فهرست مطالب
بی خوابی میتواند روی جنبههای مختلف زندگی افراد تاثیر بگذارد و یکی از عوامل اصلی اضطراب و افسردگی است. گزینههای مختلفی برای درمان بیخوابی وجود دارد که با کمک آنها میتوان کیفیت خواب بهتری داشت. در این مقاله از دکترتو قصد داریم به بررسی بهترین روش های درمان سریع بی خوابی بپردازیم. اگر با بی خوابی مزمن دست به گریبان هستید بهتر است در این باره با یک متخصص اعصاب و روان مشورت کنید. شما میتوانید از سامانه دکترتو نسبت به دریافت نوبت حضوری و یا مشاوره آنلاین با بهترین پزشکان اقدام کنید.
درمان سریع بی خوابی چیست؟
درمان سریع بی خوابی معمولا شامل مصرف داروهای خوابآور و انواع آرامبخشهاست. درمان شناختی رفتاری هم برای بی خوابی موثر است و حتی گاهی از ترکیب این روش با دارودرمانی استفاده میشود. اما اگر میخواهید بی خوابی را سریعتر درمان کنید، بهتر است از تکنیکهایی برای آرامتر کردن ذهن و جسم کمک بگیرید. زمانی که بدن به یک حالت آرامش میرسد و ذهن از افکار منفی آزاد میشود، قطعا راحتتر میخوابید. به همین دلیل میتوان گفت که درمان بی خوابی، شامل تکنیکهایی است که به آرامتر کردن ذهن و بدن کمک میکنند.
| نوع درمان | روش درمان | مزایا | معایب | موارد استفاده |
|---|---|---|---|---|
| دارویی | داروهای خوابآور (بنزودیازپینها، غیربنزودیازپینها، ملاتونین، ضدافسردگیها) | سریعالاثر، بهبود قابل توجه کیفیت خواب | عوارض جانبی (خوابآلودگی، سرگیجه، وابستگی)، نیاز به نسخه پزشک | بی خوابی شدید و مزمن |
| رفتاری | درمان شناختی رفتاری برای بی خوابی (CBT-I) | درمان ریشهای بیخوابی، کاهش وابستگی به دارو، بهبود کیفیت زندگی | نیاز به زمان و تلاش، ممکن است به چندین جلسه نیاز باشد | انواع بیخوابی |
| تغذیهای | تنظیم رژیم غذایی (کاهش کافئین، الکل، غذاهای سنگین)، افزایش مصرف مواد غذایی حاوی ملاتونین (گیلاس، موز) | بهبود کیفیت خواب، کاهش اضطراب | ممکن است برای همه افراد موثر نباشد | بی خوابی خفیف تا متوسط |
| سبک زندگی | ایجاد روتین خواب منظم، ایجاد محیط خواب آرام، ورزش منظم (نه نزدیک به زمان خواب)، محدود کردن استفاده از دستگاههای الکترونیکی قبل از خواب | بهبود کیفیت خواب، کاهش استرس | نیاز به تغییر عادات، ممکن است زمانبر باشد | انواع بیخوابی |
1. درمان سریع بی خوابی کودکان
بی خوابی در کودکان میتواند برای والدین و کودک بسیار استرسزا باشد. دلایل مختلفی مانند تغییرات رشدی، مشکلات سلامتی، استرس و اضطراب میتوانند باعث بی خوابی در کودکان شوند. خوشبختانه، با استفاده از روشهای ساده و موثر میتوان به کودکان کمک کرد تا خواب آرام و باکیفیتی داشته باشند. برای درمان سریع بی خوابی کودکان باید از چند تکنیک اصلی کمک گرفت که شامل موارد زیر میشود:
- فعالیتهای روز کودک را بیشتر کنید، اما چند ساعت قبل از خواب به تدریج با آرامتر کردن بدن، از شدت و میزان فعالیتها بکاهید.
- ورزش و فعالیت بدنی در طول روز برای خواب سریعتر کودک در شب مفید است.
- محیط خواب کودک را آرام و تاریک کنید.
- نور محیطی را کم کنید و از نورهای آرام مانند آبی برای آماده کردن محیط خواب استفاده کنید.
- دمای اتاق را برای خواب متعادل کنید.
- پوشاندن لباس خنک و راحت به تن کودک را فراموش نکنید.
- تنظیم ساعات منظم خواب در شب؛ به این معنی که کودک هر شب در یک ساعت مشخص به تختخواب برود.
- محدود کردن کار با گوشی و تبلت یا تماشای تلویزیون در ساعات نزدیک به خواب کودک
- یک لیوان شیر گرم یک ساعت قبل از خواب کودک، برای بهبود کیفیت خواب موثر است.
- دوش آب گرم یک تا دو ساعت قبل از خواب میتواند به رفع سریع بیخوابی کمک کند.
- ماساژ دادن کودک برای آرامتر کردن جسم و ذهن مفید است.
- درمان سریع بیخوابی کودکان با کمک شربت یا قرص ملاتونین

2. درمان سریع بی خوابی شبانه
استفاده از روشهای ذهنآگاهی و درمان شناختی رفتاری بهترین و سریعترین روشهایی هستند که میتوانند برای درمان سریع بی خوابی شبانه، موثر واقع شوند. مصرف دمنوشهای آرامشبخش قبل از خواب و اجتناب از خوردن نوشیدنیهای کافئیندار و قندی هم راهکار موثر دیگری است که میتواند به درمان فوری بی خوابی شبانه کمک کند. در نهایت برای این که بی خوابی سریعتر رفع شود، خصوصا زمانی که بیخوابی مزمن است، میتوان از داروهای خواب آور یا خوابآورهای طبیعی مانند ملاتونین کمک گرفت.
3. درمان سریع بی خوابی نوزاد
در نوزادان درمان سریع بی خوابی تنها با کمک برخی راهکارها و تکنیکهای آرامبخش امکان پذیر است. ماساژ دادن نوزاد، تاریک و آرام کردن محیط خواب و استفاده از نورهای مناسب برای یک خواب عمیق و راحت، همگی به خواب سریعتر نوزادان کمک میکند. همچنین میتوان از یک موسیقی آرام یا وایت نویز و حرکات آرام گهواره، برای خواب سریعتر نوزاد کمک گرفت.
تکنیک های درمان سریع بی خوابی
زمانی که بی خوابی به یک دلیل خاص اتفاق میافتد و یک مشکل زمینهای علت بی خوابی است، قطعا درمان آن زمان بر است. اما بههرحال کمک گرفتن از برخی تکنیکها به شما کمک میکند تا بتوانید سریعتر و بهتر بخوابید و کیفیت خواب بهتری داشته باشید. این استراتژیهای عملی را باید حداقل بین 12 تا 30 دقیقه قبل از خواب انجام داد تا تاثیر لازم را داشته باشند. بهترین تکنیکهای درمان سریع بی خوابی شامل موارد زیر میشود:
- روی تنفس خود تمرکز کنید.
- محیط را آرام کنید.
- استفاده از یک نور آبی ملایم
- کتاب یا مجله بخوانید.
- دمنوش و چایهای گیاهی را امتحان کنید.
- دمای محیط را تنظیم کنید.
- تکنیکهای مدیتیشن و ذهنآگاهی را امتحان کنید.
- از ملاتونین کمک بگیرید.
- استفاده از داروهای خواب آور و مسکن بدون نسخه برای درمان فوری بیخوابی
1. مدیریت تنفس
یکی از بهترین راهکارها برای درمان سریع بی خوابی، مدیریت تنفس است. تمرینات تنفس عمیق میتواند به شما کمک کند تا ذهن آشفته و بههمریخته خود را آرام کنید. خصوصا زمانی که متوجه شدید افکار مزاحم مانع خواب شماست و شما را بیدار نگه میدارد، تمرکز روی تنفس میتواند موثر باشد. افکار مضطرب در مورد کار، مدرسه و روابط از علل شایع بی خوابی هستند. نشخوار فکری نیز همینطور است، جایی که شما رویدادهای گذشته را در ذهنتان تکرار میکنید، یا به طور مکرر به همان افکار منفی فکر میکنید. میتوانید با تمرکز بر تنفستان شروع کنید. درحالیکه تا پنج میشمارید، نفس عمیق بکشید، سپس درحالیکه مجددا تا پنج میشمارید، بازدم کنید. تعدادی تکنیک و تمرین تنفسی وجود دارد که میتوانید آنها را امتحان کنید.

2. مدیتیشن برای درمان سریع بی خوابی
تمرینات مدیتیشن یک راه عالی برای درمان سریع بی خوابی است. چه از طریق کلاسهای آنلاین و چه با استفاده از ویدئوهای مختلف مدیتیشن در یوتیوب، میتوانید از این تمرینها برای آرام کردن ذهن و بدن و بهبود کیفیت خواب کمک بگیرید. تکنیکهای مختلف آرامشبخش مانند تمرینات تنفسی، بیوفیدبک و یوگا همگی راههایی برای کم کردن اضطراب در زمان خواب هستند. این تمرینها با کاهش ضربان قلب، کنترل تنفس و کاهش تنشهای عضلانی میتوانند به آرامتر شدن شما و بهبود کیفیت خواب کمک زیادی کنند.
متن انگلیسی:
mayoclinic
Progressive muscle relaxation, biofeedback and breathing exercises are ways to lower anxiety at bedtime. Practicing these methods can help you control your breathing, heart rate and muscle tension so that you can relax.
ترجمه متن:
روشهای آرامشبخشی پیشرونده عضلانی، بیوفیدبک و تمرینات تنفسی راههایی برای کاهش اضطراب در هنگام خواب هستند. این روشهای تمرینی میتوانند به شما در کنترل تنفس، ضربان قلب و تنش عضلانی تا آرام شدن آنها کمک کنند.
3. تمرین های ذهنی برای درمان سریع بی خوابی
یکی از موثرترین و بهترین راه حلها برای درمان فوری بیخوابی، کمک گرفتن از تمرینهای ذهنی مانند درمان شناختی رفتاری برای بی خوابی است. این تمرینها به شما کمک میکند تا افکار و اعمال منفی که شما را بیدار نگه میدارند را کنترل کرده تا به این ترتیب کیفیت خواب بهتری داشته باشید. درمان شناختی رفتاری معمولاً به عنوان اولین درمان برای افراد مبتلا به بی خوابی توصیه میشود. در این تمرینها به شما آموزش داده میشود که چطور باورها و افکاری که بر خوابتان تاثیر میگذارد را تغییر دهید. بخش دیگری از این تمرینها روی تغییر عادات خواب تاثیر دارد و به شما یاد میدهد چطور رفتارهایی که مانع از خوب خوابیدن شما میشوند را متوقف کنید.
4. ماساژ برای درمان سریع بی خوابی
یکی دیگر از تکنیکهای بسیار موثر برای درمان سریع بی خوابی، ماساژ درمانی است. شما میتوانید از یک متخصص طب فشاری برای این کار کمک بگیرید یا این که با آموزشهای ساده، از ماساژ و فشار نقاط مخصوصی در بدن برای بهبود کیفیت خواب استفاده کنید. با فشار دادن یک سری نقاط خاص قبل از خواب، میتوان بی خوابی را سریعتر رفع کرد. علاوه بر این، میتوان از ترکیب رایحه درمانی و ماساژ برای رفع سریع بیخوابی بهره برد. در این روش از روغنهای مخصوصی مانند روغن بابونه یا روغن اسطوخودوس برای ماساژ دست، پا یا پیشانی استفاده میشود. ماساژ دادن با بهبود جریان خون و آرام کردن عضلات بدن، به شما کمک میکند تا خواب عمیقتری داشته باشید.

درمان سریع بی خوابی در طب سنتی
درمان خانگی بی خوابی در طب سنتی شامل روشهای طبیعی و سادهای است که میتواند کیفیت خواب شما را بهبود ببخشد. نوشیدن دمنوشهای گیاهی مانند بابونه یا گلگاوزبان قبل از خواب، استفاده از عطرهایی مانند اسطوخودوس برای آرامش ذهن، تنظیم ساعت خواب و بیداری منظم، کاهش مصرف کافئین و شکر در ساعات پایانی روز و تمرین تکنیکهای آرامسازی مانند تنفس عمیق یا مدیتیشن، از جمله مؤثرترین روشهای درمان خانگی بی خوابی محسوب میشوند. این روشها بدون نیاز به دارو، به آرامش بدن و ذهن کمک کرده و خواب طبیعی و راحت را تسهیل میکنند.
متن انگلیسی:
my.clevelandclinic
Many herbs or supplements can help treat insomnia.
ترجمه متن:
برخی از مکملها و ترکیبات گیاهی میتوانند برای درمان بی خوابی موثر باشند.
دارو برای درمان سریع بی خوابی
دارو برای درمان بی خوابی در انواع مختلفی وجود دارد که برخی با نسخه و برخی بدون نسخه قابل تهیه هستند، اما همواره مشورت با پزشک ضروری است. دستهبندیهای رایج شامل ملاتونین (خوابآور طبیعی)، داروهای گیاهی، بنزودیازپینها (کوتاه، متوسط و بلند اثر)، آگونیستهای گیرنده ملاتونین، آنتاگونیستهای گیرنده اورکسین (مانند سوورکسانت)، و همچنین داروهایی چون ضدافسردگیها و ضد روانپریشیها برای بی خوابیهای مرتبط با اضطراب و افسردگی هستند؛ علاوه بر این، آنتیهیستامینهای بدون نسخه نیز میتوانند خاصیت خوابآوری داشته باشند.
برای بی خوابی به کدام دکتر مراجعه کنیم؟
برای اطلاع بیشتر درباره {بیماری} می توانید از بهترین دکترهای مغز و اعصاب ایران نوبت بگیرید.
در ادامه لیستی از برجسته ترین پزشکان مغز و اعصاب در برخی شهرهای مختلف ایران را مشاهده میکنید:
نتیجه گیری و راهنمای مراجعه به دکتر
با وجودی که روشهای مختلفی برای درمان سریع بی خوابی وجود دارد، اما همیشه نمیتوان با کمک تکنیکهای تنظیم خواب، بی خوابی را سریع درمان کرد. اگر بی خوابی شما بیش از چند ماه طول بکشد یا زندگی روزمره شما را تحت تاثیر قرار دهد، باید به یک دکتر متخصص اعصاب و روان مراجعه کنید. پزشک در صورت لزوم ممکن است داروهای قوی خواب آور را در کنار سایر درمانها مانند رفتاردرمانی توصیه کند، تا به تدریج روند خواب شما بهتر شود. اما اگر نیاز به مشاوره با متخصصین بیشتری دارید میتوانید از خدمات غیرحضوری دکترتو به منظور مشاوره آنلاین روانپزشکی کمک بگیرید.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!
سلام خانم هستم ۲۱ سالمه چند سالی هستش که شبا اصلن نمیتونم به راحتی بخوابم و با وجود خستگی هم باز خوابم نمیبره و مدام ذهنم درگیره و به ناچار از گوشی استفاده میکنم میدونم اشتباهه اما تا وقتی بیهوش نشم نمیتونم بخوابم و برعکس روزا به راحتی خوابم میبره و حتی ظهرا هم میخوابم گاهی و حتی با ورزش و مصرف دمنوش های آرامبخش و کتاب خوندن در شب هم نتیجه نگرفتم شما راهکاری دارید که موثر باشه؟ یا اینکه باید به پزشک خاصی مراجعه کنم؟
سلام. این الگوی خواب نامنظم و بیخوابی شبانه همراه با درگیری ذهنی میتواند نشانهای از اختلال خواب یا اضطراب باشد. از آنجایی که روشهای خانگی مؤثر نبودهاند، مراجعه به یک متخصص مغز و اعصاب (نورولوژیست) یا روانپزشک توصیه میشود تا با ارزیابی دقیق، درمان مناسب مانند درمانهای شناختی-رفتاری یا در صورت نیاز دارویی آغاز شود. این متخصصان میتوانند به تنظیم ساعت خواب شما کمک کنند.
متخصص روانپزشک
سلام خانم هستم ۲۱ سالمه چند سالی هستش که شبا اصلن نمیتونم به راحتی بخوابم و با وجود خستگی هم باز خوابم نمیبره و مدام ذهنم درگیره و به ناچار از گوشی استفاده میکنم میدونم اشتباهه اما تا وقتی بیهوش نشم نمیتونم بخوابم و برعکس روزا به راحتی خوابم میبره و حتی ظهرا هم میخوابم گاهی و حتی با ورزش و مصرف دمنوش های آرامبخش و کتاب خوندن در شب هم نتیجه نگرفتم شما راهکاری دارید که موثر باشه؟ یا اینکه باید به پزشک خاصی مراجعه کنم؟
سلام من ۲۱ سالمه چند سالی هستش که شبا اصلن نمیتونم به راحتی بخوابم و با وجود خستگی هم باز خوابم نمیبره و مدام ذهنم درگیره و به ناچار از گوشی استفاده میکنم میدونم اشتباهه اما تا وقتی بیهوش نشم نمیتونم بخوابم و برعکس روزا به راحتی خوابم میبره و حتی ظهرا هم میخوابم گاهی و حتی با ورزش و مصرف دمنوش های آرامبخش و کتاب خوندن در شب هم نتیجه نگرفتم شما راهکاری دارید که موثر باشه؟ یا اینکه باید به پزشک خاصی مراجعه کنم؟
من واقعا دارم عذاب میکشم از بی خوابی بجایی رسیدم آلپرازولام 1میخورم بازم آرامش ندارم بتونم بخوابم لطفاً راهنمایی کنید ممنون میشم
سلام. بیخوابی شدید و طولانی میتواند کیفیت زندگی و سلامت شما را تحت تأثیر قرار دهد و مصرف یک داروی آرامبخش بهتنهایی اغلب کافی نیست. بهتر است علاوه بر مصرف دارو، سبک زندگی و بهداشت خواب رعایت شود؛ مثل کاهش کافئین، نور کم شبها، زمان منظم خواب و تکنیکهای آرامسازی. با توجه به شدت مشکل شما و اینکه داروی فعلی جواب نمیدهد، مراجعه به متخصص روانپزشکی ضروری است تا داروی مناسب و دوز صحیح، و در صورت نیاز درمانهای غیر دارویی مثل رفتاردرمانی شناختی برای بیخوابی شروع شود.
متخصص روانپزشک