دیسپلازی دهانه رحم وضعیتی پیشسرطانی است که در آن سلولهای پوشاننده دهانه رحم دچار تغییرات غیرطبیعی میشوند، اما هنوز به سرطان تبدیل نشدهاند. این تغییرات معمولاً در اثر عفونت پایدار با ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) ایجاد میشوند و اغلب بدون علامت هستند. تشخیص معمولاً با تست پاپ اسمیر یا آزمایش HPV امکانپذیر است. شدت دیسپلازی از خفیف تا شدید متغیر بوده و در صورت درمان بهموقع، کاملاً قابل برگشت است. غربالگری منظم، واکسیناسیون HPV و رعایت بهداشت جنسی از مهمترین اقدامات برای پیشگیری از این تغییرات و کاهش خطر سرطان دهانه رحم محسوب میشوند.
نارسایی دهانه رحم یکی از عوارض بارداری است که در آن دهانه رحم پیش از زمان طبیعی نرم، کوتاه یا باز میشود، بدون آنکه انقباضات زایمان آغاز شده باشد. این مشکل معمولاً در سهماهه دوم بارداری رخ میدهد و در صورت عدم تشخیص بهموقع میتواند منجر به زایمان زودرس یا سقط جنین شود. علت اصلی، ضعف ساختاری یا آسیب بافت دهانه رحم در اثر جراحیها، سقطهای مکرر یا ناهنجاریهای مادرزادی است. تشخیص زودهنگام با سونوگرافی و درمانهایی مانند سرکلاژ یا مصرف پروژسترون میتواند نقش مهمی در حفظ بارداری تا زمان ایمن داشته باشد.
چسب ضد بارداری یک روش هورمونی پیشگیری از بارداری است که با آزاد کردن هورمونهای استروژن و پروژستین در خون، از تخمکگذاری جلوگیری کرده و به جلوگیری از بارداری کمک میکند. این چسب همچنین ممکن است علائم یائسگی را کاهش دهد و به تنظیم قاعدگی کمک کند. با این حال، برای استفاده صحیح از آن باید دستورالعملهای مصرف را رعایت کرده و در صورت وجود مشکلات بهداشتی خاص، با پزشک مشورت شود.
کلاهک دهانه رحم یکی از روشهای پیشگیری از بارداری است که با قرار گرفتن بر روی دهانه رحم، از ورود اسپرم به رحم جلوگیری میکند. میتوان تا دو سال از آن استفاده کرد و بعد از برداشتن آن بلافاصله میتوان برای بارداری اقدام کرد. با این حال، این روش ممکن است در حین رابطه جنسی جابجا شود یا باعث تحریک واژن شود. استفاده از کلاهک باید طبق دستورالعملها انجام شود تا مؤثر باشد.
اسپرمکش روش شیمیایی برای پیشگیری از بارداری است که با جلوگیری از حرکت اسپرمها به سمت تخمک، احتمال بارداری را کاهش میدهد. این مواد بهصورت کرم، ژل، فوم، شیاف و دیگر اشکال موجود هستند و معمولاً باید ۱۰ تا ۱۵ دقیقه قبل از رابطه جنسی در واژن قرار گیرند. استفاده بهتنهایی از اسپرمکشها مؤثر نبوده و بهتر است با روشهای دیگر مانند کاندوم ترکیب شوند. این مواد نمیتوانند از بیماریهای مقاربتی جلوگیری کنند و در برخی افراد ممکن است باعث تحریک یا حساسیت شوند.
بستن لولههای رحمی (توبکتومی) یک روش دائمی برای پیشگیری از بارداری است که در آن لولههای فالوپ بریده یا مسدود میشوند تا از رسیدن اسپرم به تخمک جلوگیری شود. این روش مزایای زیادی دارد از جمله اینکه نیاز به هیچگونه اقدام روزانه یا سالانه ندارد. از معایب آن میتوان به خطر پشیمانی، بارداری خارج از رحم و عوارض جراحی مانند خونریزی و عفونت اشاره کرد. برای زنانی که مطمئن هستند که دیگر نمیخواهند باردار شوند، بستن لولهها یک گزینه مؤثر و دائمی است.
آمپول ضد بارداری یکی از روشهای هورمونی موثر برای پیشگیری از بارداری است که حاوی هورمون پروژسترون است و با جلوگیری از آزاد شدن تخمک و غلیظ کردن مخاط دهانه رحم از بارداری جلوگیری میکند. این آمپولها معمولاً بهصورت تزریقی در بازو یا باسن انجام میشود و به دو نوع اصلی سه ماهه و یک ماهه تقسیم میشوند. اثربخشی این روش بالای 94% است و معمولاً تا 12 تا 13 هفته از بارداری جلوگیری میکند. استفاده از این آمپولها ممکن است عوارضی مانند تغییرات در دورههای قاعدگی، افزایش وزن و برخی مشکلات روحی ایجاد کند. همچنین، در صورتی که تزریقها بهموقع انجام نشود، ممکن است خطر بارداری افزایش یابد.
دیافراگم ضد بارداری (دیافراگم واژینال) یک روش غیر هورمونی برای پیشگیری از بارداری است که از جنس سیلیکون یا لاتکس ساخته شده و به عنوان یک مانع در داخل واژن قرار میگیرد تا دهانه رحم را پوشانده و از ورود اسپرم به رحم جلوگیری کند. برای افزایش اثربخشی، دیافراگم باید با اسپرمکش استفاده شود. دیافراگم باید حداقل 6 ساعت پس از رابطه جنسی در واژن باقی بماند، ولی نباید بیشتر از 24 ساعت در آنجا بماند. استفاده نادرست از دیافراگم میتواند منجر به بارداری ناخواسته شود.
درمان سرطان سینه معمولا با ترکیبی از روشها پیش میرود تا تومور را حذف و از بازگشت آن جلوگیری کند. انواع روشهای درمان معمولا شامل جراحیهایی مانند لامپکتومی برای حفظ سینه یا ماستکتومی برای برداشتن کامل بافت، پرتودرمانی برای نابودی سلولهای باقیمانده و شیمیدرمانی برای حمله به سرطان در سراسر بدن هستند. این رویکردها بر اساس میزان گستردگی بیماری (از مرحله ۱ تا پیشرفته) تنظیم میشوند و با مراقبتهای مکمل مانند فیزیوتراپی و تغذیه سالم، میتوان عوارض درمان را کاهش داد. تشخیص زودهنگام بیماری، شانس درمان موفق را افزایش میدهد.
تنگ کردن واژن با روشهای جراحی و غیرجراحی مانند لیزر درمانی، آر اف، نخ، ژل و ورزشهای تخصصی انجام میشود. جراحی نتیجه ماندگارتری دارد اما دوره نقاهت طولانیتری هم نیاز دارد. روشهای غیرتهاجمی معمولا بدون درد و با دوره بهبود کوتاه هستند. انتخاب روش مناسب باید با توجه به شدت شلشدگی بافت واژن، سن، هدف درمانی و مشاوره با پزشک متخصص زنان انجام شود. رعایت مراقبتهای قبل و بعد از درمان، در موفقیت و ایمنی نتایج بسیار مؤثر است.
باکتری، قارچ و ویروس از مهمترین عوامل ایجادکننده عفونت رحمی هستند. علائم عفونت رحم معمولاً شامل درد در قسمت تحتانی شکم یا لگن، تب (معمولاً ۱ تا ۳ روز پس از زایمان)، رنگپریدگی، لرز، احساس بیماری و ناراحتی و در موارد شدید سردرد و از دستدادن اشتها است. برای جلوگیری از عوارض جانبی و گسترش بیماری، بهتر است در سریعترین زمان به متخصص زنان مراجعه کنید.
تخمکگذاری زمانی رخ میدهد که یک تخمک بالغ از تخمدان آزاد میشود و آماده لقاح با اسپرم میشود. این فرآیند معمولاً در میانه چرخه قاعدگی، بهطور متوسط در روز چهاردهم، اتفاق میافتد. پس از تخمکگذاری، زن معمولاً به مدت ۲ تا ۳ روز بارور است. علائم رایج تخمکگذاری شامل درد خفیف در ناحیه پایین شکم (که به آن درد تخمکگذاری یا "Mittelschmerz" گفته میشود)، تغییرات در مخاط دهانه رحم (که رقیق و شفاف میشود)، و حساسیت یا درد در سینهها هستند. تشخیص این علائم میتواند به زنان کمک کند تا زمان باروری خود را بهتر شناسایی کرده و شانس بارداری خود را افزایش دهند.