فهرست مطالب
خلاصه این مطلب را در این پادکست گوش دهید:
کیست اپیدیدیم یا اسپرماتوسل تودهای پر از مایع در لوله پشت بیضه است که بسیار شایع و معمولاً خوشخیم و بدون علامت است. اهمیت شناخت آن در تمایز از تودههای خطرناکتر نهفته است، زیرا اکثر این کیستها نیازی به درمان ندارند و تنها در صورت ایجاد درد یا ناراحتی بررسی میشوند. در این مقاله از دکترتو، علائم، علل و روشهای تشخیص و درمان بررسی میشود. هدف آن است که با توضیح بیخطر بودن اکثر موارد و شرایط نیازمند جراحی، تصویر روشنی از مدیریت این کیست ارائه شود تا افراد در صورت لمس توده مشکوک به موقع ارزیابی شوند.
کیست اپیدیدیم بیضه چیست؟
کیست اپیدیدیم یا اسپرماتوسل (spermatocele) یک توده پر از مایع است که در اپیدیدیم (لوله کوچک و پیچخورده واقع در بیضه فوقانی که اسپرم را جمعآوری و منتقل میکند) ایجاد میشود. کیستهای بزرگ را میتوان بهصورت یک توده نرم جدا از بیضه لمس کرد. کیستهای اپیدیدیم بسیار رایج هستند و اغلب بدون دلیل خاصی ظاهر میشوند. اکثر این کیستها خطرناک نیستند و به درمان خاصی هم نیاز ندارند.
کیست اپیدیدیم و اسپرماتوسل هر دو تودههای خوشخیم در اپیدیدیم هستند؛ اسپرماتوسل معمولاً با مایع شیری یا شفاف حاوی اسپرم پر شده و کیست اپیدیدیمال ساده اغلب حاوی مایع شفاف بدون اسپرم است، هرچند در گفتار روزمره این دو اصطلاح گاهی بهجای هم بهکار میروند. اما گاهی یک کیست اپیدیدیمال به حدی بزرگ میشود که درد و ناراحتی زیادی را ایجاد میکند و ممکن است به درمان نیاز داشته باشد. این کیستها میتوانند در هر سنی از جمله در نوجوانان و بهندرت در کودکان دیده شوند، اما شیوع آنها در مردان بالغ و میانسال بیشتر است و با افزایش سن احتمال بروزشان افزایش مییابد.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت mayoclinic
Spermatoceles, sometimes called spermatic cysts, are common. They typically don’t reduce fertility or require treatment.
ترجمه فارسی:
اسپرماتوسلها که گاهی کیست اسپرماتیک نامیده میشوند، شایع هستند. آنها معمولاً باروری را کاهش نمیدهند یا نیازی به درمان ندارند.
علائم خاصی تو بیضه داری و نگرانی؟
برای ارزیابی فوری نوبت بگیر.
علائم کیست اسپرماتوسل چیست؟
کیست اپیدیدیم معمولاً هیچ علامت یا نشانهای ایجاد نمیکند و ممکن است از نظر اندازه ثابت بماند. کیستها زمانی علامتدار میشوند که اندازه آنها بزرگتر از حد نرمال شود. در این شرایط ممکن است یک کیست اسپرماتوسل نشانههای زیر را ایجاد کند:
- درد یا ناراحتی مبهم در بیضه آسیبدیده که کیست در آن رشد کرده
- سنگینی در بیضه مبتلا به اسپرماتوسل
- پری پشت و بالای بیضه
- تورم کیسه بیضه
- نشانههای التهاب و تورم در بیضهها
عکس کیست اپیدیدیم
اسپرماتوسلها اندازههای متفاوتی دارند و ممکن است آنها را به شکلهای مختلفی ببینیم. گاهی این کیستها هیچ شکل خاصی ندارند. برخی از اسپرماتوسلها برای دیدن یا لمس کردن بسیار کوچک هستند و تنها با آزمایشهای تصویربرداری مانند سونوگرافی قابلتشخیصاند.
در برخی از عکسهای کیست اپیدیدیم شما یک توده بهاندازه نخودفرنگی را میبینید که درست بالا یا پشت بیضه قرار دارد اما اندازه آنها میتواند از بسیار کوچک تا آنقدر بزرگ که شبیه یک بیضه سوم بهنظر برسند، متغیر باشد. اکثر کیستهای اپیدیدیمال شکل و اندازهای شبیه به نخودفرنگی دارند. اسپرماتوسلها گاهی اوقات میتوانند به حدی بزرگ شوند که انگار بیضه سوم دارید. در زیر تعدادی از عکسهای یک کیست اپیدیدیمال را مشاهده میکنید.
آیا کیست اپیدیدیم خطرناک است؟
کیست اپیدیدیم بهصورت یک توده نرم و کمی لغزنده در بالا یا پشت بیضه ظاهر میشود. معمولاً دردناک نیست و بر توانایی شما در ورزش، دفع ادرار یا انزال تاثیر نمیگذارد. این کیستها معمولاً با عفونت همراه نیستند و در اغلب مردان عارضه مهمی ایجاد نمیکنند و بهصورت یک توده خوشخیم و پایدار باقی میمانند. اسپرماتوسل یک کیست خوشخیم و غیرسرطانی است. هیچ مدرکی وجود ندارد که نشان دهد اسپرماتوسلها میتوانند به سرطان تبدیل شوند و داشتن این کیستها خطر ایجاد علائم سرطان اپیدیدیم یا سرطان بیضه را افزایش نمیدهد.
| جنبه | کیست اپیدیدیم (اسپرماتوسل) | علائم خطرناک یا سرطان اپیدیدیم |
|---|---|---|
| ماهیت توده | توده نرم و کمی لغزنده؛ پر از مایع شیری یا شفاف حاوی اسپرم | توده سفت با کنارههای نامنظم؛ تحرک کم |
| درد | معمولاً بدون درد؛ در صورت بزرگ شدن ممکن است درد یا ناراحتی مبهم ایجاد کند. | اغلب در مراحل اولیه بدون درد؛ در مراحل پیشرفته درد مزمن، مداوم و مبهم |
| تورم و تغییر شکل | ممکن است باعث سنگینی، پری پشت و بالای بیضه یا تورم کیسه بیضه شود. | تورم کیسه بیضه؛ تغییر رنگ و ساختار؛ عدم تقارن بین دو کیسه بیضه؛ سفت شدن |
| پاسخ به درمان | معمولاً نیاز به درمان ندارد؛ در صورت بزرگ و دردناک شدن جراحی | آنتیبیوتیک نقشی در درمان توده ندارد. درمان اصلی جراحی یا سایر روشهای انکولوژیک است. |
| سایر ویژگیها | بر باروری، ورزش، ادرار یا انزال تأثیر نمیگذارد؛ خطر تبدیل به سرطان ندارد. | احساس سنگینی؛ درد در کشاله ران؛ گاهی متاستاز از پروستات یا بیضه |
| نکته تشخیصی | اغلب با معاینه یا سونوگرافی تشخیص داده میشود و بیخطر است. | نیاز به سونوگرافی، MRI، آزمایش خون و نمونهبرداری برای تشخیص قطعی |
علت کیست اپیدیدیم چیست؟
هنوز پزشکان واقعاً نمیدانند چه چیزی باعث کیست اپیدیدیم میشود، اگرچه ممکن است عفونت اپیدیدیم یا التهاب احتمال بروز آن را افزایش دهد. تصور میشود انسداد بخشی از مجاری اپیدیدیم و تجمع مایع حاوی اسپرم در آن ناحیه در ایجاد آن نقش داشته باشد. برخی از متخصصان معتقدند که انسداد در مجرای اپیدیدیم یا التهاب ممکن است از علل بالقوه ایجاد این کیستها باشد. برخی از مواردی که ریسک بروز کیست اپیدیدیمال را افزایش میدهند شامل:
- سابقه جراحی بیضه
- آسیبهای فیزیکی
در بسیاری از موارد، اسپرماتوسلها بدون هیچ نشانهای از آسیب، عفونت باکتریایی یا علت واضح دیگری ظاهر میشوند. در صورت وجود همزمان مشکلاتی مانند واریکوسل، مراجعه به بهترین دکتر عمل واریکوسل ایران میتواند برای بررسی وضعیت بیضه و تعیین روش درمانی مناسب انجام شود.
متن انگلیسی:
به نقل از سایت my.clevelandclinic
Spermatoceles are fairly common. They affect nearly 1 in 3 adult males.
ترجمه فارسی:
اسپرماتوسل نسبتاً شایع هستند. تقریباً از هر ۳ مرد بالغ، یک نفر را تحت تاثیر قرار میدهد.
راه های تشخیص کیست اپیدیدیم چیست؟
در اکثر موارد این کیستها خیلی راحت از طریق معاینه فیزیکی تشخیص داده میشوند. اگر پزشک کاملاً از ماهیت و ساختار توده مطمئن نباشد، از اسکن سونوگرافی برای تشخیص قطعی کمک میگیرد. پزشکان معمولاً برای اکثر بیماران اسکن سونوگرافی را درخواست میدهند تا با اطمینان کیست اپیدیدیم و بیخطر بودن آن را تشخیص دهند. برخی از افراد هنگام انجام خودآزمایی بیضه متوجه اسپرماتوسل میشوند.
اگر بیمار درد بیضه داشته باشد، پزشک ممکن است آزمایش ادرار (آزمایش ادرار یا آزمایش برای رد عفونت مقاربتی) را توصیه کند. این آزمایشها به تعیین عفونت یا التهاب کمک میکنند و میتوانند در روند درمان موثر باشند.
درمان کیست اپیدیدیم چیست؟
اگر کیست کوچک باشد و درد یا ناراحتی ایجاد نکند، تنها کاری که باید برای درمان اپیدیدیم انجام دهید این است که مراقب آن باشید و در صورت افزایش اندازه به پزشک مراجعه کنید. این کیستهای نسبتاً شایع در اکثر مردان نیازی به درمان خاصی ندارد. بهویژه اگر کیست اپیدیدیم در کودکان یا بزرگسالان جوانتر ایجاد شود، نیازی به درمان آن نیست زیرا اکثر کیستها خودبهخود از بین میروند. اما اگر یک کیست اسپرماتوسل بیش از حد رشد کند و دردناک شود، احتمالاً باید آن را از طریق جراحی خارج کرد.
میخوای برای درمان واریکوسل و اپیدیدیم، عمل کنی؟ مشاوره بگیر.
۱. داروی کیست اپیدیدیم چیست؟
در حال حاضر هیچ دارویی وجود ندارد که بتوان با مصرف آن کیستهای اپیدیدیم را کوچکتر کرد یا از بین برد و تنها راه درمان این کیستها، جراحی است. اما در مواردی که عفونت و التهاب در کیسه بیضه تشخیص داده شد، ممکن است پزشک برای کنترل التهاب و عفونت، داروهای ضدالتهابی یا آنتیبیوتیکها را تجویز کند.
۲. عمل کیست اپیدیدیم چگونه است؟
اگر درد یا ناراحتی طولانیمدت دارید، احتمالاً پزشک برای خلاصشدن از شر اسپرماتوسل، جراحی کیست اپیدیدیم را توصیه میکند. معمولاً یک اورولوژیست این جراحی را انجام میدهد. به جراحی برداشتن اسپرماتوسل اسپرماتوسلکتومی هم میگویند. در طول اسپرماتوسلکتومی، جراح برشی در کیسه بیضه یا ناحیه کشاله ران ایجاد میکند. از این طریق آنها به اسپرماتوسل دسترسی پیدا کرده و آن را از این برش خارج میکنند.
بسته به شرایط این جراحی ممکن است با بیحسی موضعی یا بیهوشی کامل انجام شود. اسپرماتوسلکتومی گاهی شامل برداشتن بخشی یا حتی تمام اپیدیدیم میشود. این جراحی یک عمل سرپایی است که بهصورت ایمن علائم اسپرماتوسل را بهبود میبخشد. برای بررسی اینکه کاندید مناسبی برای این عمل هستید میتوانید به بهترین دکتر اورولوژی ایران مراجعه کنید.
عوارض کیست اپیدیدیم چیست؟
معمولاً کیستهای اپیدیدیم هیچ مشکلی ایجاد نمیکنند و بیماران سالها بدون هیچ عارضه خاصی با این کیستها زندگی میکنند. اما گاهی اوقات ممکن است یک کیست اپیدیدیم پیچ بخورد و بسیار دردناک شود. این حالت پیچخوردگی نامیده میشود و خیلی سریع اتفاق میافتد. این شرایط واقعاً دردناک است و معمولاً برای باز کردن پیچخوردگی و برداشتن آن به جراحی نیاز است.
گاهی اوقات هم عوارض مربوط به جراحی است. بهعنوانمثال در برخی افراد احتمال این که کیست عود کند یا کیستهای جدیدی در آینده ظاهر شوند وجود دارد. جمعشدن خون در اطراف بیضهها (هماتوم)، احتمال عفونت بیضهها یا جای بخیهها و درد مزمن کیسه بیضه از دیگر عوارضی است که بهندرت بعد از جراحی ایجاد میشود.
۴.۸ (۵۳۴۶ نظر)۴.۸ (۲۸۱۶ نظر)۴.۵ (۱۷۱۴ نظر)۴.۹ (۱۴۲۶ نظر)۴.۹ (۱۱۵۱ نظر)۴.۵ (۱۱۷۲ نظر)کیست اپیدیدیم باعث ناباروری میشود؟
این کیستها هیچ تاثیری در انزال و قدرت باروری مردان ندارند. مردانی که کیست اپیدیدیم دارند، اگر از سایر جهات سالم باشند، در معرض خطر ناباروری نیستند. بااینحال حتی با وجودی که خود کیستها باعث کاهش تعداد اسپرم نمیشوند، اما مطمئناً برداشتن کیست اسپرماتوسل در مردی که میخواهد بچهدار شود میتواند روی قدرت باروری او تاثیر بگذارد. از نظر تئوری، برداشتن کیست میتواند مخزن اسپرم را تحت تاثیر قرار دهد و با کاهش ذخایر اسپرم روی توانایی باروری یک مرد تاثیر بگذارد.
نتیجه گیری
کیست اپیدیدیم یا اسپرماتوسلها کیستهای بیضهای رایج و بدون دردی هستند که معمولاً افراد را در میانسالی تحت تاثیر قرار میدهند. اگرچه این تودهها درد و ناراحتی خاصی ایجاد نمیکنند و معمولاً مشکلساز نیستند، اما مشاهده یک توده در نزدیکی بیضه میتواند نگرانکننده باشد. مراجعه به پزشک ایده خوبی است. آنها میتوانند ارزیابیهای موردنیاز را انجام دهند و خیال شما را راحت کنند. اگر اسپرماتوسل شما را آزار نمیدهد، احتمالاً نیازی به درمان نخواهید داشت. تنها در شرایطی که کیست اپیدیدیمال دردناک و بسیار بزرگ است باید کیست را از طریق جراحی خارج کرد تا علائم ناراحتکننده ناشی از آن هم برطرف شود.
دکترتو مراقب سلامتی شماست!
