مانند پردنیزولون را برای مهار واکنشهای التهابی تجویز کند.
اگر راش ناشی از عفونت باکتریایی باشد، تجویز آنتیبیوتیک خوراکی نیز ممکن است لازم باشد. برای راشهای ناشی از قارچ، قرصهای ضد قارچ مانند فلوکونازول یا تربینافین مورد استفاده قرار میگیرند. استفاده از این داروها باید تحت نظر پزشک باشد تا از عوارض جانبی احتمالی جلوگیری شود.
متن انگلیسی:
webmd
Eczema is a general term that describes several different conditions in which skin is inflamed, red, scaly, and itchy. Eczema is a common skin condition, and atopic dermatitis (also called atopic eczema) is one of the most common forms of eczema. It can affect adults or children and isn’t contagious.
ترجمه متن:
اگزما یک اصطلاح عمومی مرتبط با چندین بیماری مختلف است که در آنها پوست ملتهب، قرمز، پوسته پوسته و خارشدار میشود. اگزما یک بیماری پوستی شایع است و درماتیت آتوپیک (که اگزمای آتوپیک نیز نامیده میشود.) یکی از شایعترین انواع اگزما است. این بیماری بزرگسالان یا کودکان را تحت تأثیر قرار میدهد و مسری نیست.
درمان خانگی راش پوستی
درمان خانگی راش پوستی بیشتر نقش تسکیندهنده دارد و نباید جای مراجعه به پزشک را در موارد شدید، گسترده یا همراه با تب و علائم عمومی بگیرد. بسیاری از روشهای خانگی پشتوانه علمی قوی ندارند و بعضی از آنها حتی میتوانند باعث تحریک بیشتر پوست یا حساسیت شوند، بنابراین همیشه باید هر ماده جدید را ابتدا روی بخش کوچکی از پوست امتحان کرد. در عین حال، راشهای خفیف که تهدیدکننده نیستند را معمولا می توان با مراقبتهای ساده در خانه کنترل کرد، اما اگر طی چند روز بهتر نشوند یا بدتر شوند، حتما باید برای ارزیابی و درمان دقیقتر به پزشک مراجعه شود. بعضی از روشهای درمان خانگی بثورات پوستی عبارتند از:
- استفاده از کمپرس سرد یا پارچه مرطوب برای کاهش التهاب و خارش
- مصرف کرمهای طبیعی مانند آلوئهورا یا کالامین لوشن با خاصیت ضدالتهاب و آرامبخش
- پرهیز از خاراندن پوست و پوشیدن لباسهای نخی و آزاد برای کمک به تسریع روند بهبود
درمان گیاهی راش ئوستی در خانه
در ادامه، برخی از داروهای گیاهی برای درمان خانگی بثورات پوستی را مرور میکنیم. تأکید این است که این روشها فقط نقش کمکی دارند و در صورت تشدید علائم، گسترش راش، تب یا احساس ناخوشی عمومی، باید حتما به پزشک مراجعه شود. برخی از مواد گیاهی مفید برای راش پوستی را در جدول زیر مشاهده میکنید. البته قبل از مصرف این مواد غذایی باید حتما با پزشک مشورت کنید.
| ماده | فایده احتمالی | ماده | فایده احتمالی |
|---|---|---|---|
| روغن درخت چای | در صورت رقیق شدن ممکن است به کاهش عفونت سطحی پوست کمک کند | روغن اسطوخودوس | می تواند تا حدی خارش و التهاب خفیف را آرام کند |
| روغن اکالیپتوس | احساس خنکی و اثر ضد میکروبی خفیف روی برخی ضایعات سطحی دارد | سرکه سیب | گاهی به عنوان ضدعفونی کننده خانگی ملایم برای پوست سالم به کار می رود |
| روغن نارگیل | به عنوان نرم کننده ملایم، خشکی پوست غیر عفونی را کاهش می دهد | جوش شیرین | به صورت محلول رقیق ممکن است خارش خفیف را کمی تسکین دهد |
| ژل آلوئه ورا | نوع خالص و بدون عطر آن اغلب خنک کننده و آرام بخش التهاب خفیف است | نمک اپسوم | در حمام ولرم می تواند احساس آرامش عضلانی و کاهش خارش خفیف ایجاد کند |
| وازلین | با ایجاد سد محافظ روی پوست خشک، رطوبت را حفظ و سوزش را کمتر می کند | عسل مانوکا | در برخی راش های سطحی می تواند با لایه نازک کمی التهاب را کاهش دهد |
| چای سبز | به صورت کمپرس سرد رقیق گاهی خارش و قرمزی خفیف را کمتر می کند | روغن چریش | در طب سنتی به عنوان کمک کننده ضد میکروب و آرام کننده نسبی پوست مطرح است |
| آب لیموترش | روی پوست سالم به مقدار کم می تواند اثر لایه برداری ملایم داشته باشد | جو دوسر | در قالب حمام یا فراورده های استاندارد پوستی، خارش و خشکی خفیف را کاهش می دهد |
نتیجه گیری
درمان راش پوستی به تشخیص دقیق علت بیماری وابسته است. در موارد خفیف میتوان از درمانهای خانگی یا داروهای بدون نسخه استفاده کرد. اگر راش بیش از چند روز ادامه داشت و همراه با تب، درد، تاول یا ترشح بود و یا گسترش یافت، حتماً باید به پزشک مراجعه کنید. متخصص پوست یا پزشک عمومی میتواند با بررسی دقیق وضعیت شما علت اصلی راش را مشخص و درمان مناسب را تجویز کند. تشخیص زودهنگام میتواند از عوارض جدی جلوگیری کند و روند درمان را سریعتر کند.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!