فهرست مطالب
خلاصه این مطلب را در این پادکست گوش دهید:
عفونت اپیدیدیم، التهاب لوله مارپیچی پشت بیضه است که باعث درد، تورم و حساسیت کیسه بیضه میشود و معمولاً منشأ باکتریایی دارد. این بیماری در مردان ۱۴ تا ۳۵ سال شایعتر است و میتواند حاد یا مزمن باشد. اهمیت تشخیص و درمان بهموقع در جلوگیری از گسترش عفونت به بیضه یا عوارضی مانند آبسه نهفته است. در این مقاله از دکترتو، علائم، علل و روشهای درمان بررسی میشود. هدف آن است که با توضیح نشانههای اصلی و اقدامات حمایتی، تصویر روشنی از مدیریت این عفونت ارائه شود تا افراد در صورت بروز علائم سریعتر به پزشک مراجعه کنند.
عفونت اپیدیدیم بیضه چیست؟
عفونت اپیدیدیم بیضه یا اپیدیدیمیت، یک سندرم بالینی است که باعث درد، تورم و التهاب اپیدیدیم در بیضه میشود. اپیدیدیم لوله مارپیچی است که در پشت بیضه قرار دارد و اسپرم را ذخیره و حمل میکند. این عفونت در اغلب موارد ناشی از عفونت باکتریایی است و موارد ویروسی آن نادرتر است و معمولاً همراه با اورکیت ویروسی (مثل اوریون) دیده میشود. اما بیشتر در افراد بین ۱۴ تا ۳۵ سال اتفاق میافتد. اپیدیدیمیت یکی از عفونتهای نسبتاً شایع است. دو نوع کلی اپیدیدیمیت وجود دارد:
- اپیدیدیمیت حاد (ناگهانی) که معمولاً نتیجه یک عفونت باکتریایی است.
- اپیدیدیمیت مزمن به درد و ناراحتی مداوم اپیدیدیم برای شش هفته یا بیشتر گفته میشود و شدت آن میتواند متغیر باشد و همیشه از نوع حاد شدیدتر نیست.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت mayoclinic
Symptoms of chronic epididymitis might come on slowly. Sometimes the cause of chronic epididymitis isn’t able to be found.
ترجمه فارسی:
علائم اپیدیدیمیت مزمن ممکن است به آرامی بروز کند. گاهی اوقات علت اپیدیدیمیت مزمن قابل تشخیص نیست.
اپیدیدیمیت اورکیت چیست؟
گاهی اوقات عفونت اپیدیدیم به کیسه بیضه گسترش مییابد و همزمان با آن، بیضه هم ملتهب میشود. به این عفونت، اپیدیدیمیت اورکیت میگویند. اپیدیدیم – اورکیت التهاب اپیدیدیم و بیضه است. این بیماری بسیار کمتر از اپیدیدیمیت شایع است. ارکیت معمولاً از طریق جریان خون به بیضه گسترش مییابد. در این شرایط بیشتر ویروسها عامل عفونت هستند.
| جنبه | عفونت اپیدیدیم (اپیدیدیمیت) | اپیدیدیمیت اورکیت |
|---|---|---|
| تعریف | التهاب و عفونت لوله اپیدیدیم در پشت بیضه | التهاب همزمان اپیدیدیم و بیضه |
| شیوع | نسبتاً شایع | بسیار کمتر از اپیدیدیمیت شایع است. |
| علت شایع | عمدتاً عفونت باکتریایی (مانند کلامیدیا یا سوزاک در زیر ۳۵ سال؛ برگشت ادرار یا عفونت پروستات در بالای ۳۵ سال) | بیشتر ویروسها عامل عفونت هستند و معمولاً از طریق جریان خون گسترش مییابد. |
| علائم اصلی | درد ناگهانی یا تدریجی در یک یا هر دو بیضه؛ تورم، حساسیت و گرمی کیسه بیضه؛ هیدروسل؛ تب؛ درد هنگام ادرار؛ ترشح از آلت | علائم مشابه بهعلاوه التهاب و درگیری مستقیم بیضه |
| گسترش | ممکن است به بیضه گسترش یابد. | درگیری همزمان اپیدیدیم و بیضه |
| درمان | آنتیبیوتیک برای موارد باکتریایی؛ استراحت و اقدامات حمایتی | درمان مشابه با توجه به علت (ویروسی یا باکتریایی) و شدت درگیری |
علائم عفونت اپیدیدیم چیست؟
عفونت اپیدیدیم و علائمی که ایجاد میکند بسته به شدت عفونت و سن بیمار متفاوت است. حاد یا مزمن بودن عفونت در اپیدیدیم میتواند روی شدت علائم و زمان بروز آنها تاثیر بگذارد. همچنین باید علت ابتلا را در نظر گرفت، زیرا موارد متعددی ممکن است باعث عفونت لولههای اپیدیدیم در بیضه شوند. اصلیترین نشانه این عفونت، تورم و التهاب شدید کیسه بیضه است. سایر نشانههای اپیدیدیم عبارت است از:
- درد ناگهانی یا تدریجی در یک یا هر دو بیضه که ممکن است به کشاله ران گسترش یابد
- کیسه پوستی حاوی بیضهها (کیسه بیضه) حساس، گرم و متورم است
- تجمع مایع در اطراف بیضه (هیدروسل) که مانند یک توده یا تورم احساس میشود
- تب و لرز
- درد هنگام ادرار (دیزوری)
- وجود خون در مایع منی (هماتوسپرمی)
- ترشح از آلت تناسلی
- درد یا ناراحتی در ناحیه تحتانی شکم یا لگن
نشانه های اپیدیدیمیت حاد چیست؟
در اپیدیدیمیت حاد، ممکن است یک یا چند مورد از نشانههای بالا دیده شود، ولی الزامی نیست که همه آنها در تمام بیماران وجود داشته باشد. عفونت حاد به صورت کاملاً ناگهانی ایجاد شده و شدت علائم خیلی سریع بیشتر میشود. مردانی که اپیدیدیمیت حاد دارند، معمولاً درد بیضه و حساسیت یک طرفه بیضه، هیدروسل و تورم قابل لمس اپیدیدیم دارند. اگرچه التهاب و تورم اکثراً از دم اپیدیدیم شروع میشود، اما میتواند به بقیه اپیدیدیم و بیضه نیز گسترش یابد. بسته به علت، ممکن است علائم دیگری مانند مشکل در ادرار کردن یا ترشح سفید، زرد یا سبز از نوک آلت تناسلی نیز وجود داشته باشد.
علت عفونت اپیدیدیم چیست؟
اپیدیدیمیت معمولاً توسط یک عفونت مقاربتی مانند عفونت کلامیدیا یا سوزاک ایجاد میشود. این احتمال در مردان جوان زیر ۳۵ سال بیشتر است. در سنین بالای ۳۵ سال شایعترین علت اپیدیدیمیت عفونتهای دستگاه ادراری و پروستات با باکتریهای رودهای است که از مجرای ادرار و پروستات به اپیدیدیم صعود میکنند؛ عفونت ادراری در این گروه سنی بهویژه در حضور بزرگی پروستات یا کاتتر ادراری چندان هم نادر نیست. همچنین افزایش خطر عفونتهای مقاربتی و اپیدیدیمیت در روابط جنسی محافظتنشده وجود دارد. سایر علل اپیدیدیمیت عبارت است از:
- باکتریهای دستگاه ادراری یا عفونت پروستات
- عفونتهای ویروسی، مانند ویروس اوریون
- ادرار در اپیدیدیم. این وضعیت زمانی رخ میدهد که ادرار به عقب به داخل اپیدیدیم جریان مییابد و باعث تحریک شیمیایی میشود. بلند کردن اجسام سنگین یا زور زدن میتواند باعث بازگشت ادرار به اپیدیدیم شود.
- انسداد مجرای ادرار
- تروما؛ آسیب کشاله ران میتواند باعث اپیدیدیمیت شود.
- سل؛ به ندرت، عفونت در اپیدیدیم ممکن است ناشی از عفونت سل باشد.
- استفاده از کاتتر ادراری، مانند کاتتر فولی
- مصرف آمیودارون، دارویی که برای درمان اختلال ریتم قلب استفاده میشود.
- آسیب به کشاله ران
- بیماری بهجت
در کودکان، معمولاً به دلیل التهاب ناشی از ضربه مستقیم، پیچ خوردگی آپاندیس اپیدیدیم یا رفلاکس ادرار به اپیدیدیم، این عفونت ایجاد میشود.
راه های تشخیص عفونت اپیدیدیم چیست؟
برای تشخیص این عفونت ابتدا پزشک شرح حال بیمار و علائمی که دارد را بررسی میکند. آنها همچنین کیسه بیضه را برای یافتن ناحیه حساس یا توده معاینه میکنند. معاینه رکتوم نیز برای بررسی بزرگ شدن یا حساسیت پروستات ضروری است. در ادامه پزشک برای تشخیص قطعی و دقیقتر، آزمایشهای زیر را تجویز میکند:
- آزمایش ادرار (آنالیز ادرار) وجود باکتری در نمونه ادرار را بررسی میکنند.
- آزمایش خون برای بررسی نشانههای عفونت
- نمونهبرداری از نوک آلت برای بررسی عفونتهای مقاربتی
- سونوگرافی برای بررسی پیچ خوردگی بیضه
درمان عفونت اپیدیدیم بیضه چیست؟
اپیدیدیم عفونی معمولاً به راحتی قابل درمان است. درمان اپیدیدیم اغلب شامل درمان دارویی و اقدامات تسکینی است. گاهی اوقات ممکن است نیاز به انجام جراحی نیز باشد. استراحت، حمایت از کیسه بیضه با یک محافظ ورزشی، استفاده از کیسه یخ و مصرف داروهای مسکن میتواند به تسکین ناراحتی و درد کمک کند.
اگر آبسه تشکیل شده باشد، احتمالاً برای تخلیه آن به جراحی نیاز است. گاهی اوقات بسته به میزان گسترش عفونت و خصوصاً بر اساس علت آن، تمام یا بخشی از اپیدیدیم باید با جراحی برداشته شود. برای انتخاب بهترین درمان برای شرایط شما بهتر است زیر نظر بهترین دکتر اورولوژی ایران باشید.
داروی عفونت اپیدیدیمیت چیست؟
داروی عفونت اپیدیدیمیت معمولاً آنتیبیوتیک است. آنتیبیوتیکها برای درمان اپیدیدیمیت باکتریایی و اپیدیدیم ارکیت مورد نیاز هستند. آنها به صورت تزریقی یا قرص یا ترکیبی از هر دو تجویز میشوند. بیشتر افراد باید به مدت یک تا دو هفته آنتیبیوتیکهای تجویزشده را مصرف کنند. در برخی موارد نادر ممکن است به مصرف دورههای طولانی مدت آنتیبیوتیک نیاز باشد. رایجترین داروها عبارتاند از:
- داکسی سایکلین
- سیپروفلوکساسین
- لووفلوکساسین
- تری متوپریم – سولفامتوکسازول
اگر علت عفونت باکتریایی یک بیماری مقاربتی باشد، علاوه بر خود فرد شرکای جنسی هم باید یک دوره کامل آنتیبیوتیک مصرف کنند. مصرف کامل داروها ضروری است و حتی اگر علائم زودتر برطرف شد هم باید دوره درمان را کامل کرد. برای تسکین درد، مسکنهایی مانند پاراستامول یا ایبوپروفن تجویز میشوند.
درصورتیکه سل باعث اپیدیدیمیت شود، پزشک احتمالاً داروهای ایزونیازید، پیرازینامید، ریفامپین، اتامبوتول و ریفاپنتین را تجویز میکند. بیشتر افراد باید به مدت شش تا نه ماه داروهای ضد سل مصرف کنند.
عوارض اپیدیدیمیت چیست؟
بدون درمان، اپیدیدیمیت میتواند عوارضی مانند آبسه در کیسه بیضه و کیست اپیدیدیم را ایجاد کند. آبسه یک عفونت چرکی است که میتواند کل کیسه بیضه را عفونی کند. گاهی هم مایع در اطراف بیضه جمع میشود و تودههایی به نام هیدروسل را ایجاد میکند. حتی این احتمال وجود دارد که با گسترش عفونت، پوست کیسه بیضه به دلیل تورم و عفونت باز یا پاره شود.
در موارد نادر، عفونت اپیدیدیم میتواند باعث مشکلات ناباروری مردان شود. این بیماری به عملکرد بیضهها آسیب میرساند و باعث تورم، درد و ناراحتی میشود. همچنین به دلیل تولید یکسری آنتیبادیها در بدن برخی افراد، احتمال از بین رفتن اسپرمها وجود دارد بنابراین ارتباط با بهترین دکتر درمان ناباروری مردان ایران ضروری خواهد بود.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت ncbi
Epididymitis is one of the common causes of male infertility. Up to 40% of patients suffer from permanent oligospermia or azoospermia.
ترجمه فارسی:
اپیدیدیمیت یکی از علل شایع ناباروری مردان است. تا ۴۰ درصد از بیماران از الیگواسپرمی یا آزواسپرمی دائمی رنج میبرند.
نتیجه گیری
عفونت اپیدیدیم یک بیماری بسیار دردناک است که معمولاً در اثر عفونت یا التهاب اپیدیدیم ایجاد میشود. این یک عفونت شایع خصوصاً در مردان جوان زیر ۳۵ سال است و بیشتر در اثر انتشار عفونت باکتریایی از مجرای ادرار (دهانه انتهای آلت تناسلی) یا مثانه ایجاد میشود. از آنجایی که عدم درمان بهموقع این عفونت ممکن است عوارض جانبی زیادی ایجاد کند، باید حتماً در صورت وجود نشانههایی مانند تورم و درد بیضه یا وجود ترشحات چرکی و عفونی در نوک آلت تناسلی، سریعاً به پزشک مراجعه کنید. عفونتهای مقاربتی اصلیترین دلیل ابتلا به اپیدیدیمیت هستند و به همین دلیل هم مهمترین راه پیشگیری از این عفونت، رعایت اصول بهداشت جنسی است.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!







